Achieng Oneko

Ramogi Achieng Oneko (1920–2007) wuxuu ahaa halgamaa iyo siyaasi u dhashay Kenya oo u dagaallamay xorriyadda, waxaana loo arkaa inuu ahaa geesi qaran oo ka soo jeeda Kenya.
Xarigga
Oneko wuxuu ka mid ahaa lix dagaalyahan oo xorriyad doon ah oo ay dowladdii gumeysiga Ingiriiska ku xirtay Kapenguria sanadkii 1952. Xubnaha kale ee kooxda, oo loo yaqaanay " Kapenguria Lix " waxay ahaayeen Jomo Kenyatta , Paul Ngei , Bildad Kaggia , Kungu Karumba iyo Fred Kubai . Waxaa la xiray iyadoo lagu eedeeyay inay xiriir la leeyihiin dhaqdhaqaaqa fallaagada Mau Mau Oneko waxaa lagu soo oogay dacwad ah "Eedeysane Lambarka 3aad." Ka dib markii la xukumay, lixdooduba waxay racfaan ka qaateen xukunka.
Garsoorayaasha racfaanka waxay ogaadeen in Oneko inta badan lagu helay dambi culus oo ku saabsan kulan KAU ah oo uu ka qaybgalay Hadallada shirka ka soo baxay waxay u badnaayeen Kikuyu, taas oo uusan fahmin waqtigaas. Inkasta oo garsoorayaashu ay ka cafiyeen dacwadaha 15-kii Janaayo 1954, haddana wuxuu weli ku jiray xabsiga Kapenguria Shanta kale
Waxaa la sii daayay sagaal sano ka dib, sanadkii 1961, laba sano ka hor inta aysan Kenya xornimada qaadan.
Siyaasadda
Doorashadii ugu horreysay ee baarlamaanka waxaa la qabtay markii xornimada la qaatay 1963-kii, Achieng Oneko-na wuxuu ku guuleystay kursiga Degmada Nakuru Jomo Kenyatta wuxuu noqday madaxweynihii ugu horreeyay ee Kenya, wuxuuna dhawaan u magacaabay Wasiirka Warfaafinta, Warbaahinta iyo Dalxiiska ee Achieng Oneko. Si kastaba ha ahaatee, 1966-kii Oneko wuxuu ka tagay dowladda wuxuuna ku biiray Ururka Dadka Kenya ee cusub , oo ah xisbi hantiwadaag ah oo uu hoggaaminayay saaxiibkiis Oginga Odinga .
Tixraac
 Halganka Achieng Onekos 

 Siyaasadda iyo Xildhibaanada Kenya 1944–2007