Soja

Soja ose fasulja e sojës ( Glycine max )  është një specie bishtajore vendase në Azinë Lindore, e kultivuar gjerësisht për fasulen e saj të ngrënshme, e cila ka përdorime të shumta.

Përdorimet tradicionale ushqimore të pafermentuara të kokrrave të sojës përfshijnë qumështin e sojës, nga i cili prodhohet tofu dhe lëkura e tofut . Ushqimet e sojës së fermentuar përfshijnë salcën e sojës, pastën e kokrrës së fermentuar, nattō dhe tempeh . Mielli i sojës pa yndyrë (i çyndyruar) është një burim i rëndësishëm dhe i lirë i proteinave për ushqimet e kafshëve dhe shumë vakte të paketuara . 

Soja përmban sasi të konsiderueshme të acidit fitik, mineraleve ushqyese  dhe vitaminave B. Vaji i sojës, i përdorur në ushqim dhe aplikime industriale, është një tjetër produkt i përpunimit të kulturave të sojës. Soja është burimi më i rëndësishëm i proteinave për ushqyerjen e kafshëve të fermave (që japin proteina shtazore për konsum njerëzor). 

 Etimologjia 
Fjala "sojë" e ka origjinën si një shformim e emrave kantonezë (sihyàuh)ose japonezë (shōyu)për salcën e sojës  . 

 Të ushqyerit 
Kokrrat e sojës, të rritura, shqetoVlerat ushqyese për 100 g (3.5 oz)Energjia1,866 kJ (446 kcal)Karbohidratet30.16 gSheqerna7.33 gFibër ushqyese9.3 gYndyrna19.94 gTë ngopura2.884 gTë pangopura njëfishe4.404 gTë pangopura shumëfisheomega‑3omega‑611.255 g1.330 g9.925 gProteina36.49 gVitaminaSasia %e nevojës ditore†Vitaminë A 0% 1 μgTiaminë (B1)76% 0.874 mgRiboflavinë (B2)73% 0.87 mgNiacinë (B3)11% 1.623 mgAcid pantotenik (B5)16% 0.793 mgVitaminë B629% 0.377 mgAcid folik (B9)94% 375 μgKolinë24% 115.9 mgVitaminë C7% 6.0 mgVitaminë E6% 0.85 mgVitaminë K45% 47 μgMineraleSasia % e vlerës ditore†Kalcium28% 277 mgBakër83% 1.658 mgHekur121% 15.7 mgMagnez79% 280 mgMangan120% 2.517 mgFosfor101% 704 mgKalium38% 1797 mgNatrium0% 2 mgZink51% 4.89 mgTë tjerë pjesëmarrësSasiaUjë8.54 gKolesterol0 mgLink to USDA FoodData Central Entry  Njësitë
 μg = microgramë • mg = milligramë
 IU = Njësitë Ndërkombëtare†Përqindjet janë përafruar duke marrë parasysh rekomandimet e SHBA-ve për të rritur.
Një sasi referencë prej 100 gramësh sojë të papërpunuar furnizon 1,866 kJ energji ushqimore dhe është 9% ujë, 30% karbohidrate, 20% yndyrë totale dhe 36% proteina (tabela).

Kokrrat e sojës janë një burim i pasur i lëndëve ushqyese thelbësore, duke shërbyer një sasi prej 100 gramësh (të papërpunuara, për referencë) përmbajtje të lartë të vlerës ditore (DV në anglisht) veçanërisht për proteinat (36% DV), fibrat dietike (37%), hekurin (121%). %), mangan (120%), fosfor (101%) dhe disa vitamina B, duke përfshirë acidin folik (94%) (tabela). Ka përmbajtje të lartë edhe të vitaminës K, magnezit, zinkut dhe kaliumit (tabela).

Për konsum, soja duhet të gatuhet me nxehtësi "të lagësht". 

 Proteina 
Shumica e proteinave të sojës janë një proteina ruajtëse relativisht të qëndrueshme ndaj nxehtësisë. Kjo qëndrueshmëri ndaj nxehtësisë mundëson që të prodhohen produkte ushqimore të sojës që kërkojnë gatim në temperaturë të lartë, si tofu, qumështi i sojës dhe mielli i sojës). Proteina e sojës është në thelb identike me proteinën e farave dhe bishtajave të tjera.  

Soja është një burim i mirë proteinash për vegjetarianët dhe veganët ose për njerëzit që duan të zvogëlojnë sasinë e mishit që hanë, sipas Administratës së Ushqimit dhe Barnave të SHBA-së : 

Edhe pse soja ka përmbajtje të lartë proteinash, soja gjithashtu përmban nivele të larta të frenuesve të proteazës, të cilët mund të parandalojnë tretjen.  Frenuesit e proteazës zvogëlohen nga gatimi i kokrrave të sojës dhe janë të pranishëm në nivele të ulëta në produktet e sojës si tofu dhe qumështi i sojës . 
Kategoria:Kuzhinë japoneze
Kategoria:Kulturë bimore
Kategoria:Articles containing Japanese-language text