Caluula

Alula( Soomaali: Caluula ,Carabi: علولة ), sidoo kale loo higaadiyay Caluula , waa magaalo xeebeed ku taal waqooyi bari gobolka Raas Caseyr waxayna ka tirsan tahay maamul goboleedka Puntland, waxayna dhacdaa xeebta Guardafui Channel . Dabayaaqadii qarnigii 19-aad iyo horraantii qarnigii 20-aad, waxa ay noqotay caasimadda ugu weyn ee Saldanada Majeerteen . Waxay toban mayl bari ka xigtaa Raas Filuuq, Boosaasona waxay u jirtaa 100 mayl-badeed .

Taariikhda
Saldanada Majeerteen waxa la aas aasay ilaa 1600-meeyadii oo ay dhisteen Soomaali ka soo jeedda qabiilka Majeerteen ee Daarood . Waxay soo shaacbaxday qarnigii 19-aad, ee uu xukumayey Boqorka wax-tarka badan (Boqor) Cismaan Maxamuud Bartamihii 17-aad ilaa horraantii qarnigi 20-aad, magaaladu waxay ahayd caasimadii ugu weynayd ee Saldanadii Majeerteen ee Migiurtinia Ka dib oo la sameeyay qayb ka mid ah Somaliland Talyaani.  Caluula waxay ahayd caasimadda ugu weyn ee Saldanada Majeerteen iyadoo xarunteedu tahay Baargaal . Waxay sidoo kale lahayd tiro qalcado iyo qalcado ah oo ku yaal meelo kala duwan oo boqortooyadeeda ah, oo ay ku jiraan qalcadda Murcanyo .
Asal erayga
Caluula waxa uu ka yimid erayga af-soomaaliga ah ee "luul" oo macnihiisu yahay luul . Caluula (Caluula oo Soomaali ah) waxa uu ka kooban yahay laba eray oo af-soomaali ah oo kala ah “Cal” iyo “luul”. "Cal" waa silsilad buuraley ah oo ku taal waqooyi bari Soomaaliya "luul" macnaheedu waa luul. Sidaa darteed "Caluula - Calula" waxaa loola jeedaa luul buuraha Al.
Dulmar
Caluula waxay ku taal meel qiyaastii 50 kiiloomitir (31 mi) dhanka galbeed ka xigta Cape Guardafui , oo ku taal cidhifka Geeska Afrika . 20 nautical miles (23 mayl) bari ka xigta Caluula waxay dhacdaa magaalo xeebeedka Beereeda . 7 nautical miles (8 mayl) galbeed waxaa ku yaal Ras Filuk , Cape Elephant (Elephas) ​​ee Strabo iyo Periplus of the Erythraean Sea . Caluula ku dhagan waa laag gacmeed oo ay ku safan yihiin kaynta mangrove , kaas oo u muuqda in uu u dhigmayo "laurel-grove weyn oo la yiraahdo Acannae" oo uu sidoo kale qeexay Periplus . Warbler Acrocephalus ayaa sidoo kale la maqlay isagoo heesaya gudaha mangroves ee xeebta. Banaanka xeebta 20 km dhanka bari ee Caluula waxaa ku yaal burburka taallo qadiimi ah oo qaab madal ah. Qaab dhismeedka waxaa sameeyay gidaar qallalan oo leydi ah oo dhererkiisu hooseeyo; meesha bannaan ee u dhaxaysa waxaa ka buuxa burbur iyo gacanta lagu daboolay dhagaxyo yaryar. Dhagaxyada taagan ee u dhow dhow ( menhirs ) ayaa sidoo kale la dhigay geesaha dhismaha. Meesha u dhow waxaa ku yaal qabuuro, kuwaas oo lagu tilmaamay dhagaxyo. Cabir ahaan 24 m iyo 17 mitir, qaabdhismeedku waa kan ugu weyn ee xadhig qadiimi ah iyo taallooyin goglan oo u gaar ah waqooyi bari ee Soomaaliya.
Sahmiye Carbeed Axmad ibn Majiid waxa uu wax ka qoray Caluula iyo dhawr dekedo iyo calaamado kale oo caan ah oo ku yaala xeebaha waqooyi ee Soomaaliya, oo ay ku jiraan Berbera , Siyara , Heis , iyo Saylac oo leh Jaziirad-badeed , Ruguda , Maydh , Ceel-Sheekh iyo Ceel-darad . 
Intii lagu jiray bartamihii 1800-meeyadii ilaa horraantii 1900-meeyadii, Caluula waxa ay noqotay caasimadda ugu weyn ee Saldanadda Majeerteen ee Migiurtinia .  Qalcadda laga dhisay magaalada waa mid ka mid ah haraagii deegaanka ee waagan.
Xornimada ka dib, Caluula waxay noqotay magaalada ugu weyn degmada Caluula , oo ku taal maamul goboleedka Puntland .
April 8, 2013, dawladda Puntland waxay ku dhawaaqday abuuritaanka gobol cusub oo la wadaaga Cape Guardafui oo lagu magacaabo Gardafu . Waxaa laga soo saaray Bari, waxay ka kooban tahay saddex degmo, waxayna xarunteedu tahay Caluula. Gobolka cusub waxaa si rasmi ah u ansixiyay sharci-dajiyayaal 20-kii July 2013, xilligaasi oo uu socday kalfadhigii 30-aad ee baarlamaanka Puntland.
Waxbarashada
Caluula waxa ay leedahay tiro machadyo tacliineed. Sida ay sheegtay wasaaradda waxbarashada Puntland, degmada Caluula waxaa ku yaalla 11 dugsi hoose dhexe. Waxaa ka mid ah Xabo , Geesaley , Murcanyo , Xoogad iyo Caluula Primary. 
Gaadiidka
Gaadiidka cirka ee Caluula waxaa adeegsada garoonka diyaaradaha ee Caluula . 
Sida ay sheegtay dowladda Soomaaliya, magaaladu waxay leedahay deked yar .
Cimilada
Caluula waxay leedahay cimilo saxare ah oo kulul ( Köppen weather classification BWh ).

Dadka deegaanka oo xusid mudan
Majeerteen
Xusuusin
Periplus Maris Erythraei: Qoraal leh Hordhac, Turjumaad, iyo Faallo

Meesha Aduunka Ugu Khatarsan: Gudaha Dawlad-goboleedka Soomaaliyeed

Warbixinta Naadiga Dhakhaatiirta Ornithologists ee Ingiriiska

"Soomaaliya: Baarlamaanka Puntland oo ansixiyay gobalada cusub iyo golaha wasiirada cusub"

" Caluula (ALU) Somalia"

"Shirkii Istanbul ee Soomaaliya 21 - 23 May 2010 - Qabyo qoraalka doodda ee miiska wareegga "Kaabayaasha Gaadiidka"

"Klimatafel von Alula / Soomaaliya"

"Warbixin ku saabsan Beesha Majeerteen iyo Jabhadda Dimuqraadiga Badbaadinta Soomaaliya (DFSS), Soomaaliya [SOM1546]"

Xiriirinta dibadda
Caluula 

Tixraac