ولیم ہنری براگ

ولیم ہنری براگ

ولیم ہنری براگ (William Henry Bragg) ہک برطانوی فزکس دان تے کیمسٹ ہن، جنہاں اپݨی تحقیق تے ایجادات دی وجہ توں سائنس دے میدان وچ ہک وݙا ناں بݨائے۔ انہاں دی سب توں وݙی دریافت ایکس رے کرسٹل گرافی (Xray Crystallography) ہئی، جیڑھی ایہ ڳالھ ثابت کریندی ہئی جو ایکس رے دے ذریعے کرسٹل دی ساخت کوں سمجھیا ونڄ سڳدا ہے۔ ایں دریافت نہ صرف فزکس تے کیمسٹری دے میدان وچ نویں دروازے کھولے بھل بائیولوجی وچ وی ایں ڳالھ کوں ممکن بݨایا جو حیاتیاتی مالیکیولاں دی ساخت کوں سمجھیا ونڄ سڳے۔ ولیم ہنری براگ تے انہاں دے پتر ولیم لارنس براگ دی ایہ کامیابی انہاں کوں 1915 وچ فزکس دا نوبل انعام ݙیواوݨ دا سبب بݨی۔

شروعاتی زندگی تے تعلیم  
ولیم ہنری براگ دا جنم 2 جولائی 1862 کوں انگلینڈ دے شہر وگٹݨ وچ تھیا۔ انہاں دے والد رابرٹ جون براگ ہک بحریہ دے افسر ہن، جیڑھے بعد وچ کسان بݨ ڳئے۔ ولیم ہنری براگ دی تعلیم دا آغاز انہاں دے گھر دے نیڑے دے سکول وچ تھیا۔ انہاں کوں بچپن توں ہی سائنس تے ریاضی وچ گہری دلچسپی ہئی، جئیں دی وجہ توں انہاں اپݨی تعلیم کوں اڳوں تے ودھاوݨ دا فیصلہ کیتا۔

انہاں اپݨی ثانوی تعلیم کنگ ویلیمز کالج وچ حاصل کیتی، جتھاں انہاں فزکس تے ریاضی وچ مہارت حاصل کیتی۔ اتھاں انہاں دے استاداں انہاں دی صلاحیت کوں سنڄاتا تے انہاں کوں سائنس دے میدان وچ اڳوں تے ودھݨ کیتے حوصلہ افزائی کیتی۔

1881 وچ، ولیم ہنری براگ کیمبریج یونیورسٹی وچ داخلہ گھدا تے اتھاں انہاں فزکس تے ریاضی وچ مہارت حاصل کیتی۔ انہاں اپݨی ڈگری 1884 وچ حاصل کیتی تے بعد وچ اپݨی تحقیق کوں اڳوں تے ودھایا۔

کیریئر تے تحقیق
ولیم ہنری براگ دا کیریئر ہک اینجھے سائنسدان دا کیریئر ہئی جیڑھا اپݨی تحقیق تے ایجادات نال دنیا کوں بدل ݙیندا ہئی۔ انہاں اپݨے کیریئر دا آغاز اڈیلیڈ یونیورسٹی وچ کیتا، جتھاں انہاں اپݨی تحقیق کوں اڳوں تے ودھایا۔ انہاں دی سب توں وݙی دریافت "ایکس رے کرسٹل گرافی" ہئی، جیڑھی ایں ڳالھ کوں ثابت کریندی ہئی جو ایکس رے دے ذریعے کرسٹل دی ساخت کوں سمجھیا ونڄ سڳدا ہے۔ ایکس رے کرسٹل گرافی دی دریافت نہ صرف فزکس تے کیمسٹری دے میدان وچ نویں دروازے کھولے بھل بائیولوجی وچ وی ایں ڳالھ کوں ممکن بݨایا جو حیاتیاتی مالیکیولاں دی ساخت کوں سمجھیا ونڄ سڳے۔ ایں دریافت سائنسدانوں کوں ایہ موقع ݙتا جو او کرسٹل دی ساخت کوں سمجھ سڳن تے ایں ڳالھ کوں ممکن بݨایا جو او نویں مواد دی دریافت کر سڳن۔ 1915 وچ، ولیم ہنری براگ تے انہاں دے پتر ولیم لارنس براگ کوں ایں دریافت دی وجہ توں فزکس دا نوبل انعام ݙتا ڳیا۔ ایہ انعام انہاں دی تحقیق تے ایجادات دی وجہ توں ݙتا ڳیا، جیڑھے سائنس دے میدان وچ ہک انقلاب ثابت تھئے۔

ذاتی زندگی
ولیم ہنری براگ ہک اینجھے انسان ہن جو نہ صرف سائنس دے میدان وچ بھل اپݨی ذاتی زندگی وچ وی ہک اعلیٰ اخلاقیات دا مالک ہن۔ انہاں دی شادی Gwendoline Todd نال تھئی تے انہاں دے ٻال وی ہن۔ انہاں دی زندگی وچ انہاں دے خاندان انہاں کوں ہمیشاں سپورٹ کیتا۔

ولیم ہنری براگ ہک اینجھے سائنسدان ہن جیڑھے اپݨی تحقیق تے ایجادات نال دنیا کوں بدل ݙتا ہئی۔ انہاں دی زندگی وچ انہاں دے خاندان انہاں کوں ہمیشاں سپورٹ کیتا۔ انہاں دا انتقال 10 مارچ 1942 کوں لندن وچ تھیا۔

ورثہ
ولیم ہنری براگ دا ورثہ ہک عظیم سائنسدان دے طور تے قائم ہئی۔ انہاں دی دریافت "ایکس رے کرسٹل گرافی" جدید سائنس تے ٹیکنالوجی تے گہرا اثر پاتا۔ انہاں دی جدوجہد ایں ڳالھ دی مثال ہئی جو محنت تے لگن نال انسان وݙے توں وݙے کارنامے انجام ݙے سڳدا ہے۔

ولیم ہنری براگ دے اعزازات
ولیم ہنری براگ کوں انہاں دی تحقیق تے ایجادات دی وجہ توں ٻہوں سارے اعزازات نال نوازیا ڳیا۔ انہاں کوں 1915 وچ فزکس دا نوبل انعام ݙتا ڳیا، جیڑھا انہاں دی دریافت "ایکس رے کرسٹل گرافی" دی وجہ توں ݙتا ڳیا۔ ایں انعام انہاں دا سائنس دے میدان وچ ہک وݙا ناں بݨایا۔