ඉස්ලාම් භීතිකාව

ඉස්ලාම් භීතිකාව හෝ මුස්ලිම් භීතිකාව යනු ඉස්ලාම් ආගම හෝ මුස්ලිම්වරුන් කෙරෙහි ඇති අහේතුක බිය, ඔවුන්ට එරෙහි එදිරිවාදී ආකල්ප හෝ පූර්වවිනිශ්චයන් වේ. ඉස්ලාම් භීතිකාව ප්‍රධාන වශයෙන් වාර්ගික, ආගමික සහ සංස්කෘතික ආධානග‍්‍රාහිත්වයක් වෙයි. ඉස්ලාම් භීතිකාව සහිත පුද්ගලයින් බොහෝවිට මුස්ලිම්වරු භූදේශපාලනික තර්ජනයක් ලෙස හෝ ත්‍රස්තවාදීන් ලෙස ඒකාකෘතිකරණය කරයි. 

සීතල යුද්ධයේ අවසානයේ සිට ලොව පුරා ඉස්ලාම් භීතිකාවේ වර්ධනයක් සිදුවූ අතර, එයට හේතු ගණනාවක් දැක්විය හැක. 1990 දශකයේ පමණ සිට බටහිර මාධ්‍ය විසින් මුස්ලිම්වරුන්ට එරෙහි වර්ගවාදී ඒකාකෘතීන් ප්‍රචලිත කිරීම සිදුවී ඇත. සැප්තැම්බර් 11 ප්‍රහාර වලට පසුව එක්සත් ජනපදය විසින් දියත් කෙරුනු "ත්‍රස්තවාදයට එරෙහි යුද්ධය" සහ ඉරාක යුද්ධයට අනතුරුව නැගී ආ ඉස්ලාමීය රාජ්‍යය නමැති කණ්ඩායමද ඉස්ලාම් භීතිකාවට දායක විය. මීට අමතරව, එක්සත් ජනපදයෙහි සහ යුරෝපයෙහි ඉස්ලාමීය සටන්කාමීන් විසින් සිදු කෙරුනු ත්‍රස්තවාදී ප්‍රහාර, සහ සුදු ජාතිකවාදී සංවිධාන විසින් අන්තර්ජාලය ඔස්සේ පතුරුවා හරින මුස්ලිම් විරෝධී මතවාදත්, එක්සත් ජනපදයෙහි සහ යුරෝපා සංගමය තුල මුස්ලිම්වරුන්ට එරෙහි එදිරිවාදී ආකල්ප ඉහලයාමත් සමග ක්‍රිස්තියානි ජාතිකවාදී සහ අන්ත-දක්ෂිණාංශික කණ්ඩායම් රැඩිකල්කරණය වීමත් මෙයට ප්‍රධාන වශයෙන් බලපානු ලැබීය.

2013 සිදු කෙරුණු අධ්‍යනයකට අනුව, ඉස්ලාම් භීතිකාව නිසා සිදුවන ප්‍රහාර වැඩි වශයෙන් එල්ල වන්නේ මුස්ලිම් පිරිමින්ට වඩා මුස්ලිම් කාන්තාවන්ට (විශේෂයෙන් හිස් ආවරණ හෝ මුහුණු ආවරණ පැළඳගත් කාන්තාවන්ට) එරෙහිව වේ. 2022 මාර්තු 15 වැනිදා, ඉස්ලාමීය සහයෝගීතාවය පිළිබඳ සංවිධානය වෙනුවෙන් පාකිස්ථානය විසින් එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩලයට යොමු කර සම්මත කරගත් යෝජනාවකට අනුව, මාර්තු 15 වැනිදා "ඉස්ලාම් භීතිකාවට එරෙහිව සටන් කිරීමේ ජාත්‍යන්තර දිනය" ලෙස නම් කෙරුනි.

'ඉස්ලාම් භීතිකාව' (ඉංග්‍රීසි: Islamaphobia) යන යෙදුමේ නියම නිර්වචනය කුමක්ද යන්න බටහිර විශ්ලේෂකයන් අතර මතභේදයට තුඩු දී ඇති කරුණකි. මුස්ලිම්වරුන්ට එරෙහි පූර්වවිනිශ්චයන් හෝ වෙනස්කම් කිරීම් හැඳින්වීමට ඇතැමුන් විසින් "මුස්ලිම්-විරෝධී" (ඉංග්‍රීසි: anti-Muslim) යන යෙදුම යෝජනා කෙරෙයි. ඇතැම් දක්ෂිණාංශික විචාරකයන් සහ වෙනත් පුද්ගලයින් චෝදනා කරන්නේ 'ඉස්ලාම් භීතිකාව' යන යෙදුම මගින් වර්ගවාදය සහ ආගමික විශ්වාසයන් විවේචනය කිරීම අතර ඇති වෙනස බොඳ කෙරෙන බවත්, ඉස්ලාම් ආගමට එරෙහි විවේචන ප්‍රතික්ෂේප කිරීමට ඇතැමුන් එය භාවිතා කරන බවත් ය. මෙවැනි චෝදනා ප්‍රතික්ෂේප කරන ශාස්ත්‍රඥයන්, ක්‍රියාකාරීන් සහ විශේෂඥයන් පවසන්නේ චෝදනාකරුවන් මුස්ලිම් විරෝධී ආකල්ප වල පැවැත්ම ප්‍රතික්ෂේප කිරීමට උත්සාහ කරන බවයි.

 ආශ්‍රිත