ایڈورڈ لیوس

ایڈورڈ بٹس لیوس 
(Edward Butts Lewis The Evolutionary Expert of Genes)

ایڈورڈ بٹس لیوس ہک امریکی جینیٹکس دے ماہر ہن ، جنہاں کوں 1995 وچ فزیالوجی یا میڈیسن دا نوبل انعام ݙتا ڳیا ۔ انہاں ارتقائی ترقیاتی بائیولوجی دے شعبے دی بنیاد رکھݨ وچ مدد کیتی ۔ 

 ابتدائی زندگی 
ایڈورڈ لیوس 20 مئی 1918 کوں پنسلوانیا ، امریکہ وچ پیدا تھئے ۔ انہاں دے والد ہک کان کن ہن ۔ لیوس ابتدائی تعلیم پنسلوانیا وچ حاصل کیتی تے بعد وچ یونیورسٹی آف منی سوٹا توں جینیٹکس وچ بی ایس دی ڈگری حاصل کیتی ۔ سائنس نال انہاں دی دلچسپی اینہی دور وچ ودھݨ لڳی ۔ 

 سائنسی سفر دا آغاز 
بی ایس مکمل کرݨ توں بعد ، لیوس کیلیفورنیا انسٹیٹیوٹ آف ٹیکنالوجی (Caltech) وچ داخلہ گھدا تے جینیٹکس وچ پی ایچ ڈی دی ڈگری حاصل کیتی ۔ پی ایچ ڈی مکمل کرݨ توں بعد ، لیوس کجھ عرصہ مختلف یونیورسٹیاں وچ پوسٹ ڈاکٹریٹ فیلوشپ تے تحقیق کریندے ریہے ۔ ول او کیلیفورنیا انسٹیٹیوٹ آف ٹیکنالوجی وچ بطور پروفیسر کم شروع کیتا ۔ 

 ہومیوٹک جینز 
لیوس دی سب توں اہم تحقیق ہومیوٹک جینز (homeotic genes) تے ہئی ۔ انہاں فروٹ فلائی (fruit fly) تے کم کر تے پتہ لڳایا کہ ہومیوٹک جینز جانوراں دے جسم دی بݨتر کوں کنٹرول کریندے ہن ۔ ہومیوٹک جینز ایہ وی طے کریندے ہن کہ جسم دے مختلف حصیاں وچ کہڑے اعضا بݨݨ گے ۔ انہاں دی تحقیق ارتقائی ترقیاتی بائیولوجی (evolutionary developmental biology) دے شعبے دی بنیاد رکھی ، جیڑھا ایہ مطالعہ کریندا اے کہ ارتقا دے دوران جانوراں دی شکل کیویں تبدیل تھیندی ہے ۔ 

 نوبل انعام 
1995 وچ ایڈورڈ لیوس ، کرسٹیان نوسلین وولہارڈ تے ایرک وائس ہاؤس کوں "ابتدائی جنینیک نشوونما دے جینیٹک کنٹرول بارے دریافتاں" تے فزیالوجی یا میڈیسن دا نوبل انعام ݙتا ڳیا ۔

 ارتقائی ترقیاتی بائیولوجی 
لیوس دی تحقیق ارتقائی ترقیاتی بائیولوجی دے شعبے کوں ٻہوں متاثر کیتا ۔ انہاں ایہ سمجھݨ وچ مدد کیتی کہ ارتقا دے دوران جانوراں دی شکل کیویں تبدیل تھیندی ہے ۔ 

 مہاندرے سائنسدان دی حیثیت نال سنڄاݨ 
ایڈورڈ لیوس ہک عظیم سائنسدان ہن جنہاں جینیٹکس دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ انہاں دی تحقیق نال جانوراں دی نشوونما تے ارتقا کوں سمجھݨ وچ ٻہوں مدد ملی ہے ۔ 

 وفات 
ایڈورڈ لیوس 21 جولائی 2004 کوں امریکہ وچ فوت تھئے ۔ او ایں جہان توں جھوک لݙا ڳئے ، پر انھاں دی تحقیق ہمیشاں سائنسداناں کوں روشنی ݙیندی راہسی ۔