اتوسا

پاسارگاد    link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P19|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P19) کی خاصیت میں تبدیلی کریںوفاتسنہ 475 ق مء    link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P570|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P570) کی خاصیت میں تبدیلی کریں
ایران     link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P20|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P20) کی خاصیت میں تبدیلی کریںمدفننقش رستم    link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P119|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P119) کی خاصیت میں تبدیلی کریںشہریتہخامنشی سلطنت    link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P27|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P27) کی خاصیت میں تبدیلی کریںشریک حیاتکمبوجیہ دوم 
بردیا 
دارا اول    link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P26|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P26) کی خاصیت میں تبدیلی کریںاولادخشیارشا اول    link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P40|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P40) کی خاصیت میں تبدیلی کریںوالدکورش اعظم    link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P22|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P22) کی خاصیت میں تبدیلی کریںبہن/بھائیکمبوجیہ دوم ،  بردیا    link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P3373|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P3373) کی خاصیت میں تبدیلی کریںخاندانہخامنشی خاندان    link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P53|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P53) کی خاصیت میں تبدیلی کریںمناصبملکہ      link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P39|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P39) کی خاصیت میں تبدیلی کریںبرسر عہدہ
522 ق.م   – 475 ق.م دائرہ اختیارہخامنشی سلطنت  دیگر معلوماتپیشہملکہ    link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P106|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P106) کی خاصیت میں تبدیلی کریںپیشہ ورانہ زباناوستائی زبان    link=https://ur.wikipedia.org/wiki/d:Q233359#P1412|baseline|13x13px|ویکی ڈیٹا پر  (P1412) کی خاصیت میں تبدیلی کریںدرستی - ترمیم   link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%86%DA%86%DB%81:%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%81_%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B4%D8%A7%DB%81%DB%8C_%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%AF%D8%A7%D8%B1/%D8%B9%D8%B1%D8%A8%DB%8C|12x12px|سانچہ دستاویز دیکھیے
اتوسا (انگریزی: Atossa) ہخامنشی سلطنت دی ہک ملکہ ہئی، جیڑھی سائرس اعظم (کوروش کبیر) تے ملکہ کاساندان دی دھی ہئی۔ اُون٘دا دور حیات 550 ق.م توں 475 ق.م تک رہیا۔ اوہ پہلے اپݨے بھائی، بادشاہ کمبوجیہ دوم دی شریک حیات بݨی تے بعد وِچ داریوش اول دی زوجہ بݨی، جیڑھا "شاہانِ شاہ" (بادشاہاں دا بادشاہ) دے لقب نال مشہور ہئی۔ 

 ناں دا مطلب 
اتوسا (Atusa) دے معنی "ماہر" یا "تعلیم یافتہ" گِھدّے ویندن تے کُجھ روايات دے مطابق اُون٘دے معنی "چنگا عطا کرݨ والی" یا "خوب بہݨ والی" وی تِھی سڳدن۔ یونانی زبان وِچ اُون٘دا نام Atossa (Ἄτοσσα) لکھیا ویندا ہئی، جیڑھا فارسی قدیم نام Utauθa توں ماخوذ ہِے، جݙاں جو اوستائی زبان وِچ اُون٘دا تلفظ Hutaosā ہئی۔

 اتوسا دی زندگی 
اتوسا 550 قبل مسیح وِچ پاسارگاد وِچ پیدا تِھئی۔ اوہ سائرس اعظم (کوروش کبیر) تے کاساندان دی سَبھ توں وݙی دھی ہئی۔ والد دی وفات دے بعد، اُون٘ں اپݨے بھائی کمبوجیہ دوم نال ویاہ کر گِھدّا۔ 522 قبل مسیح وِچ، جݙاں داریوش اول نے ہک شخص باردیا (Smerdis) دے پیروکاراں کوں ہرا ݙِتّا، جیڑھا کمبوجیہ دوم دا چھوٹا بھائی ہووݨ دا دعویدار ہئی، تاں اُون٘ں اتوسا نال ویاہ کر گِھدّا۔ اتوسا نے اخمینیہ سلطنت وِچ ہک اہم کردار ادا کِیتا تے داریوش توں خشایارشا اول کوں جنم ݙِتّا، جیڑھا بعد وِچ ہخامنشی سلطنت دا بادشاہ بݨیا۔استشهاد بکتاب|الأخير=Schmitt|الأول=Rüdiger|عنوان=Atossa|مسار= https://iranicaonline.org/articles/atossa-achaemenid-queen%7Cموسوعة=Encyclopaedia Iranica|المجلد=vol. 3|ناشر=Encyclopaedia Iranica Foundation|سنة=1989|isbn=0-7100-9121-4|مسار أرشيف= https://web.archive.org/web/20190510022821/http://www.iranicaonline.org:80/articles/atossa-achaemenid-queen%7Cتاريخ أرشيف=2019-05-10}}

اتوسا کوں شاہی دربار وِچ وݙی طاقت تے اثر رسوخ حاصل ہئی۔ اُون٘دی داریوش اول نال ویاہ دی ہک اہم وجہ اُون٘دا کوروش اعظم دی براہ راست اولاد ہووݨ وی ہئی، جیندے نال اُون٘دی حیثیت ٻئی وی مستحکم تِھی ڳئی۔ ہیرودوت دے مطابق، اتوسا کوں سینے وِچ ہک رسولی دی شکایت تِھئی، جیندے تے اُون٘ں خود کوں تنہائی وِچ محدود کر گِھدّا۔ بعد وِچ ہک یونانی غلام دیموسیدس نے اُون٘کوں قائل کِیتا جو اوہ اُون٘دا علاج کر ݙیوے تے اُون٘ں رسولی کوں کڈھ ݙِتّا۔ اِیہ التہابِ ثدی (mastitis) دا سَبھ توں قدیم تاریخی ریکارڈ شدہ واقعہ ہِے۔ خشایارشا اول، جیڑھا اتوسا تے داریوش دا سَبھ توں وݙا پُتر ہئی، اپݨی ماں دی زندگی وِچ ہی یونان تے حملہ آور تِھیا۔ جیویں جو اتوسا کوروش اعظم دی براہ راست وارث ہئی، اُون٘دا شاہی دربار وِچ خاص مقام ہئی۔ اِیہو وجہ ہئی جو خشایارشا، جیڑھا داریوش دا سَبھ توں وݙا پُتر کائنی ہئی، سلطنت دا وارث بݨیا۔Mukherjee, The Emperor of All Maladies, p.41. 

 حوالے 

ونکی:زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:فارسی ہمسر ملکاواں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے