عالمگیر پور

عالمگیر پور ہڑپائی تہذیب دا ہک آثار قدیمہ دا مقام ہے جیڑھا گن٘گا جمنا دوآب (تقریباً 3300–1300 قبل مسیح) دے نال نال ہڑپہ دور توں پروان چڑھی ہئی۔ ایہہ ٹھیڑھ ضلع میرٹھ، اتر پردیش، ہن٘دوستان وچ واقع ہے۔ ایہ تہذیب دا پوادھی سن٘جاپو مقام ہے۔

پٹ پھلور
ایں مقام تے 1958 اتے 1959 وچ آثار قدیمہ دے سروے آف ان٘ڈیا دی طرفوں تھوڑی ٻہوں کھاٹی کیتی ڳئی ہئی۔

پہلا جُڳ
پٹ پھلور نال ایں مقام تے وقفے نال چار ثقافتی جُڳ ظاہر تھئے ہن، انہاں وچوں پہلا 6 فٹ دی سِکلی دا ہئی، جیڑھا ہڑپہ تہذیب نال تعلق رکھدا ہئی۔ بھان٘ویں جو پکیاں سلھاں دے ثبوت موجود ہن، پر کجھ کاݨ پٹ پھلور دی ہتھ سوڑ دی وجہ توں ایں دور دی کوئی بݨتر نہیں ملی۔ سلھاں دا سائز 11.25 توں 11.75 انچ لمباݨ، 5.25 توں 6.25 انچ پیٹا اتے 2.5 توں 2.75 انچ ٹھولھ ہئی۔ عالمگیر پور وچ ابتدائی سطح کیتے 2600 توں 2200 قبل مسیح (کیلیبریٹڈ) دی تاریخ تجویز کیتی ڳئی ہے۔

لبھیاں چیزاں
عام ہڑپائی مٹی دے برتن ملے ہن اتے ایہہ جاہ مٹی دے برتناں دی آوی نظر آندی ہئی۔ ملݨ والیاں مٹی دیاں چیزاں وچ برتن، چھت دیاں ٹائلاں، طشتریاں، پیالے، گلدان، چوچن٘ڈالے چھکے، موتی، مڑکے، مٹی دے بݨئے ہوئے ، گاݙیاں اتے کون٘بھٹ والے ݙان٘د اتے نان٘گ دیاں مورتیاں شامل ہن۔ اتھاں سٹیٹائٹ پیسٹ، فائنز، شیشہ، کارنیلین، کوارٹز، عقیق اتے کالے جیسپر توں بنے ہوئے موتی اتے ممکنہ طور تے کن دے جھمکے وی موجود ہن۔ دھات دے ثبوت تھوڑے ہن۔ بھل تان٘بے دا ہک ترٹا ہویا بلیڈ ملیا ہا۔

عالمگیر پور وچ ہک برتن کنوں ترٹا ہویا رچھ دا سر وی لبھیا۔ مٹی دی ہک چھوٹی مالا جین٘دے موتی سونے نال کڄے ہوئے ہن۔ کپڑے دے ثبوت وی ملئے ہن۔ کپڑے کیتے استعمال تھیونڑ والا دھاڳہ ٻہوں باریک نظر آن٘دا ہے اتے ووݨتر دا طریقہ ٻہوں سادہ ہے۔

ݙوجھا جُڳ
پہلے جُڳ اتے ݙوجھے جُڳ دے وچال وقفہ، پرتاں دی بݨاوٹ دے علاوہ انہاں دے ثقافتی طور تے وی وکھرا ہئی۔ پہلے جُڳ نال تعلق رکھݨ والیاں پرتاں سخت اتے بھوریاں ہن۔ ݙوجھے جُڳ دی پرت ڈھلی اتے سلیٹی ہئی جین٘دے وچ سڑی ہوئی مٹی اتے کیری دیاں پٹیاں موجود ہن۔ بھان٘ویں جو پکیاں سلھاں دے ثبوت موجود ہن، پر ہڑپائی جُڳ دی کوئی بݨتر نہیں ملی۔

اہمیت
عالمگیر پور وچ ہڑپہ تہذیب دی دریافت ہن٘دوستان وچ سن٘دھ وادی دی تہذیب دے دگھرپ کوں سجھ ابھار تے ڈھیر تئیں ودھا ݙتا ہے۔