میر چاکر خان دے قصّے

تعارف میر چاکر خاں 
میر جلال خاں کوں بلوچاں دا وݙ وݙیرا آکھیا ویندے ۔ اِیندے پنج پُتراں وچوں میر لشار تے میر رِند ٻہوں مشہور تھی گزرِن ۔ میر چاکر ‘میر رند دی پنجویں پُشت وچ تھی گزرے ۔ رِند تے لشاری آپت اِچ تریہ سال تئیں لڑدے ریہے ۔ ݙونہیں قبیلے بہادر تے دلیر ہَن ۔ اُنھاں دیاں لڑائیاں وچ ہزاراں بلوچ مارے ڳئے ۔ میر چاکر خان ‘ مغل بادشاہ ہمایوں (1530ء ۔1556ء) اِچ جیندا ہا ۔ آکھیا ویندے جو اوہ ہمایوں دے نال دِلّی ڳیا ہا۔

میر چاکر خاں ٻہوں بہادر مگر ضدّی تے اَڑیل ہا ۔ اوہ کاوِڑ وچ ٻہوں کجھ کر گزردا ہا ۔ تریہ سال دیاں لشار رند جنگاں پندرھویں صدی دے اَخیر وچ شروع تھیاں ‘ جہڑیاں 25واری لڑیاں ڳیاں ۔ اِنہاں وچ ݙہ واری لشاری جیتے تے پندرھاں واری رِند جیتے۔ کہاݨی مطابق مُغلاں وی چاکر خان کوںکئی واری اَزمایا اَتے اوہ ہر واری جیت ڳیا ۔ لڑائیاں دے بعد چاکر خاں آپݨاں علاقہ چھوڑ ݙتّا اَتے اوہ پنجاب کن آ ڳیا ۔ آکھیا ویندے جو اوہ پندرھاں سالاں تئیں ملتان اُتّے قابض ریہا (صفحہ254بلوچ قوم اور اس کی تاریخ :1968ء ازمولانا نور احمد فریدی) ۔ بعد اِچ اوہ ساہیوال دے نیڑے ’’ست گھراہ‘‘اِچ آباد ونڄ تھیا ۔ میر شاکر نے چالیہ ہزار دے لشکر نال ہمایوں دی دِلی دا تخت ولا حاصل کرݨ اِچ مدت کیتی ۔ اَتے ایں جنگ اِچ ترے سو بلوچ مارے ڳے ‘ اینہی مدت دے بدلے ہمایوں چاکر خان کو ست گھراہ دی جاگیر ݙتی ہئی ۔ میر چاکر 1565ء اِچ فوت تھیا ۔ ایہ اکبر اعظم دا زمانہ ہا ۔ میر چاکر دا مقبرہ ست گھراہ وچ موجود ہے ۔

مولانا نور احمد خاں فریدی نے میرچاکر خان دے اٹھاراں پُتراں دا ذکر کیتے (صفحہ278حوالہ بالا) ۔ فاضل مصنف نے بھانویں جو شجرے وچ چاکر دے سارے پُتراں دا ذکر نھیں کیتا وَل وی میر نوح ‘ میر باقر خان ‘ میر اللہ داد ‘ میر شہداد خاں ‘ میر شیحک ‘ میر شاہو خان کوں میر چاکر دے پُتر آکھے۔ میر شہداد خاں ‘ چاکر خان دا ولی عہد ہا ۔ اِیندا مقبرہ دریائے راوی دے پارہے ۔ میر شہداد خان دے ݙو پُتر ہَن ۔ میر میراں ‘ میر نصرت خاں ‘ میر چاکر دی اولاد پنجاب اِچ ہر جگہ کھنڈی ہوئی ہے۔

 شجرہ نسب میر چاکر خان 
میر عالی                                                                                                                    میر جلال خاں

مُراد خان (بیوہ : بی بی جتّو)

                                               میر لشار                       میر کورائی              میر رند                         میر جاتن                  میرہوت              بی بی جتّو

                                                                                                                                               (ولی عہد)

                                               میر اسماعیل خان                                   

                                                                                                                                               میر عبداللہ خاں

                                               میر عبداللہ خاں

                                                                                                                                               میر شہداد خان

                                               میر نوڈھ بنداغ                                             میر باقر

                                                                                                                                                                                               میر حسن                    میر شہک؍شیحک

                                               میر گواہرام                                                         میر دامن

                                                                                               رمضان                                                                                                                   میر چاکر خان

میر بکر                           میر رامن                                                              

                                                                                                                                               میر دادن خان    بجار خان   میر شیحک  سپہ دار خان

                                               ہُدہ خان (شادی: بی بی بانڑی)                            

حمل  رئیس  گیاندار  نوحک   میراں   جنید  ریحان   میر محمد خان   میر ابراہیم خان

(ماخوذ : بلوچ قوم اوراُس کی تاریخ۔1968ء۔ از مولانا نور احمد فریدی)

 حوالہ 
وسیبی قصے، ترجمہ /لکھت وٹاندرا :  شوکت مغل ، چھاپہ خانہ : جھوک پرنٹرز ‘ ملتان