کُٹ دے دور دا سرائیکستان

سرائیکی وسیب یا سرائیکستان دی تاریخ ہزاراں سال پراݨی ہے، جیندے وچ کُٹ دا دور (Bronze Age) وی شامل ہے۔ کُٹ دا دا دور 3300 ق م توں 1500 ق م تائیں دا دور ہے۔ ایں دور دے بارے سرائیکی زبان وچ کجھ اہم معلومات ایویں ہن:

 1. کُٹ دے دور دی شروعات تے جغرافیائی اہمیت 
سرائیکی خطہ وادی سندھ دی قدیم تہذیب دا حصہ ہائی، جیندے وچ کُٹ دے دور دے آثار ملدن۔ ایہ علاقہ دریائے سندھ تے اینہہ دے معاون دریاواں دے کناریاں تے آباد ہائی، جیندے وچ تجارت، کاشتکاری تے شہری تہذیب ترقی کیتی ۔

 2. آثار قدیمہ دے شواہد 
سرائیکی وسیب دے ضلعیاں جیویں کہ ملتان، بہاولپور تے ڈیرہ غازی خان وچ کُٹ دے دور دے ٹیلے تے قدیم باقیات ملدن۔ کوٹ مٹھن ورگے تھاں تے کھدائیں وچ ایں دور دے برتن، اوزار تے زیورات لبھے ہن، جیہڑے اینہہ دور دی ترقی یافتہ تہذیب دی نشاندہی کریندن ۔

 3. تہذیبی تے معاشی سرگرمیاں 
کُٹ دے دور وچ سرائیکی خطے دے لوک کاشتکاری، مویشی پالݨ تے دھات کاری وچ ماہر ہن۔ اینہہ دور وچ تانبے تے کُٹ دے اوزار، ہتھیار تے زیورات بݨائے ویندے ہن، جیہڑے تجارت دا وی ذریعہ ہن ۔

 4. مذہبی تے ثقافتی آثار 
ایں دور دے مذہبی رسومات تے ثقافتی شعائر دے آثار وی سرائیکی وسیب وچ ملدن۔ قدیم مندراں تے مجسماں دے شواہد اینہہ دور دی مذہبی زندگی دی عکاسی کریندن ۔

 5. زوال تے بعد دے ادوار 
کُٹ دا دور تقریباً 1500 ق م تک رہیا، جیندے بعد لوہے دے دور دا آغاز تھیا۔ سرائیکی وسیب وچ ایں تبدیلی دے آثار وی ملدن، جیویں کہ قدیم قلعے تے دفاعی ڈھانچے ۔

 6. تحقیقی کم تے جدید دور وچ دلچسپی 
سرائیکی وسیب دے کُٹ دے دور بارے تحقیق دا کم جاری ہے۔ اسلامیہ یونیورسٹی بہاولپور تے بہاؤالدین زکریا یونیورسٹی ملتان وچ سرائیکی تہذیب تے تاریخ دے مطالعے کیتے مراکز قائم ہن، جیہڑے ایں دور دے بارے مزید معلومات جمع کریندے پئین ۔

سرائیکی وسیب دی ایہ قدیم تاریخ اینہہ خطے دی ثقافتی تے تہذیبی اہمیت کوں واضح کریندی ہے۔ کُٹ دے دور دے آثار ایں ڳال دی گواہی ݙیندن جو ایہ علاقہ ہزاراں سال کنوں ترقی یافتہ تہذیباں دا گہوارہ رہیا ہے ۔

 ٻیا ݙیکھو 

 لوہے دے دور دا سرائیکستان 

ونکی:تاریخ سرائیکستان