ابن بطوطہ

ابن بطوطہ 
ابن بطوطہ ، جینداں پورا ناں ابو عبد اللہ محمد بن عبد اللہ اللواتی الطنجی ابن بطوطہ ہئی ، ہک مشہور مراکشی سیاح ، مہم جو تے سوجھواݨ ہئی ۔ او 24 فروری 1304 کوں مراکش دے شہر طنجہ وچ پیدا تھیا تے 1368 یا 1369 وچ وفات پا ڳیا ۔ ابن بطوطہ اپݨی زندگی دے 30 سال (1325 توں 1354 تک) وچ افریقہ ، مشرق وسطیٰ ، ایشیا تے جزیرہ نما آئبیریا دے وݙے حصے دا سفر کیتا ۔ اوندی زندگی دے آخر وچ ، اوندی پندھ وہاݨی تحفة النظار في غرائب الأمصار وعجائب الأسفار (شہراں دے عجائبات تے سفر دیاں حیرت انگیزیاں تے غور کرݨ والیاں کوں تحفہ) لکھی ڳئی ، جینکوں عام طور تے الرحلة دے ناں نال ڄاݨیا ویندا ہے ۔

 ابتدائی زندگی تے تعلیم 
ابن بطوطہ دا جنم مراکش دے شہر طنجہ وچ تھیا ، جیڑھا اوں ویلھے مرینید بادشاہی دا حصہ ہئی ۔ اوندی ابتدائی تعلیم اسلامی علوم تے مرتکز ہئی ، جیندے وچ فقہ ، حدیث تے قرآن دی تعلیم شامل ہئی ۔ ابن بطوطہ مالکی فقہ وچ مہارت حاصل کیتی ، جیڑھا اوں ویلھے مراکش تے پچادھی افریقہ وچ عام ہئی ۔

 پہلا حج تے سفر دا آغاز 
ابن بطوطہ اپݨے سفر دا آغاز 21 سال دی عمر وچ کیتا ، جݙاں او حج کرݨ کیتے مکہ مکرمہ دا سفر کرݨ نکل پیا ۔ ایہ سفر صرف مذہبی نہ ہئی بھل ایہ اوندی زندگی دا ہک وݙا موڑ ثابت تھیا ۔ طنجہ توں نکلݨ دے بعد ، او شمالی افریقہ دے مختلف شہراں توں تھیندا ہویا مصر پہنچا ۔ مصر وچ ، او دریائے نیل دے راہیں اتلے مصر دے شہراں دا دورہ کیتا تے ول قاہرہ واپس آیا ۔

 مشرق وسطیٰ تے عراق دا سفر 
ابن بطوطہ مصر توں فلسطین تے شام تھیندا ہویا مکہ پہنچا ، جتھاں اوں حج ادا کیتا ۔ حج دے بعد ، اوں عراق دا سفر کیتا تے اتھوں بغداد پہنچا ۔ بغداد وچ ، اوں عباسی خلیفہ دے دربار دا دورہ کیتا تے اتھوں ایران دے شہراں دا سفر کیتا ۔ ایران وچ ، او شیراز ، اصفہان تے تبریز دے شہراں وچ گھمدا ریہا ۔

 ہندوستان دا سفر 
ابن بطوطہ ہندوستان دا سفر 1333 وچ شروع کیتا ۔ او افغانستان دے راہیں ہندوستان پہنچا تے دہلی وچ قیام کیتا ۔ دہلی وچ ، او سلطان محمد بن تغلق دے دربار نال منسلک تھیا تے اتھاں قاضی دے طور تے کم کیتا ۔ ہندوستان وچ ، اوں مختلف شہراں دا دورہ کیتا تے اتھوں مالدیپ تے سری لنکا دا سفر کیتا ۔

 چین دا سفر 
ہندوستان توں بعد ، ابن بطوطہ چین دا سفر کیتا ۔ او مالدیپ توں تھیندا ہویا چین دے شہر کینٹن پہنچا ۔ چین وچ ، اوں مختلف شہراں دا دورہ کیتا تے اتھوں واپس ہندوستان آیا ۔

 واپسی تے آخری سال 
ابن بطوطہ اپݨے سفر دے آخر وچ پچادھی افریقہ دا سفر کیتا تے اتھوں مراکش واپس آیا ۔ مراکش واپس آوݨ دے بعد ، اوندی پندھ وہاݨی لکھݨ دا کم شروع تھیا ۔ اوندی پندھ وہاݨی الرحلة دے ناں نال مشہور تھئی ، جیڑھی اسلامی دنیا دے علاوہ یورپ وچ وی مشہور تھئی ۔

 میراث 
ابن بطوطہ دی پندھ وہاݨی اسلامی تے غیر اسلامی دنیا دے بارے وچ ہک اہم ماخذ ہے ۔ اوندی پندھ وہاݨی وچ مختلف تہذیباں ، ثقافتاں تے جغرافیائی علاقیاں دے بارے وچ تفصیلی معلومات موجود ہن ۔ ابن بطوطہ دی پندھ وہاݨی کوں اسلامی ادب وچ ہک اہم مقام حاصل ہے تے ایہ دنیا بھر دے سیاحاں تے محققاں کیتے ہک اہم ماخذ ہے ۔