میاں محمد عمر

میاں محمد عمرؒ جنہیں کوں چمکنی بابا دے ناں نال وی سُنڄاتا ویندا ہے، پشاور دے نیڑے چمکنی دیہات دے ہک مشہور بزرگ ہَن۔

 ڄم تے نسب: 
آپؒ 1084 ہجری (1673 عیسوی) وچ ڄمیے ہن۔ آپؒ دا ناں میاں محمد عمر ہئی، پیو دا ناں ابراہیم خان تے ݙاݙے دا ناں کلا خان ہئی۔ آپؒ پشاور تے ٻئے شہریں اچ میاں صاحب چمکنی شریف دے ناں نال مشہور ہن۔

 القاب: 
آپؒ دے القاب مؤرخ عظیم، شیخ المشائخ، عمدۃ العلماء، قدوۃ الفضلاء تے غوث زمان ہن۔

 پرورش: 
آپؒ دی پرورش آپؒ دی ماء دے سائے وچ آپؒ دے نانا ملک سعید خان نے کیتی۔ ابتدائی تعلیم دے بعد آپؒ نے اتھوں دے وݙے مشائخ تے علما دی صحبت اختیار کیتی تے دینی علوم دی تکمیل کیتی۔

 بیعت و ارادت: 
بھانویں کہ آپؒ دی محبت تے عقیدت شیخ سعدی لاہوریؒ نال ٻہوں زیادہ ہئی، پر آپؒ سرالاعظم شیخ یحییٰ المعروف اٹک حضرت جیؒ دے مرید ہن، تے حضرت جیؒ شیخ سعدی لاہوریؒ دے شاگرد ہن۔ شیخ سعدی لاہوریؒ آدم بنوریؒ دے مرید ہن.

 اساتذہ: 
آپؒ دے اساتذہ وچ مولانا محمد فاضل صاحب پاپینی، شیخ فرید ساکن موضع اکبر پورہ، مولینا حاجی محمد امین ساکن پشاور چھاؤنی، صدیقی نقشبندی، شیخ المشائخ عبد الغفور صاحب نقشبندی تے محمد یونس شامل ہن۔

 تصانیف: 
آپؒ نے تقریباً نو سو صفیاں تے مشتمل فارسی وچ ہک وݙی کتاب "خزینۃ الاسرار یا سر الاسرار" لکھی۔ ایں کتاب وچ آپؒ نے شیخ سعدی لاہوریؒ نال اپݨی عقیدت دا تفصیل نال ذکر کیتا ہے۔ آپؒ نے فقہ حنفی دی ہک کتاب "خلاصہ کیدانی" دا پشتو نظم وچ ترجمہ وی کیتا جیہڑا "توضیح المعانی" دے ناں نال مشہور اے۔ آپؒ نے حضور ﷺ دے شمائل مبارکہ تے وی ہک کتاب "شمائل النبی ﷺ" لکھی۔

 کرامات: 
آپؒ دی کرامات ٻہوں مشہور ہن۔ احمد شاہ ابدالیؒ وی آپؒ دے مرید ہَن۔ آکھیا ویندے کہ جݙاں احمد شاہ ابدالی ہندوستان تے حملہ کرݨ کیتے آپؒ توں دعا گھِنݨ آئے تاں آپؒ نے فرمایا کہ میکوں ہر ویلے اپݨے نال سمجھو۔

 خلفاء: 
آپؒ دے ٻہوں سارے خلفاء ہن جنہیں وچوں کڄھ دے ناں ایہ ہن: آخوند ملا عبد الحکیم، آخوند زادہ حاجی فضل اللہ، محمدی صاحبزادہ، عبید اللہ میاں گل، قاضی آخوند عبد الرحمن، ارباب معز اللہ خان، آخوند حافظ شیر محمد، محمد آخوند زادہ، نور محمد قریشی تے احمد شاہ ابدالی۔

 وفات: 
آپؒ دی وفات رجب المرجب 1190 ہجری (1776 عیسوی) وچ تھئی تے آپؒ دا مزار چمکنی وچ ہے جیہڑا پشاور توں ترائے میل دے فاصلے تے واقع اے۔تذکرہ علما و مشائخ سرحد جلد اوّل، صفحہ 92 تا 100،محمد امیر شاہ قادری ،مکتبہ الحسن کوچہ آقہ پیر جان یکہ توت پشاور