کلاؤڈ کمپیوٹنگ

کلاؤڈ کمپیوٹنگ یا ابری کمپیوٹنگ(انگریزی: Cloud computing) دی اصطلاح یا استعارہ جیہڑا 2000 وچ مقبول تھیا۔ اے کمپیوٹراں دے اجتماعی وسائل دے استعمال تے منحصر ہے۔ کلاؤڈ کمپیوٹنگ دور دراز دے سرورز تے مرکزی ڈیٹا اسٹوریج تے کمپیوٹر دے وسائل تک کلائنٹس کوں آن لائن رسائی ݙیندا ہیں۔

کلاؤڈ کمپیوٹنگ صارفین کوں مختلف ایپلی کیشنز دے لائسنس دی خریداری دے بغیر انہاں کوں استعمال کرݨ تے ڈیٹا کوں اپ ڈیٹ کرݨ کیتے سرور تک رسائی ݙیندے ہن . آسان الفاظ وچ اے مشترکہ وسائل دی تاثیر کوں ودھاوݨ تے مرکوز ہے تے وسائل دی شراکت تے انحصار کریندا ہے۔ اے سوفٹ وئیر کمپنیاں کوں براہ راست بنیادی ڈھانچے دے اخراجات توں بچݨ تے اوں دی بجائے کاروباراں تے توجہ مرکوز کرݨ وچ مدد ݙیندا ہے۔ کمپنی کمپیوٹنگ ضرورت دے مطابق انہاں وچ فوری طور تے اضافہ یا کمی کر سڳدی ہے۔

تیز رفتار نیٹ ورکس، سستے کمپیوٹرز تے سٹوریج آلات تے ہارڈ ویئر ورچوئلائزیشن دی دستیابی، کلاؤڈ کمپیوٹنگ وچ اضافہ دی وجہ ہے۔ ایندے وچ سالانہ 50 فی صد اضافہ دا امکان ہے۔
تاریخ
ابری کمپیوٹنگ دی اصطلاح دی تاریخ واضح نی ۔ ہک بادل دے طور تے فاصلے توں ظاہر کرݨ کوں اشیاء دی ہک بڑی وابستگی بیان کرݨ کیتے سائنس وچ استعمال کیتا ویندا ہے۔ لفظ بادل انٹرنیٹ دے کیتے ہک استعارہ دے طور تے استعمال کیتا گیا ہئی- بادل علامت، دے طور تے ابتدائی 1994 انٹرنیٹ دی نمائندگی کیتے استعمال کیتا گیا ہئی-
EC2 آمازون Amazon نے 2006 متعارف کرایا۔
2008 دے اواخر وچ مائیکروسافٹ ازیور Microsoft Azure دستیاب تھی گیا۔
جولائی 2010 وچ، Rackspace ہوسٹنگ تے ناسا نے مشترکہ طور تے OpenStack اوپن سورس کلاؤڈ سافٹ ویئر دے منصوبے دا آغاز کیتا۔
اقسام
کلاؤڈ عوام، نجی یا ݙوہاں دا مرکب تھی سڳدا ہے. 
 عوامی کلاؤڈ 
عوامی کلاؤڈ مائیکروسافٹ، ایمیزون تے گوگل جیہی کمپنیاں عام لوگاں دے استعمال کیتے  بݨیندن ۔ مثال طور EC2 آمازون Amazon، ازیور Microsoft Azure وغیرہ. 
نجی کلاؤڈ
کئی کمپنیاں نجی کلاؤڈ ذاتی استعمال کیتے بݨیندن جیندے کیتے OpenStack یا Microsoft System Center جیہے سافٹ ویئر استعمال کیتے ویندن ۔
مخلوط کلاؤڈ
ہک نجی کلاؤڈ جݙݨ ضرورت دے طور تے عوامی کلاؤڈ کوں استعمال کر سکے تاں اوں کوں مخلوط کلاؤڈ آکھا ویندا ہے۔
خواص
کلاؤڈ کمپیوٹنگ دی مندرجہ ذیل اہم خصوصیات ہن۔

لاگت وچ کمی،  ڈیوائس تے جگہ دی آزادی، قطع نظر ایں دے کہ کیا جگہ یا آلہ ہے (مثلا، پی سی، موبائل فون)، صارفین ہک ویب براؤزر استعمال کریندے ہوئے نظام تک رسائی حاصل کریندے ہن۔
بنیادی ڈھانچے عام طور تے ہک تریجھی پارٹی دی طرفوں حاصل کیتا ویندا ہے، صارفین کتھاؤں وی منسلک تھی سکدے ہن تے صارف دے کمپیوٹر تے انسٹال کرݨ دی ضرورت نی ، مختلف مقامات توں استعمال کیتا ونج سڳدا ہے۔ اے کلاؤڈ کمپیوٹنگ ایپلی کیشنز دی آسانی دی وجہ ہے۔
کارکردگی دی نگرانی کیتی ونج سکدی ہے۔ ہک توں زیادہ صارفین ہک ہی وقت ہک ہی ڈیٹا تے کم کر سکدے ہن. 
اچھی طرح توں ڈیزائن کیتا ہویا کلاؤڈ کمپیوٹنگ کاروبار دے تسلسل تے ڈیزاسٹر ریکوری کیتے موزوں ہے۔
آن ڈیمانڈ سیلف سروس صارف کوں انسانی بات چیت دی ضرورت دے بغیر خود کار طریقے نال، ضرورت دے مطابق کمپیوٹنگ ،نیٹ ورک سٹوریج فراہم کر سکدے ہن۔
انفراسٹرکچر دی سہولت
IaaS سب توں بنیادی کلاؤڈ سروس دے ماڈل وچ  IaaS دے فراہم کرݨ والے ورچوئل مشیناں/ کمپیوٹرز دی پیشکش کریندے ہن۔ XEN، اوریکل VirtualBox دے، KVM، VMware ESX دی / ESXi دی یا ہائپر V مہماناں دے طور تے ورچوئل مشیناں تے چلدا ہے۔
پلیٹ فارم دی سہولت
PaaS ماڈل وچ کلاؤڈ فراہم کرݨ والے عام طور تے آپریٹنگ سسٹم، پروگرامنگ ماحول، ڈیٹا بیس تے ویب سرور سمیت ہک کمپیوٹنگ دے پلیٹ فارم دی فراہمی،  ہارڈ ویئر تے سافٹ ویئر دی خرید تے انتظام دی لاگت تے پیچیدگی دے بغیر ہک کلاؤڈ پلیٹ فارم تے انہاں دے سافٹ ویئر کوں چلا سکدے ہن۔ مثال طور مائیکروسافٹ Azure تے گوگل ایپ انجن ۔
سافٹ ویئر دی سہولت
SaaS صارفین کوں ایپلیکیشن سافٹ ویئر تے ڈیٹا بیس تک رسائی فراہم کیتی ویندی اے۔
کلائنٹس
صارفین ڈیسک ٹاپ کمپیوٹر، لیپ ٹاپ تے اسمارٹ فونز دے نیٹ ورک دا استعمال کریندے ہوئے کلاؤڈ کمپیوٹنگ تک رسائی حاصل کریندے ہن - انہاں آلات وچوں کجھ ایں دے بغیر بنیادی طور تے بیکار تھی ویندے ہن۔
سیکورٹی اور پرائیویسی
کمپیوٹنگ پرائیویسی دے خدشات موجودہ ہوندن۔ اتفاقی طور تے یا ڄاݨ بجھ کے معلومات کوں خارج یا تبدیل کر سکدے ہن . بہت سارے فراہم کرݨ والے وارنٹ دے بغیر امن و امان دے مقاصد کیتے تریجھے فریقاں نال معلومات دا اشتراک کر سکدے ہن . صارفین کوں کلاؤڈ سروسز استعمال شروع کرݨ توں پہلے توں رازداری دی پالیسیاں کوں پیش نظارہ رکھݨا چاہیدائے .
مستقبل
کلاؤڈ کمپیوٹنگ پیداواری پختگی تک پہنچ گیا ہے۔ تمام اہم کمپنیاں ایں ٹیکنالوجی وچ سرمایہ کاری کریندے پئے ہن۔ 3G تے 4G دے آوݨ دی وجہ نال  ٹیلی کام آپریٹر زونگ وی ایں دوڑ وچ شامل تھی گیا ہے۔
حوالے