میکس بورن

میکس بورن 
میکس بورن (11 دسمبر 1882 – 5 جنوری 1970) ہک جرمن-برطانوی نظریاتی ماہر طبیعیات ہن جنہاں کوانٹم میکینکس دی ترقی وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ انھاں ٹھوس حالت طبیعیات تے آپٹکس وچ وی اہم کم کیتا تے 1920 تے 1930 دے ݙہاکے وچ کئی نامور ماہرین طبیعیات دے کم دی نگرانی کیتی ۔ بورن کوں 1954 وچ طبیعیات دا نوبل انعام "کوانٹم میکینکس وچ بنیادی تحقیق ، خاص طور تے ویو فنکشن دی شماریاتی تشریح" کیتے ݙتا ڳیا ۔

بورن دی زندگی تے کم ٻہوں دلچسپ تے اثر انگیز ہے ۔ انھاں دی تحقیق سائنس تے ٹیکنالوجی دے شعبیاں تے گہرا اثر پاتا ۔ ایں مضمون وچ اساں بورن دی زندگی ، انھاں دے سائنسی کم تے انھاں دی کامیابی کوں تفصیل نال ݙیکھݨ دی کوشش کریسوں ۔ 

 ابتدائی زندگی تے تعلیم 
میکس بورن 11 دسمبر 1882 کوں جرمنی دے شہر بریزلاؤ (ہݨ Wrocław ، پولینڈ) وچ پیدا تھئے ۔ انھاں دے والد دا ناں گستاو بورن ہا ، جیڑھے ہک یہودی ماہر قانون ہن ۔ بورن ابتدائی تعلیم بریزلاؤ وچ حاصل کیتی تے بعد وچ گوٹنگن یونیورسٹی ، ہائیڈلبرگ یونیورسٹی تے زیورخ یونیورسٹی وچ تعلیم حاصل کیتی ۔ 1907 وچ انھاں گوٹنگن یونیورسٹی توں طبیعیات وچ پی ایچ ڈی دی ڈگری حاصل کیتی ۔ 

 سائنسی کم 
پی ایچ ڈی مکمل کرݨ دے بعد ، بورن گوٹنگن یونیورسٹی وچ بطور لیکچرر کم کرݨ لڳے ۔ اتھے انھاں البرٹ آئن سٹائن ، ڈیوڈ ہلبرٹ تے ہرمین منکوسکی جیسے مشہور سائنسداناں نال کم کیتا ۔ انہاں دا سب توں اہم کم کوانٹم میکینکس دی ترقی وچ ہئی ۔

1920 دے ݙہاکے وچ بورن ورنر ہائزنبرگ تے ولف گینگ پولی جیسے نوجوان ماہرین طبیعیات نال مل تے کوانٹم میکینکس دی بنیاد رکھی ۔ انھاں ویو فنکشن دی شماریاتی تشریح پیش کیتی جیندی رو نال ایہ معلوم تھیا جو ویو فنکشن ایٹم یا ذرے دی پوزیشن تے مومنٹم دی صحیح قیمت نئیں ݙیندا ، بھل جو انہاں دے ممکنہ قیمتاں دی پروببلٹی ݙیندا ہے ۔ ایہ تشریح کوانٹم میکینکس دی سمجھ کیتے ٻہوں اہم ہئی ۔

بورن نہ صرف کوانٹم میکینکس تے کم کیتا بھل جو انھاں ٹھوس حالت طبیعیات ، کرسٹل جالیات تے آپٹکس تے وی تحقیق کیتی ۔ انھاں کرسٹل جالیات دے نظریہ کوں وی ترقی ݙتی ۔ 

 نوبل انعام 
1954 وچ بورن کوں طبیعیات وچ نوبل انعام نال نوازیا ڳیا ۔ انھاں کوں ایہ انعام "کوانٹم میکینکس وچ بنیادی تحقیق ، خاص طور تے ویو فنکشن دی شماریاتی تشریح" کیتے ݙتا ڳیا ۔ نوبل کمیٹی انھاں دے کم دی اہمیت کوں سراہا تے اینکوں جدید سائنس تے ٹیکنالوجی کیتے ٻہوں اہم قرار ݙتا ۔ 

 بعد دی زندگی تے میراث 
نوبل انعام حاصل کرݨ دے بعد ، بورن گوٹنگن یونیورسٹی وچ اپݨے کم تے تحقیق وچ مصروف ریہے ۔ انھاں طبیعیات دے شعبے وچ ٻہوں اہم خدمات انجام ݙتیاں ۔ انھاں دی دریافت سائنسداناں کوں ایٹم تے ذرات دے بارے وچ نویں معلومات حاصل کرݨ وچ مدد کیتی ۔

میکس بورن ہک خاموش تے منکسر المزاج سائنسدان ہن ۔ او اپݨے کم تے ٻہوں توجہ ݙیندے ہن تے انھاں سائنس دی دنیا کیتے ٻہوں اہم خدمات انجام ݙتیاں ۔ انھاں دی دریافت نہ صرف کوانٹم میکینکس بھل جو ٻئے کئی شعبیاں تے وی اثر پاتا ۔

پروفیسر میکس بورن 5 جنوری 1970 کوں گوٹنگن وچ وفات پا ڳئے ۔ انھاں دی وفات نال سائنس دی دنیا ہک عظیم سائنسدان توں محروم تھی ڳئی ۔ بورن دی زندگی تے کم سائنسداناں تے انجینئرز کیتے ہک ہے ۔ انھاں ثابت کیتا جو محنت ، لگن تے تخلیقی سوچ نال وݙے سائنسی کارنامے انجام ݙتے ونڄ سڳدے ہن ۔ انھاں دا ناں ہمیشہ سائنس دی تاریخ وچ زندہ رہسی ۔