صوبہ اوچ

اُچ کہیں زمانے اچ اپݨی حیثیت صوبہ دی رکھدا ہا اے شہر علم و ادب دا مرکز ہا پرے پرے کنوں لوک اتھاں علم گھنݨ کیتے امدے ہن ، اتے ہزاراں میلاں دا پندھ تے مشکلات دا سامھا کر تے اپݨا مقصد پورا آن کریندے ہن ، ایں شہر اچ بے شمار کتب خانے تے لائبریریاں ہن، ٹھٹھہ دی طرح اے شہر عالماں ،ادیباں ، رئیساں تے بادشاہاں دا شہر ہا ، جیکر تریخ ورقے پھرول تے ݙٹھے ونجن تاں پتہ لڳدے جو بر صغیر اچ اوچ کوں علم و ادب دا لحاظ نال علم دا خزانہ آکھیا ونڄ سڳدے ، سیاح لوک پرے پرے دے علاقیاں دا پندھ کر تے ایندی تاریخی حیثیت خوبصورتی کوں ݙیکھݨ کیتے امدے ہن ، 1833 اچ ابن بطوطہ اوچ آیا ہئی ۔ کئی ٻئے سیاحواں اپݨے سفر نامیاں اچ اوچ شریف دی عظمت تے خوبصورتی دا ذکر وݙے سوہݨے لفظاں نال کیتے۔

محمد بن قاسم نے وی اوچ اچ قیام کیتا ہا، سلطان محمد غوری تاں اینکوں گھر بݨائی رکھیا ۔ اے شہر کئی واری برباد تے ول آباد تھیندا رہ ڳئے ،اتھاں ٻئے بزرگاں دے نال نال سرائیکی دے ٻہوں وݙے کردار گانمݨ سچار دی قبر وی موجود ہے ۔ سرائیکی دے جڳ مشہور شاعر حضرت بلھے شاہ سئیں دی پیدائش اوچ شریف دی ہے ، بعد اچ آپ قصور تشریف گھن آئے ۔ اوچ شریف دے جتنے وی حوالے ہن اوندی شان تے عظمت دے حوالے ہن ۔ سرائیکی تاریخ تہذیب تے تمدن دے حوالے نال ایں شہر دا ناں اُچا ہے ۔ ایں شہر دی تاریخ تے ثقافت تے ٻہوں کم دی ضرورت ہے ۔ تاریخ اوچ دے حوالے نال شہاب دہلوی تے ٻئے مصنفین دیاں کتاباں شائع تھی چکین ۔ اے شہر بلا شبہ اپݨے ناں والی کار ٻہوں اُچا ہے ۔ 

 حوالہ 
کتاب: میݙی دھرتی، میݙے لوک ، مصنف: ظہور احمد دھریجہ ، ناشر: جھوک پبلشرز ، ملتان 2018ء