البرٹ وان لی کوک

البرٹ وان لی کوک 
البرٹ وان لی کوک (البرٹ وان لی کوک) (8 ستمبر 1860 ، برلن ، پرشیا وچ – 21 اپریل 1930 ، برلن ، ویمار ریپبلک وچ) ہک پرشین/جرمن شراب تیار کرݨ والا اتے شراب دا تاجر ہا ، جئیں 40 سال دی عمر وچ آثار قدیمہ دا مطالعہ شروع کیتا ۔ اوں وسط ایشیا وچ آثار قدیمہ دی کھدائی وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ 

 ابتدائی زندگی اتے کاروبار 
البرٹ وان لی کوک 8 ستمبر 1860 کوں برلن ، پرشیا وچ پیدا تھیا ۔ اوندا تعلق ہک امیر کاروباری خاندان نال ہا ۔ اوں اپݨے خاندان دے کاروبار وچ شمولیت اختیار کیتی اتے شراب تیار کرݨ اتے شراب دی تجارت وچ مہارت حاصل کیتی ۔ اوں اپݨے کاروبار کوں کامیابی نال چلایا اتے کافی دولت کمائی ۔ 

 آثار قدیمہ وچ دلچسپی 
40 سال دی عمر وچ ، البرٹ وان لی کوک دی دلچسپی آثار قدیمہ وچ ودھ ڳئی ۔ اوں وسط ایشیا دی تاریخ اتے ثقافت دا مطالعہ شروع کیتا ۔ اوں وسط ایشیا وچ آثار قدیمہ دی کھدائی وچ حصہ گھنݨ دا ارادہ کیتا ۔ 

 وسط ایشیا وچ کھدائی (1902-1914) 
البرٹ وان لی کوک 1902 توں 1914 تک وسط ایشیا وچ آثار قدیمہ دی کھدائی کیتی ۔ اوں ترپن (Turpan) دے علاقے وچ کئی اہم آثار قدیمہ دے مقامات دی کھدائی کیتی ۔ اوں اتھوں توں قیمتی نوادرات لبھے ، جنھاں وچ دیواراں تے بݨے ہوئے نقشے ، مجسمے اتے مخطوطات شامل ہن ۔ 

 ترپن دے نوادرات 
البرٹ وان لی کوک ترپن توں لبھے ہوئے نوادرات کوں برلن دے نسلیاتی عجائب گھر (Ethnological Museum) وچ منتقل کیتا ۔ انھاں نوادرات نال وسط ایشیا دی تاریخ اتے ثقافت دے بارے وچ قیمتی معلومات ملی ۔ انھاں نوادرات وچ ٻدھ مت ، مانویت اتے عیسائیت دے آثار ملدے ہن ، جیڑھے ایں علاقے دی مذہبی رواداری دی نشاندہی کریندے ہن ۔ 

 لکھتاں وچ کھدائی دے احوال 
البرٹ وان لی کوک اپݨی کھدائی دے حال احوال کئی لکھتاں وچ بیان کیتے ۔ اوندی کتاب Buried Treasures of Chinese Turkestan اوندی کھدائی دی اہم دستاویز ہے ۔ اوندی کتاباں وسط ایشیا دی تاریخ اتے آثار قدیمہ دے مطالعے کیتے اہم معلومات دا ذریعہ ہن ۔ 

 البرٹ وان لی کوک دی میراث 
البرٹ وان لی کوک دی میراث وسط ایشیا وچ آثار قدیمہ دی کھدائی اتے ترپن دے نوادرات دی دریافت وچ اوندے اہم کردار دی وجہ توں ہمیشاں یاد رکھی ویسی ۔ اوندیاں کوششاں نال وسط ایشیا دی تاریخ اتے ثقافت دے بارے وچ قیمتی معلومات ملی ۔ 

 موت 
البرٹ وان لی کوک دا انتقال 21 اپریل 1930 کوں برلن وچ تھیا ۔ اوندی وفات نال آثار قدیمہ دی دنیا وچ ہک وݙا خلا پیدا تھیا ۔ اوندی میراث ہمیشاں یاد رکھی ویسی ۔ 

 البرٹ وان لی کوک دے کارنامے 
وسط ایشیا وچ آثار قدیمہ دی کھدائی کیتی (1902-1914) ۔ 

ترپن دے علاقے وچ کئی اہم آثار قدیمہ دے مقامات دی کھدائی کیتی ۔ 

ترپن توں قیمتی نوادرات لبھے ، جنھاں وچ دیواراں تے بݨے ہوئے نقشے ، مجسمے اتے مخطوطات شامل ہن ۔ 

ترپن دے نوادرات کوں برلن دے نسلیاتی عجائب گھر وچ منتقل کیتا ۔ 

اپݨی کھدائی دے حال احوال لکھتاں وچ بیان کیتے ۔ 

البرٹ وان لی کوک ہک اہم جرمن شراب تیار کرݨ والا ، شراب دا تاجر اتے ماہر آثار قدیمہ ہا ، جئیں وسط ایشیا وچ آثار قدیمہ دی کھدائی وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوندیاں کوششاں نال وسط ایشیا دی تاریخ اتے ثقافت دے بارے وچ قیمتی معلومات ملی ۔ اوندی میراث ہمیشاں یاد رکھی ویسی ۔