ایرون شروڈنگر

ایرون شروڈنگر
ایرون شروڈنگر ، ہک آسٹرین تھیوریٹیکل فزکس دان ، کوانٹم میکینکس دی ترقی وچ سب توں زیادہ با اثر شخصیتاں وچوں ہک ہے ۔ ایندا بنیادی کم ، خاص طور تے شروڈنگر مساوات ، ایٹمی تے سب ایٹمی دنیا دی اساݙی سمجھ وچ انقلاب گھن آیا ۔ ایندیاں سائنسی کامیابیاں توں علاوہ ، شروڈنگر مختلف دلچسپیاں دا مالک ہا ، جئیں فلسفہ ، حیاتیات ، تے حتیٰ جو شاعری وچ وی دلچسپی گھدی ۔ 

ابتدائی زندگی تے تعلیم
ایرون روڈولف جوزف الیگزینڈر شروڈنگر 12 اگست 1887 کوں ویانا ، آسٹریا وچ پیدا تھیا ۔ ایندا پیو ، روڈولف شروڈنگر ، ہک نباتات دان ہا تے ایندا ہک لینولیم کارخانہ ہا ، جݙاں جو ایندی اماں ، جارجین ایمیلیا برینڈا ، آسٹرین-انگریز نسل دی ہائی ۔ شروڈنگر اپݨی ابتدائی تعلیم گھر وچ حاصل کیتی تے بعد وچ ویانا دے ہک معتبر سیکنڈری سکول ، اکیڈیمیش گمنازیم وچ شرکت کیتی ۔
شروڈنگر کم عمری توں ہی سائنس تے ریاضی وچ گہری دلچسپی ظاہر کیتی ۔ 1906 وچ انہاں ویانا یونیورسٹی وچ داخلہ گھدا ، جتھاں انہاں فرانز سیرافین ایکسنر تے لوڈوگ بولٹزمان جیسے ممتاز پروفیسرز دی نگرانی وچ فزکس دی تعلیم حاصل کیتی ۔ انہاں 1910 وچ سطحاں دی برقی تے ہک مقالہ لکھ تے ڈاکٹریٹ دی ڈگری حاصل کیتی ۔

تعلیمی کیریئر تے کوانٹم میکینکس دا آغاز
اپݨی تعلیم مکمل کرݨ دے بعد ، شروڈنگر ویانا یونیورسٹی وچ بطور ریسرچ اسسٹنٹ رہ ڳیا ۔ ایں دوران ، انہاں پہلی عالمی جنگ وچ آسٹرین فوج وچ وی خدمات انجام ݙتیاں ۔ فوجی خدمات دے چیلنجاں دے باوجود ، شروڈنگر اپݨیاں سائنسی کوششاں جاری رکھیاں ، شماریاتی میکینکس تے ایٹمی تھیوری سمیت مختلف موضوعات تے مقالے شائع کیتے ۔
1921 وچ شروڈنگر دا تعلیمی کیریئر اینکوں زیورخ یونیورسٹی گھن ڳیا ، جتھاں او تھیوریٹیکل فزکس دا پروفیسر بݨیا ۔ زیورخ وچ ای انہاں کوانٹم میکینکس وچ اپݨیاں سب توں اہم شراکت داریاں کیتیاں ۔ لوئس ڈی بروگلی دے موج-ذرہ دوگانگی دے تصور توں متاثر تھی تے ، شروڈنگر اپݨی مشہور موجی مساوات تیار کیتی ، جیڑھی وقت دے نال کوانٹم سسٹمز دے ارتقاء کوں بیان کریندی ہے ۔ ہے مساوات ، جینکوں ہݨ شروڈنگر مساوات دے ناں نال ڄاݨا ویندا ہے ، کوانٹم میکینکس دا ہک بنیادی پتھر بݨ ڳئی ، جیڑھی الیکٹراناں تے ٻئے سب ایٹمی ذرات دے رویے کوں سمجھݨ کیتے ہک ریاضیاتی ڈھانچہ فراہم کریندی ہے ۔

شروڈنگر مساوات تے ایندے اثرات
شروڈنگر مساوات ہک ڈوجھے درجے دی لکیری تفریق مساوات ہے جیڑھی ہک کوانٹم سسٹم دے موجی فنکشن کوں بیان کریندی ہے ۔ موجی فنکشن وچ سسٹم دے بارے وچ ساری معلومات موجود ہندی ہے ، بشمول ایندی توانائی ، رفتار ، تے پوزیشن ۔ شروڈنگر مساوات کوں حل کرݨ نال فزکس دان ایٹم تے مالیکیول جیسے کوانٹم سسٹمز دے رویے دی پیش گوئی کر سڳدے ہن ۔
شروڈنگر مساوات دے اثرات گہرے ہن ۔ انہاں ایٹم وچ توانائی دی سطحاں دی کوانٹائزیشن کوں سمجھݨ کیتے ہک ریاضیاتی بنیاد فراہم کیتی ، تجربات وچ مشاہدہ کیتیاں ڳئیاں مجرد سپیکٹرل لائناں دی وضاحت کیتی ۔ ایندے نال نال نویں تصورات وی پیدا تھئے ، جیویں جو موج-ذرہ دوگانگی تے کوانٹم سپر پوزیشن ۔

شروڈنگر دی ٻلی دا پیراڈاکس
شروڈنگر اپݨی ٻلی دے ناں نال ڄاتی ونڄݨ والی سوچ دے تجربے کیتے وی ڄاتا ویندا ہے ۔ ایہ سوچ دا تجربہ ، جیڑھا کوانٹم سپر پوزیشن دے پیراڈاکس کوں ظاہر کرݨ کیتے ہا ، ہک ٻلی کوں ہک ڈٻے وچ رکھیجݨ تے مشتمل ہے جیندے وچ ہک ریڈیو ایکٹیو ایٹم ، ہک گائیگر کاؤنٹر ، تے زہر دی ہک شیشی ہے ۔ اگر ایٹم ختم تھی ویندا ہے ، تاں گائیگر کاؤنٹر زہر دے اخراج کوں متحرک کریسی ، جئیں نال ٻلی مر ویسی ۔ پر ، کوانٹم میکینکس دے مطابق ، ایٹم حالتاں دی سپر پوزیشن وچ موجود ہے ، ختم شدہ تے ختم نہ تھیݨ والا ، جݙݨ تک ایندا مشاہدہ نہ کیتا ونڄے ۔ ایندا مطلب ہے جو ٻلی وی حالتاں دی سپر پوزیشن وچ ہے ، زندہ تے مردہ ، جݙݨ تک ڈٻہ نہ کھولیا ونڄے تے ٻلی دی حالت دا مشاہدہ نہ کیتا ونڄے ۔
شروڈنگر دی ٻلی دا پیراڈاکس کوانٹم میکینکس دی غیر بدیہی نوعیت تے میکرو اسکوپک اشیاء تے کوانٹم تصورات کوں لاڳو کرݨ دے چیلنجاں کوں اجاگر کریندا ہے ۔ ایں بے شمار بحثاں تے تشریحات کوں جنم ݙتا ہے ، جیڑھا حقیقت تے مشاہدے دی نوعیت دے بارے وچ بنیادی سوالات پیدا کریندا ہے ۔

بعد دی زندگی تے میراث
1927 وچ شروڈنگر برلن یونیورسٹی وچ ہک معتبر عہدہ قبول کیتا ، جتھاں انہاں البرٹ آئن سٹائن تے میکس پلانک سمیت ٻئے ممتاز فزکس داناں دے نال کم کیتا ۔ پر ، جرمنی وچ نازی ازم دے عروج دے نال ، شروڈنگر ، جیڑھا یہودی نہ ہا پر حکومت دے خلاف ہا ، 1933 وچ ملک چھوڑݨ دا فیصلہ کیتا ۔
آکسفورڈ یونیورسٹی وچ کجھ عرصے بعد ، شروڈنگر آئرلینڈ دے ڈبلن انسٹی ٹیوٹ فار ایڈوانسڈ اسٹڈیز وچ ہک عہدہ قبول کیتا ، جتھاں او اپݨے باقی دے کیریئر کیتے رہ ڳیا ۔ ڈبلن وچ اپݨے قیام دے دوران ، انہاں جنرل ریلیٹیویٹی ، کائنات ، تے سائنس دے فلسفے سمیت مختلف موضوعات تے کم کرݨا جاری رکھیا ۔
فزکس وچ شروڈنگر دیاں شراکت داریاں کوں وݙے پیمانے تے تسلیم کیتا ڳیا ۔ 1933 وچ اینکوں پال ڈیراک دے نال کوانٹم میکینکس تے کم کیتے نوبل انعام نال نوازا ڳیا ۔ اینکوں ٻئے ٻہوں سارے ایوارڈز تے اعزازات وی ملئے ، بشمول میکس پلانک میڈل تے ایرون شروڈنگر انعام ۔
ایندیاں سائنسی کامیابیاں توں علاوہ ، شروڈنگر وسیع فکری دلچسپیاں دا مالک ہا ۔ او فلسفہ ، ادب ، تے مشرقی سوچ وچ چنگی طرح ماہر ہا ۔ انہاں کئی مقبول کتاباں لکھیاں ، بشمول "زندگی کیا ہے؟" (1944) ، جئیں حیاتیات تے فزکس دے اطلاق کوں ڳولیا تے مالیکیولر حیاتیات دی ترقی تے اہم اثر پاتا ۔
ایرون شروڈنگر 4 جنوری 1961 کوں ویانا ، آسٹریا وچ فوت تھیا ۔ کوانٹم میکینکس دے بانیاں وچوں ہک تے ہک گہرے مفکر دے طور تے ایندی میراث سائنسداناں تے فلاسفرز کوں یکساں طور تے متاثر کرݨا جاری رکھی ہوئی ہے ۔