Galaktikat lokale

Shumica e galaktikave formojnë grupe që mbahen së bashku me anë të gravitetit. Disa grupe me të vërtetë janë shumë të mëdhaja, p.sh. grupet në galaktikën Virgo dhe yllnaja “Flokët e Berenisës” paraqesin mijëra galaktika që janë larg rreth 20 milionë vite drite. Ekzistojnë grupe galaktike më të vogla, një shembull është galaktika jonë - Rruga e Qumshtit. Ky grup, i quajtur Grupi Lokal, përfshin rreth 30 galaktika të larguara rreth 5 milionë vite dritë. Galaktikat më të njohura janë: Rruga e Qumshtit, Andromeda, si dhe galaktika M33 në yllësinë Triangulum (Trekëndëshe). Vetë grupet formojnë grupe më pak të dendura, të quajtura supergrupe. Këto të fundit janë objektet më të mëdhaja në Gjithësi, të larg nga njëri tjetri mbi qindra miliona vite dritë. Grupi Lokal është pjesë e Supergrupit Lokal, në mesin e të cilt është vendosur në grupin e yllnajës Virgo. 

 Galaktika të parregullta 

Galaktikat që nuk kanë formë të rregullt quhen “të çrregullta”. Një shembull është Mjegullira më e Vogël e Magelanit. Galaktikat e çrregullta janë shumë të vogla, shumë më të vogla se Rruga e Qumshtit, por përmbajnë sasi të madhe të gazrave prej të cilëve formohen yje të reja. Mjegullira më e Vogël e Magelanit është në mes galaktikave më të afërta të Rrugës së Qumështit, mund të shihet në Hemisferën Jugore.

 Galaktika elipsoide 

Galaktikat elipsoide janë shumë pak në numër në Grupin e Galaktikave Lokale, dhe shihen shumë dobët. Një shembull është galaktika M87 prej Grupit Virgo. Është një top i madh i përbërë prej mijëra miliardëve yjeve të kuq të vjetër dhe disa nova. Yjet gjithmonë lëvizin në të njëjtin drejtim në një galaksi elipsoide.

 Galaktika spirale të kryqëuara 

NGC1365, pjesë e grupit Fornaks është galaktikë spirale me “urë” të shkurtë e përbërë prej yjeve më të vjetra. Skajet (mbarimet) e urës përfaqësojnë krahë. Ajo spirale quhet urë. Ura rrotullohet sikur të jetë trup i ngurtë, sidoqoftë, është e përbërë prej miliona yjesh të ndara. Është e mundur që Rruga e Qumshtit të jetë asi lloj galaktike.

 Statistika 

 Emri i galaktikës  Distanca (vite drite)  Diametri (vite drite)  Ndriçimi  (miliona Diej)  Forma Hyjplimja  0  100.000  15 000   Spirale Mjegullira më Madhe e Magelanit   170 000   30 000    2 000   Spirale e çrregullt  Mjegullira më Vogël e Magelanit    190 000   20 000    500    E çrregullt   Drako    300 000   3 000    0.1    Elipsoide  Karina    300 000   3 000    0.01    Elipsoide  Skulptori    300 000   6 000    1    Elipsoide   Sekstans    300 000   3 000    0.01    Elipsoide  Pasqyra Ursa    300 000   2 000    0.1    Elipsoide  Fornaks    500 000   6 000    12   Elipsoide  Luani I    600 000   2 000    0.6   Elipsoide    Luani II    600 000  2 000  0.4  Elipsiode e çrregullt   NGC 6822    1 800 000  15 000  90  Elipsiode e çrregullt  WLM    2 000 000  6 000  90  E çrregullt  Andromeda    2 200 000  150 000  40 000  Spirale  Andromeda I    2 200 000  5 000  1  Elipsoide  Andromeda II    2 200 000  5 000  1  Elipsoide  Andromeda III    2 200 000  5 000  1  Elipsoide  M32    2 200 000  5 000  130  Elipsoide  NGC 147    2 200 000  8 000  50  Elipsoide                            NGC 185    2 200 000  8 000  60  Elipsoide  NGC 205    2 200 000  11 000  160  Elipsoide  M33    2 400 000  40 000  5 000  Spirale  DDO 210    3 000 000  5 000  2  E çrregullt  Peshqit    3 000 000  2 000  0.6  E çrregullt  Gr 8   4 000 000  1 500  2  E çrregullt  Shigjetar    4 000 000  4 000  1  E çrregullt  Pegasus    5 000 000  7 000  20  E çrregullt  Luani A    5 000 000  7 000  20  E çrregullt

Kategoria:Astronomi