اینڈیمیالوجی

اینڈیمیالوجی 
Endemiology – study of local diseases

اینڈیمیالوجی ، او علم ہے جیڑھا مقامی بیماریاں دا مطالعہ کریندے ۔ سادہ لفظاں وچ ، ایہ او علم ہے جیڑھا ݙسیندے جو ہک خاص علاقے وچ کیڑھیاں بیماریاں عام ہن ، انہاں دے کیڑھے وجوہات ہن ، تے انہاں کوں کیویں روکیا ونڄ سڳدے ۔ ایہ صرف بیماریاں دی فہرست نئیں ، بھل ایہ انہاں بیماریاں دے پھیلاؤ ، انہاں دے اثرات ، تے انہاں دے علاج دا مطالعہ ہے ۔ 

اینڈیمیالوجی دا مطالعہ ہک خاص علاقے دی صحت دے بارے وچ معلومات ݙیندے ۔ ایں نال اساں ݙیکھ سڳدے ہئیں جو اتھوں دے لوکاں کوں کیڑھیاں بیماریاں زیادہ تھیندیاں ہن ، تے انہاں بیماریاں دے کیڑھے خطرات ہن ۔ ایں معلومات نال اساں اتھوں دے لوکاں کیتے صحت دے پروگرام بݨا سڳدے ہئیں ، تے انہاں بیماریاں کوں روکݨ دے طریقے ڳول سڳدے ہئیں ۔ 

اینڈیمیالوجی دا مطالعہ کئی ونکیاں دیاں بیماریاں کوں شامل کریندے ۔ ایندے وچ متعدی بیماریاں (infectious diseases) ، غیر متعدی بیماریاں (non-communicable diseases) ، تے ماحولیاتی بیماریاں (environmental diseases) شامل ہوندن ۔ متعدی بیماریاں او ہوندیاں ہن جیڑھیاں ہک شخص توں ݙوجھے شخص وچ منتقل تھیندیاں ہن ، جیویں کہ ملیریا ، ٹی بی ، تے ہیپاٹائٹس ۔ غیر متعدی بیماریاں او ہوندیاں ہن جیڑھیاں ہک شخص توں ݙوجھے شخص وچ منتقل نئیں تھیندیاں ، جیویں کہ دل دیاں بیماریاں ، کینسر ، تے شوگر ۔ ماحولیاتی بیماریاں او ہوندیاں ہن جیڑھیاں ماحول دی وجہ توں تھیندیاں ہن ، جیویں کہ فضائی آلودگی ، پاݨی دی آلودگی ، تے مٹی دی آلودگی ۔ 

اینڈیمیالوجی دا مطالعہ کئی طریقیاں نال کیتا ویندے ۔ ایندے وچ سروے ، ڈیٹا اکٹھا کرݨ ، تے لیب ٹیسٹ شامل ہوندن ۔ سروے وچ لوکاں توں انہاں دی صحت دے بارے وچ سوال پچھوں ویندن ۔ ڈیٹا اکٹھا کرݨ وچ ہسپتالاں ، کلینکاں ، تے ݙوجھے صحت دے مراکز توں معلومات اکٹھی کیتی ویندی ہے ۔ لیب ٹیسٹ وچ خون ، پاݨی ، تے ݙوجھے نمونیاں دا تجزیہ کیتا ویندے ۔ 

اینڈیمیالوجی دا مطالعہ پبلک ہیلتھ کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ ایں نال اساں مقامی بیماریاں دے بارے وچ معلومات حاصل کر سڳدے ہئیں ، تے انہاں کوں روکݨ دے طریقے ڳول سڳدے ہئیں ۔ ایں معلومات نال اساں صحت دے پروگرام بݨا سڳدے ہئیں ، ویکسینیشن مہم چلا سڳدے ہئیں ، تے لوکاں کوں صحت دے بارے وچ آگاہی ݙے سڳدے ہئیں ۔ 

اینڈیمیالوجی دا مطالعہ کئی شعبیاں وچ اہم ہے ۔ ایندا استعمال پبلک ہیلتھ ، میڈیکل ، تے ماحولیاتی سائنس وچ کیتا ویندے ۔ پبلک ہیلتھ وچ ، ایندا استعمال بیماریاں کوں روکݨ تے انہاں دا علاج کرݨ کیتے کیتا ویندے ۔ میڈیکل وچ ، ایندا استعمال بیماریاں دی تشخیص تے علاج کیتے کیتا ویندے ۔ ماحولیاتی سائنس وچ ، ایندا استعمال ماحولیاتی آلودگی دے اثرات دا مطالعہ کرݨ کیتے کیتا ویندے ۔ 

اینڈیمیالوجی ہک مسلسل ودھدا ہویا علم ہے ۔ ایندے وچ نویں تحقیق مسلسل تھیندی راہندی ہے ۔ ایں علم کوں سمجھݨ تے ایں تے عمل کرݨ نال اساں مقامی بیماریاں کوں روکݨ وچ کامیاب تھی سڳدے ہئیں ، تے لوکاں دی صحت کوں بہتر بݨا سڳدے ہئیں ۔ ایں کیتے ، اینڈیمیالوجی دا مطالعہ ساݙے معاشرے کیتے ٻہوں ضروری ہے ۔ ایں نال اساں ہک صحت مند معاشرہ بݨا سڳدے ہئیں ۔