සනඑ තකඉචි

සනඑ තකඉචි (ජපන්: 高市 早苗; උපත 1961 මාර්තු 7) යනු ජපන් දේශපාලනඥයෙකි. ඇය 2025 ඔක්තෝබර් මාසයේ සිට ජපානයේ අගමැතිනිය ලෙස කටයුතු කර ඇත. ඇය ලිබරල් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්ෂයේ සභාපතිනිය ද වේ. මෙම තනතුරු දෙකෙන් එකක් හෝ දැරූ පළමු කාන්තාව ඇයයි. ඇය නාරා ප්‍රාන්තයෙන් පත්වූ පළමු කාන්තාව ද වේ. 1993 සිට 2003 දක්වා ජපාන නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ සාමාජිකාවක් වූ ඇය 2005 සිට ෂින්සෝ අබේ සහ ෆුමියෝ කිෂිඩාගේ අග්‍රාමාත්‍ය ධුර කාලය තුළ අමාත්‍ය ධුර කිහිපයක් ද දැරුවාය.

නාරා හි යමටොකිරියාමා හි උපත ලබා හැදී වැඩුණු තකඉචි, කෝබේ විශ්ව විද්‍යාලයෙන් උපාධිය ලබා ඇති අතර ඇගේ දේශපාලන ජීවිතය ආරම්භ කිරීමට පෙර කතුවරියක්, ව්‍යවස්ථාදායක සහායිකාවක් සහ විකාශකවරියක් ලෙස සේවය කළාය. 1993 දී නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයට ස්වාධීන මන්ත්‍රීවරියක් ලෙස තේරී පත් වූ ඇය 1996 දී ලිබරල් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්ෂයට (LDP) සම්බන්ධ වූවාය. හිටපු අගමැති ෂින්සෝ අබේ ගේ අනුගාමිකයෙකු වූ තකඉචි, අබේගේ අගමැති ධුර කාලය තුළ විවිධ තනතුරු දැරූ අතර, විශේෂයෙන් අභ්‍යන්තර කටයුතු සහ සන්නිවේදන අමාත්‍යවරයා ලෙස කටයුතු කළේය. ඇය 2021 LDP නායකත්ව මැතිවරණයේ අපේක්ෂිකාවක් වූ නමුත්, දෙවන වටයට පෙර ඉවත් කරන ලද අතර, තුන්වන ස්ථානයට පත්විය. 2022 සිට 2024 දක්වා, ෆුමියෝ කිෂිඩා ගේ අගමැති ධුර කාලය තුළ, ඇය ආර්ථික ආරක්ෂාව පිළිබඳ රාජ්‍ය අමාත්‍යවරිය ලෙස කටයුතු කළාය. 2024 නායකත්ව මැතිවරණයේදී තකඉචි පක්ෂ නායකත්වය සඳහා දෙවන වරටත් තරඟ කළ අතර, එහිදී ඇය පළමු වටයේදී පළමු ස්ථානයට පත් වූ නමුත් ඇගේ පූර්වගාමියා වූ ෂිගෙරු ඉෂිබාට එරෙහිව පැවති දෙවන වටයේදී යන්තමින් පරාජයට පත් වූවාය. අවසානයේ ඇය 2025 නායකත්ව මැතිවරණයට තුන්වන වරටත් ඉදිරිපත් වූ අතර ඡන්ද වට දෙකෙහිම පළමු ස්ථානයට පත් වූ අතර, ෂින්ජිරෝ කොයිසුමි පරාජය කරමින්, පසුව පක්ෂයේ පළමු කාන්තා සභාපතිනිය බවට පත්විය. ජපන් නවෝත්පාදන පක්ෂය සමඟ සභාග ගිවිසුමක් ඇති කර ගැනීමෙන් පසු, ඔක්තෝබර් 21 වන දින ජාතික සභාව සභාව විසින් ටකයිචි අගමැති ලෙස තේරී පත් වූ අතර, රටේ පළමු කාන්තා අගමැතිනිය බවට පත්විය. 

තකඉචිගේ අදහස් නිරීක්ෂකයින් විසින් ජාතිකවාදී සහ ගතානුගතික ලෙස විවිධාකාරයෙන් විස්තර කර ඇත. ඇයගේ දේශීය ප්‍රතිපත්තියට ක්‍රියාශීලී රජයේ වියදම් සඳහා සහාය සහ ෂින්සෝ අබේගේ අබෙනොමික්ස් ලෙස නම් කරන ලද ආර්ථික විද්‍යාව අඛණ්ඩව පවත්වාගෙන යාම ඇතුළත් වේ. ඇය සමාජ ගැටළු සම්බන්ධයෙන් ගතානුගතික ස්ථාවරයන් ගෙන ඇති අතර, කලත්‍රයන් සඳහා වෙනම වාසගම හඳුනා ගැනීම සහ ජපන් සිංහාසනයට කාන්තා අනුප්‍රාප්තිය සම්බන්ධයෙන් ද එය වැදගත් වේ. ඇය ජපාන ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 9 වන වගන්තිය සංශෝධනය කිරීමට සහ තායිවාන ගැති විදේශ ප්‍රතිපත්තියක් වන මිලිටරි බලය භාවිතා කිරීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීමට සහ එක්සත් ජනපද-ජපාන සන්ධානය ශක්තිමත් කිරීමට සහාය දක්වයි. නිපොන් කයිගි හි සාමාජිකාවක් වන ඇය, මාධ්‍ය, ශාස්ත්‍රීය හා පුළුල් අධ්‍යාපනය තුළ ජපන් ඉතිහාසය පිළිබඳ ජාතිකවාදී දෘෂ්ටියක් ප්‍රදර්ශනය කළ යුතු බවට තර්ක කර තිබේ.

සටහන්

මූලාශ්‍ර

ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා
ප්‍රවර්ගය:1961 උපත්
ප්‍රවර්ගය:CS1 ජපන්-භාෂා මූලාශ්‍ර (ja)
ප්‍රවර්ගය:CS1 ජපන්-භාෂා අක්ෂර ක්‍රම භාවිතා (ja)
ප්‍රවර්ගය:ජපන්-භාෂා පෙළ ඇතුළත් ලිපි