Njësitë administrative të Malit të Zi

Mali i Zi ka një sistem administrativ të përbërë nga 25 njësi territoriale të quajtura komuna (mal. opština). Në të drejtat dhe obligimet e administrates komunale hynë punët lokale të ngjashme me njësit admintrative të këtj niveli në Ballkan.

 Niveli i parë i njësive administrative 

 Komunat 
+HartaStemaEmri në gjuhën shqipeEmri në gjuhën malazezeQendra administrativeSipërfaqja (km²)Popullsia
(2011)ISO 3166-297x97px56x56pxKomuna e AndrejevicësOpština AndrijevicaAndrijevicaME-0197x97px69x69pxKomuna e BellopojësOpština Bijelo PoljeBellopojaME-0497x97px62x62pxKomuna e BeranësOpština BeraneBeranaME-0397x97px45x45pxKomuna e BuduësOpština BudvaBudvaME-0596x96px60x60pxQyteti i Fronit i CetinësPrijestonica CetinjeCetinaME-0697x97px56x56pxKomuna e DanilovgraditOpština DanilovgradDanilovgradiME-07 96x96px50x50pxKomuna e GucisëOpština GusinjeGuciaME-2297x97px59x59pxKomuna e Herceg NovitOpština Herceg NoviHerceg NoviME-0897x97px56x56pxKomuna e KoloshinitOpština KolašinKoloshiniME-0996x96px50x50pxKomuna e KotorritOpština KotorKotorriME-1097x97px59x59pxKomuna e MojkovacitOpština MojkovacMojkovaciME-1196x96px63x63pxKomuna e NikshiqitOpština NikšićNikshiqiME-12 95x95px Komuna e PetnicësOpština PetnjicaPetnicaME-2397x97px58x58pxKomuna e PlavësOpština PlavPlavaME-1397x97px54x54pxKomuna e PlevlësOpština PljevljaPlevlaME-1497x97px46x46pxKomuna e PluzhinësOpština PlužinePluzhinaME-1597x97px55x55pxKryeqyteti i PodgoricësGlavni grad PodgoricaPodgoricaME-1697x97px60x60pxKomuna e RozhajësOpština RožajeRozhajaME-1797x97px66x66pxKomuna e ShavnikutOpština ŠavnikShavnikuME-1897x97px50x50pxKomuna e TivaritOpština BarTivariME-0297x97px55x55pxKomuna e TivatitOpština TivatTivatiME-1996x96px65x65pxKomuna e TuzitOpština TuziTuzi237 4478ME-2497x97px67x67pxKomuna e UlqinitOpština UlcinjUlqiniME-20Komuna e ZetësOpština ZetaGolluboci14516.231ME-2597x97px55x55pxKomuna e ZhabjakutOpština ŽabljakZhabjakuME-21

 Historia 

1945: Mali i Zi është ndarë në 3 qytete: Nikshiq, Podgoricë dhe Cetinë (që kanë pasur statusin e Këshillit qarkor kombëtar), 17 qarqe dhe 294 këshille vendore kombëtare dhe këshille vendore qytetare kombëtare që janë pjesë përbërëse e qarqeve.

1946: Numri i qarqeve u zvogëlua në 14, kurse numri i këshillëve vendore kombëtare dhe këshilleve vendore qytetare kombëtare në 180.

1947: Numri i qyteteve u rrit në 4 (u shtua Plevla), numri i qarqeve u zvogëlua në 13, kurse kurse numri i këshillëve vendore kombëtare dhe këshilleve vendore qytetare kombëtare në 145.

1948: Janë hequr 7 këshille vendore kombëtare dhe janë formuar 2 të rinjë.

1949: Nurmri i këshillëve vendore kombëtare u zvogëlua për 3 dhe 8 vendbanime fituan statusin e Qytetit nën përbërjen e qarkut.

1951: Të gjithë qytetet futen në përbërje të qarqeve përveç Titogradit (Podgoricës) që është jashtë qarkut si këshilli kombëtar i Qytetit të Titogradit, gjithashtu hiqet 1 këshillë vendor kombëtar.

1952: Riformimi i administratës në 10 qarqe dhe Qyteti i Titogradit (në rang qarku) dhe 84 komuna, ku 9 prej tyre ishin komuna urbane.

1955: Riformimi i administratës në 5 qarqe dhe 36 komuna që ishin në përbërje të tyre.

1957: Numri i komunave zvogëlohet në 28, dhe hiqen qarqet.

1960: Numri i komunave zvogëlohet në 20.

1990: Formohet Komuna e Andrejevicës, kështu numri i komunave rritet në 21.

2005: Formohen Komunat urbane të Tuzit (Malësisë) dhe Gollubocit (Zetës).

2013: Formohet Komuna e Petnicës, kështu numri i komunave rritet në 22.

2014: Formohet Komuna e Gucisë, kështu numri i komunave rritet në 23.

2018: Komuna e Tuzit shpallet si komunë e pavarur, kështu numri i komunave rritet në 24.

2022: Komuna e Zetës shpallet si komunë e pavarur, kështu numri i komunave rritet në 25.

 Përbërja etnike dhe fetare 
  Komuna  Përkatësia më e madhe etnike Gjuha amtare më e përhapur Përkatësia më e madhe fetare Andrejevicë  Serb (61.86%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Beranë  Serb (42.96%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Bellopojë  Serb (35.96%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Buduë  Malazez (48.19%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Cetinë  Malazez (90.54%)  Malazezisht  Ortodoksi Lindore Danillovgrad  Malazez (64.19%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Guci  Boshnjakë (52.29%)  Boshnjakisht  Islami Herceg Novi  Serb (48.89%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Koloshin  Malazez (57.42%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Kotorr  Malazez (48.88%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Mojkovac  Malazez (59.12%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Nikshiq  Malazez (63.70%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Petnicë  Boshnjakë (77.53%)  Bosnjakisht  Islami Plavë  Boshnjakë (51.90%)  Boshnjakisht  Islami Plluzhinë  Serb (65.65%)  Serbishtja Ortodoksi Lindore Plevlë  Serb (57.07%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Podgoricë  Malazez (57.35%)  Malazezisht  Ortodoksi Lindore Rozhajë  Boshnjakë (83.91%)  Bosnjakisht  Islami Shavnik  Malazez (53.82%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Tivar  Malazez (46.50%)  Malazezisht  Ortodoksi Lindore Tivat  Malazez (33.25%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore Tuz Shqiptarë  Shqip   Katolik Ulqin Shqiptarë (70.66%)  Shqip  Islami Zetë Zhabjak  Malazez (50.43%)  Serbishtja  Ortodoksi Lindore

 Gjeografa 

24 komunat e Malit të Zi janë jozyrtarisht të ndara në tre rajone: Rajoni jugor (Ulqin, Tivar, Buduë, Kotorr, Tivat, Herceg Novi), Rajoni qendror (Tuz, Podgoricë, Danillovgrad, Nikshiq, Cetinë) dhe Rajoni verior (Plavë, Guci, Andrejevicë, Rozhajë, Beranë, Petnicë, Koloshin, Mojkovac, Bellopojë, Zhabjak, Shavnik, Plevlë, Plluzhinë).

 Shih edhe 
Njësitë administrative të Kosovës
Lista e bashkive të Shqipërisë

 Lidhje të jashtme 

Mali i Zi