یوجین فاما

یوجین فاما 
یوجین فرانسس جین فاما (ڄم 14 فروری 1939) ہک امریکی ماہر معاشیات ہن ، جیڑھے کہ پورٹ فولیو تھیوری ، اثاثہ قیمت گذاری ، تے موثر مارکیٹ مفروضے تے انہاں دے تجربی کم کیتے سب توں زیادہ ڄاتے ویندے ہن ۔ فاما کوں جدید مالیات دے والد وچوں ہک سمجھا ویندا ہے ۔ انہاں دے کم مالیاتی منڈیاں دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھایا اے تے سرمایہ کاری دے بارے وچ اساݙی سوچ کوں نواں رخ ݙتا ہے ۔

 ابتدائی زندگی تے تعلیم 
یوجین فاما 14 فروری 1939 کوں میساچوسٹس دے شہر بوسٹن وچ پیدا تھئے ۔ انہاں دے والد ہک درزی ہن ۔ فاما ابتدائی تعلیم اپݨے آبائی شہر وچ حاصل کیتی تے بعد وچ شکاگو یونیورسٹی وچ تعلیم حاصل کیتی ، جتھاں انہاں معاشیات وچ ڈگری حاصل کیتی ۔ انہاں بعد وچ شکاگو یونیورسٹی وچ مزید تعلیم حاصل کیتی تے 1964 وچ پی ایچ ڈی دی ڈگری حاصل کیتی ۔

 موثر مارکیٹ مفروضہ 
فاما دا سب توں وݙا کارنامہ موثر مارکیٹ مفروضے تے انہاں دا کم ہئی ۔ انہاں ݙسایا کہ مالیاتی منڈیاں وچ قیمتاں تمام دستیاب معلومات کوں ظاہر کریندیاں ہن ۔ انہاں ݙسایا کہ اگر کوئی نویں معلومات سامݨے آندی ہے ، تاں قیمتاں فوری طور تے ایڈجسٹ تھی ویندیاں ہن ۔ انہاں ݙسایا کہ موثر مارکیٹ وچ ، کوئی وی شخص مسلسل طور تے مارکیٹ کوں شکست نئیں ݙے سڳدا ۔ انہاں دے کم مالیاتی منڈیاں دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھایا ہے ۔

فاما موثر مارکیٹ مفروضے دے کجھ کمزوریاں کوں وی تسلیم کیتا ۔ انہاں ݙسایا کہ کجھ اوقات وچ ، قیمتاں تمام دستیاب معلومات کوں ظاہر نئیں کریندیاں ۔ انہاں ݙسایا کہ ایہ اس لئی تھیندا اے کیوں جو کجھ لوک غیر عقلی طور تے رویہ اختیار کریندے ہن ۔

 اثاثہ قیمت گذاری تے پورٹ فولیو تھیوری 
فاما اثاثہ قیمت گذاری تے پورٹ فولیو تھیوری تے وی اہم کم کیتا ۔ انہاں ݙسایا کہ کیویں مختلف قسم دے اثاثیاں دی قیمت دا اندازہ لایا ونڄ سڳدا ہے ۔ انہاں ݙسایا کہ سرمایہ کار کیویں اپݨے پورٹ فولیو کوں ڈیزائن کر سڳدے ہن تاں جو او زیادہ سے زیادہ منافع کما سڳن ۔ انہاں دے کم سرمایہ کاری دے بارے وچ اساݙی سوچ کوں نواں رخ ݙتا ہے ۔

فاما تھری فیکٹر ماڈل تیار کیتا ، جیڑھا آکھدا اے کہ اثاثیاں دی قیمت دا انحصار تن عوامل تے ہوندے ہن مارکیٹ دا خطرہ ، سائز دا اثر ، تے ویلیو دا اثر ۔ انہاں ݙسایا کہ ایہ ماڈل سرمایہ کاراں کوں اپݨے پورٹ فولیو کوں ڈیزائن کرݨ وچ مدد کریندے ہن ۔

 نوبل انعام 
فاما دی علمی خدمات دے آدر وچ انہاں کوں 2013 وچ رابرٹ شلر تے لارس پیٹر ہینسن دے نال مشترکہ طور تے معاشیات وچ نوبل میموریل انعام ݙتا ڳیا ۔ انہاں کوں اثاثہ قیمتاں دے تجربی تجزیے کیتے ایہ انعام ݙتا ڳیا ۔

 فاما دے نظریات دا اثر 
یوجین فاما دے نظریات دا معاصر مالیات تے سرمایہ کاری تے گہرا اثر پیا ہے ۔ انہاں دے کم مالیاتی منڈیاں دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھایا ہے ۔ انہاں دے تیار کردہ طریقے اڄ وی استعمال تھیندے ہن تے مالیاتی پیش گوئیاں کرݨ وچ مدد فراہم کریندے ہن ۔

 فاما دی شخصیت 
یوجین فاما ہک ذہین تے محنتی سوجھواݨ ہن ۔ انہاں اپݨی زندگی دا گھݨا حصہ علم دی تحقیق وچ صرف کیتا ۔ او ہک بہترین استاد وی ہن تے انہاں کئی شاگرداں دی تربیت کیتی جنہاں اڳوں تے ونڄ تے مالیات دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔

 فاما دی میراث 
یوجین فاما دی میراث ہمیشاں قائم رہسی ۔ انہاں مالیات کوں نواں رخ ݙتا اے تے مالیاتی منڈیاں دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھایا ہے ۔ انہاں دے نظریات تے کم اڄ وی معاصر مالیات دا حصہ ہن تے انہاں دی اہمیت برقرار ہے ۔

 فاما دے اہم ترین کارنامے 
موثر مارکیٹ مفروضہ پیش کرݨ

تھری فیکٹر ماڈل تیار کرݨ

اثاثہ قیمت گذاری تے پورٹ فولیو تھیوری وچ کم کرݨ

معاشیات وچ نوبل انعام حاصل کرݨ

یوجین فاما ہک عظیم سوجھواݨ ہن جنہاں مالیات دے شعبے وچ انقلاب برپا کیتا ۔ انہاں دے کم انسانی فکر کوں نواں رخ ݙتا اے تے دنیا کوں بہتر بݨاوݨ وچ اہم کردار ادا کیتا ہے ۔ انہاں دی علمی سانجھ ہمیشاں یاد رکھی ویسی ۔

فاما دا کم نہ صرف نظریاتی اہمیت دا حامل ہئی بھل عملی طور تے وی ٻہوں مفید ثابت تھیا ۔ انہاں دے تیار کردہ طریقے مختلف شعبیاں وچ پالیسیاں بݨاوݨ کیتے استعمال کیتے ڳئے ۔ انہاں بین الاقوامی تعاون تے ترقی کیتے وی کم کیتا ۔

یوجین فاما دی زندگی ہک مثال ہے کہ کیویں محنت ، لگن تے ذہانت نال مالیات جئیں مشکل علم وچ وی نویاں راہاں کڈھیاں ونڄ سڳدیاں ہن ۔ انہاں دا ناں ہمیشاں مالیات دی تاریخ وچ سنہری حرفاں نال لکھیا ویسی ۔