چوݙویں صدی وچ مرثیہ

سرائیکی مرثیے وی صدیاں تے کھنڈی ٹور دا جائزہ گھنیجے تاں تیرھویں تے چوݙھویں صدی دی شاعری اپݨی نظیر نیں رکھدی۔ چوݙھویں صدی وچ شعراء پچھلی صدی دی روایت کوں اڳوں تے ٹوریا بلکہ ایندے وچ ٻہوں سارا فکری وادھا کیتا۔ ایں دور وچ اردو مرثیے دے عناصر ترکیبی وی سرائیکی مرثیے وچ متعارف کرائے ڳئے ہن۔ مرثیہ صرف رووݨ رواوݨ دی شئے نہ رہی بلکہ اوندے وچ علمیت‘ ادبی تے فنی محاسن ٻہوں پکویں انداز وچ سامݨے آئے ‘ ایں توں علاوہ سرائیکی نثر کوں ٻہوں پکاوت تے پھیلائو ملیا ۔ شعراء نے واقعاتِ کربلا دے بیان کیتے نویاں نویاں راہیں اختیار کیتیاں ‘ نثر تے شاعری نال ملوڑ مجلساں لکھݨ دا روج ودھیا۔ شعراء نے واقعہ کربلا دے بیان توں پہلے ݙوجھے مذہبی موضوعات کوں وی تمہید دے طور تے شامل کیتا۔ مرثیہ وچ حمد ‘ نعمت تے حضرت علی علیہ السلام دی منقبت کوں مرثیے وچ ہک مستقل موضوع دی حیثیت ݙتی ڳئی ۔ ایں دور وچ مرثیے دیاں لاتعداد کتاباں چھپیاں تے بے شمار شعراء نے مرثیہ گوئی دا بکل اپݨیاں فکری تے تخلیقی سوکھڑیاں نال بھریا۔ چوݙھویں صدی دے پہلے ادھ وچ جیڑھے سب توں مہاندرے مرثیہ گو ہن انھاں دے ناں ہن گل محمد عاشق ملتانی ‘ منشی نبی بخش ‘ مضطر ملتانی ‘ غلام حیدر فدا ‘ امام علی شاہ شفیق ‘ سید نو بہار سیری ‘ عاشق حسین شیرازی ‘ شرف ملتانی وغیرہ۔

 حوالہ 
کتاب: سرائیکی شاعری دا اِرتقاء، مصنف: ڈاکٹر نصراللہ خان ناصر، چھاپہ خانہ : جھوک پبلشرز ملتان