فریڈرک برگیس

فریڈرک برگیس 
فریڈرک کارل روڈولف برگیس (11 اکتوبر 1884 – 30 مارچ 1949) ہک جرمن کیمیا دان ہا جیڑھا کوئلے توں مصنوعی ایندھن تیار کرݨ دے برگیس عمل واسطے ڄاتا ویندا ہا ، کیمسٹری وچ نوبل انعام (1931 ، کارل بوش دے نال مشترکہ طور تے) کیمیائی ہائی پریشر طریقے ایجاد کرݨ تے تیار کرݨ وچ شراکت دے آدر وچ ۔ ݙوجھی عالمی جنگ دے دوران آئی جی فاربن دے نال کم کرݨ دے بعد ، جنگ دے بعد ایندی شہریت تے سوال چاتا ڳیا ، جیندے کارݨ اینکوں بالآخر ارجنٹائن فرار تھیوݨا پیا ، جتھاں انہاں وزارت صنعت دے مشیر دے طور تے کم کیتا ۔ 

 ابتدائی زندگی 
برگیس بریسلاؤ (ورکلاو) دے نیڑے پیدا تھیا ہا ، جیڑھا اوں وقت جرمن سلطنت وچ ہا ۔ 

 گزر گزران 
کیمسٹری دی تعلیم حاصل کرݨ توں پہلے ، برگیس کوں 6 مہینیاں واسطے ملہائیم دی فریڈرک ولہیمز سٹیل ورکس وچ کم کرݨ واسطے بھیڄا ڳیا ہا ۔ ایندی تعلیم 1903 وچ بریسلاؤ یونیورسٹی وچ شروع تھئی تے 1907 وچ لیپزگ یونیورسٹی وچ کیمسٹری وچ پی ایچ ڈی نال ختم تھئی ، صرف 4 سال بعد ۔ سالوینٹ دے طور تے سلفیورک ایسڈ تے ایندا مقالہ آرتھر روڈولف ہینٹزش دی نگرانی وچ ہا ۔ 1909 وچ برگیس ہک سیمسٹر واسطے فرٹز ہابر تے کارل بوش دے نال کارلسروہے یونیورسٹی وچ ہابر-بوش عمل دی تیاری وچ کم کیتا ۔ اوں سال انہاں کوں میکس بوڈن سٹائن دے نال لیبنز یونیورسٹی ہین اوور وچ کم کرݨ دی دعوت ݙتی ڳئی ، جئیں کیمیائی کائنیٹکس دا خیال تیار کیتا تے پروفیسر دے عہدے تے فائز ہا ۔ 

 سنوپرے کم 
کوئلے توں مصنوعی ایندھن

ایندی ہیبیلیٹیشن دے دوران ، کاربن تے مشتمل سبسٹریٹس دی ہائی پریشر تے ہائی ٹمپریچر کیمسٹری واسطے تکنیک تیار کیتیاں ڳئیاں ، جیندے نتیجے وچ 1913 وچ برگیس عمل تے ہک پیٹنٹ ملیا ۔ ایں عمل وچ مائع ہائیڈرو کاربنز جیڑھے مصنوعی ایندھن دے طور تے استعمال تھیندے ہن ، لیگنائٹ (براؤن کول) دی ہائیڈروجنیشن نال تیار تھیندے ہن ۔ انہاں ایہ عمل عام طور تے ڄاتے ون٘ڄݨ والے فشر-ٹروپش عمل توں ٻہوں پہلے تیار کیتا ہا ۔ تھیوڈور گولڈشمٹ اینکوں 1914 وچ اپݨی فیکٹری دی تھ گولڈشمٹ اے جی وچ ہک صنعتی پلانٹ بݨاوݨ دی دعوت ݙتی ۔ پیداوار صرف 1919 وچ شروع تھئی ، پہلی عالمی جنگ ختم تھیوݨ دے بعد ، جݙاں ایندھن دی ضرورت پہلے ای گھٹدی پئی ہئی ۔ تکنیکی مسائل ، افراط زر تے فرانز جوزف ایمیل فشر دی مسلسل تنقید ، جیڑھی عمل دے ذاتی مظاہرے دے بعد حمایت وچ تبدیل تھی ڳئی ، پیش رفت کوں سست کر ݙتا تے برگیس اپݨا پیٹنٹ بی اے ایس ایف کوں ویچ ݙتا ، جتھاں کارل بوش ایندے تے کم کریندا ہا ۔ ݙوجھی عالمی جنگ توں پہلے کئی پلانٹ بݨائے ڳئے جنہاں دی سالانہ صلاحیت 4 ملین ٹن مصنوعی ایندھن ہئی ۔ 

 شکر 
صنعتی استعمال واسطے شکر پیدا کرݨ واسطے کڑی دی ہائیڈرولیسس برگیس واسطے ہک مشکل کم بݨ ڳیا ۔ ہائیڈلبرگ منتقل تھیوݨ دے بعد انہاں ایں عمل کوں بہتر بݨاوݨا شروع کیتا تے صنعتی پیمانے تے پیداوار دی منصوبہ بندی کیتی ۔ زیادہ لاگت تے تکنیکی مسائل تقریبا اینکوں دیوالیہ کر ݙتا ۔ ہک بیلف اینکوں سٹاک ہوم تک پچھا کریندا ڳیا تاں جو ایندے کولوں 1931 وچ کیمسٹری وچ نوبل انعام دے پیسے گھن سڳے ۔ 

ݙوجھی عالمی جنگ توں پہلے خود مختاری تحریک ایں عمل کوں ودھارا ݙتا تے کئی پلانٹ بݨائے ڳئے ۔ برگیس برلن منتقل تھی ڳیا جتھاں او ترقی وچ صرف معمولی طور تے شامل ہا ۔ جݙاں او آسٹریا دے بیڈ گسٹین وچ ہا ، ایندی لیبارٹری تے ایندا گھر ہک ہوائی حملے وچ تباہ تھی ڳیا ۔ جنگ دے باقی حصے او آسٹریا وچ ریہا ۔ 

 بین الاقوامی مصروفیت 
جنگ دے بعد ایندی شہریت تے آئی جی فاربن دے نال تعاون دی وجہ توں سوال چاتا ڳیا ، جیندے نتیجے وچ ایندا جرمنی چھوڑݨ تے اٹلی ، ترکی ، سوئٹزرلینڈ تے سپین وچ بطور مشیر کم کرݨ پیا ۔ او ارجنٹائن ہجرت کر ڳیا ، جتھاں انہاں وزارت صنعت دے مشیر دے طور تے کم کیتا ۔ او 30 مارچ 1949 کوں بیونس آئرس وچ فوت تھی ڳیا ، تے لا چاکاریٹا قبرستان دے نال سیمینٹیریو ایلیمین وچ دفن ہے ۔ 

 ایوارڈز 
انہاں تے کارل بوش 1931 وچ کیمیائی ہائی پریشر طریقے ایجاد کرݨ تے تیار کرݨ وچ اپݨیاں شراکت واسطے کیمسٹری دا نوبل انعام جتیا ۔ 1937 وچ انہاں کوں ولہیم ایکسنر میڈل نال نوازا ڳیا ۔ 

 ذاتی زندگی 
برگیس رینیٹ برگیس دا پیو ہا ۔