Gjuha zulu

Zulu ose isiZulu si vetëthirrje, është një gjuhë Bantu jugore e degës Nguni e folur në Afrikën Jugore . Është gjuha e popullit zulu, me rreth 12 milionë folës amtare, të cilët kryesisht banojnë në provincën KwaZulu-Natal të Afrikës së Jugut . Zulu është gjuha amtare më e folur në Afrikën e Jugut (24% e popullsisë) dhe kuptohet nga mbi 50% e popullsisë së saj. Ethnologue 2005 Ajo u bë një nga 11 gjuhët zyrtare të Afrikës së Jugut në 1994. 

Sipas Ethnologue, është gjuha e dytë më e folur nga gjuhët bantu, pas suahilit .  Ashtu si shumë gjuhë të tjera bantu, ajo shkruhet me alfabetin latin .
Zulu
Kategoria:Gjuha zulu

 Historia 
Zulutë, si Xhosat dhe njerëzit e tjerë Nguni, kanë jetuar në Afrikën e Jugut për qindra vjet. Gjuha Zulu ka disa tinguj klikesh tipike për gjuhët e Afrikës Jugore, që nuk gjenden në pjesën tjetër të Afrikës. Populli Nguni ka bashkëjetuar me fise të tjera jugore si San dhe Khoi.

Gjuha zulu, si shumica e gjuhëve indigjene të Afrikës Jugore, nuk ishte një gjuhë e shkruar deri me ardhjen e misionarëve nga Evropa, të cilët e dokumentuan gjuhën duke përdorur shkrimin latin . Libri i parë gramatikor i gjuhës zulu u botua në Norvegji në 1850 nga misionari norvegjez Hans Schreuder . Rakkenes, Øystein (2003) Himmelfolket: En Norsk Høvding i Zululand, Oslo: Cappelen Forlag, pp. 63–65 Dokumenti i parë i shkruar në zulu ishte një përkthim i Biblës që u shfaq në 1883. Në vitin 1901, John Dube (1871–1946), një Zulu nga Natali, krijoi Institutin Ohlange, institucioni i parë arsimor vendas në Afrikën e Jugut. Ai ishte gjithashtu autor i Insila kaShaka, romani i parë i shkruar në isiZulu (1930). Një tjetër shkrimtar pionier zulu ishte Reginald Dhlomo, autor i disa romaneve historike të udhëheqësve të kombit zulu të shekullit të 19-të: U-Dingane (1936), U-Shaka (1937), U-Mpande (1938), U-Cetshwayo (1952). ) dhe U-Dinizulu (1968).

 Fonologjia 

 Zanoret 
qendër|parapamje|Tabela e zanoreve zulu, nga 
Sistemi i zanoreve të gjuhës zulu përbëhet nga pesë zanore.
E parmeQëndroreE mbrapmeE mbyllurE mesmeE hapur

 Bashkëtingëlloret 
Përdorimi i bashkëtingëlloreve klike është një nga tiparet më dalluese të gjuhës zulu. Kjo veçori është e përbashkët me disa gjuhë të tjera të Afrikës Jugore, por është shumë e rrallë në rajone të tjera.
LabialeDhëmbore / HojëzoreTejhojëzoreVelareGlotaleqëndroreanësoreKlikeHundore(  )ShpërthyeseJofërkuese ~ FërkueseTë lëngshmeGjysëmzanore