Kombëtarja spanjolle e futbollit

Kombëtarja spanjolle e futbollit (Spanjisht: Selección Española de Fútbol) përfaqson Spanjën në shoqatën e futbollit ndërkombëtarë dhe është e kontrolluar nga Federata Mbretërore Spanjolle e Futbollit, organi qeveritës i futbollit në Spanjë. Spanja u bë një pjestare e FIFA-s në vitin 1904 pavarësisht se Federata Spanjolle u krijua në vitin 1909. Kombëtarja spanjolle debutoi në vitin 1920. Që nga ajo kohë ata kanë marrë pjesë në 14 nga 20 edicionet e Kupës së Botës dhe në 9 nga 14 edicionet e Kampionatit Europian të Futbollit.

Spanja është një nga tetë ekipet kombëtare që janë kurorëzuar kampione bote dhe ka marrë pjesë në gjithsej 16 nga 22 Kampionate Botërore të Futbollit, duke fituar turneun e edicionit të vitit 2010 në Afrikën e Jugut, duke mposhtur Hollandën me rezultatin 1–0 për tu bërë skuadra e parë europiane që e fiton titullin jashtë kontinentit. Ata janë kampionët  Europian në fuqi të, duke fituar rresht dy titujt e Euro 2008 dhe Euro 2012, duke mposhtur respektivisht Gjermaninë dhe Italinë. Duke fituar këto tre tituj madhor rresht Spanja u bë kombëtarja e parë dhe e vetme deri tani që ka fituar tre tituj madhor rresht. Nga viti 2008 e deri në vitin 2013 (6 vite), kombëtarja ka fituar çmimin FIFA Skuadra e Vitit. Nga nëntori i vitit 2006 e deri në qershor 2009, Spanja qëndroi 35 ndeshje pa pësuar gol duke barazuar rekordin e vendosur nga Brazili; rekodi i Spanjës u thye nga Shtetet e Bashkuara. Arritjet e tyre kanë bërë që shumë gazetarë, komentator, analalistë futbolli dhe ish lojtarë ta konsiderojnë Spanjën e viteve 2010 dhe 2012 si kombëtaren më të mirë të të gjitha kohërave në futbollin ndërkombëtar.

 Historia 

Kombëtarja spanjolle e futbollit u krijua në vitin 1920, me objektivin kryesor për të gjetur një skuadër të për përfaqsuar Spanjën në Lojërat olimpike verore që u mbajt në Belgjikë në të njëjtin vit. Spanja bëri debutimin në turnament më 28 gusht 1920 kundër kombëtares së Danimarkës (finalist në dy edicionet e fundit). Kombëtarja spanjolle arriti të fitojë ndeshjen me rezultatin 1–0. Spanja arriti të fitojë medaljen e argjendë në Lojërat olimpike dhe medaljen e parë ndërkombëtare të një turnamenti.

Lufta civile spanjolle dhe Lufta e Dytë Botërore e larguan Spanjën nga çdo kompedicion futbollistik duke filluar nga Kupa e Botës 1934 e deri te kualifikueset e Kupës së Botës 1950. Gjatë luftës civile, vetëm zona e kontrolluar nga nacionaliteti mund të përdorej për të zhvilluar ndeshje miqësore. Në finalet e turnamentit në Brazil, ata kaluan grupin për të shkuar në raundin final. Spanja e mbylli turnamentin në vendin e katërt. Deri në vitin 2010, ky ishte rezultati më i mirë i arritur nga kombëtarja spanjolle në finalet e një Kupe Bote, gjë që i dha pseudonimin "underachievers".

Spanja fitoi titullin e parë madhor ndërkombëtar pas triumfit në Kampionatin Europian të vitit 1964. Spanja u ndesh në finale kundër Bashkimit Sovjetik ku fitoi me rezultatin 2–1. Ky do të ishte titulli i vetëm madhor i Spanjës edhe në 44 vitet e ardhshme.

Spanja u zgjodh si vendi mikpritës i Kupës së Botës 1982. Pritshmëritë për Spanjën ishin të larta si vendi mikpritës dhe nën drejtimin e trajnerit José Santamaría. Spanja avancoi në raundin e dytë, por ata u eleminuan, dhe kjo solli shkarkimin e Santamarías. Spanja më pas u kualifikua në Kupën e Botës 1986 dhe kaloi raundin e parë. Raundi i dytë përballi me Spanjën me Danimarkën, ku ata fituan me rezultatin 5–1, por në çerek-finale, pas barazimit 1–1 në kohën e rregullt dhe në shtesë kundër Belgjikës, Spanja humbi me rezultatin 5–4 nga penalltitë duke u eleminuar nga turnamenti.

Javier Clemente u vendos trajneri i ri i Spanjës në vitin 1992, dhe kualifikimi për në Kupën e Botës 1994 u arrit. Spanja barazoi me Korenë e Jugut 2–2 dhe me Gjermaninë 1–1, përpara se të kualifikohej për në raundin e dytë pas fitores 3–1 kundër Bolivisë. Spanja vazhdoi formën e mirë edhe në raundin e dytë, duke mposhtur Zvicrën me rezultatin 3–0, por u eleminua në çerek–finale pas humbjes 2–1 kundër Italisë.

Në Kupën e Botës 2002, Spanja i fitoi të tre ndeshjet e fazës së grupeve. Në ndeshjen e parë me eliminim direkt, ata mposhtën me penallti Irlandën. Në çerek-finale, ekipi u eliminua me penallti nga shteti organizator Korea e Jugut. Kjo ndeshje shkaktoi polemika të shumta për shkak të vendimeve të diskutueshme të gjyqtarit.

Në Euro 2008, Spanja i fitoi të tre ndeshjet në Grupin D. Në ndeshjen çerek-finale, ata fituan 4–2 me penallti kundër Italisë. Pas kësaj, ata arritën një fitore të lehtë 3–0 kundër Rusisë në gjysëm-finale. Në finale, Spanja mposhti Gjermaninë me rezultatin 1–0 falë një goli të Fernando Torres në pjesën e parë. Ky ishte titulli i parë madhor i Spanjës që nga Kampionati Evropian i vitit 1964. Xavi u shpall lojtari i turnamentit. 
Në Kupën e Botës 2010, Spanja arriti në finale duke mposhtur Gjermaninë në gjysëm-finale falë një goli të Carles Puyol. Në finale, ata fituan 1–0 kundër Holandës falë një goli të Andrés Iniestës në minutën e 116të. Spanja u bë ekipi i tretë që e fiton këtë kompeticion jasht kontinentit të tij. Iker Casillas u shpall portieri më i mirë kurse David Villa fitoi Topin e Bronztë.

Spanja u kualfikua si kryesues i Grupit I në kualfifikueset e Euro 2012 me një rekord të përkryer, duke i fituar të gjitha ndeshjet. Spanja mposhti Republikën Çeke, Skocinë, Lituaninë dhe Lihteshtajnin duke avancuar në finalet e turnamanentit, ku ata u bënë skuadra e parë që mbrojti në mënyrë të suksesshme titullin.

Në ndeshjen finale, Spanja fitoi turnamentin duke mposhtur Italinë me rezultatin 4–0. Spanja mori kontrollin e shpejtë të lojës që në pjesën e parë, duke shënuar golin e parë që në minutën e 14të me mesfushorin David Silva, kurse Jordi Alba shënoi të dytin në minutën e 41të. Spanja e vuloi fitoren në pjesën e dytë me golat e Fernando Torresit dhe Juan Matës. Ky ishte titulli i tyre i tretë rresht madhor, pas Euro 2008 dhe Kupës së Botës 2010. Andrés Iniesta u shpall lojtari i turnamentit, kurse dhjetë lojtarë u emëruan në formacionin e turnamentit.

Në Kupën e Botës 2014, Spanja humbi dy ndeshjet e para të Grupit B kundër Hollandës 1–5 dhe Kilit 0–2, përpara se në ndeshjen e fundit të mposhtnin Australinë me rezultatin 3–0. Spanja e përfundoi grupin në vendin e tretë, duke u eleminuar përfundimisht nga turnamenti.

 Imazhi i skuadrës 
Nofka
Skuadra e Spanjës ishte e njohur në të kaluarën nga disa tifozë si  "La furia española", 'Furia Spanjolle'; Ky pseudonim u dha fillimisht nga një gazetë holandeze, duke kujtuar "Plaçktijen e Antwerp" - një episod në historinë ushtarake të Spanjës. Më moderne, skuadra quhet "La roja", 'skuadra e kuqe'.

Stili i lojës

fanellat dhe kreshta
Fanella në shtëpi e Spanjës është tradicionalisht një fanellë e kuqe me veshje të verdhë, pantallona të shkurtra blu të errët dhe çorape të zeza, ndërsa fanella e tyre aktuale si musafir është kryesisht e verdhë. Ngjyra e çorapeve të shtëpisë ndryshoi gjatë viteve 1990 nga e zeza në të njëjtën ngjyrë blu si pantallonat e shkurtra, duke u përshtatur ose me blunë e pantallonave të shkurtra ose me të kuqen e këmishës deri në mesin e viteve 2010 kur u kthyen në të zezën e tyre tradicionale. Kreshta e Spanjës janë prodhuar nga prodhues duke përfshirë Adidas (nga 1981 deri në 1983), Le Coq Sportif (nga 1984 deri në 1990) dhe Adidas përsëri (që nga viti 1991). Në vend që të shfaqë logon e Federatës Spanjolle të Futbollit, fanella e Spanjës tradicionalisht përmban stemën e vendit në anën e majtë. Pas fitimit të Kupës së Botës 2010, simboli i fituesve të Kupës së Botës u shtua në anën e djathtë të fanellës dhe një yll i artë në krye të stemës së Spanjës.

Stadiumi

Spanja nuk ka një stadium kombëtar të caktuar. Kryeqyteti i Madridit (Bernabéu dhe Metropolitano), Seville (Pizjuán, Villamarín dhe La Cartuja), Valencia (Mestalla dge Orriols) dhe Barcelona (Camp Nou dhe Montjuïc), janë katër qytetet spanjolle që kanë pritur më shumë se 15 ndeshje të ekipeve kombëtare, duke qenë gjithashtu shtëpia e stadiumeve më të mëdha në vend.

Ndeshjet e tjera miqësore, si dhe ndeshjet kualifikuese kundër kundërshtarëve më të vegjël, luhen në stadiumet provinciale. Fushata kualifikuese e FIFA Kupës së Botës 2018 përfshinte ndeshje në Reino de León në León, Los Cármenes në Granada, El Molinón në Gijón, dhe Rico Pérez në Alicante.

Mbulimi mediatik në Spanjë

 Lojtarët 
Skuadra aktuale
Të 26 lojtarët e mëposhtëm u thirrën për të luajtur në UEFA Euro 2024.

Ndeshjet dhe golat të përditsuar më 14 korrik 2024, pas ndeshjes kundër Anglisë.

Thirrjet e fundit

 Ndeshjet dhe rezultatet 
Rekordet dhe statistikat
Sergio Ramos mban rekordin si lojtari me më shumë ndeshje në historinë e ekipit kombëtar, duke zhvilluar 170 paraqitje. Ai ndiqet nga Iker Casillas (167) dhe Xavi (133).

David Villa është golashënuesi më i mirë i të gjitha kohërave i Spanjës, duke shënuar 59 gola në periudhën 2005–2017, ku zhvilloi 98 ndeshje. Raúl është golashënuesi i dytë më i mirë me 44 gola në 102 ndeshje gjatë periudhës 1996–2006.

Gjatë periudhës nëntor 2006-qershor 2009, Spanja ishte e pamposhtur për plot 35 ndeshje, duke barazuar rekordin e të gjitha kohërave të vendosur nga Brazili. Rekordi i tyre mori fund kur ata u mposhtën nga Shtetet e Bashkuara në Kupën e Konfederatave 2009. Gjatë kësaj kohe, Spanja gjithashtu fitoi 15 ndeshje rresht. Në FIFA Kupën e Botës 2010, Spanja u bë ekipi i parë evropian që fiton trofeun jashtë Evrope; sëbashku me Brazilin, Gjermaninë dhe Argjentinën, Spanja është një nga katër kombëtaret që kanë fituar një Kupë Bote jashtë kontinentit të tyre.

Lojtarët me më shumë ndeshje
parapamje|200px|Sergio Ramos mban rekordin për numrin e ndeshjeve të luajtura me kombëtaren spanjolle (170).
Redaktuar më 18 nëntor 2019. Lojtarët me të trasha janë ende aktiv me ekipin kombëtar.

Nr.LojtariPeriudhaNdshGola 1Sergio Ramos 2005– 170 21 2Iker Casillas 2000–2016 167 0 3Xavi 2000–2014 133 13 4Andrés Iniesta 2006–2018 131 13 5Andoni Zubizarreta 1985–1998 126 0 6David Silva 2006–2018 125 35 7Sergio Busquets 2009– 116 2 8Xabi Alonso 2003–2014 114 16 9Cesc Fàbregas 2006–2016 110 15Fernando Torres 2003–2014 110 38

Lojtarët me më shumë gola
Redaktuar më 18 nëntor 2019. Lojtarët me të trasha janë ende aktiv me ekipin kombëtar.

Nr.LojtariPeriudhaGolaNdshMesatarja 1David Villa (lista) 2005–2017 59 98  2Raúl (lista) 1996–2006 44 102  3Fernando Torres (lista) 2003–2014 38 110  4David Silva 2006–2018 35 125  5Fernando Hierro 1989–2002 29 89  6Fernando Morientes 1998–2007 27 47  7Emilio Butragueño 1984–1992 26 69  8Alfredo Di Stefano 1957–1961 23 31  9Julio Salinas 1986–1996 22 56  10Míchel 1985–1992 21 66 Sergio Ramos (lista) 2005– 21 170 

 Rekordet në kompedicione 
FIFA Kupa e Botës
FIFA Kupa e Konfederatave
UEFA Kampionati Europian
Lojërat Olimpike
Lojërat Mediterranean

 Trofe 
Kjo eshte lista e trofeve te fituar nga Spanja
Fifa World Cup
 Fitues (1): 2010
 Vendi i katert (1): 1950
UEFA Euro
 Fitues (3): 1964, 2008, 2012
 Finalist  (1): 1984
Kupa e Konfederatave
 Vendi i trete (1): 2009
Lojerat Olimpike te Futbollit
 Fitues (1): 1992
 Finalist (2): 1920, 2000

Çmime të tjera

 Shiko gjithashtu 
Kombëtarja spanjolle e futbollit për femra
Kombëtarja spanjolle U–23 e futbollit
Kombëtarja spanjolle U–21 e futbollit
Kombëtarja spanjolle U–20 e futbollit
Kombëtarja spanjolle U–19 e futbollit
Kombëtarja spanjolle U–18 e futbollit
Kombëtarja spanjolle U–17 e futbollit
Kombëtarja spanjolle U–16 e futbollit
Kombëtarja spanjolle U–15 e futbollit
Kombëtarja spanjolle e futbollit për të rinjë
Dopieta Ndërkombëtare
Tiki-taka
Manolo el del bombo

 Referime 

 Lidhje të jashtëme 

Website zyrtar te RFEF
Faqja zyrtare në Facebook
Llogaria zyrtare në Twitter
Llogaria zyrtare në Instagram
Lista zyrtare e ndeshjeve dhe e formacioneve

Kategoria:Spanjë
Kategoria:Futboll në Spanjë
Kategoria:Kombëtarja spanjolle e futbollit
Spanja
Kategoria:Shtete fituese të FIFA Kupës së Botës