راز جتوئی

حضرت رازؔ جتوئی دا اصل ناں مرید حسین خان جتوئی ہا۔آپ28دسمبر1917ء کوں نبی بخش خان جتوئی دے گھر ضلع مظفر گٖڑھ دے شہر جتوئی وچ پیدا تھئے۔آپ ہک اچھے شاعر ہوونْ دے نال نال ہک پختہ کار نثر نگار وی ہن ۔یاد رہوے جو حضرت راز جتوئی ماہرِ فریدیات مجاہد جتوئی دے والدِ محترم ہَن۔نمونہ کلام۔ 

غزل

اجٖ دردوں جیڑا ماندا ہے

ہر ڈٖکھ تحفہ متراندا ہے

ہِم دھاڑ کڈھنْ کوں جی چاہندا

پر لب تے حرف نہ آندا ہے

ہاں آپ کوں آپ پھسا بٖیٹھا

کیویں آکھاں ڈٖوہ سجٖنْاندا ہے

ہِن ظلم دے اتنے تیر لگٖے

سوئی سندھ نہ اصلوں واندا ہے

جیڑھا جان تے مانْ کریندا پئے

ایہو گوشہ میڈٖے ہاندا ہے

ہُنْ صُمُّ‘بُکمُ‘ تھی گٖئے ہیں

اجٖ جیونْ ساڈٖا ناندا ہے

کیوں مانْ کریں نہ توں سوہنْاں

ہر رازؔ جو تیڈٖا بھاندا ہے

دل خوش تھیندے .ہاں ٹھردے جیرھے ویلھے کئی عام انسان . خاص طور تے نینگر خود کوں سرائیکی تحریک نال جڑیندے .وابستگی دا اظہار کریندے .تے اہدے جو . . میں اے کیتے . میں او کیتے
اونکوں اے پتہ ای کئینی جو ایں تحریک دا ائیرا کئیں رکھیئے . 
ارمان اوں ویلھے لگدے . دل اوں ویلھے ڈکھدے جیرھے ویلھے کجھ لوک جیرھے خود کوں دانشور تے مورخ اکھویندن .پر تاریخ نال بدیانتی کریندن .سچ لکیندن . پتہ نی کتھوں کتھوں بندے ودے لبھیندے ہوندن جو سئیں ایں صیب اے کیتا ہا تے اوں صیب او کیتا ہا . فلانڑے نقشہ بنڑایا ہا فلانڑے جھنڈا بنڑایا ہا . فلانڑے پہلی واری لفظ . .سرائیکستان . ورتیا ہا . انہاں وچوں کجھ جیا کجھ لوکیں دا مسئلہ صرف ساڑ . ہوندے .جو مفکرسرائیکستان بابا راز جتوئی دا ناں سامنے نہ آوے .تے جیکر سامنے آوے وی سہی تاں صرف اتنا جو . . ہا او وی ہن پئے . . تے بس .
بابا راز جتوئی کوں نام نمود دی خواہش نہ ہئی انہاں دا مشن تے ایمان تے یقین ہا .انہاں 96 سال دی عمراں تے چھیکڑی ساہ تئیں کم جاری رکھیا .کہیں دی وی بھل بھل دی تانگھ نہ رکھی . پلاشبہ ہزاریں لوکیں کوں وسیبی شناخت تے حقوق دا شعور ڈتا .سرائیکی سیاسی تحریک دا دگ سدھا کیتا . زندگی لا ڈتی .وسائل لا ڈتے .کڈاہیں کہیں توں چندہ نہ منگیا .ہتھ نہ اڈیا 
. عام آدمی کوں اے خبر ہووے تے بھاویں نہ ہووے خیر اے . . پر حیرانی اوں ویلھے تھیندی اے جیرھے ویلھے کجھ باخبر لوک بدیانتی کریندن تے ہر کم دا کریڈٹ ڈیونڑ کیتے بندے لبھیندن ودے ہوندن . .سارے لوکیں دا کم سر اکھیں تے پر بدیانتی تاں نہ کرو . تہاڈے کریڈٹ ڈیونڑ نہ ڈیونڑ نال بابے راز مفکر سرائیکستان کوں کیا فرق پوسے . کیا کجھ لوکیں دی ہتھ ٹھوکویں گھڑتو تاریخ اصلوں حتمی تاریخ ہے . کیا سچ لک ویسے . کیا اے کجھ لوک حقیقت کوں نگل سگدن . اے تصویر بابے راز سئیں 7 ستمبر 1974 وچ شائع کیتی . آپ سوچو جو اوں ویلھے کون کتھاں ہا تے او ہا کیرھی عمراں دا . .جو وی جیندا کریڈٹ ہے اونکوں ضرور ضرور ملے پر تاریخ نال مڈاق تاں نہ کیتا ونجے .
ہا جے کر کہیں کوں مجاھدجتوئی چنگاں نی لگدا تاں کاوڑ اوندے نال کڈھے ساڑا اوندے نال مارے تاریخ تاں نہ وگاڑے . بابا راز سئیں مفکر سرائیکستان اہدے ہن
اساں ول وی پھپھڑ پوسوں
تساں خود کوں اگھاڑو ناں 

(مجاہد جتوئی)
حوالے