المہدی

المہدی باللہ عباسی
 Al-Mehdi Billah Abbasi  thumb|مہدی دور دا عباسی دینار ڄم پل:   127ھ یا 128ھ/ 744ء یا 745ء ، حمیمہ وفات:   اتوار 12 محرم 169ھ/ 24 جولائی 785ء (عمر: 42/43 سال قمری، 41/42 سال شمسی) ، ایذهدور خلافت :  6 اکتوبر 775ء — 24 جولائی 785ء ، (9 سال 9 ماہ 18 دن شمسی)

المہدی باللہ العباسی (پیدائش: 744ء یا 745ء— وفات: 24 جولائی 785ء) ، خلافت عباسیہ دا تریجھا حکمران تے خلیفہ اسلام ہئی۔ منصور دی وفات دے بعد 158ھ 775ء وچ مہدی منصب خلافت تے متمکن تھیا۔ اوں وقت ایندی عمر تقریباً 33 برس ہئی۔ اوہ ہݨ ہک سرد و گرم دا ڄاݨݨ آلا انسان ہئی۔ منصور نے عیسٰی بن موسیٰ کوں بزور خلافت توں دستبردار کرا کے اینکوں اپݨا ولی عہد مقرر کر ݙتا ہئی۔ جݙݨ مہدی نے عنان حکومت سنبھالی تاں ملک وچ امن و سکون دی فضا قائم تھی چکی ہئی۔ علویاں تے بنو امیہ دے حامیاں دا خاتمہ تھی چکا ہئی۔ مخالفین دے بچے کھچے لوگ قید و بند دی زندگی گزریندے پئے ہن۔ ملک دی اقتصادی حالت مستحکم ،خزانہ پر تے لوگ خوشی و خوشحالی دی زندگی گزارݨ دے عادی تھی چکے ہن۔ ملکی نظم و نسق مضبوط تے مرتب ہئی۔ عدل و انصاف تے دارسی نے معاشرے کوں خیر و فلاح نال معمور کر ݙتا ہئی تے تعلیم و تعمیرات دا ذوق و شوق اپݨی برق رفتاری نال عباسی خلافت کوں دنیا وچ معزز اور ممتاز بݨاوݨ دی ابتدا کر چکا ہئی۔

وفات
وفات توں پہلے مہدی نے تاریخ کوں دہریندے ہوئے ولی عہدی وچ تبدیلی کر ݙتی۔ ایں نے عیسٰی بن موسٰی کوں تحدید و ترغیب تے دباؤ پا کے ولی عہدی توں دسبردار کرکے اپݨے بیٹے ہادی تے ہارون کوں اپݨا جانشین نامزد کر ݙتا۔ عیٰسی کوں ایں دے عوض ہک کثیر رقم تے بہت ساری جاگیر عطا کیتی ڳئی۔ مہدی 12 محرم، 25 جولائی 785ء، 169ھ کوں تیرتالیہہ سال دی عمر وچ وفات پا ڳیا۔ ایندی مدت خلافت ݙاہ سال ہک مہینہ ہئی۔ 
تحقیق و تحریر، اسماعیل بھٹہ 
حوالے