Akademia e Shkencave dhe e Arteve e Kosovës

Akademia e Shkencave dhe e Arteve e Kosovës (ASHAK) është themeluar më 20 dhjetor 1975 në Prishtinë me Ligj të veçantë të Kuvendit të Kosovës.

Akademia e Shkencave dhe e Arteve e Kosovës (Akademia e Kosovës) është institucioni më i lartë i shkencës dhe i artit në Kosovë i themeluar nga Kuvendi i Kosovës. Interesi publik e kombëtar i Akademisë shprehet në ushtrimin e veprimtarisë së saj në fushën e shkencës dhe të artit, që përfshin kultivimin, nxitjen dhe zhvillimin e mendimit shkencor dhe të krijimtarisë artistike. Selia e Akademisë është në Prishtinë.LIGJI PËR AKADEMINЁ E SHKENCAVE DHE TЁ ARTEVE TЁ KOSOVЁS Në amëzën assembly-kosova.org  Në muajin dhjetor u formua Komisioni për themelimin e saj. Në tetor të vitit 1975 Komisioni kishte bërë zgjedhjen e 11 anëtarëve të rregullt dhe 2 korrespondentë të Shoqatës. Në vitin 1978 Shoqata u avancua në Akademi.

Akademia përbëhet nga tri organe kryesore nga Kuvendi, Kryesia dhe Kryetari. Ndër to organi më i lartë është Kuvendi i Akademisë dhe përbëhet nga të gjithë anëtarët e rregullt dhe korrespondentë të saj. Prezentues i Akademisë është Kryetari i Akademisë. Akademia ka anëtarë të rregullt, anëtarë korrespondentë, anëtarë të jashtëm. Akademikët d.m.th shkencëtarët që bartin titullin Akademik ata janë anëtarë të përjetëshëm.

Në kuadër të Akademisë në fillim  kishte anëtarë të të gjitha komuniteteve që vepronin dhe jetonin në Kosovë; shqiptarë, serbë, boshnjakë etj.

Në prill të vitit 1989 u ndërprefinancimi i veprimtarisë së Akademisë me "arsyetim" se nuk i përmbushte standardet jugosllave dhe se me angazhimet e saj publike e rëbdonte rendin kushtetues të ish-Jugosllavisë. Së pari ASHAK doli me Deklaratën Kushtetuese,pastaj doli në mbrojtje të të drejtave të njeriut në Kosovë,sidomos të shqiptarëve në kuadër të ish-Jugosllavisë,e përkrahu Referendumin për pavarësi,intensifikoi bashkëpunimin me Akademinë e Shqipërisë etj.

Në vitin 1992 Kuvendi i Serbisë,edhe pse nuk ishte themelues i kësaj Akademie,shpalli të mbyllur ASHAK-un.Anëtarët e kësaj Akademie nuk e përfillën vendimin e Serbisë dhe vazhduan punën në kushte dhe rrethana të jashtëzakonshme deri në vitin 1994 policia serbe mbylli godinën e ASHAK-ut duke e përdorur atë për qëllime të tjera.

Gjatë viteve të punës jashtë objektit ,Akademia e vazhdoi punën e rregullt,duke publikuar revista e publikime të tjera shkencore e shoqërore.Publikimin e veprave shkencore e ndihmuan shumë donatorë,në mesin e tyre duhet vequar firmën "Salbatring" me pronar Hetem Ramdani i cili për veprimtarinë botuese të Akademisë dhuroi 40.000 dollarë,Shefki Neziri dhuroi 8.000 franga zvicerane ,Enti i Teksteve dhe Mjeteve Mësimore të Kosovës,i cili veprimtarinë e vet botuese e zhvillonte po ashtu në kushte dhe rrethana të jashtëzakonshme,jashtë objektit të vet,në shtëpi private,arriti t'i ndihmonte Akademisë në realizimin e planit botues ( 4 tekste në vit). Lista e donatorëve që e ndihmuan Akademinë gjatë gjiithë atyre viteve është e gjatë.

 Seksionet 

Akademia ka katër seksione:
 Seksionin e Gjuhësisë dhe të Letërsisë
 Seksionin e Shkencave Shoqërore
 Seksionin e Shkencave të Natyrës
 Seksionin e Arteve.
Seksionet udhëhiqen nga sekretarët e seksioneve. ASHAK-u ka edhe Departamentin e Bibliotekës dhe të Administratës.

 Kryesia 

 Kryetar: Akademik Mehmet Kraja
 Nënkryetar: Akademik Justina Shiroka Pula
 Sekretar i përgjithshëm: Akademik Besnik Krasniqi 
 Sekretar i Seksionit të Gjuhësisë dhe të Letërsisë: Akademik Sabri Hamiti
 Sekretar i Seksionit të Shkencave Shoqërore: Gjyljeta Mushkolaj
 Sekretar i Seksionit të Shkencave të Natyrës: Fetah Podvorica
 Sekretar i Seksionit të Arteve: Akademik Zeqirja Ballata
 Sekretare e Akademisë: Lendita Pula

 Anëtarë të rregullt 
 Ali Aliu
 Anton K. Berishaj
 Arsim Bajrami
 Arsim Morina
 Bardh Rugova
 Besnik Krasniqi
 Eqrem Basha
 Fejzullah Krasniqi
 Frashër Demaj
 Hivzi Islami
 Isa Mustafa
 Isuf Krasniqi
 Justina Shiroka Pula
 Jusuf Bajraktari
 Kujtim M. Shala
 Mehmet Kraja
 Muhamedin Kullashi
 Nexhat Daci
 Rauf Dhomi
 Rexhep Ismajli 
 Rexhep Qosja
 Sabri Hamiti
 Shkumbin Munishi
 Xhevdet Xhafa
 Zejnullah Rrahmani
 Zeqirja Ballata

 Anëtarë korrespondentë 
 Enver Hamiti
 Fetah Podvorica
 Gjyljeta Mushkolaj
 Ismet Jonuzi
 Mehmet Halimi
 Muhamet Mala
 Myzafere Limani
 Nysret Krasniqi
 Qamil Haxhibeqiri
 Zake Prelvukaj

 Anëtarë të jashtëm 
 Abdylmenaf Bexheti
 Alajdin Abazi
 Brian D. Joseph
 Emin Riza
 Françesko Altimari
 Irena Sawicka
 Matteo Mandala
 Mentor Petrela
 Muhamed Mufaku
 Noel Malcolm
 Oliver J. Schmitt
 Victor Friedman

In memoriam 
Të rregullt
 Agim Çavdarbasha
 Ali Hadri
 Ali Podrimja
 Anton Pashku
 Besim Bokshi
 Dervish Rozhaja
 Edi Shukriu
 Ekrem Myrtezai
 Engjëll Berisha
 Enver Gjerqeku
 Esad Mekuli
 Esat Stavileci
 Eshref Ademaj
 Fehmi Agani
 Feriz Krasniqi
 Gazmend Zajmi
 Hajredin Hoxha
 Ibrahim Kodra
 Ibrahim Rugova
 Idriz Ajeti
 Jashar Rexhepagiq
 Latif Susuri
 Luan Mulliqi
 Mark Krasniqi
 Minir Dushi
 Muharrem Berisha
 Musa Haxhiu
 Muslim Mulliqi
 Osman Imami
 Pajazit Nushi
 Ramiz Abdyli
 Rexhep Ferri
 Ruzhdi Pllana
 Sali Gashi
 Syrja Popovci
 Tahir Emra
 Vladeta Vuković
 Vukašin Vuk Filipović

Të jashtëm
 Agnja Desnickaja
 Aleksandar Stipçeviq
 Bahri Beci
 Branko Paviçeviq
 Çesk Zadeja
 Christian Gut
 Dragisha Ivanoviq
 Dusan Kanazir
 Ed-Hem Çamo
 Eric P. Hamp
 Gjelosh Gjokaj
 Grga Novak
 Gunnar Svane
 Ibrahim Kodra
 Ismail Kadare
 Janez Milçinski
 Joseph Milie-Emili
 Kolë Popa
 Kolec Topalli
 Kristaq Prifti
 Leonard Newmark
 Michael Roux
 Mihajlo Apostolski
 Neils S. Cherniack
 Pavle Saviq
 Radoslav Katiçiq
 Ramiz Abdyli
 Robert Elsie
 Shaban Demiraj
 Tish Daija
 Tomë Berisha
 Wilfried Fiedler

 Anëtarë nderi 
 Ferid Murad

 Kryetarë të Akademisë deri më tash 
 Esad Mekuli (20.12.1975 – 29.01.1979)
 Idriz Ajeti (29.01.1979 – 11.05.1982) – (25.05.1995 – 09.07.1996) – (09.07.1996 – 08.11.1999)
 Dervish Rozhaja (11.05.1982 – 10.05.1984)
 Syrja Pupovci (11.05.1984 – 09.05.1986)
 Vukašin Vuk Filipović (09.05.1986 - 24.05.1990) 
 Musa Haxhiu (24.05.1990 – 04.06.1992)
 Mark Krasniqi (04.06.1992 – 27.06.1993)
 Gazmend Zajmi (27.06.1993 – 30.06.1994) – (30.06.1994 – 25.05.1995)
 Nexhat Daci (08.11.1999 – 30.11.2002, 2017-2019)
 Rexhep Ismajli (2003 - 2009)
 Besim Bokshi (2009 - 2012)
 Hivzi Islami (2012 - 2017)
 Mehmet Kraja (2019 - aktualisht)

 Burimi i të dhënave 

 Shih edhe 
 Akademia e Shqipërisë

 Referimet 

 Lidhje të jashme 
 Faqja zyrtare e Akademisë së Shkencave dhe Arteve të Kosovës


Kategoria:Shkencë
Kategoria:Akademikë shqiptarë
Kategoria:Akademia e Shkencave dhe Arteve e Kosovës