رئیسانی

رئیسانی بلوچ قبیلہ 1800ء توں پہلے رئیسانی قوم ترائے ہزار افراد تے مشتمل ہک نکا جیہا قبیلہ ہئی۔ جیندے ابتدا دے بارے وچ وثوق نال کجھ وی نئیں آکھیا ونڄ سڳدا۔ ایہ قبیلہ کافی عرصے توں قلات وچ رہندا پیا ہے۔ ایندی وجہ توں ایندے کجھ لوک آپݨے آپ کوں پٹھان آہدے ہن، جیہڑے بلوچ تے براہوئی قبیلیاں دے نال رل ڳئے ہن۔ ایہ قبیلہ بلوچی تے بروہی ݙوہیں زباناں استعمال کریندا ہے۔ ایہ لوک سبی تے کچھی دے ضلعیاں وچ رہندن تے انہاں وچوں کجھ لوک مستونگ وچ وی رہائش پذیر ہن۔

روشن خان آپݨی کتاب "تذکرہ" وچ لکھدن جو رئیسانی پشتون قبیلہ تور ترین دی ہک شاخ ہے۔ او مزید لکھدن جو میسور دے نواب امیر حیدر علی تے ٹیپو سلطان وی تور ترین یعنی رئیسانی قوم نال تعلق رکھدے ہن۔ انہاں دے آباواجداد مستونگ توں ہجرت کر ڳئے ہن۔

رئیسانی قبیلہ براہوئی قبیلیاں وچ ٻہوں نمایاں تے زیادہ بااثر ہے تے انہاں دا سردار براہوئی وفاقیہ دے ساروان ڈویژن دا سربراہ ہئی۔ روایت دے مطابق انہاں نے دہواریں دے نال رل تے بلوچیں توں قلات فتح کرݨ وچ براہویاں دی مدد کیتی ہئی۔ خوانین قلات دے نال چنڳے تعلقات دی وجہ توں رئیسانی ہمیشہ براہوئی وفاقیہ وچ غالب حیثیت وچ رہے تے ساروانی قبیلیاں دا بیرک (پرچم) انہاں دے کول رہیا۔بلوچستان تاریخ کے آئینے میں

ہتو رام دا آکھݨ ہے جیہڑھا رئیسانیاں دے مورث اعلیٰ دا ناں رئیس ہئی۔ ایں واسطے رئیسانی مشہور تھئے۔ دراصل ایہ قوم افغان تو ترین ہن تے قلات نقل مکانی کر تے آئے ہن۔ جݙݨ رئیس قلات آیا تاں ایں وقت ایہ قلات تے مستونگ وچ رہندے ہن تے ایں وقت براہویاں تے بلوچاں دا ناں و نشان وی کائنی ہئی۔ جو رئیسانی قلات تے مستونگ وچ رہندے ہن، انہاں دے سرکردہ اول دا ناں راو سین کھیر ہئی۔تاریخ دودائی

موجودہ دور دی نامور شخصیات وچ نواب محمد اسلم (بلوچستان دے وزیر اعلیٰ) دا تعلق بلوچستان دے مشہور تے معروف قبیلہ رئیسانی دے نواب خاندان نال ہے۔ انہاں دے آباواجداد ساروان دے قبیلیاں دے چیف رہ چکیے ہن تے انہاں دے پیو نواب غوث بخش رئیسانی دی شہادت دے بعد وݙے پتر ہووݨ دے ناطے اوہ چیف آف ساروان دے منصب تے فائز ہن۔ ایندے علاوہ اوہ ہک ترقی پسند زمیندار وی ہن۔ صدر بلوچستان زراعت چیمبر ہووݨ دے ناطے اوہ زمینداریں وچ نویں ٹیکنالوجی تے طریقے متعارف کرا ݙیندے ہن تے ایندے علاوہ زمینداراں دے فلاح و بہبود وچ وی انہاں دا وݙا عمل دخل ہے۔ آپݨے پیو دے نقش قدم تے چلدے ہوئے اوہ جنگلی حیات دے بقا کیتے وائلڈ لائف کنزرویشن دے تا حیات ممبر وی ہن۔ اوہ ہک سرگرم عمل سیاست دان ہووݨ دے نال نال ممبر مرکزی کمیٹی پاکستان پیپلز پارٹی، چار دفعہ بلوچستان اسمبلی دے ارکان رہ چکیے ہن۔ 9 اپریل 2008ء کوں بلا مقابلہ بلوچستان دے وزیر اعلیٰ منتخب تھئے تے آپݨے منصب دا حلف چاتا۔ نواب محمد اسلم دے مشاغل وچ کوہ پیمائی، سیاست، زمینداری تے مچھلی دا شکار شامل ہن۔ انہاں نے بیرون ملک دورے وی کیتے ہن جنہاں وچ برطانیہ، امریکا، سعودی عرب، جرمنی، فرانس، ایران، جاپان، عرب امارات، سویڈن، افغانستان، ہالینڈ، بیلجیئم تے سنگاپور شامل ہن۔نسب نامہ جہریج (قبائل سندھ) 1936ء

 شجرہ رئیسانی بلوچ قبیلہ 

 رئیسانی
 جمال زئی
 جمال زئی
 سراج زئی
 اسماعیل زئی
 روشان زئی
 خانان زئی
 رستم زئی
 سالار زئی
 عسیب زئی
 اکبر زئی
 گوری زئی
 پند رانی

 حوالہ