شکریہ خانم

شکریہ خانم پاکستان دی پہلی زنانی ہَن جنہاں نے کمرشل پائلٹ لائسنس حاصل کِیتا ہئی۔

 ابتدائی حیاتی 
شکریہ خانم 1934ء وِچ پیدا تھئیاں۔ انّھاں نے اپݨی ابتدائی تعلیم لاہور وِچ حاصل کیتی تے گورنمنٹ کالج لاہور توں گریجوئیسن کِیتاShukriya Khanum: Pakistan's first female commercial pilot dies - BBC News۔ انّھاں نے 12 جولائی 1959ء کوں سی پی ایل یعنی کمرشل پائلٹ لائسنس حاصل کِیتا۔ اِیندے توں پہلے کہیں پاکستانی زنانی نے اِیہ لائسنس حاصل نی کِیتا ہئی۔

 کیرئیر دا آغاز 
شکریہ خانم نے جݙاں پاکستان دی پہلی زنانی پائلٹ دا لائسنس حاصل کِیتا، اُوں دور وِچ پی آئی اے دے قوانین دے مطابق زنانیاں کوں کمرشل پروازاں اُڑاوݨ دی اجازت نی ہئی، لہذا انّھاں نے پی آئی اے ٹریننگ سینٹر وِچ فلائیٹ انسٹرکٹر دے طور تے ملازمت دی پیشکش قبول کیتی۔ جتھاں اوہ زیرِ تربیت پائلٹ کیڈٹس کوں تربیت ݙیندیاں ہَن۔ اوہ کراچی فلائنگ کلب نال وی منسلک رہیاں۔ پی آئی اے دیاں اِیہ پالیسیاں اڳلی ترے دہائیاں تک بدستور جاری رہیاں۔ تاہم 1989ء وِچ ملیحہ سمیع تے عائشہ رابعہ کوں اِیں ڳالھ دی اجازت ملی تے اِیں طرح کیپٹن عائشہ رابعہ نوید پاکستان وِچ پہلی کمرشل پائلٹ بݨیاں جنہاں کوں کپتان دے طور تے طیارہ اُڑاوݨ دا موقع مِلیا۔ شکریہ خانم نے تا زندگی شادی نی کیتی ہئی تے کراچی وِچ اوہ اپݨے گھر وِچ تنہا رہندیاں ہَن۔ اوہ ہک معزز تے اعلیٰ تعلیم یافتہ گھرانے دی فرد ہَن۔ ممتاز صافی تے اینکر پرسن ڈاکٹر شاہد مسعود انّھاں دے بھانجے ہن۔

 فوتڳی 
شکریہ خانم کوں مئی 2017ء وِچ چوٹ لڳݨ دے باعث ہسپتال منتقل کِیتا ڳیا۔ دورانِ علاج تشخیص تھیا جو اوہ جگر دے کینسر وِچ مبتلا ہَن جو آخری سٹیج تے پُڄ چُکیا ہئی۔ لہذا انّھاں کوں کراچی توں لاہور گھِن آیا ڳیا۔ تے اوہ ہفتہ 13 مئی 2017ء کوں انتقال کر ڳئیاں۔

 تاثرات 
ممتاز صحافی تے اینکر پرسن ڈاکٹر شاہد مسعود نے انّھاں دی وفات تے بی بی سی اردو دے طاہر عمران نال ڳالھ مُہاڑ کریندے ہوئے تاثرات ریکارڈ کروائے:

"شکریہ خانم ٻہوں باہمت تے نڈر زنانی ہَن تے ہک ایں دور نال تعلق رکھدیاں ہَن جو اَڄ دے نسبت ٻہوں روشن خیالی دا دور ہئی۔ شکریہ خانم کوں جنرل ضیا دے دور وِچ گراؤنڈ کر تے جہاز اُڑاوݨ توں منع کر ݙتا ڳیا، کیونکہ شکریہ خانم دے بقول جنرل ضیا کوں اِیں ڳالھ تے اعتراض ہئی جو ہک زنانی ہو تے ہک مرد دے نال اکیلے کاک پِٹ وِچ رہسوں؟ اوہ اکثر حیران تھی تے آکھدیاں ہَن جو میں انہی مرداں دے نال پرواز دی تیاری کریندی ہاں، انہی دے نال تربیت گھندی ہاں تے اِیہ سب میرے کم دے ساتھی ہن تاں پرواز وِچ کیا مسئلہ ہے؟ تے اِیں پرواز تے فضائی میزبان وی تاں زنانیاں ہوندیاں ہن تاں اِیہ کیہڑا اعتراض ہے؟"

شکریہ خانم دے بارے وِچ کیپٹن عائشہ رابعہ نوید نے آکھیا:

"شکریہ خانم نے ہک ایں دور وِچ پائلٹ بݨݨ دا فیصلہ کِیتا جیڑھا دور مکمل طور تے مرداں دا پیشہ سمجھا ویندا ہئی۔ تے اوہ انہاں سبھ مرداں دے ہم پلہ ہَن جنہاں کوں اوہ تربیت ݙیندیاں ہَن۔ 1990 وِچ پی آئی اے تربیت کِیتے آنݨ تے انّھاں دی ملاقات شکریہ خانم نال تھئی جنہاں نے انّھاں دے آنݨ تے ٻہوں خوشی دا اظہار کِیتا تے انّھاں نے مجھے 'پراعتماد رہوݨ تے اپݨیاں صلاحیتاں تے بھروسا کرݨ دا آکھیا تاکہ مجھ تے اِیہ آکھ تے انگلی نہ چکی ون٘ڄ سڳے جو میں ہک زنانی پائلٹ ہاں۔"شکریہ خانم: پاکستان کی پہلی کمرشل پائلٹ - BBC News اردو

 حوالے 

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:کراچی دیاں شخصیتاں
ونکی:پاکستانی معلمین
ونکی:پاکستانی مسلم شخصیّتاں