Luftërat Ballkanike

Luftërat Ballkanike ishin dy konflikte të armatosura që u zhvilluan në Evropën Juglindore në vitet 1912 dhe 1913. Këto luftëra patën një ndikim të madh në ndryshimin e hartës politike të rajonit dhe shërbyen si një prelud i rëndësishëm për fillimin e Luftës së Parë Botërore.

Lufta e Parë Ballkanike (tetor 1912 – maj 1913)
Në këtë konflikt, Lidhja Ballkanike, e cila përbëhej nga Greqia, Serbia, Bullgaria dhe Mali i Zi, u bashkua kundër Perandorisë Osmane. Objektivi kryesor i tyre ishte dëbimi i osmanëve nga territoret evropiane, të cilat i kishin sunduar për shekuj.
 Shkaqet kryesore: Zgjerimi i nacionalizmit në Ballkan, kriza politike e Perandorisë Osmane dhe dëshira e shteteve ballkanike për të çliruar tokat e tyre.
 Rezultati: Lidhja Ballkanike fitoi, duke i marrë pothuajse të gjitha territoret evropiane Perandorisë Osmane, me përjashtim të një pjese të vogël rreth Stambollit. Kjo fitore çoi në krijimin e shtetit shqiptar dhe në ndryshimin e kufijve të shteteve të tjera.
Lufta e Dytë Ballkanike (qershor 1913 – gusht 1913)
Pas fitores në luftën e parë, shtetet e Lidhjes Ballkanike u ndanë mes tyre për shkak të mosmarrëveshjeve për ndarjen e territoreve të pushtuara.
 Shkaqet kryesore: Bullgaria, e cila ishte e pakënaqur me ndarjen e Maqedonisë, sulmoi ish-aleatët e saj, Serbinë dhe Greqinë.
 Rezultati: Bullgaria humbi. Kundër saj u bashkuan Serbia, Greqia, Mali i Zi, Rumania dhe Perandoria Osmane. Si pasojë, Bullgaria humbi pjesën më të madhe të territoreve që kishte fituar në luftën e parë.
Pasojat e Luftërave Ballkanike
 Ndërrimi i kufijve: U ridizajnuan kufijtë e rajonit, duke e zvogëluar ndjeshëm praninë e Perandorisë Osmane në Evropë.
 Krijimi i Shqipërisë: Përmes Konferencës së Londrës në 1913, Shqipëria u njoh si shtet i pavarur, por me kufij që lënë jashtë territore të mëdha të banuara nga shqiptarët.
 Tensione të reja: Fitoret dhe humbjet në këto luftëra krijuan tensione të reja dhe ndikuan në aleancat e shteteve, duke kontribuar në ngjarjet që çuan në fillimin e Luftës së Parë Botërore.
Luftërat Ballkanike ishin një periudhë thelbësore që përcaktoi fatin e rajonit dhe hodhi themelet për konflikte të mëvonshme.

 Lufta e tretë ballkanike 

Kësaj i paraprin kiza në territorin e Kosovës. Zanafilla e kësaj lufte është demostrata e studentëve të universitetit të Prishtinës për kushte më të mi ra në mencën e stdudentëve më 1 prill 1981. Pas kësaj pason shtet-rrethimi në territorin e Kosovës i cili mbështetet nga elementët e tjerë të federatës jugosllave për disa vite. Pas ardhjes në Kosovë të Slobodan Milosheviqit, kjo krizë e përfshiu tërë Jugosllavinë e atëhershme.

Nga kjo krizë ekonomiko-politike pasuan luftrat e mëposhtme:
 Slloveni : mes APJ-së (Armata Popullore e Jugosllavisë) dhe MTSL-së (Mbrojtja Teritoriale e Sllovenisë) e cila përfundoi me tërheqjen e APJ-së, nga territori i Sllovenisë për në Kroaci.
 Kroaci : mes APJ-së, komunitetit serb dhe MTK-së (Mbrojtja Teritoriale e Kroacisë), komunitetit kroat.
 Bosnje : mes APJ-së, komunitetit serb në njërën anë dhe komunitetit kroat e boshnjak në anën tjetër (të tri palët luftonin kundër njëra tjetrës)
 Kosovë : mes Armatës Serbe dhe komunitetit shqiptar, NATO
 Maqedoni : mes Armatës Maqedonase dhe komunitetit shqiptar

 Shiko edhe 
 Copëtimi i Shqipërisë
 Konferenca e Londrës 1912-1913

 Literatura