Diinsi

Diinsi () ama Like oo ah magac kale oo ay u yaqaaniin Soomaalidu waa dhir ubaxley ah taasi oo ka baxda deegaanada agagaarka Dhulbadaha. Inta la ogyahay dhirta noocani ahi waxay ka kooban tahay ilaa 17 waax oo kala duwan kuwaasi oo dhamaantood ka baxa deegaanada kulka dhexe leh. 

Geedkani wuxuu ka mid yahay geedaha aan ku faanno oo aan faaidadiisu caafimaad aan u soo bandhignay caalamka oo idil iyadoo cilmibaarayaal soomaali ah ay liiska geedo daaweedka ku dareen 25 sano ka hor.

 Sharaxaad 
Diinsiga waa geed ka mid ah geedo daaweedyada ay soomaalidu aad u isticmaasho, geedka magaciisa oo Ingriis ah waxaa la yiraahdaa "Sarcophyte piriei" ama "Balanophoraceae".

Geedkaani waxaa kaloo laga isticmaalaa dhowr wadan oo kale sida: Kenya, Malawi, Mozambique, Tanzania, Uganda iyo Zambia.

 Waxtarka Diinsiga 
Diinsiga soomaalidu waxay u isticmaashaa daaweynta nabraha, ilka xanuunka, cuna xanuunka iyo calool xanuunka taasoo ku tusinaysa inuu galayo booskii daawooyinka antibiotics-ka iyo xanuun baab'iyaha.
Waxaa kaloo jira dad ku daaweeyo gaaska iyo dibiirada iyo dheef-shiid xumada.

Diinsiga waxaa loo sameeyaa sida shaaha oo kale iyadoo loo isticmaalo in lagu daaweeyo shubanka, in dhibaatooyinka caadada ee dumarka ku dhaca.

Waxaa jira cilmibaaris lagu sameeyay diinsiga oo ay ku sameeyeen cilmi baarayaal oo isugu jiro soomaali iyo ajaanib oo lagu ogaaday in geedkaan ay ku jiraan laba maaddo oo magacyadooda aan u kala bixinay diinsininol (1) and diinsinin (2). walxahaan oo leh faaido antibiotic oo jirka kala dagaallama infakshanka.

Diraasadaan waxaa lagu sameeyay qeybta daawo baarista ee jaamcadda Upsala University ee dalka Sweden.

Waxaa kaloo jira buug ay daabacday jaamacaddaas oo magaciisa la yiraahdo: Inventory of plants used in traditional medicine in Somalia, buugaan oo faaido weyn u leh dadka xiiseeya geedo daaweedka ayaa wuxuu ka hadlayaa illaa 30 geed oo soomalidu ay u isticmaasho daawo ahaan, markii baaritaan lagu sameeyane la xaqiijiyay waxtarkooda iyo faaidada caafimaad ay leeyihiin.
Buugaan waxaa qoray cilmo baarayaal soomaali u badan oo kaashanaya cilmibaarayaal ajaanib kale.

Diinsiga ayaa sidoo kalle leh faaiido dhanka maqaarka ah kaas oo disinfectant ahaan loogu dawayn karo. Diinsiga ayaa ah biyo kuma milme( waster non-soluble) sababta oo ah waxaa ku jirta maado saliid ah taas oo loo isticmaalo nafaqaynta timaha.

 Sidoo Kale Fiiri 
 Dhirta Soomaaliya
 Geed
 Beer
Diinsiga waxaa loo isticmaalaa in lagu daaweeyo baabasiirka.Taas waxau ku tusinaysaa in geedka Diinsigu yayahay qalajiyye aad aad iyo aad u xoog badan.

 Tixraac 

Category:Daawo
Category:Dhir
Category:Caafimaad