Velekinca

Velekincë është një vendbanim në komunën e  Gjilanit, Kosovë. Pas vitit 1999 fshati është i njohur edhe me emrin Idrizaj.Dr. Jusuf Osmani, Vendbanimet e Kosovës 6, Gjilani. faqe 94. Libri Shkollor, ISBN 9951-8547-5-3, Prishtinë 2004, Fshati shtrihet në jug-lindje të Kosovës në rrugën për Preshevë, rreth 4 kilometra larg qendrës së qytetit të Gjilanit.

 Gjeografia 
Velekinca me rrethinë e Gjilanit ka klimë të mesme kontinentale, me vera të nxehta dhe dimra të ftoftë.
Afër fshatit Velekincë rrjedh lumi Morava ose ndryshe njihet edhe me emrin Morava e Binçës.
Lartësia mbi detare arrin deri në 585 metra.

Në shekullin XVIII përmendet me emrin Moravë, si kadillëk në kuadër të sanxhakut të Prishtinës.
Lumi Morava emri i vjetër është Angros. Emri Morava rrjedh nga vendbanimi i vjetër që është quajtur Mur an Vadës apo më vonë Vendi i Lekës - Velekinca e sotme. Poashtu fshati përmendet edhe në shkrimet e, babai të historisë, Herodotit në shekullin e V p.e.s.
 Demografia  

450 shtepi me rreth 3500 banorë.


 Kultura 
 Arsimi 
Aktualisht Velekinca ka një shkollë fillore “Mulla Idriz Gjilani”.

 Historia 
Lumi Morava emri i vjetër është Angros. Emri Morava rrjedh nga vendbanimi i vjetër që është quajtur Mur an Vadës apo më vonë Vendi i Lekës - Velekinca e sotme. Poashtu fshati përmendet edhe në shkrimet e, babai të historisë, Herodotit në shekullin e V p.e.s.

Në Velekincë pas ndërtimit të thertores së mishit jan gjetur shum gjurmë arkeologjike Ilirie dhe Dardane si Vazo, Veshje Ilire si dhe jan gjetur Varresa Ilire (e që gjurmët e të cilave janë edhe sot aty) e që në to ka pasur edhe pulla të ndryshme, monedha, stoli të ndryshme e të cilat janë vjedhur nga regjimi i Serbisë dhe janë derguar në Beograd, dhe si mbules e ketyre gjetjeve regjimi serb i viteve të 1990 e tutje ka mbjellur mbi këto vende pisha.

Ne afërsi te fabrikës se mishit  banorët e Velekincës shpesh kanë hasur ne temele, por në kohën e okupimit nuk është lejuar te besh gjurmime akriologjike.

 Njerëz të shquar 
Idriz Gjilani, (1901 - 1949) ulema dhe patriot shqiptar.

 Burimet 

 Lidhje të jashtme 
vendndodhja 

Kategoria:Fshatra në Kosovë
Kategoria:Fshatra në komunën e Gjilanit