Cali Khaameneey

Cali Khaameneey (ama Ayatolla Ali Khamenei) waa hogaamiye diimeed Shiico ah iyo siyaasi u dhashay dalka Iran. Waxa uu dhashay 19 Abriil 1939, magaalada Mashhad. Tan iyo 1989, waxa uu noqday Hogaamiyaha Sare (Supreme Leader) ee Jamhuuriyadda Islaamiga ah ee Iran.

 Nolosha hore 
Khaameneey wuxuu ku dhashay qoys culimo ah oo Shiico ah. Carruurnimadiisa waxa uu ku qaatay Mashhad, halkaas oo uu ka bartay diinta Islaamka, tafsiirka, fiqiga iyo culuumta Shiicada. Intaasi ka dib waxa uu u guuray magaalada Qom si uu u sii wato waxbarashada diimeed.

 Kacaankii 1979 iyo muuqaalka siyaasadeed 
Khaameneey wuxuu kaalin muhiim ah ka qaatay Kacaankii Islaamiga ahaa ee 1979 kaas oo meesha ka saaray Boqortooyadii Pahlavi. Kacdoonka ka dib wuxuu noqday xubin sare oo ka tirsan maamulka cusub ee Iran.

 Madaxweynenimadii 
Intii u dhaxaysay 1981–1989, Cali Khaameneey wuxuu ahaa Madaxweynaha Iran. Muddadaas waxa uu la soo shaqeeyay Aayatolla Khomeyni oo markaas ahaa Hogaamiyaha Sare.

 Hogaamiyaha Sare 
Ka dib geeridii Aayatolla Khomeyni 1989, Golaha Khuburada ayaa Cali Khaameneey u doortay Hogaamiyaha Sare ee dalka. Jagooyinkan waxa ku jira:
 Taliska guud ee ciidamada
 Go’aaminta siyaasadda dibadda
 Maamulka hay’adaha diinta
 Saameyn xooggan oo ku saabsan dowladaha Iran

 Siyaasadda dibadda 
Khaameneey wuxuu caan ku yahay mowqifyada adag ee ka dhanka ah Mareykanka iyo Israa’iil, iyo taageerada uu u hayo kooxaha la safan Iran sida Hizbullah. Sidoo kale, wuxuu dhowr jeer sheegay in hubka nukliyeerka uu mamnuuc ka yahay diinta Shiicada, in kastoo Iran ay weli ku jirto barnaamij nukliyeer oo muran badan dhaliyay.

 Qoyska 
Cali Khaameneey wuu guursaday sanadkii 1964, wuxuuna leeyahay dhowr carruur ah. Qoyskiisu badanaa waa kuwo ka fogaada muuqaalka siyaasadda iyo warbaahinta.

 Eeg sidoo kale 
 Shiico

 Tixraacyo 






Category:Iiraan