کُٹ

کُٹ دی تعریف تے بݨتر

کُٹ ہک بھرت (ملیغوبہ) ہے جیہڑا بنیادی طور تے تانبے تے مشتمل ہوندے۔ عام طور تے ایندے وچ تقریباً 12-12.5% قلعی شامل ہوندی اے تے کݙاہیں کݙاہیں ٻیاں دھاتاں وی ملاوݨ نال ایہ تیار کیتا ویندے، جنہاں وچ ایلومینیم، مینگنیز، نکل یا جست شامل ہن۔ کجھ ویلھے غیر دھاتی عناصر جیویں فاسفورس یا میٹلائیڈز (جیویں آرسینک یا سیلیکان) وی شامل کیتے ویندن .

 کُٹ دی تاریخ تے اہمیت 
سرائیکی وسیب دی تاریخ وچ کُٹ دے دور دا خاص مقام ہے۔ وادی سندھ دی تہذیب (3300-1700 ق م) دے دوران کُٹ دے اوزار تے ہتھیار عام ہن۔ موہنجودڑو تے ہڑپہ دے آثار قدیمہ وچ کُٹ دے بنے ہوئے برتن، زیورات تے ہتھیار ملدن جیہڑے ایں دور دی ترقی یافتہ دھات کاری دی نشاندہی کریندن .

 کُٹ دے خاصیتاں 
- **مضبوطی**: کُٹ تانبے کنوں زیادہ مضبوط ہوندی اے

- **زنگ توں بچاؤ**: قلعی دی موجودگی کُٹ کوں زنگ لڳݨ کنوں بچاوݨ وچ مدد کریندی اے

- **پگھلݨ دا درجا**: تقریباً 950 ڈگری سینٹی گریڈ

- **الیکٹریکل کنڈکٹیویٹی**: تانبے کنوں گھٹ پر ٻہوں ساریاں صنعتی استعمال کیتے چنڳی

 کُٹ دے استعمال 
سرائیکی وسیب وچ کُٹ دے روائتی استعمال وچ شامل ہن:

- گھریلو برتن (جیویں پتیلاں، کڑھائیاں)

- زیورات تے سجاوٹی سامان

- مذہبی مورتیاں تے مجسمے

- موسیقی دے آلات (جیویں تھالیاں تے گھنٹیاں)

 جدید دور وچ کُٹ 
اجوکے دور وچ کُٹ دا استعمال گھٹ ڳئے پر ایہ ہن وی استعمال تھیندی پئی اے:

- الیکٹریکل کنیکٹرز وچ

- آرٹ تے مجسمہ سازی وچ

- کجھ خاص صنعتی استعمال کیتے

 سرائیکی ثقافت وچ کُٹ 
سرائیکی وسیب دے لوک فنون وچ کُٹ دے کم کوں خاص اہمیت حاصل ہے۔ ملتان تے بہاولپور دے دھات کار کُٹ دے نفیس نمونے بݨاوݨ وچ ماہر ہن۔ سرائیکی لوک گیتاں تے کہانیاں وچ وی کُٹ دا ذکر ملدے، جیویں:

"کُٹ دے پترالے، مٹی دے دیوانے" 

 کُٹ بݨاوݨ دا عمل 
1. تانبے تے قلعی کوں مناسب تناسب وچ ملاوݨ

2. مکسچر کوں بلند درجہ حرارت تے پگھارݨ

3. مائع کوں سانچے وچ پاوݨ

4. ٹھڈھا تھیوݨ دے بعد فائنل شیپ ݙیوݨ

 کُٹ دیاں قسماں 
- **عام کُٹ**: 88% تانبا تے 12% قلعی

- **فاسفورس کُٹ**: فاسفورس دا اضافہ

- **ایلومینیم کُٹ**: ایلومینیم دا اضافہ

- **سیلیکون کُٹ**: سیلیکون دا اضافہ

 کُٹ دی دیکھ بھال 
کُٹ دے برتناں کوں چنڳی طرحاں صاف رکھݨ کیتے:

- نمک تے لیموں نال صفائی

- خاص کُٹ پالش استعمال کرݨ

- نمی کنوں بچاؤ

 نتیجہ 
کُٹ سرائیکی وسیب دی تہذیبی تے صنعتی ترقی دا ہک اہم حصہ رہی اے۔ اگرچہ جدید دور وچ ایندے استعمال گھٹ ڳئین، پر ایہ ہن وی سرائیکی ثقافت تے روایات دا ہک اہم حصہ ہے۔ کُٹ دے ہنرکار سرائیکی وسیب دی صنعتی مہارت دا ہک زندہ ثبوت ہن .