දකුණු පළාත, සැම්බියාව

දකුණු පළාත සැම්බියාවේ පළාත් දහයෙන් එකක් වන අතර, සැම්බියාවේ ප්‍රමුඛතම සංචාරක ආකර්ෂණය වන මෝසි-ඕවා-ටූනියා (වික්ටෝරියා ඇල්ල) හි නිවහන සිම්බාබ්වේ සමඟ බෙදා ඇත. පළාතේ මධ්‍ය, දකුණු සානුව, ඕනෑම සැම්බියානු පළාතක විශාලතම වාණිජ ගොවිබිම් ප්‍රදේශය ඇති අතර, බඩ ඉරිඟු බෝගයෙන් වැඩි ප්‍රමාණයක් නිෂ්පාදනය කරයි.

සැම්බේසි ගඟ පළාතේ දකුණු මායිම වන අතර කරිබා වේල්ල මගින් පිහිටුවා ඇති කරිබා විල පළාතේ ගිනිකොන දෙසින් පිහිටා ඇත. නැඟෙනහිර මායිම කරිබා දුර්ගය සහ සැම්බේසි වන අතර, ඊසානදිග මායිම කැෆියු ගඟ වන අතර එහි මායිම ලුසාකා පළාත සමඟ සාදයි. කැෆියු මහල් නිවාස බොහෝ දුරට මධ්‍යම පළාත සමඟ පළාතේ උතුරු මායිම තුළ පිහිටා ඇත. වයඹ දෙසින් සැම්බියාවේ විශාලතම වන සුප්‍රසිද්ධ කැෆියු ජාතික වනෝද්‍යානයේ කොටසක් පිහිටා ඇත. බස්නාහිර පළාත සමඟ නිරිතදිග මායිම, මුලෝබෙසි අවට තේක්ක වනාන්තර හරහා දිවෙන අතර එය වරක් වාණිජ දැව කර්මාන්තයකට සහාය වූ අතර මුලෝබෙසි දුම්රිය මාර්ගය ඉදිකරන ලදී.

පළාත් අගනුවර චෝමා ය. 2011 වන තෙක් පළාත් අගනුවර වූයේ ලිවිංස්ටන් නගරයයි . බටොන්ගා යනු පළාතේ විශාලතම ජනවාර්ගික කණ්ඩායමයි. දුම්රිය මාර්ගයක් සහ ලුසාකා-ලිවිංස්ටෝන් මාර්ගය පළාතේ ප්‍රධාන ප්‍රවාහන අක්ෂය සාදයි, එහි කේන්ද්‍රය සහ එහි ගොවි නගර හරහා දිව යයි: කලෝමෝ, චෝමා, පෙම්බා, මොන්සේ සහ මසාබුකා. බඩ ඉරිඟු වලට අමතරව, අනෙකුත් වාණිජමය වශයෙන් වැදගත් ක්‍රියාකාරකම් අතරට කැෆියු මහල් නිවාස අද්දර ඇති උක් වගාවන් සහ ගව පාලනය ඇතුළත් වේ.

දකුණු පළාතේ සැම්බියාවේ ඇති එකම විශාල පොසිල ඉන්ධන ප්‍රභවය වන සැම්බේසි නිම්නයේ මාම්බා ගල් අඟුරු ආකරය, දුම්රිය මාර්ගයේ ශාඛා මාර්ගයක් මගින් සේවය කරයි.

 පරිපාලනය 
පළාත් පරිපාලනය තනිකරම පරිපාලන අරමුණු සඳහා පිහිටුවා ඇත. පළාතේ ප්‍රධානත්වය දරන්නේ ජනාධිපතිවරයා විසින් පත් කරන ලද අමාත්‍යවරයෙකු විසින් වන අතර සෑම පළාතකටම මධ්‍යම රජයේ අමාත්‍යාංශ ඇත. පළාතේ පරිපාලන ප්‍රධානියා වන්නේ ජනාධිපතිවරයා විසින් පත් කරනු ලබන ස්ථිර ලේකම්වරයාය. නියෝජ්‍ය ස්ථිර ලේකම්වරයෙක්, රජයේ දෙපාර්තමේන්තු ප්‍රධානීන්, පළාත් මට්ටමින් සිවිල් සේවකයන් සිටී. දකුණු පළාත දිස්ත්‍රික්ක පහළොවකට බෙදා ඇත, එනම් 

 චිකන්කටා දිස්ත්‍රික්කය
 චිරුඳු දිස්ත්‍රික්කය
 චෝමා දිස්ත්‍රික්කය
 ග්වෙම්බේ දිස්ත්‍රික්කය
 ඉටෙෂි-ටෙෂි දිස්ත්‍රික්කය
 කලෝමෝ දිස්ත්‍රික්කය
 කසුන්ගුලා දිස්ත්‍රික්කය
 ලිවිංස්ටෝන් දිස්ත්‍රික්කය
 මසාබුකා දිස්ත්‍රික්කය
 මොන්සේ දිස්ත්‍රික්කය
 නම්වල දිස්ත්‍රික්කය
 සිවොන්ගා දිස්ත්‍රික්කය
 පෙම්බා දිස්ත්‍රික්කය
 සිනසොංවේ දිස්ත්‍රික්කය
 සිම්බා දිස්ත්‍රික්කය . 

සියලුම දිස්ත්‍රික් මූලස්ථාන දිස්ත්‍රික් නම් වලට සමාන වේ. පළාතේ සභා පහළොවක් ඇති අතර, ඒ සෑම එකක්ම සභා මන්ත්‍රී නමින් තේරී පත් වූ නියෝජිතයෙකු විසින් මෙහෙයවනු ලැබේ. සෑම මන්ත්‍රීවරයෙකුම වසර තුනක් නිලතල දරයි. දිස්ත්‍රික්කය තුළ හෝ ඉන් පිටත සිට පළාත් පාලන සේවා කොමිෂන් සභාව මත පදනම්ව සභාවේ පරිපාලන කාර්ය මණ්ඩලය තෝරා ගනු ලැබේ. පළාත් පාලන කාර්යාලය සෑම දිස්ත්‍රික් මූලස්ථානයකම පිහිටා ඇති අතර පළාත් පාලන නිලධාරීන් සහ විගණකවරුන් ඇත. සෑම කවුන්සිලයක්ම දේශීය බදු ඉහළ නැංවීම සහ එකතු කිරීම සඳහා වගකිව යුතු අතර වාර්ෂික අයවැයෙන් පසු සෑම වසරකම සභාවේ අයවැය විගණනය කර ඉදිරිපත් කරනු ලැබේ. කවුන්සිලයේ තේරී පත් වූ සාමාජිකයින් වැටුප් ලබා නොගනී, නමුත් සභාවෙන් දීමනා ගෙවනු ලැබේ. දකුණ ප්‍රධාන වශයෙන් ග්‍රාමීය දිස්ත්‍රික්කයක් වන අතර එබැවින් නගර හෝ මහ නගර සභා නොමැත. රජය විසින් සභා සඳහා විවිධ කාර්යයන් 63 ක් නියම කර ඇති අතර ඒවායින් බහුතරයක් යටිතල පහසුකම් කළමනාකරණය සහ ප්‍රාදේශීය පරිපාලනය වේ. ඔවුන්ගේ එක් එක් ප්‍රජා මධ්‍යස්ථාන, සත්වෝද්‍යාන, ප්‍රාදේශීය උද්‍යාන, ජලාපවහන පද්ධතිය, ක්‍රීඩා පිටි, සුසාන භූමි, තවලම් ස්ථාන, පුස්තකාල, කෞතුකාගාර සහ කලාගාර නඩත්තු කිරීමට කවුන්සිලවලට අනිවාර්ය වේ. ඔවුන් කෘෂිකර්මාන්තයට උදව් කිරීම, ස්වභාවික සම්පත් සංරක්ෂණය, තැපැල් සේවය, රෝහල්, පාසල් සහ විද්‍යාල පිහිටුවීම සහ නඩත්තු කිරීම සඳහා විශේෂිත රජයේ දෙපාර්තමේන්තු සමඟ එක්ව කටයුතු කරයි. සභා ප්‍රජා සහභාගීත්වය දිරිමත් කරන යෝජනා ක්‍රම සකස් කරයි.

 යොමු කිරීම් 
ප්‍රවර්ගය:Coordinates on Wikidata
ප්‍රවර්ගය:අප්‍රිකාව තුළ රටවල්
ප්‍රවර්ගය:අප්‍රිකාව හා සබැඳි ලැයිස්තු