ہڑپہ

ہڑپہ سرائیکی علاقے دے قدیم آثاراں وچوں ہک اہم شہر ہائی۔اے سرائیکی تہذیب دی قدیم شکل ہئی. 


رگ وید وچ ہک شہر دا ناں آیا ہے ’ ہری یوپیہ ‘ سنسکرت وچ اس دا مطلب ہے ’ قربانی دے سنہری ستون والا شہر ‘ ماہرین دا ہݨ اتفاق ہے۔ جنہاں وچ ویلز تے ڈی ڈہ کوسامبی شامل ہن کہ ہری یوپیہ ہڑپہ ہی دا سنسکرت وچ ناں ہے۔ اگرچہ اس دا اصل ناں کچھ ٻیا ہوسی، شاید ہری یوپویا ہووے یا کچھ ٻیا ہووے تے جیں کوں رگ وید دت مطابق ایں ہری یوپیہ دے قریب آریاواں دے مقامی باشندیاں نال جنگ تھئی ہئی۔ رگ وید وچ آیا ہے اندرا نے ورشکھو ( یا ورچکھو ) دی باقیات کوں ایویں ملیامیٹ کر ݙتا کہ جیویں مٹی دا برتن۔ اس  ورچی وات ( یا ورشی ونت یا ورکی وات ) لوگاں دے ہک سو تریہہ مسلح جانبازاں دی پہلی صف کوں کچل ݙتا۔ جس تے باقی بھڄ کھڑے تھئے ۔

 ہڑپہ 
سرائیکی وسیب دے قدیم تہذیبی مرکزہڑپہ دا اے قدیم ناں کوں رگ وید اِچ ’’ہری رویا‘‘ آکھیا ڳے ، ایندی تاریخ بارے آکھیا ویندے جو پنج ہزار سال اے ، اینکوں سندھ دے موہنجوداڑو دا ہمعصر آکھیا ڳے ،جیویں ہڑپہ ہری رویا تھئے ایویں موہنجوداڑو دا وی کوئی ٻیا ناں ہوسے کیوں جو کہیں شہر دا ناں ’’موئیں دا دڑہ‘‘ نی تھی سڳدا۔

 حوالہ 
کتاب: میݙی دھرتی، میݙے لوک ، مصنف: ظہور احمد دھریجہ ، ناشر: جھوک پبلشرز ، ملتان 2018ء