پنڈت برہم گوپت

وسیب دے علم ہئیت نجوم، طب موسیقی قیافہ شناسی تے ٻئے علوم دے ماہر ہن ۔ ملتان دے پنڈت برہم گوپت انہاں ماہرین اچ شمار تھیندے اے علم ہئیت دا ماہر ہئی۔ ایں سلسلے وچ ہوں ہک کتاب ’’سدھانت‘‘ لکھی اے ۔ پنجویہہ ابواب تے مشتمل ہے۔ اے ملتان دی پہلی کتاب ہے جیندا عربی وچ ’’السذہند‘‘ دے ناں نال ترجمہ تھئے۔771ء وچ ریاض تے ہیئت دا ہک ماہر پنڈت اے کتاب چاتے بغداد پُڄا۔ خلیفہ منصور اوندی وڈی عزت کیتی تے اپݨے دربار دے ہک ریاضی دان ابراہیم قراری توں ایندا ترجمہ کرایا۔ عرب پہلے عدد لفظیں وچ لکھدے ہن۔ ایں ملتان دے ریاضی دان توں عربیں ہند سے لکھݨ سکھئے جنہیں کوں او ارقام ہندیہ آہدن۔ ہک عرصے تک بغداد توں اسپین تئیں ، عرب ہیئت دان اپݨی اپݨی طرز وچ ایں کتاب دا ترجمہ کریندے ریہے ۔ ہک ٻیا شخص در لب ملتانی علم ہیئت دا مشہور تے معروف ماہر ہا اوں ہک کتاب زیچ یعنی جنتری تیار کیتی ہئی جیندے وچ سجھ تے چندر دے اُبھرݨ تے لہݨ دے ویلہے درج ہن ایں کتاب دی البیرونی وݙی تعریف لکھی اے۔ (بحوالہ ملتان دائم آباد صفحہ 572۔ مرتب خلیل احمد گلشن ہائوس )۔

حوالہ

کتاب: میݙی دھرتی، میݙے لوک ، مصنف: ظہور احمد دھریجہ ، ناشر: جھوک پبلشرز ، ملتان 2018ء