Bekim Fehmiu

Bekim Fehmiu (; Sarajevë, 1 Qershor 1936 - Beograd, 15 Qershor 2010) ka qenë një aktor shqiptar nga Kosova i kinematografisë dhe teatrit jugosllav. Është aktori i parë nga Europa Lindore që luajti një rol në një film hollivudian përgjatë Luftes se Ftohtë

Më 2001 botoi në Beograd autobiografinë e vet me titull Блиставо и страшно (trans. Blistavo i strasno) më 2001, që e kishte shkruar që para 1985. Memuaret u përkthyen dhe u botuan në gjuhën shqipe më 2011 me titullin E shkëlqyeshme dhe e tmerrshme, përkthyer nga Xhelal Fejza. Më 2016 u botua varianti tjetër me titull Shkëlqim dhe tmerr, përkthyer nga Shkëlzen Maliqi.

 Biografia 
U lind në Sarajevë, në gjirin e një familjeje gjakovare, i biri i hoxhë Ibrahim Fehmiut dhe Hedijes, pasi i ati ishte internuar në kryeqendrën boshnjake nga autoritetet mbretërore jugosllave. Më 1939 familja u zhvendos në Shkodër, ku kaluan tre vite dhe pas bashkimit të një pjese të Kosovës me Shqipërinë e pushtuar nga Italia, u vendosën në Prizren.

Fehmiu u bë i famshëm me filmin "Mbledhësit e Puplave", në vitin 1966. Deri në atë kohë, ai kishte studiuar dhe ishte bërë i njohur nga shumë shtëpi filmi nëpër botë. Ai është aktori i parë shqiptar i filmit dhe i teatrit, i cili ka luajtur me sukses në filmat dhe skenat e gjithë hapësirës së ish-Jugosllavisë. Ka qenë një nga personalitetet që ka lënë gjurmë në kinematografinë ballkanike, por mbi të gjitha, ai është i madh për kontributin artistik në kinematografinë botërore.

U martua Branka Petric dhe kishte dy djem. Shqipërinë e ka vizituar në vitin 1972 dhe nuk e ka fshehur kurrë mallin që kishte për të. Në të gjithë hapësirën ballkanike është gati në përmasat e një miti.  
"Njeriu nuk duhet të fajësojë për diçka që i ndodhë as babanë as vëllezërit, as fqinjën, as perënditë, por vetëm veten. Njëra nga tragjeditë tona lidhet me atë, që duke jetuar për shekuj së bashku nuk kemi mësuar nga njëri-tjetri, por dhe kur e kemi bërë këtë kemi mësuar vetëm të keqen" - shprehet ai.

Fehmiu u gjet i vdekur në apartamentin e tij në Beograd më 15 qershor 2010. Sipas deklaratave të para, u njoftua se ai kishte kryer vetëvrasje.Tragičan odlazak Bekima Fehmiua Ministri i brendshëm i Serbisë Ivica Dačić tha se aktori u gjet i vdekur ne apartament dhe revolja ishte e regjistruar ne emrin e tij.Yugoslav Movie Star Bekim Fehmiu Found Dead  Ai ishte 74 vjeçar.

 Aktrimi 
Rolet e tij në "Prova speciale", "Odiseja", "Aventurieri", "Rruga", "Vitet e nxehta", "Dezertori", përmenden si kryevepra. Nga filmat e para ka qenë "Ko puca otvorice mu se", "Vitet e nxehta", "Protesta", "Eskadrionet e partizanëve" dhe "Të kuq dhe të zinjë". Ai ka bashkëpunuar me John Huston, Olivia de Havilland, Ava Gardner, Robert Show, Dirk Bogart, Sharl Aznavur, Irene Papas, Claudia Cardinale etj. Ka interpretuar në shqip, sërbisht, maqedonisht, turqisht, në gjuhën rome, në spanjisht, anglisht, frëngjisht dhe italisht.

Bekim Fehmiu është një nga artistët më të mëdhenj shqiptarë. Nga viti 1987, kur në mënyrë demonstrative braktisi shfaqjen "Madame Kolontine" të Anete Playel, ku luante Leninin dhe Stalinin, në teatrin jugosllav të dramës, ai i dha lamtumirën aktivitetit artistik në Jugosllavi.

Pas disa kohësh mori dhe vendimin për t'i dhënë fund karrierës edhe në aktivitetet artistike botërore. Pak kohė më parë në Jugosllavi është botuar libri me kujtime i Bekim Fehmiut, "Shkëlqim dhe frikë", në të cilin përshkruhet periudha që nga lindja e tij në Sarajevë, duke përfshirë gjithëçka deri në vitin 1955, kur u pranua në teatrin e dramës së Prishtinës.

 Filmografia 
 Cuore e la spada, Il (1998) (Film televiziv) si Gormond
 Gengis Khan (1992)
 Disperatamente Giulia (1989) mini serial televiziv si Armando Zani #2
 Bambino di nome Gesù, Un (1987) mini serial televiziv si Joseph
 Poslednja prica (1987) (Film televiziv) 
 Crveni i crni (1985) si Da Giozo
 Sarâb (1982) si Vlsdar
 Voce, La (1982) 
 Siroko je lisce (1981) 
 Vecchi e i giovani, I (1979) mini serial televiziv si Aurelio Costa
 Partizanska eskadrila (1979) si Majori Dragan
 Stici pre svitanja (1978) si Esad Ljumi
 Specijalno vaspitanje (1977) si Trajnuesi Zarko Munizaba
 Black Sunday (1977) si Mohammad Fasil
 Disposta a tutto (1977) 
 Salon Kitty (1976) si Hans Reiter
 Permission to Kill (1975) si Alexander Diakim
 Pavle Pavlovic (1975) 
 Kosava (1974) si Adam Milovanovic
 Deps (1974) si Deps
 Gioco della verità, Il (1974) 
 Cagliostro (1974) si Count Alexander Cagliostro/Giuseppe Balsamo
 Testimone deve tacere, Il (1974) si Giorgio Sironi 
 Ultima neve di primavera, L' (1973) si Roberto
 Libera, amore mio... (1973) si Sandro Poggi
 Paljenje rajhstaga (1972) (Film televiziv) 
 The Deserter (1971) si Kapiteni Victor Kaleb 
 Klopka za generala (1971) si Doktor
 The Adventurers (1970) si Dax Xenos
 "Odissea, L'" (1968) mini serial televiziv si Ulysses/Odysseus
 Prljave ruke (1968) (Film televiziv) 
 Uzrok smrti ne pominjati (1968) si Mihajlo
 Skupljaci perja (1967) si Bora
 Protest (1967) si Ivo Bajsic
 Tople godine (1966) 
 Vreme ljubavi (1966) si Milija
 Morgan: A Suitable Case for Treatment (1966) 
 Roj (1966) si Halil Beu
 Devojka (1965) 
 Klakson (1965) 
 Ko puca otvorice mu se (1965) 
 Neprijatelj (1965) 
 Pod isto nebo (1964) 
 Sasa (1962) si Maric 
 Opstinsko dete (1953) si Shitës gazetash

 Lidhjet e jashtme 


 An interview with Bekim Fehmiu in English
 Fehmiu's autobiography "Blistavo i strasno"
 New York Times review of Fehmiu's "The Adventures of Ulysses"
 "Balkanweb.com"
 time.al Pulla Bekim Fehmiu 

 Referime 

Kategoria:Biografi shqiptare
Kategoria:Aktorë shqiptarë
Kategoria:Lindje 1936
Kategoria:Vdekje 2010
Kategoria:Shqiptarë në Jugosllavi
Kategoria:Njerëz nga Sarajeva