آمنہ بنت خجو

آمنہ بنت خجو ہِک فقیہہ، نیک صوفیہ تے ادیبہ ہَن۔ اُنّھاں دا ناں آمنہ بنت خجو بن علی ہئی۔ اوہ بنی حسان قبیلے نال تعلق رکھدیاں ہَن، جیڑھا صنہاجہ امازیغی قبیلہ ہئی تے جبال غمارہ (مغربی ریف، مراکش وِچ واقع) نال منسلک ہئی۔ اوہ ݙو نامور علما ابو القاسم تے حسین دی بھیݨ ہَن۔، 

 علمی پس منظر 
آمنہ بنت خجو ہِک عالمہ، فقیہہ، صوفیہ تے ادیبہ ہَن۔ اُنّھاں نے حدیث، فقہ، تصوف تے ادب وِچ مہارت حاصل کِیتی۔ اُنّھاں دی ابتدائی تعلیم اُنّھاں دے بھائی ابو القاسم دی زاویہ وِچ تِھئی، جتھاں اُنّھاں نے زبان تے دین دی بنیادی تعلیم حاصل کِیتی۔ اوہ زنانیاں دی تعلیم تے تربیت وِچ خاص دلچسپی رکھدیاں ہَن تے اپݨی فضیلت تے دینی غیرت دی بنا تے مشہور تِھئین۔

 علمی شہرت تے نکاح 
فقیہ احمد بن الحسن بن عرضون نے اپݨی کتاب "مقنع المحتاج" وِچ اُنّھاں دا ذکر کِیتا ہئی تے اُنّھاں دے علمی مقام کوں سَراہا ہئی۔ اُنّھاں دی شہرت دے باعث، اُنّھاں دے شوہر سیدی عبد اللہ الهبطي کوں مشورہ ݙتا ڳیا جو اوہ اُنّھاں نال شادی کرن تاں جو اوہ زنانیاں دی تعلیم دا انتظام سنبھال سڳن تے اُنّھاں دا شوہر مرداں دی تعلیم تے تربیت وِچ مصروف تِھی سڳے۔ اِیں مشورے کوں منظوم انداز وِچ اِیویں بیان کِیتا ڳیا:

"أنت تعلــم الـــــرجال، والنســا زوجــك، والجــنس بجــنس أنســـا..."

"(یعنی: تُساں مرداں کوں تعلیم ݙیوو تے تُہاݙی زوجہ زنانیاں کوں سِکھیسے، تاں جو ہر صنف اپݨے ہم جنس کوں بہتر طور تے سِکھا سڳے)"

 تعلیمی خدمات 
شادی دے بعد اوہ اپݨے شوہر دے نال الجبل الأشهب منتقل تِھی ڳئین، جتھاں اُنّھاں نے زنانیاں تے ڄَئیّاں دی تعلیم دا فریضہ انجام ݙِتّا، جبکہ اُنّھاں دے شوہر مرداں دی تعلیم تے تربیت وِچ مشغول رہئین۔ اُنّھاں دے علمی اثر و رسوخ دا اِیہ عالم ہئی جو تقریباً پورے علاقے دے مرد، زنانیاں تے ٻال دینی تعلیم نال آراستہ تِھی ڳئین۔

اُنّھاں دی تدریس دا وادھا تر فقہ تے حدیث تے زور ہئی، خاص طور تے صحیح مسلم اُنّھاں دی تدریس دا اہم موضوع ہئی۔

 اولاد تے وفات 
اُنّھاں دے ݙو پُتر محمد الکبیر تے محمد الصغیر ہَن، جیڑھے اُنّھاں دی ئی تربیت وِچ پروان چڑھئین۔ اوہ 963ھ / 1555ء وِچ وفات پا ڳئین۔ رحمها الله رحمة واسعة۔

 حوالے 

ونکی:مسلم زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون