ݙوجھی عورت

لکھت: حمیدہ کوثر(ایم فل سرائیکی)

او البیلی ہئی نازیں بھری ، ہر ویلے پر سکون تے ہر پل منہ تے خوشی تے مسکان، کیوں نہ ہووے ہا، آخر اوندا ناں ہی انبساط ہئی۔ ماء پیو دی لاݙلی دھی تے ترائے بھرواں دی کلہی بھیݨ۔اوکوں کئی شے دی تھوڑ نہ ہئی۔نہ اوندی حیاتی وچ کوئی حسرت ہئی خاص طورتے تعلیم توں فارغ تھیوݨ توں بعد جݙاں دی او گورنمنٹ کالج وچ استاد بھرتی تھئی ہئی۔ اوندی تاں ٹور وی وکھری ہئی۔اچا لمباقد،ٻہوں سوہݨے تے پیارے نین نقش، گورا چٹا رنگ تے کالے سیاہ وال۔جتنی رڄ او سوہݨی ہئی اتنا سوہݨا اخلاق ہئی تے اُنوندی خوش لباسی داوی ہر پاسے چرچاہئی تاں ساری دنیا آوندی دیوانی ہئی۔گھر وچ ہر ویلے انسباط انسباط دی پکار تھیندی ہئی۔کالج وچ ہر سر گرمی دی جان ہوندی ہئی۔ اوندے اخلاق پاروں چھوہریں تے نوکر چاکر کم کار چھوڑ تے اوکوں سلام کرݨ آنون ہا۔ ہر پاسے اوندے چرچے تھیون ہا چودھار اوندی مسکار تے مہکار کھنڈے ہا۔ کجھ کجھ لوک اوں کنوں سڑدے وی ہن پر اوں کݙاہیں پرواہ نی کیتی او سمجھدی ہئی چنگے تے سوہݨے اخلاق واسطے صرف علم ڈھڳ کینی ایں کیتے چنڳی تربیت، سوہݨی سیرت تے چنڳیاں ماڑیاں عادتاں دا فرق کرݨ دی صلاحیت ہووݨ وی لازمی ہے۔

ڈھڳ ساریاں ڳݨاں پاروں انبساط واسطے رشتے دیاں تندیراں لڳ ڳیاں پر ایں مادہ پرست تے مکروفریب دی دنیا وچ کہیں کوں پرکھیاں بنا اتنا وݙا فیصلہ نہ کرسڳدی ہئی۔ اوویں تاں سرتے ماء پیو تے  ترائے بھرا چھتر چھاں ہن او وی ہر رشتے آوݨ تے اوں ݙو ݙہدے ہن اوکوں سارے آوݨ والے رشتے کاروباری تے پیشہ ورلڳدے ہن۔جیڑھے منڈی وچ کہیں شے دامل کرݨ آئے ٻیٹھے ہوون۔ سو ناں تھندی رہ ڳئی تے ول شاہ صاحب دا رشتہ آ یا۔او ہن تاں زمیندار تے خاندانی رئیس پر فوٹو کنوں شاہ صاحب اوکوں تعلیم یافتہ کوئی سرکاری افسر لڳے یا کوئی ٻہوں وݙے، صنعت کار ،اوندیں گھر والے اوتاولے نہ ہن پر شاہ صاحب دی دیوانگی اڳوں سب کوڑ تھیاتے خاص جانچ پڑتال نہ تھئی تے رشتہ تھی ڳیا۔سارے آ کھݨ اے تاں چندر سجھ دی جوڑی ہے اوویں تاں اوالبیلی ہئی ہݨ تاں ملکاں ہئی شاہ صیب دے دل تے راج کرݨ والی تے اوندی شان و شوکت تے جائیداد دی مالک مختیار۔ اوکوں وݙے چاہواں نال پرنا تے گھن آئے۔

اُنوندی تے اُنوندے ماء پیوو دی رضا موجب شاہ نے اونکوں شہر وچ ہی گھر گھن ݙتا۔ اُتھاں اونہاں کوں ہک ڳالھ عجیب لڳی کہ شاہ جی دی شادی وچ شاہ صاحب دے ماء پیو تاں شرکت کیتی ہئی پر سموری برادری نہ نظر آئی۔ خوشیاں دا دور ہئی مسرتاں تے جذبیاں دا دور جتھاں دور دور تک اوندی کائنات شاہ صاحب دی ذات ہئی۔ شاہ جی اونکوں عزت، احترام، پیار، محبت،مال و دولت کہیں شے دی تھوڑ نہ ٖڈتی۔اُنوندی ہک مسکان تے ہک اشارے تے جان حاضر کر ݙیندے ہن او آکھن ہا انسباط توں تاں انمول ہیں تیݙا حسن، تیݙی جوانی، اخلاق، تے تعلیم جچدن  تے میکوں تو سونے دی چڑی لڳدیں اتے او ناز نال آکھے ہا تاں ہی ایں چڑی کوں جن بݨ کے شادی دے پنجرے وچ قید کر ڳدھوے۔شاہ صاحب کھل پوے ہا خوشیاں دا جھوٹا جھوٹدیاں ݙڈھ سال گزر ڳیاتے اللہ سئیں اوندی جھولی وچ عمیر شاہ پا ݙتا۔

عمیر اوندی کل کائنات ہئی پر اوندے پیراں وچوں دھرتی اوں ویلے کھسک ڳی جݙاں اماء سیݨ اپݨے پوترے واسطے تحفے تحائف دا انبار گھن کے آئی پتر کوں ڳل لا کے آکھیا''  اسد شاہ پتر مبارک تھیوی۔ اللہ سیئں جوڑی کیتی۔شالا جوڑی جیوی۔ اوکوں اپݨی ذات ذرا ذراتھی کے کھنڈدی ہوئی لڳی اوکوں ایں ڳالھ تے اعتبار ہی نہ آ یااو ساکت تے بگیریاں اکھیاں نال شاہ جی کوں ݙیکھدی رہ ڳئی۔تے شاہ سئیں اکھیں نویں کر ڳدھیاں۔او جہڑی نکے لا توں احٖ تئیں خودکوں البیلی تے بلا شرکت غیرے ہر شے دی مالک سمجھدی ہئی او کہیں ٻے دی ملکیت وچ آن شریک تھئی۔انھاں سوچاں دا آوݨ تھیندا تاں اوندے نینان وچوں بے آواز رم جھم شروع تھی ویندی ہئی۔'' کیا او ݙوجھی ہے۔؟ ݙوجھی عورت۔جہڑی لاݙلی تے البیلی ہے اوندا پیکیاںتے ساہوریاں نوکلا مقام ہے ۔کیا ݙوجھی عورت ہے ݙوجھی ذال۔یعنی پہاج۔ایں موقع تے اونکوں شاہ جی ہی سنبھالا ݙتا۔او ول ول سمجھاوݨ تے پرچاون آکھ ، انسباط تیݙا احٖ وی اوہو مقام تے مرتبہ ہے جیڑھا پہلے ݙینہہ ہا۔ ݙیکھ میں تیݙا ہاں۔  جݙاں دا تیکوں ݙٹھے میکوں ہر شے بھل ڳئی ہے توں میݙی چاہت،میݙا پیار ہیں۔ میں ہمیش تیکوں چاہندا رہساں۔

ݙیکھ انبو! ایں ݙیڈھ سال وچ تیکوں کݙاہیں محسوس تھے کہ میں کہیں ٻئے دا وی ہاں،اوسئیں مالک کینی تھیا نا۔ہا او میݙی خاندانی ذال ہے۔پر تو میݙا پیار ہیں تے میݙی جان وی۔ میکوں اوندے نال کئی الفت ہووے ہا تاں میں حویلی دے پھیرے پاواں ہا اتھاں میݙے ترائے ٻال ہن میں اونہاں دے سارے حق حقوق پورے کریندا پر او شادی مجبوری دی شادی ہے خاندانی مجبوریاں۔ چاچے سئیں دی دھی ہئی ول کیا کراں ہاں بابا سیئں کوں بھتریجی دا ٻاہر رشتہ منظور کائیناں ہا۔ول کیا کراں ہا۔ قربانی دا ٻکرا میں بݨ ڳیم۔ اوکوں ایویں لڳا جیویں ایں معاشرے وچ مرد کوں اپݨے ہر جائز تے نا جائز کم واسطے کئی نہ کئی جواز،دلیل اتے اپݨی تے لوکاں دی نفسیاتی تسلی واسطے کئی نہ کئی بہانہ موجود ہوندے۔ پہلی ذال خاندانی ہے رشتہ دار ہئی۔خاندان دی جائیداد تے رشتہ ٻاہر نہ ونڄے تاں شادی تھئی۔

ݙوجھی ذال پڑھی لکھی ہووے،حسین ہووے ،نوکری کرے ،مرد دے قدم نال قدم ملا ٹرے تاں کیوں نہ ݙوجھا پرنیوا تھیوے۔تاں ݙوجھی شادی درد د ی گولی وانگوں ضروری ہے اتے ضرورت ہے او صرف اتنا آکھ سڳی۔ اسد شاہ تیں میݙے نال دھوکہ کیتے۔ تساں میکوں ݙسنڑا تاں ہا۔او مسک کے ٻولے کے جے ݙساں ہاتے میکوں تساں کیویں ملو ہا؟ پر شاہ جی پہلی دے ٻال اوندیاں ذمہ داریاں۔۔۔۔ اوں منہ تے ہتھ چا رکھیا۔ توں فکر نہ میں انہاں دی ہر خواہش دا احترام کریندا۔ ول او مطمئن تھی ڳئی اویں وی آہدن جو وقت ویہلا ہر درد دا دوا ہے ۔۔۔اکھدن ہر تخلیق کار دراصل فنکار ہوندے کجھ ڄماندروں ہوندن تے کہیں کوں ماحول تے تربیت فن کار بݨا ݙیندی ہے۔ہک سچے تخلیق کار وانگوں او وی اپݨی حیاتی دے ݙکھ تے محرومیاں کوں اپݨیاں تحریراں دے ذریعے ٻاہر کڈھیندی رہی۔ مشال تے عزیزشاہ توں بعداوندی ذات تے دنیا مکمل تھئی ڳی۔ویہلااپݨی وہک تے واہندا ریہا۔ ٻال وݙے تھی اپݨی حیاتی دے پروفیشنل  دور وچ آڳے۔ پر کہیں وفا نا کیتی تاں شاہ جی دی حیاتی وفا نا کیتی۔

ہک ݙینہہ سُتے خدا اٹھن نصیب وچ نہ کیتا۔انبساط دی تاں حیاتی اندھار تھی ڳی۔اوں لڳے جو اوندا وجود بے وزنا تھی ڳے۔تے اوکوں کجھ سݨݨا تے ݙسن بند تھی ڳی۔او خالی اکھیں نال شاہ جی دے وجود کوں ہسپتالوں ایمبولینس وچ رکھیندا تے حویلی پڄدا ݙیہدی رہی۔کیں اوکوں بھرڄائی آکھ سر تے چادر ݙے نال ٻلہایا۔حویلی پڄایا اوکوں سدھ نہ ہئی۔ میت ہی چیکاں ٻاکاں ہن۔اتھاں اوندی سدھ ولی تاں اونکوں لڳا جو ساریاں سانگے اݨ سونہی ہے تے اصلوں غیر۔ساریاں دا ݙکھ تے سرما پہلی نال ہئی۔او جیہڑی انہاں دا خون ہئی تے اپݨی ہئی۔سب پہلی دے کول ٻہے ویندے ہن۔مکاݨ ݙیندے۔ہنجوں وہیندے۔ انبساط اونہاں واسطے اجنبی تے اݨ سونہی ہئی۔شاہ دی میت سپرد خاک تھی ڳئی تے اوکوں کہیں نہ پرچایا نہ ارمان کیتا نہ افسوس کیتا۔

لوک اوندے کولوں تھی کے لنگھ ونڄن، سارے حق ہمسائے رشتے دار عزیزپہلی ذال نال ارمان کرݨ اوکوں لڳا کہ پہلی ذال دی محرومیاں دا ازالہ احٖ تھی ڳئے۔یا جیڑھا نا سمجھی وچ لا علمی وچ اوں پہلی دے حق تے ڈاکہ مارے اوندا حساب کتاب احٖ ڳھداویندا پے۔ہک جملہ سماعتاں اوسطے پکار بݨ کے رہ ڳئے ݙوجھی ذال۔ ݙوجھی زال۔ ݙوجھی۔۔۔ ݙوجھی۔۔۔۔۔۔ اوندیاں سماعتاں اندر ایں لفظ دی پڑݙو ہئی۔جہڑی ختم نہ تھیندی پئی ہئی اوکوں لڳا جواونداہوݨ جرم ہووے۔ قل کنڈھائے تھی ڳئے وصیت موجب ساری جائداد اولاد وچ ونڈیج ڳی بنا کہیں نا انصافی دے پر اوکوں ہݨ اندازہ تھیاکہ ݙوجھی ہمیشہ ݙوجھی ہوندی ہے او کتنی ہی البیلی تے دل منگ کیوں نہ ہوے سکینڈ سٹیزن دی مثال ہوندی اے۔

 حوالہ 
*  کتاب لڑی چھی ماہی "حوا" بہاول پور توں چوݨ