Reer Nuur

HORDHAC

Qabiilka Reer Nuur waxa uu ka mid yahay Beel waynta Samaroon. Waana Qabiilka taariikh ahaan aqoon, iyo tayoba ugu horeeya Beesha Samaroon, Reer Nuur waxa uu dagaa gobolada Awdal, Waqooyi galbeed, Saaxil, Djibouti Iyo Dawlad Deegaanka Soomaalida Ethiopia. Inkasta oo aanay jirin tirokoob madax-taabasho rasmi ah oo la sameeyay balse waxa jira diiwaanka  tirada qoysaska Reer Nuur ee ku dhaqan deegaanada balaadhan ee ay dagaan oo la sameeyay September 2015 taasoo lagu qiyaasay tirida Reer Nuurka ilaa 850,000 "Average Sample". 

Degmooyinka ee uu ka koobanyahay Gobolka Awdal saddex kamida Reer Nuurku wuxu ka soosaaraa xildhibaanada ugu badan ee golayaasha deegaanka sida: Degmada Baki, Degmada Boorama iyo Degmada Seylac iyo degmada Dilla.

Gobolka Awdal, Reer Nuurku waa reerka ugu kuraasta badan golayaasha Guurtida,Wakiilada iyo sidoo kale Golayaasha Deegaankaba, marka laga yimaado samaroonka marka loo eego waa  beesha ugu kuraasta badan oo ah beesha ugu badan samaroonka intiisa kale uguna kuraasta badan golaha deegaanka iyo wakiiloda iyo baarlamanba golaha deegaanka .waxayna walaalo yihiin bahwadaag yihiin.beelaha   1 jibriil yoonis  2 aadan yoonis iyo 3 cali yoonis oo la isku dhaho AFARTA ILMA YOONIS waxanay taasi ku tusasaa inay leeyihiin codka ugu badan ee ku dhaca sanaaduuqda doorashooyinka Somaliland. Sidoo kale Afarta kursi ee uu Samaroonku ku leeyahay Baarlamanka Jamhuuriyada Djibouti waxa uu Reer Nuurku ku leeyahay hal kursi oo kamid ah.

Dhaqan ahaan,Reer Nuurku waxa uu leeyahay nidaam dhaqan oo lagu kala dambeeyo iyo saldanad fac-weyn. Hadaba Reer Nuurka waxa lagu tiriyaa inay yihiin dadka ugu ilbaxsan uguna aqoonta badan waqooyiga Soomaaliya, Reer Nuurka waxaa ka dhashay dadka ugu caansan Soomaalida, haday noqoto dhinacyada: Dhaqaalaha, Waxbarashada, Caafimaadka, Siyaasada iyo sidoo kale Fanka iyo Suugaanta. Waxana kamid ahaa:

XAGA DHAQAALAHA:

Reer Nuurka waxa ka dhashay hormuudkii tujaarta Soomaaliyeed oo ay kamid ahaayeen 

1. Xaaji Xirsi Cawaale "Birtii Xaajiga"waa Soomaaligii ugu horeeyay ee lasoo daga baabuurkii ugu horeeyay ee carro Soomaaliyeed cagaha saara.

2. Xaaji Hadliye iyo 

3. Xaaji Ibraahin Nuur oo dhamaantood ahaa tujaartii ugu magaca dheerayd ee abid soo mara Woqooyiga Soomaaliya.

XAGA WAXBARASHADA:

Reer Nuurka waxa ka dhashay aqoonyahanka ugu tirada badan dadka dega Woqooyiga Soomaaliya,waana reerka kaliya ee waqtigan aynu joogno laga soo heli karo ku dhawaad 80 aqoonyahan oo tacliinta ka gaadhay heerka ugu saraysa ee PhD iyo kumanaan Masterate ah, waana sobobta keentay inay ku dhiiradaan aasaaskii Jaamacada Camuud oo noqotay jaamacadii ugu horaysay ee dalka laga furo kadib burburkii Soomaaliya. Aqoonyahankoodana waxa kamid ahaa: Prof Abokor Sh Abdi Muhumed oo ahaa hurmuudka kuliyada beeraha iyo xanaanada xoolaha ee jamacadii umada Soomaaliyeed ee Lafoole, ahaana aas aasayaashii jamcada Camuud kaas oo qayb laxaadle ka qaatay, Amoud University  Dr. Bashiir Faarax Kaahiye (AUN) oo ahaa shaqsigii dajiyay  Manhajkii Waxbarashada ee dawladii dhexe ee Soomaaliya, sidoo kalena kaalin wayn kasoo qaatay qoristii afka soomaaliga ee 1972. Iyo sidoo kale  Dr. Bashiir Sh.Cumar Good oo ah abwaan iyo qoraa Soomaaliyeed oo caan ah.

XAGA SIYAASADA:

Reer Nuurka waxa ka dhashay siyaasiyiin badan balse aan helin fursad hogaamineed, waxana kamid ahaa:

1. Xaaji Ibraahin Nuur oo ahaa wasiirkii ugu horeeyay ee beesha Gadabuursi sidoo kalena ahaa shaqsigii boqortooyadii Ingiriiska kasoo qaaday warqadii madax-banaanida ee xoriyadii gobolada woqooyi ee British Somaliland 26-June-1960, sidoo kalena kamid noqday golihii Baarlamaanka Soomaaliyeed ee 1960-1968.

2. Ex Wasiir Quraab AUN

3. Ex Wasiir Qaasin Sh. Yuusuf AUN

4. Ex Wasiir Cismaan Sh.Cabdi

5. Ex Wasiir Maxamuud Axmed Barre "Garaad".

6. Ex Wasiir Prof. Ismaaciil Muumin Aar

7. Ex Wasiir Colonel Cumar Yare

8. Ex Wasiir Dr. Abdisalan Hadliye Omar.

9. Ambasador Dr. Maxamed Cali Aw Cabdi
'10  Ex wasir Sicid Barkad  Djabouti
11''  ExXAGGA FANKA IYO SUUGAANTAReer Nuurka waxa lagu tiriyaa inay ka dhasheen hal abuurkii ugu tirada badnaa uguna magaca dheeraa ee soo mara gayiga Soomaaliyeed, waxana kamid ahaa: 1. Cabdi Deeqsi Warfaa "Cabdi Sinimoo" oo loo aqoonsanyahay hoobalkii Soomaaliyeed ee ugu horeeyay ee heesa, kuna ladha naaxiyad iyo qalab muusiko udhigma.2. Hibo Maxamed Hodoon "Hibo Nuura" Xidigtii Waaberi.3. Fatuun Ducaale 4. Farxiya Cali Faarax5. Ismaaciil Caynaan6. Cabdi Kaamil Cawaale "Naftii hure"7. Ubax Daahir Ibraahin "Ubax Fahmo"8. Cumar Shabeel9. Abwaan Xassan Cilmi Diiriye10. Abwaan Cumar Aw Jaamac11. Abwaan Daauud Camir12. Abwaan Bashiir Sh. Cumar Good13. Abwaan Cali Tadhase14. Abwaan Jaamac Ducaale15. Abwaan Cabdishakuur Allaayahdiik

16 Abwaan  amiin cabdirisaq muhumed 

17.Abwaan Cabdi Xasan Ducaale ( Hilaacdheere) Cinwaanka Koowaad(1)Waxa loo aqoonsanyahay Samaroonku inay yihiin aqoon ahaan dadka ugu badan dadka soomaaliyeed. Hadaba Reer Nuurku waxa ay ka yihiin 65% Beesha Samaroon dhaxdeeda xaga aqoonta. Waa  dadkii aasaasay Jaamacada Camuud oo ah jaamacadii ugu horaysay ee dalka laga furo kadib burburkii Soomaaliya. Cinwaanka Labaad(2)Reer Nuurku waa dadka ilbax ahaan ugu horeeya dadka Soomaalida taasi waxa kuu cadaynaysa: Marka la jooga qurbaha ama dalka dibadiisa in xifiisyada iyo meelaha shaqooyinka muhiimka ahi ka socdaan dadka kaliya ee aad ku arkaysaa ay yihiin dad ka soo jeeda Beesha Reer Nuur. Waxa kale oo iyana jirta in ay istabo ku leeyihiin badiba caasimadaha dalalka caalamka: sida Istabta Reer Nuurka ee London, Istabta Reer Nuurka ee Washington, Istabta Reer Nuurka ee Kobanheegan, Istabta Reer Nuurka ee Stockholm,Istabta Reer Nuurka ee Berlin, Istabta Reer Nuurka ee Jabouti iyo qaarkaloo badan, xitaa hadaad tagto magaalada Boorama gudeheeda waxaad helaysaa meel la dhaho Istabta Reer Nuurka , markaas taasi waxa ay ku tusinaysaa inay yihiin dad leh xadaarad iyo ilbaxnimo soo jireen ah.Cinwaanka Sadexaad (3)''' 

Reer Nuurku waa dad lagu yaqaano geesinimo iyo raganimo, waxa ka dhashay ninkii ugu horeeyay ee gala dagaalkii 1977 dawlada Soomaaliya la gashay Ethiopian, sidoo kale markii dawladii dhexe ee Somaaliya burburtay waa dadkii dufaacay dhul waynaha ay dagaan beelaha Samaroon.
QORE ABDIRAHMAN DAUD HUSSEIN