آرتھر اشکن

آرتھر اشکن 
آرتھر اشکن (2 ستمبر 1922 – 21 ستمبر 2020) ہک امریکی سائنسدان تے نوبل انعام یافتہ ہن جنہاں بیل لیبز وچ کم کیتا ۔ اشکن کوں ٻہوں سارے لوک آپٹیکل ٹوئزر دا پیو سمجھدے ہن ، جیندے کیتے انہاں کوں 96 سال دی عمر وچ 2018 وچ فزکس دا نوبل انعام ݙتا ڳیا ، تے او 2019 تئیں سب توں زیادہ عمر دے نوبل انعام یافتہ بݨئے جݙݨ جان بی گڈاینف کوں 97 سال دی عمر وچ انعام ݙتا ڳیا ۔ او رمسن ، نیو جرسی وچ رہائش پزیر ہن ۔

اشکن 1960 دے ݙہاکے دے چھیکڑ وچ لیزر لائٹ نال مائیکرو پارٹیکلز نال چھیڑ چھاڑ کرݨ تے کم شروع کیتا جیڑھا 1986 وچ آپٹیکل ٹوئزر دی ایجاد تے منتج تھیا ۔ انہاں آپٹیکل ٹریپنگ دے عمل دی وی شروعات کیتی جیڑھا بالآخر ایٹم ، مالیکیولز تے بائیولوجیکل سیلز نال چھیڑ چھاڑ کرݨ کیتے استعمال تھیا ۔ اہم رجحان روشنی دا ریڈی ایشن پریشر ہے ایں پریشر کوں آپٹیکل گریڈینٹ تے سکیٹرنگ فورسز وچ تقسیم کیتا ونڄ سڳدے ۔

 ابتدائی زندگی تے خاندان 
آرتھر اشکن 1922 وچ بروکلین ، نیویارک وچ ہک یوکرینی یہودی پس منظر والے خاندان وچ ڄمے ہن ۔ انہاں دے والدین آئسادور تے اینا اشکن ہن ۔ انہاں دے ݙو بھین بھرا ہن ، ہک بھرا ، جولیس ، جیڑھا ہک فزکس دان وی ہا ، تے ہک بھیݨ ، روتھ ۔ ہک وݙا بھرا ، گرٹروڈ ، جوانی وچ فوت تھی ڳیا ۔ خاندان دا گھر بروکلین ، نیویارک وچ 983 ای 27 اسٹریٹ وچ ہا ۔ آئسادور (née Aschkinase) اوڈیسا (جیہڑا اوں ویلھے روسی سلطنت ہا ، ہݨ یوکرین) توں 18 سال دی عمر وچ امریکہ ہجرت کر ڳیا ہا ۔ اینا ، پنج سال چھوٹی ، وی اڄ دے یوکرین ، جیڑھا اوں ویلھے گالیشیا ، آسٹریا-ہنگری سلطنت ہا ، توں آئی ہئی ۔ نیو یارک وچ لینڈ کرݨ دے ہک ݙہاکے دے اندر ، آئسادور امریکہ دا شہری بݨ ڳیا ہا تے مین ہٹن وچ 139 ڈیلانسی اسٹریٹ وچ ہک دانت ساز لیبارٹری چلا رہیا ہا ۔

اشکن دی ملاقات انہاں دی ذال ، ایلائن ، کارنیل یونیورسٹی وچ تھئی ، تے انہاں دی شادی 60 سال توں زیادہ عرصے تئیں رہی جنہاں دے ترائے ٻال تے پنج پوتے پوتیاں ہن ۔ او ہولم ڈیل ہائی سکول وچ کیمسٹری دی ٹیچر ہئی ، تے انہاں دا پتر مائیکل اشکن ، کارنیل یونیورسٹی وچ آرٹ دا پروفیسر ہے ۔

 تعلیم 
اشکن 1940 وچ بروکلین دے جیمز میڈیسن ہائی سکول توں گریجویٹ تھئے ۔ ایندے بعد انہاں کولمبیا یونیورسٹی وچ تعلیم حاصل کیتی تے کولمبیا دی ریڈی ایشن لیب کیتے ہک تکنیشین وی ہن جنہاں کوں امریکی فوجی ریڈار سسٹمز کیتے میگنیٹرون بݨاوݨ دا کم سونپیا ڳیا ہا ۔ او 31 جولائی 1945 کوں امریکی فوج دے ذخائر وچ شامل تھئے ۔ انہاں کولمبیا یونیورسٹی دی لیب وچ کم کرݨا جاری رکھیا ۔ ایں عرصے دے دوران ، اشکن دے مطابق ، ترائے نوبل انعام یافتہ موجود ہن ۔

اشکن اپݨا کورس ورک مکمل کیتا تے 1947 وچ کولمبیا یونیورسٹی توں فزکس وچ بی ایس دی ڈگری حاصل کیتی ۔ ایندے بعد انہاں کارنیل یونیورسٹی وچ تعلیم حاصل کیتی ، جتھاں انہاں نیوکلیئر فزکس دا مطالعہ کیتا ۔ ایہ مین ہٹن پروجیکٹ دا دور ہا ، تے اشکن دا بھرا ، جولیس اشکن ، کامیابی نال ایندا حصہ ہا ۔ ایندے نتیجے وچ آرتھر اشکن دی ملاقات ہانس بیتھ ، رچرڈ فینمین تے ٻئے لوکاں نال تھئی جیڑھے اوں ویلھے کارنیل وچ ہن ۔

انہاں 1952 وچ کارنیل یونیورسٹی توں پی ایچ ڈی دی ڈگری حاصل کیتی ، تے ایندے بعد کولمبیا یونیورسٹی وچ اشکن دے سپروائزر سڈنی مل مین دی درخواست تے سفارش تے بیل لیبز وچ کم کرݨ ڳئے ۔ 

 کیریئر 
بیل لیبز وچ ، اشکن تقریباً 1960 توں 1961 تئیں مائیکرو ویو دے شعبے وچ کم کیتا ، تے ایندے بعد لیزر ریسرچ وچ تبدیل تھی ڳئے ۔ اوں ویلھے انہاں دی پرکھ پرچول تے شائع شدہ مضامین نان لائنر آپٹکس ، آپٹیکل فائبرز ، پیرامیٹرک آسکیلیٹرز تے پیرامیٹرک ایمپلیفائرز نال تعلق رکھدے ہن ۔ اوں ویلھے ، 1960 دے ݙہاکے دے دوران بیل لیبز وچ ، او پیزو الیکٹرک کرسٹل وچ فوٹو ریفریکٹیو اثر دے شریک دریافت کنندہ وی ہن ۔

مختلف پیشہ ورانہ سوسائٹی دی رکنیت دے اندر ، اشکن آپٹیکل سوسائٹی آف امریکہ (OSA) ، امریکن فزیکل سوسائٹی (APS) ، تے انسٹیٹیوٹ آف الیکٹریکل اینڈ الیکٹرانکس انجینئرز (IEEE) وچ فیلو دی درجہ بندی حاصل کیتی ۔ اشکن کوں 1988 وچ چارلس ہارڈ ٹاؤنز میڈل تے 1998 وچ فریڈرک آئیوز میڈل ݙتا ڳیا ، ݙونہیں آپٹیکل سوسائٹی ولوں ۔ انہاں کوں بعد وچ تنظیم دا اعزازی رکن نامزد کیتا ڳیا ۔ او 40 سالہ کیریئر دے بعد 1992 وچ بیل لیبز توں ریٹائر تھئے جیندے دوران انہاں تجرباتی فزکس دے ٻہوں سارے شعبیاں وچ ݙات کیتی ۔ انہاں سالاں دوران ٻہوں سارے تحقیقی مقالے لکھے تے 47 پیٹنٹ حاصل کیتے ۔ انہاں کوں 2003 وچ جوزف ایف کیتھلی ایوارڈ فار ایڈوانسز ان میژرمنٹ سائنس تے 2004 وچ ہاروی انعام ݙتا ڳیا ۔ انہاں 1984 وچ نیشنل اکیڈمی آف انجینئرنگ تے 1996 وچ نیشنل اکیڈمی آف سائنسز وچ منتخب کیتا ڳیا ۔ انہاں 2013 وچ نیشنل انوینٹرز ہال آف فیم وچ شامل کیتا ڳیا ۔ انہاں اپݨی گھریلو لیب وچ کم کرݨا جاری رکھیا ۔

آپٹیکل ٹوئزر دے علاو ، اشکن فوٹو ریفریکشن ، سیکنڈ ہارمونک جنریشن ، تے فائبرز وچ نان لائنر آپٹکس وچ اپݨے مطالعے کیتے وی ڄاݨئے ویندن ۔

آپٹیکل مائیکرو مینیپولیشن دا استعمال کریندے ہوئے فزکس تے بائیولوجی وچ حالیہ پیش رفت وچ سب ملی کیلون درجہ حرارت تے ایٹمی بخارات وچ بوس-آئن سٹائن کنڈینسیشن دی کامیابی ، ایٹم لیزرز دا مظاہرہ ، تے انفرادی موٹر مالیکیولز تے تفصیلی پیمائش شامل ہن ۔

اشکن دے کم سٹیون چو دے ایٹم کوں ٹھڈھا کرݨ تے پھاہݨ تے کم دی بنیاد بݨائی ، جئیں چو کوں 1997 وچ فزکس دا نوبل انعام ݙیوایا ۔

 نوبل انعام 
2 اکتوبر 2018 کوں ، آرتھر اشکن کوں آپٹیکل ٹریپنگ تے انہاں دے کم کیتے فزکس دا نوبل انعام ݙتا ڳیا ۔ اشکن کوں "آپٹیکل ٹوئزر دی ایجاد کیتے اعزاز ݙتا ڳیا جیڑھا ذرات ، ایٹم ، وائرس تے ٻئے جاندار سیلز کوں انہاں دی لیزر بیم انگلیاں نال پکڑیندے ۔ ایندے نال او روشنی دے ریڈی ایشن پریشر کوں فزیکل چیزاں کوں ہلاوݨ کیتے استعمال کرݨ دے قابل ہن ، 'سائنس فکشن دا ہک پراݨا خواب' ، رائل سویڈش اکیڈمی آف سائنسز آکھیا ۔ انہاں کوں انعام دا ادھا حصہ ݙتا ڳیا جݙݨ جو ٻیا ادھا حصہ جیرارڈ موراؤ تے ڈونا سٹریکلینڈ دے درمیان چیرپڈ پلس ایمپلیفیکیشن تے انہاں دے کم کیتے ونڈیا ڳیا ، جیڑھا ہک تکنیک ہے "جیڑھا ہݨ لیزر مشیننگ وچ استعمال تھیندا ہے  جیڑھا ڈاکٹروں کوں ہر سال لکھاں اصلاحی لیزر اکھ دی سرجری کرݨ دے قابل بݨیندا ہے ۔

96 سال دی عمر وچ ، اشکن سب توں زیادہ عمر دے نوبل انعام یافتہ ہن جنہاں کوں انعام ݙتا ڳیا ، جݙݨ تئیں جان بی گڈاینف کوں 2019 وچ 97 سال دی عمر وچ کیمسٹری دا نوبل انعام ملا ۔ او 21 ستمبر 2020 کوں 98 سال دی عمر وچ فوت تھئے ۔