علی شیر خان انچن

علی شیر خان انچن سولہویں صدی دے بلتستان دے ہک طاقتور بادشاہ ہن۔ 1595 توں 1633 تک حکومت کرݨ آلے انچن نے گلگت، ہنزہ، نگر، چلاس، چترال اتے لداخ دے وسیع علاقے فتح کیتے۔ او مقپون خاندان نال تعلق رکھدے ہن اتے اپݨے پیو غازی میر دی وفات دے بعد تخت نشین تھئے۔

انچن نے لداخ کوں فتح کیتا اتے اتھوں دے حکمران جمیانگ نمگیل کوں قید کر ڳھدا، جیندے بعد ݙوہیں وچ صلح تھئی اتے نمگیل نے اپݨی دھی دی شادی انچن نال کر ݙتی۔ ایں صلح دے نتیجے وچ ݙوہیں ریاستاں دی سرحداں طے تھیاں اتے لداخ نے سالانہ خراج ݙیوݨ دا وعدہ کیتا۔

مغرب وچ، انچن نے استور، گلگت اتے چترال کوں وی اپݨی سلطنت وچ شامل کیتا۔ انہاں نے ترائے سال تک مسلسل فتوحات حاصل کیتیاں، لیکن مفتوحہ علاقیاں دی انتظامی ساخت کوں زیادہ تبدیل نہ کیتا۔ گلگت وچ انہاں نے ہک پولو گراؤنڈ وی تعمیر کروایا۔

ڈاکٹر احمد حسن دانی دے مطابق، انچن نے گلگت دے حکمران دی مدد کریندے ہوئے چترال تک دے علاقے کوں فتح کیتا ہئی۔ اگرچہ دردستان ناں دی کوئی الگ ریاست موجود نہ ہئی، لیکن انچن نے دردستان توں جنگی قیدی ڳھن آ تے سکردو اتے ایندے گرد و نواح وچ آباد کیتے۔

مغلاں اتے گلگت دے حکمراناں دے نال انچن دے چنڳے تعلقات ہن جیہڑے انہاں دی سفارتی صلاحیتاں دا ثبوت ہن۔ انہاں کوں اپݨیاں وسیع فتوحات، ترقیاتی کماں اتے بہترین انتظامی صلاحیتاں دی وجہ توں "انچن" یعنی "اعظم" دا لقب ݙتا ڳیا۔ پروفیسر دانی دے مطابق، انہاں دے دور حکومت وچ عوامی فلاح، نویاں تعمیرات اتے آباد کاری تے خصوصی توجہ ݙتی ڳئی۔

مغلیہ بادشاہ جہانگیر دے سامݨے انہاں دا مضبوط موقف انہاں دی فوجی حکمت عملی دا مظہر ہئی۔ تاہم، انہاں دی وفات دے بعد انہاں دے ترائے پتر آپس وچ لڑ پئے اتے اپݨے عظیم پیؤ دی سلطنت کوں برقرار رکھݨ وچ ناکام رہے۔

ونکی:تاریخ پاکستان
ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل