Nuorttâmeerâsyemmiliih kielah

Nuorttâmeerâsyemmiliih kielah kuleh uuraallii kielâkode suomâ-ugrâlij kielâi suárgán. Kielâi ärbivuáváliih sárnumkuávluh láá Nuorttâmeerâ tave- já nuorttiibeln Suomâ já Tave-Skandinavia sehe Ruošâ taveviestârkuávluin, Eestienâmist já Latviast. Nuorttâmeerâsyemmiliih kielah láá nuuvt alda nubijdis, ete motomeh kielâsárnooh pyehtih iberdiđ nubijdis njyebžilávt.

Nuorttâmeerâsyemmiliih kielah láá: 

 suomâkielâ
 kveenikielâ
 meänkielâ
 eestikielâ
 võrokielâ
 kärjilkielâ
 aunuskärjilkielâ
 eidusâš kärjilkielâ
 lyydikielâ
 vadjakielâ
 liivikielâ
 inkeroiskielâ
 vepsákielâ

 Historjá 
Nuorttâmeerâsyemmiliih kielah lijjii aalgâalgâlávt kuávlukielâi juávkku, mii lii pieđgânâm pooliitlij raajij já varrim tiet eskin koskâääigi. Ruotâ kunâgâskode vijđánem Suomâluovtâ taavaabeln já Saksa kolonistem Baltia kuávlust 1400-lovvoost miäruštâlâi nuorttâraajijd enâmáid, main maŋeláá láá šoddâm Suomâ já Eestieennâm. 

Nuorttâmeerâsyemmilij kielâi almolii vuáđuhäämi puáhtá rekonstruistiđ tárkká. Vuáđunuorttâmeerâsuomâ lâi aldahyelkkikielâ vuáđusämikielân, já lii máhđulâš, ete taah kielah láá ovdánâm ohtâsii sämi-nuorttâmeerâsuomâ vuáđukielâst, mii ärbivuáválávt kočoduvvoo arâvuáđunuorttâmeerâsuomâkiellân. Totkeeh iä lah siämmáá uáivilist tast, et vuáđusämikielâst já vuáđunuorttâmeerâsuomâkielâst ličij lamaš ohtsâš vuáđukielâ. Ohtân suijân toos lii tot, et táváliih, ohtâsiih innovaatioh váiluh.

Käldeeh

*