فرینک شیرووڈ رولینڈ

فرینک شیرووڈ رولینڈ 
فرینک شیرووڈ رولینڈ (28 جون 1927 – 10 مارچ 2012) ہک امریکی نوبل انعام یافتہ تے یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، ارائن اچ کیمسٹری دا پروفیسر ہا ۔ ایندی تحقیق ماحولیاتی کیمسٹری تے کیمیائی حرکیات تے ہائی ۔ ایندا سب توں مشہور کم ایہ دریافت ہا کہ کلوروفلورو کاربن اوزون دی کمی اچ حصہ پیندن ۔ 

 تعلیم تے ابتدائی زندگی 
اوہائیو دے ڈیلاویئر اچ پیدا تھیوݨ والے ، رولینڈ اپݨی تعلیم دا وݙا حصہ پبلک سکولاں اچ حاصل کیتا تے تیز رفتار ترقی دی وجہ توں اپݨی 16ویں سالڳنڈھ توں کجھ ہفتے پہلے ہائی سکول توں فارغ التحصیل تھیوݨ دے قابل تھیا ۔ ہائی سکول دے دوران گرمیاں اچ ، فرینک کوں مقامی موسمیاتی سروس سٹیشن چلاوݨ دی ذمہ داری سونپی ڳئی ہائی ۔ ایہ رولینڈ دا منظم تجربہ تے ڈیٹا جمع کرݨ نال پہلا سامنا ہا ۔ اوہائیو ویسلیان یونیورسٹی اچ داخل تھیوݨ دے بعد ، رولینڈ اپݨی اٹھارہویں سالڳنڈھ توں کجھ دیر پہلے فارغ التحصیل تھیوݨ والا ہا ۔ ایندے بجائے ، اینکوں ریڈار آپریٹرز کوں تربیت ݙیوݨ کیتے بحریہ اچ بھرتی کیتا ڳیا ۔ رولینڈ 14 مہینیاں بعد ہک غیر کمیشنڈ افسر دے طور تے فارغ تھیا ۔ یونیورسٹی آف شکاگو اچ داخل تھیوݨ دے بعد ، رولینڈ کوں ولارڈ ایف لبی کوں بطور استاد مقرر کیتا ڳیا تے انہاں ریڈیو کیمسٹری دا مطالعہ کرݨ شروع کر ݙتا ۔ رولینڈ دا مقالہ سائیکلوٹرون توں پیدا تھیوݨ والے ریڈیو ایکٹیو برومین ایٹم دی کیمیائی حالت دے بارے اچ ہا ۔ رولینڈ 1948 اچ اوہائیو ویسلیان یونیورسٹی توں بی اے حاصل کیتی ۔ ول انہاں 1951 اچ ایم ایس تے 1952 اچ پی ایچ ڈی ، ݙوہیں یونیورسٹی آف شکاگو توں حاصل کیتیاں ۔ 

 سائنسی پرکھ پرچول 
رولینڈ پرنسٹن یونیورسٹی (1952–1956) تے یونیورسٹی آف کنساس (1956–1964) اچ تعلیمی عہدے سنبھالے ، 1964 اچ یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، ارائن اچ کیمسٹری دا پروفیسر بݨݨ توں پہلے ۔ ارائن اچ 1970 دے ݙہاکے دی موہر اچ انہاں ماریو جے مولینا نال کم کرݨ شروع کیتا ۔ رولینڈ 1978 اچ نیشنل اکیڈمی آف سائنسز کیتے منتخب تھیا تے 1993 اچ امریکن ایسوسی ایشن فار دی ایڈوانسمنٹ آف سائنس (AAAS) دے صدر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ ایندا سب توں مشہور کم ایہ دریافت ہا کہ کلوروفلورو کاربن اوزون دی کمی اچ حصہ پیندن ۔ رولینڈ نظریہ پیش کیتا کہ انسان دے بݨائے ہوئے نامیاتی مرکب گیساں سٹریٹوسفیئر اچ شمسی تابکاری دے نتیجے اچ تحلیل تھی ویسن ، جیندے نال کلورین دے ایٹم جاری تھیسن جیڑھے آکسیجن (اوزون) نال رد عمل ظاہر کر تے کلورین مونو آکسائیڈ بݨیسن ، تے او انفرادی طور تے وݙی تعداد اچ اوزون مالیکیولز کوں تباہ کرݨ دے قابل ہن ۔ ایہ واضح ہا کہ رولینڈ کوں اوں وقت دے حالات دا چنڳی طرحاں اندازہ ہا جݙاں انہاں آکھیا "...میں ڄاݨدا ہا کہ ایہو جہی مالیکیول ماحول اچ ہمیشاں کیتے غیر فعال نی رہ سڳدا ، اگر صرف ایں واسطے وی نہ ہووے کہ زیادہ بلندی تے شمسی فوٹو کیمسٹری اینکوں توڑ ݙیسی" ۔ رولینڈ دی تحقیق ، جیڑھی پہلی وار 1974 اچ نیچر میگزین اچ شائع تھئی ، ایں مسئلے دی سائنسی تحقیقات دا آغاز کیتا ۔ 1978 اچ ، ریاستہائے متحدہ اچ سپرے کین اچ سی ایف سی تے مبنی ایروسول تے پہلی پابندی جاری کیتی ڳئی ۔ اصل پیداوار البتہ نی رکی تے ستت پرانی سطح تے آ ڳئی ۔ عالمی ضابطہ جاتی پالیسی دی اجازت ݙیوݨ اچ 1980 دے ݙہاکے لڳ ڳئے ۔ 

رولینڈ ماحول دی ٻہوں ساری پیمائش کیتی ۔ ہک تجربے اچ دنیا بھر دے مختلف شہراں تے مقامات تے ہوا دے نمونے جمع کرݨ شامل ہا تاں جو CCl3F اُبھے ۔ لمے مکسنگ دا تعین کیتا ونڄ سڳے ۔ مختلف عرض البلد تے ارتکاز کوں ماپ تے ، رولینڈ ایہ ݙیکھݨ دے قابل ہا کہ CCl3F نصف کرہ دے درمیان ٻہوں تیزی نال ملدا پیا ہا ۔ ایہی پیمائش 8 سال بعد ݙوہرا ئی ڳئی ، تے نتائج اچ CCl3F ارتکاز اچ مسلسل اضافہ ݙیکھایا ڳیا ۔ رولینڈ دے کم ایہ وی ݙیکھایا کہ اوزون تہہ دی کثافت کیں موسم دے لحاظ نال تبدیل تھیندی اے نومبر اچ ودھدی اے تے اپریل تک گھٹدی اے جتھاں ایہ گرمیاں کیتے برابر تھی ویندی اے صرف نومبر اچ ودھݨ کیتے ۔ مسلسل سالاں اچ حاصل کردہ ڈیٹا ݙیکھایا ڳیا کہ بھانویں پیٹرن مسلسل ہا ، مجموعی طور تے اوزون دی سطح گھٹدی پئی ہائی ۔ رولینڈ تے انہاں دے سنگتیاں عوام تے سیاسی پہلو ݙوہیں نال ڳالھ مہاڑ کیتی تے مختلف حل تجویز کیتے ، جیندے نال سی ایف سی دے اثر کوں مرحلہ وار گھٹ کرݨ دی اجازت ملی ۔ سی ایف سی دے اخراج کوں پہلے کینیڈا ، ریاستہائے متحدہ ، سویڈن تے ناروے اچ ریگولیٹ کیتا ڳیا ۔ 1980 دے ݙہاکے اچ ، ویانا معاہدے تے مونٹریال پروٹوکول عالمی ضابطہ سازی دی اجازت ݙتی ۔ 

 ایوارڈ تے اعزاز 
رولینڈ اپݨے کم کیتے ٻہوں سارے ایوارڈ جیتے

ٹولمین میڈل ، 1976

امریکن اکیڈمی آف آرٹس اینڈ سائنسز کیتے منتخب تھیا

لیو سزلارڈ لیکچر شپ ایوارڈ ، 1979

ٹائلر پرائز فار انوائرمنٹل اچیومنٹ ، 1983

جاپان پرائز ، 1989

آنریری ڈاکٹر آف سائنس (ایس سی ڈی) دی ڈگری وٹیئر کالج توں ، 1989

پیٹر ڈیبی ایوارڈ ، 1993

البرٹ آئن سٹائن ورلڈ ایوارڈ آف سائنس ، 1994

راجر ریویل میڈل ، 1994

نوبل انعام برائے کیمسٹری ، 1995

امریکن فلاسوفیکل سوسائٹی کیتے منتخب تھیا (1995)

گولڈن پلیٹ ایوارڈ آف دی امریکن اکیڈمی آف اچیومنٹ ، 1996

1998 اچ ، یو سی ارائن فزیکل سائنسز دی عمارت دا ناں رولینڈ دے ناں تے رکھیا ڳیا ۔ رولینڈ دا ہک مجسمہ لابی اچ ݙیکھائی ݙیندا ہے ۔ 

رائل سوسائٹی دے غیر ملکی رکن کیتے منتخب تھیا (ForMemRS) 2004 اچ

انٹارکٹیکا اچ ماؤنٹ رولینڈ دا ناں 2007 اچ انہاں دے ناں تے رکھیا ڳیا

ردر فورڈ بی ہیز ہائی سکول اچ STEM ونگ ڈیلاویئر ، اوہائیو اچ انہاں دے اعزاز اچ نامزد کیتا ڳیا

 ذاتی زندگی 
فرینک رولینڈ آرٹ مورخ انگرڈ رولینڈ تے جیف رولینڈ دا پیو ہا ۔ ایندے ݙو پوتریاں ہن ۔ کجھ عرصے دی خرابی صحت دا شکار تھیوݨ دے بعد ، رولینڈ 10 مارچ 2012 کوں پارکنسنز دی بیماری دی پیچیدگیاں نال فوت تھی ڳیا ۔ خبر سݨ تے ، مشہور کیمیاء دان تے چنڳے دوست ماریو جے مولینا آکھیا "شیری میݙے پورے کیریئر اچ ہک اہم اثر ہا تے انہاں میکوں تے ٻہوں سارے ٻئے لوکاں کوں ایندی عظمت دے سائے اچ چلݨ کیتے متاثر کیتا ۔ "