نامہ نگار تے ٹھیکیداری

کھاوݨ پیوݨ ‘ پاوݨ تے رَہݨ کِیتے ہر بندے کوں روٹی ‘ کپڑے تے مکان دی لوڑ ہوندی اے‘ ہِیں ڳالھیں روزی روزگار تے اپݨیاں لوڑاں پُوریاں کرݨ دی خاطر ہَر بندے کوں کم کار کرݨا پَمدے ‘ کہیں نہ کہیں دَھندے لڳݨاں پَمدے ‘ اَتے کہیں نہ کہیں دَھندے لڳݨ دی خاطر کوئی نہ کوئی کسب ‘ کوئی نہ کوئی ہُنر سکھݨاں پَمدے ۔ کئی کم ‘ کسب تے ہُنر وَت ایجھے ہِن جنہیں کوں سِکھݨ کیتے پڑھائیاں کر تے‘ امتحان پاس کر تے ‘ ڈگریاں گھنݨیاں پَمدن۔ دُنیا اِچ قسموں قسم دے کسب اِن ۔ وَنکو وَنکی دے ہُنر اِن ‘ ’’علم‘‘ دا کوئی اَنت کائنی ‘ وَل اِی کہیں دی لیاقت تے قابلیت کوں پرکھݨ کیتے سَنّد یا ڈگری ݙہدن اَتے مونہہ زبانی ڳالھ مُہاڑ کر تے سوال جواب کر کراہیں اندازہ لیندن ۔

سرکاری محکمیں دے افسر ہووِن ‘ ڈاکٹر ہووِن‘ وکیل ہووِن ‘ انجینئر ہووِن ‘ حکیم یا طبیب ہووِن ۔ ٻیا تاں ہُݨ محکمہ اوقاف آلے ’’بانگے‘‘ اِمام تے خطیب رکھݨ کیتے مولوی مارکے کنوں وی سنداں پُچھدن۔ پَر اپݨے پاسے وݙا قہر کلور اَتے بھوڳ ایہ ہے جو سیاست تے صحافت (اخبار نویسی) کیتے لیاقت ‘ قابلیت تے علمیت پرکھݨ دا کوئی قانون تے کوئی ضابطہ کائنی‘کوئی پابندی کائنی‘ ہِیں ڳالھوں انگوٹھے چھاپ ‘ چِٹے اَݨ پڑھ سیاستدان بݨیئے وَدِن ۔ جنہیں کوں آئین تے قانون اَتے ایکٹ تے آرڈیننس دے فرق دا پتہ کائنی‘ او اسمبلیں دے ممبر اِن اینویں اخبار نویس ہِن ‘ انہیں اِچوں اکثرہ مُنشی اِن ۔ ’’الفاظ‘‘ کوں’’الفاظوں‘‘ لکھݨ آلے ‘ ایہ چَھڑا لِکھݨ ڄاݨدن۔ پڑھݨ دے نیڑے نی ڳے ۔ ݙوں ترائے جماعتاں جیرھیاں چھوٹے لا لوکیں دی سختی کیتے اہنیں دے پیو ماء زوریں رِیت مار کُٹ تے پڑھائیاں ہَن اُوہے ڈھیر اِن ۔ ندریہہ تے دریٹھ وَت ایہو جیہے اِن جو ہک ݙوں تاں اپݨے آپ کوں ڈاکٹر لِکھدے تے سݙویندے ہِن ‘ اِنہیں اِچوں ٻہوں سارے اسلام کوں ݙاڈھا پسند کریندن ‘اپݨے لیکھے ہر کم اسلام دے قاعدے قانون موجب کریندن ‘ اپݨے گھر اِچ وی سی آر تے فلم وی ݙیکھن تاں ’’نور اسلام‘‘ ݙیکھدن۔ بے پردہ تریمتیں دے کٹھ اِچ ونڄ تے اوندی اسلامی رپورٹ لکھݨ انہیں تے بس اے‘ ہک ݙوں تاں ڄماندرو مسلم لیگی ہِن ‘ پر شرط ایہ ہے جو ملک اِچ حکومت مسلم لیگ دی ہووے ہک تاں اَکھیندے جو او قائد اعظم نال چِدیاں کھیݙدا رَہ ڳے‘ جیندی تعریف کرݨ زبانی کلامی یا لکھت اِچ او پتے آلا ہووے تاں آپ بیشم تھیا وَدا ہوندے ۔ ڳیہݨ تے زور آ ونڄے تاں اپݨے لکھیے کنوں آپ مُکریے وَدّے ہوندِن ‘ اَٹھ ݙاہ ݙینہ پہلے ہک ’’افسر‘‘ دی تعریف لِکھی ہئی‘ اوٻا اَکھیندے مَیں کائنی لِکھی ‘ ہِیں افسر دے بارے ہک واری پہلے وی لہور دے ہک رسالے اِچ پہلے ٹیسٹ کیس آلی لکھت لکھی ہانے ‘ جیرھے ویلے انکوائری والے آئے تاں اسلام دے موجب ’’شہادت‘‘ ݙیوݨ تے ثبوت پیش کرݨ کنوں بھڄ ڳے ‘ نہ گھر اِچ لدھے نہ دفتر اِچ ۔ہُݨ وَل مُکریے وَدِن ‘ جنرل ضیاء دے زمانے اِچ اوندے ہک وزیر دے کارندے اَتے اِتھاہوں دے لیڈر سݙواوݨ آلے ہک مہاندرے انہیں دا ایکا کرا تے ‘ انجمن صحافیان تے پریس کلب دے عہدے ونڈیے ہَن ۔اوہے عہدے ہُݨ اُنہیں دی سُنڄاݨ اِن ‘ انجمن تے کلب دے صدر وَت ایں …… اِن جو ترائے سطریں دی خبر لکھݨ جو ڳے وی کائنی ‘ نامہ نگار ہووݨ سببوں سرکاری محکمیں دے ٹھیکیدار اِن تے نامہ نگاری وی اڳوں ٻنہیں کوں ’’ٹھیکے‘‘ تے ݙتی ہوئی ہینے ۔ جیرھے اڳوں ٹھیکے تے نامہ نگاری کریندن۔ اوہ وَت ’’اور‘’ اِن ۔ وَکھری ٹائپ دیاں کئی ورائٹیاں ہِن ‘ اُنہیں بارے کہیں ٻے ویلھے سہی۔!

 حوالہ 
ٻٹ کڑاک، مصنف: انیس دین پوری۔ ناشر: جھوک پبلشرز ملتان