سید میر جان شاہ صاحب

حضرت سید میر جان شاہ صاحب کابلی نقشبندی (پیدائش: 1800؛ وفات: 13 نومبر 1901) کابل دے نقشبندیہ ترتیب دے ہک اسلامی عالم، مبلغ تے صوفی ہن۔ او بہاؤالدین نقشبند توں ہن، جیہڑے نقشبندیہ دے بانی ہن تے اِنہاں دے روایتی جانشین تے اولاد خواجہ خواند محمود، جِنہاں کوں حضرت ایشان دے ناں توں سڃاتا ویندے۔ ایں نے اِنہاں کوں نقشبندی حکم دا اٹھواں اعلیٰ ترین سربراہ بݨا ݙتا تے شاہ دا خطاب ݙتا۔

 سیرت 

 نسب 
حضرت شاہ صاحب ہک سید خاندان وچ پیدا تھئے۔ اییندا مطلب ہے کہ او اپݨی دھی فاطمہ تے اِنہاں دے داماد علی ابن ابی طالب دے ذریعے اسلامی پیغمبر محمد صلی اللہ علیہ وسلم دی اولاد وچوں ہن۔ اِنہاں دا خاندان افغانستان وچ سیداں دے قبائلی سردار ہن۔ خاندانی درخت توں پتہ چلدا ہے کہ او 28ویں نسل وچ پیغمبر محمد دی نسل توں ہن۔ نقشبندی ترتیب دے بانی محمد بہاء الدین نقشبند تے اِنہاں دے داماد علاؤالدین عطار تے یارہویں امام حسن العسکری تے سید عبدالقادر گیلانی تے خواجہ خواند محمود دے ٻئے اجداد ہن۔ اپݨی والدہ دے مطابق، او شہنشاہ اورنگزیب دی اولاد دے طور تے ہک مغل شاہی شہزادے وی ہن۔

 ابتدائی بچپن اتے تعلیم 
اپݨے ابتدائی سالاں وچ، ایں قرآن حفظ کیتا تے اسلامی الہیات تے فقہ دا مطالعہ کیتا۔ پنج سال دی عمر توں او اپݨے والد شہزادہ سید میر حسن دے شاگرد ہن جِنہاں اِنہاں کوں تصوف دا بنیادی علم سکھایا۔ سید میر جان دے آبا و اجداد اپݨے ویلے دے عظیم عالم ہن (فارسی: خواجگان) جِنہاں اسلامی تصوف تے الہیات دا اپݨا بنیادی علم پیو توں پتر تک منتقل کیتا۔ اے روایت ستویں امام امام موسیٰ کاظم توں اِنہاں دے پتر ابو قاسم سید میر حمزہ تک گذری۔

اپݨی بنیادی تربیت دے بعد، اِنہاں معروف علما تے صوفی بزرگاں توں اپݨی تعلیم جاری رکھی۔ او مشہور اسلامی اسکالرز دے نال اوں ویلے دے معیاری مطالعہ ویلے دے تحت بہترین نتائج دے نال اپݨی تعلیم مکمل کرݨ کیتے سڃاتا ویندا ہئی۔

 وظیفہ 
وظیفہ سید میر جان نے کابل وچ اپݨی تعلیم مکمل کرݨ دے بعد، صوفی بزرگ مولوی سید احمد یار بخاری دے نال جاری رکھی۔ اِنہاں دی طرفوں مولوی سید احمد یار صاحب بخاری ملاوی محمد شریف صاحب دے شاگرد ہن جیہڑے شاہ احمد سعید مجددی دے شاگرد ہن۔

سید میر جان نے اِنہاں توں اسلامی تصوف دے 7 راستے عربی وچ طریقت سکھے تے اپݨے جانشین دے طور تے اپݨیاں تعلیمات مکمل کیتیاں جینکوں خلیفہ وی آکھیا ویندے۔ خلیفہ دے طور تے، سید میر جان نے مکہ تے مدینہ دی زیارت کیتی تے اُتھائیں مسجد نبوی دے معزز امام دی حیثیت نال رہے۔ ایں مدینہ وچ شریف مکہ دی دھی نال شادی کیتی تے ݙو پتر پیدا کیتے۔ جݙݨ اِنہاں کوں مدینہ وچ اپݨے ݙاݙا دی طرفوں ہندوستان وچ اسلام دی تبلیغ دیاں ہدایات موصول تھیاں تاں او اُتھاں ڳئے تے لاہور وچ ٻیہہ ڳئے۔

 لاہور وچ مبلغ اتے محسن 
لاہور وچ مبلغ تے محسن لاہور وچ او اپݨے جد امجد سید خواجہ خواند محمود دے مزار تے ڳئے تے نسب تقریباً ختم تھیوݨ دے بعد اقتدار سنبھال ڳھدا۔ ایں دی وجہ سید میر جان دے پرݙاݙا سید کمال الدین کشمیر دی شہادت ہئی جیندے وچ حضرت ایشان دا خاندان بھڄ تے کابل چلا ڳیا۔ حضرت سید میر جان اپݨے چھوٹے بھرا شہزادہ سید محمود آغا دے نال مل تے اوں ویلے دے ٻہوں سارے سکھاں تے ہندوواں کوں اسلام قبول کرݨ تے اپݨے آبا و اجداد دے طریقے کوں پیغمبر اسلام صلی اللہ علیہ وسلم دی تعلیم ݙیوݨ کیتے مشہور ہن۔ اِنہاں لاہور وچ اپݨے جد امجد سید خواجہ خواند محمود دے مزار تے ہک مدرسہ قائم کیتا، جتھاں او ایں طرح پڑھیندے ہن۔ او غریباں خاص طور تے یتیماں دی مدد کرݨ کیتے وی سڃاتے ویندے ہن۔

او لاہور وچ دفن ہوئے تے اپݨے بھرا شہزادہ سید محمود آغا دے نال اپݨے جد امجد سید خواجہ خواند محمود دے مزار وچ مدفون ہن۔

 اعزازات 

اعزازات حضرت سید میر جان اپݨے علمی علم دے اعلیٰ درجے دی وجہ توں عصر حاضر دے علما وچ ایں ناں توں مشہور ہن:

 پیغمبر کی پاکیزہ اولاد کے آقا، فارسی میں <<سید السادات>>
 علما کے پروفیسر، فارسی میں <<خواجہ-خواجگان>>
 اہل علم کے لیے زندگی کا سرچشمہ، فارسی میں <<جانِ جانانِ عارفان>>
 علمائے کرام کا فخر، فارسی میں <<نور چشمے خواجگان>>

 ادب 

 تذکرہ خانوادے حضرت ایشان، تصنیف محمد یاسین قصواری نقشبندی، ناشر: ادارہ تعلیم نقشبندیہ، لاہور۔ (حضرت ایشان کے خاندان کی تاریخ پر مبنی کتاب)
 ڈیوڈ ولیم ڈیمرل: ایک بھولی ہوئی نعمت: خواجہ خواند محمود نقشبندی وسطی ایشیا اور مغل ہندوستان میں۔ ایڈ: ڈیوک یونیورسٹی۔ مائیکرو فلم یونیورسٹی، ڈرہم، شمالی کیرولائنا، USA 1994۔

 حوالہ جات 

 بیرونی روابط 

 www.sayidraphaeldakik.com (سید میر جان کے عظیم جانشین کے نجی دفتر کی سرکاری سائٹ)
 www.hazrat-ishaan.com (نقشبندیان سپریم لیڈر شپ آفس کی آفیشل ویب گاہ)
 www.imamalaskari.com (امام حسن العسکری پر نقشبندی کی سرکاری ویب گاہ)
 خاندانی تاریخ کا مواد: سوبھ نور، 19 جنوری 2019، 92 نیوز ایچ ڈی پروگرام؛ YouTube https://www.youtube.com/w پر ریکارڈ اور شائع کیا گیا۔
ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:اہل بیت