امریکہ

ریاستہائے متحدہ شمالی امریکا دا ݙوجھا تے دنیا دا تریجھا (یا چوتھا) وݙا ملک ہے۔ اس دے شمال وچ کینیڈا، جنوب وچ میکسیکو، مشرق وچ بحر اوقیانوس تے مغرب وچ بحر الکاہل واقع ہن۔ ریاست ہائے متحدہ ہک وفاقی آئینی ریاست ہے تے اس دا دارلحکومت واشنگٹن ڈی سی ہے۔ 37 لاکھ مربع میل یعنی 96 لاکھ مربع کلو میٹر تے پھیلا ہویا اے ملک دنیا دا تریجھا وݙا ملک ہے جس وچ کل تریہہ کروڑ توں زائد لوگ آباد ہن۔

امریکی فوج، معشیت، ثقافت تے سیاسی اثر و رسوخ وچ انیہویں تے ویہویں صدی وچ ودھیا ہے۔ روس دے زوال دے بعد جݙݨ سرد جنگ ختم تھئی تاں امریکا دنیا دی واحد عالمی طاقت دے طور تے ظاہر تھیا تے ہݨ امریکا دنیا بھر وچ کھلم کھلا مداخلت کریندا پیا ہے۔


ریاست ہائے متحدہ امریکا دے عام ناواں وچ یونائیٹڈ سٹیٹس، یو ایس، یو ایس اے، دی یو ایس اے، دی یو ایس آف اے، دی سٹیٹس تے امریکا شامل ہن۔ امریکا ناں دا پہلا استعمال 1507ء وچ تھیا جݙݨ ہک جرمن نقشہ ساز نے گلوب بݨا کے جنوبی تے شمالی امریکی براعظماں کوں ظاہر کرݨ کیتے لفظ امریکا چݨا۔

امریکا کوں کولمبس دے حوالے نال کولمبیا دے ناں نال وی ڄاݨا ویندا ہئی اور 20 ویں صدی دے شروع تک امریکا دے دارلحکومت کوں کولمبیا وی آکھدے ہن۔ بعد ازاں اس دے استعمال کوں ختم کیتا گیا، لیکن ہݨ وی سیاسی طور تے کولمبیا دا ناں استعمال تھیندا ہے۔ کولمبس ڈے امریکا تے دیگر ممالک وچ عام تعطیل ہوندی ہے جو کولمبس دے 1492ء وچ امریکی سرزمین تے لہوݨ دے حوالے نال منایا ویندا ہے۔


کل رقبے دے لحاظ نال امریکا کوں دنیا دا تریجھا وݙا ملک منا ویندا ہے تے انفرادی رقبے دے لحاظ نال وی روس تے کینیڈا دے بعد اس دا تریجھا نمبر ہے۔ اس دا زیادہ تر کٹھا حصہ مشرق وچ بحر اوقیانوس نال جڑا ہے تے مغرب وچ شمالی بحرالکاہل موجود ہے، میکسیکو تے خلیج میکسیکو جنوب وچ ہن تے کینیڈا شمال وچ ہے۔ الاسکا دے سرحداں وی کینیڈا نال ملدے ہن تے بحرالکاہل اس دت جنوب وچ ہے تے بحر شمالی اس دے شمال وچ ہے۔ الاسکا دے مغرب وچ بیرنگ سٹریٹ یعنی بیرنگ نامی تنگ سمندری پٹی دے پار روس موجود ہے۔ ہوائی دی ریاست بحر الکاہل وچ جزائر دی پٹی دی صورت وچ موجود ہے جو براعظم شمالی امریکا توں جنوب مغرب دی طرف ہے۔


امریکی سرزمین وچ خصوصاً مغرب وچ بہت زیادہ فرق پایا ویندا ہے۔ شمالی ساحل تے ساحلی میدان پائے ویندے ہن جو جنوب وچ وسیع تے شمال میں تنگ تھیندے ہن ویندے۔ ساحلی پٹی نیو جرسی دے شمال وچ ختم تھی ویندی ہے۔ بالکل جنوب مشرق وچ فلوریڈا ہے جو دلدلی میداناں دی سرزمین ہے۔


اپݨے وݙے تے وسیع رقبے دی وجہ نال ریاست ہائے متحدہ وچ دنیا دے ہر خطے دا موسم پایا ویندا ہے۔ زیادہ تر علاقے معتدل ہن، ہوائی تے جنوبی فلوریڈا وچ موسم منطقہ حارہ جیہا ہے، الاسکا وچ قطبی، گریٹ پلینز وچ نیم بارانی ہے، کیلیفورنیا دے ساحل تے بحیرہ روم دے ممالک جیہا تے گریٹ بیسن وچ خشک ہے۔ اس ملک دے نسبتاً فیاضانہ موسم نے اینکوں ورلڈ پاور بݨݨ وچ اہم کردار ادا کیتا ہے کیونکہ اس دے زیادہ تر زرعی علاقے وچ خشک سالی کم کم ہوندی ہے، سیلاب محدود علاقے تک رہندا ہے تے زیادہ تر معتدل موسم ہے جتھاں مناسب حد تک بارش وی تھیندی ہے۔
ٻاہرلے جوڑ
حوالے