ٹواݨہ

ٹواݨہ ڄٹاں دا ہک قبیلہ اے۔ 
شاہ پور کوہستان نمک دے دامنی علاقے وچ ٹواݨے آباد ہن۔ انہاں نے پنجاب دی تاریخ وچ اتنا نمایاں کردار ادا کیتے کہ جیہڑا انہاں دی تعداد ݙیکھدے ہوئے غیر معمولی نظر آندے۔ انہاں کوں پنوار راجپوت، سیال تے گھیٻا دے مورث اعلیٰ دی نسل توں ہی قرار ݙتا ویندے۔ اے پنجاب وچ غالباً سیالاں دے نال ہی آئے تے پندرہویں صدی ختم تھیوݨ توں پہلے دریائے سندھ تے جہانگیرہ دے مقام تے آباد تھئے لیکن آخر کار شاہ پور تھل وچ اپݨے موجودہ مسکن کوں پہنچ ڳئے جتھاں مٹھہ ٹواݨہ وچ اپݨا مرکزی قصبہ تعمیر کیتا۔
ہݨ اے ہک نیم گلہ بان، نیم کاشتکار قبیلہ تے سپاہی پیدا کرݨے والے مضبوط آدمیاں دی نسل ہن۔ تاہم انہاں دے اوصاف افسوسناک طور تے انہاں دی انتہائی جھڳڑالو افتاد نال داغدار ہن۔ اوندی وجہ ایہ ہے کہ انہاں دا آپس وچ تے جیں کہیں نال وی واسطہ پیا اوندے وچ انہاں دی نہ ختم تھیوݨ والی شورش جاری رہندی ہے۔ماخوذ، ذاتوں کا انسائیکلو پیڈیا، ایچ ڈی میکلگن/ایچ اے روز(مترجم یاسر جواد)، صفحہ 131،بک ہوم لاہور پاکستان
 شخصیات 
 نواب محمد ممتاز خان ٹواݨہ
 ملک خضر حیات ٹواݨہ
 ملک محمد مبارز خان ٹواݨہ
 شہزادی عمرزادی ٹواݨہ
 راحیلہ ٹواݨہ
 علاقے 
 مٹھہ ٹواݨہ
 حسن پور ٹواݨہ
 ٹواݨہ کلاں
حوالے