ڳالھیں مُلاّں نصیر الدین دیاں 2

کلھ آلی کار اَڄ وی مُلاّں نصیر الدین دے کجھ ٻے ’’مشکولے‘‘ تے لطیفے پڑھو شائیت اے تُسیݙے کیتے نویں ہووِن۔مُلاں نصیر الدین ہک دعوت اِچ ڳیا ‘ وݙے وݙے تمندار ‘ سردار ‘ وݙیرے ‘ تونگّر تے امیر لوک اَئے ہوئے ہَن ‘ پر کہیں اَپݨی شان وَدھاوݨ کیتے نَوّیں کپڑے تے قیمتی پوشاک پاتی ہوئی ہئی‘ مُلاّں شودہ کِتھائوں ٻاہروں سفر توں وَلیا ہا۔ ہلیلہ‘ جلیلہ ‘ میلے کُچیلے کپڑے ‘ بُرے حال تے بانکے ݙیہاڑے سِدھا دعوت اِچ پُناں۔ ٻیا تاں ٻیا ‘ اُوندا ایہو حال ݙیکھ تے خود دعوتیں وی اونکوں چنڳی رِیت ’’جی آئیں‘‘ کوں نہ آکھیا‘ مُلاں بے چسا تھیا ‘ بندہ سیاݨاں ہا‘ ہُوں ویلھے گھر ڳیا‘ مونہہ ہتھ دھو ‘ ݙاڑھی چوݨیں کوں تیل مَکھ ‘ کنگھی کر ‘ نویں کپڑے تے اُنہائیں دے اُتوں قیمتی بالا پوش پا وَلا دعوت اِچ وَل آیا ‘ ہُݨ ’’دعوتیں‘‘ وی بھڄ تے اونکوں جی آئیں کوں آکھیا تے ٻنہیں مہمانیں دی آئو بھگت کیتی تے حال حوال وَنڈایا ‘ مُلاّں ہر کہیں نال کِھل کِھل تے ڳالھیں کریندا ریہا تے حال حوال ونڈیندا ریہا ‘ جیرھے ویلھے سارے مہمان ’’دستر خوان تے مانی کھاوݨ کیتے ٻیٹھے ‘ مُلاّں شورے اِچ انڳلیں ٻوڑ ٻوڑ تے ’’بالا پوش‘‘ اُتے پھیرݨ ٻہہ ڳیا‘ گرانہہ ‘ بھن بَھن تے اپݨے کپڑے تے سَٹے تے زور زور دا آکھے ۔ کھو کھو مزے کرو ‘ دعوت‘‘ اِچ میکوں تھوڑا سݙیاہانیں ۔ اصل اِچ دعوت تاں تُسیکوں ہئی۔

ہک ڄٹ وݙی قینچی چا اپݨے گھوڑے دا پُچھ کُترݨ کیتے تیار تھیا کھڑا ہا ‘ مُلاّں نصیر الدین اُتھائوں لنگھدا پیا ہا ‘ ڄٹ اونکوں سݙ مار تے جھل گھدا تے اُوں کنوں پُچھیُس ۔ ہاں مُلاّں صاحب ۔ تھوڑے دا پُچھ کتنا کتراں؟ سیاݨے بندے ہیوے صلاح ݙیو ‘ مُلاّں وَلدی ݙتی ‘ گھوڑے دا پُچھ جتنا مرضی آوی چھوٹا وݙا کتر گھن ‘ کوئی بندہ آکھیسے جو پُچھ تھوڑا کتری تے کوئی بندہ اَکھیسے جو پُچھ زیادہ کتری۔

مُلاں نصیر الدین منصف بݨیا عدالت لئی ٻیٹھا ہا‘ ہک مقدمہ پیش تھیا۔ مدعی اپݨا بیان مُکایا تاں مُلاں آکھیا‘ میݙا خیال اے ہے جو توں سچ آکھیندیں ‘ اُوندے بعد مُدعا علیہ دی واری ہئی اُوں وی بیان ݙتا جیرھے ویلھے اُوندا بیان مُکاّ ‘ مُلاّں آکھیا ! میݙا خیال اے ہے جو توں ٹھیک اَکھیندیں ‘ عدالت دا محرر ‘ منشی ‘ وَیڑا تھی تے اُٹھیا تے مُلاں دے کن اِچ آکھیُس حضور! اے کینویں تھی سڳدے جو مدعی تے مُدعا علیہ ݙوہیں ٹھیک اَکھیندے ہوون ۔ مُلاں کِھل پیا تے وَلدی ݙتُس توں وی ٹھیک اَکھیندیں۔

مُلاں کنوں کہیں بندے پُچھیا ہاں مولوی صاحب ! تُسیݙی عمرہ کتنی اے؟ مُلاّں وَلدی ݙتی ‘ چالھی سال ۔ اُوں بندے آکھیا تُساں ہک سال پہلے وی اپݨی عمر 40سال ݙسی ہاوے ‘ مُلاں آکھیا تیکوں ایں ڳالھ دا علم کائنی جو مَیں قول تے ڳالھ دا پکا آدمی ہاں سئیں۔

مُلاں کہیں خیال اِچ سِر سٹی ٹُردا ویندا ہا ‘گھر دے نیڑے پُناں تاں ہک بندے اونکوں اَلوایا۔ مولوی صاحب! اَڄ تُسیݙے ہمسائے دے گھر اِچ حلوہ پکا پئے ۔ مُلاں آکھیا ۔ وَل میݙا کیا؟ اُوں بندے آکھیا سئیں تُسیݙے ہمسائے حلوے دا ہک وݙا طباغ بھر تے تُسیݙے گھر وی بھیجئے ‘ مُلاں آکھیا وَل تیݙا کیا؟۰

مّلاں ہک واری ڳالھ مُہاڑ کریندے ہوئیں آکھیا ۔ قدرت دا کوئی کم وی حکمت کنوں خالی کائنی‘ ہُݨ اُٹھیں کوں ݙیکھو ‘ جیکناں قدرت اِنہیں کوں پَر لا ݙیندی تاںو َل قہر تھیندا‘ اَٹھ ‘ چِیڑیں آلی کار اُڈ کراہیں تے تُسیݙے گھریں دے چھتیں اُتے آ ٻہن ہا تے وَل چھتاں دھرتی نال آ لڳن ہا۔

مُلاّں ہک واری ’’بغلا‘‘ پکڑیا ‘اُوں بگلے دیاں ڄنگھاں ‘ پَر ‘ تے چونہنبھ کپ گھدس تے آکھیُس ‘ ہُݨ تُوں ’’سچی مُچی دا پکھی لڳدیں۔

جمعۃ المبارک 13؍جولائی 1990ء

 حوالہ 
ٻٹ کڑاک، مصنف: انیس دین پوری۔ ناشر: جھوک پبلشرز ملتان