රණසිංහ ප්‍රේමදාස ඝාතනය

ශ්‍රී ලංකාවේ 3 වැනි ජනාධිපති රණසිංහ ප්‍රේමදාස 1993 මැයි 1 වැනි දින ඝාතනය කරන ලදී. රටේ අගනුවර වන කොළඹ පැවති මැයි දින රැලියක් අතරතුර එල්ටීටීඊ මරාගෙන මැරෙන බෝම්බකරුවෙකු විසින් එල්ල කරන ලද පිපිරීමකින් ප්‍රේමදාස ඇතුළු 23 දෙනෙක් මිය ගියහ. මෙම රැලිය සංවිධානය කර තිබුණේ ප්‍රේමදාසගේ පාලක දේශපාලන පක්ෂය වන එක්සත් ජාතික පක්ෂය විසිනි.

කොළඹ අලුත්කඩේ ආමර් වීදිය සහ ග්‍රෑන්ඩ්පාස් පාර මංසන්ධියේ දී දහවල් 12:45 ට පමණ පිපිරීම සිදු විය. පෙරහැර සුගතදාස ක්‍රීඩාංගණයේ සිට ගාලුමුවදොර පිටියේ අවසන් ගමනාන්තය දක්වා ගමන් කරමින් සිටිය දී ජනාධිපති ප්‍රේමදාස මහතා නිල නොවන ලෙස එය අධීක්ෂණය කළේ ය. මරාගෙන මැරෙන බෝම්බකරුවා පසුව හඳුනාගනු ලැබුවේ කුලවීරසිංහම් වීරකුමාර් (නොහොත් 'බාබු') ලෙසින් නම්, ජනාධිපතිවරයාගේ මුදලාලි ඊ.එම්.පී.මොහිදීන්ගේ සමීපතම හිතවතෙකි.Hoole, Rajan (21 June 2014). "The Premadasa Assassination". Colombo Telegraph. Retrieved on May 1, 2023. වීරකුමාර් දෙමළ ඊළාම් නමින් හැඳින්වෙන ස්වාධීන දෙමළ ජනවර්ගයක් සඳහා සටන් කළ ඊසානදිග ශ්‍රී ලංකාව පදනම් කරගත් දෙමළ සටන්කාමී සංවිධානයක් වන දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි සංවිධානයේ මඟ පෙන්වීම යටතේ ක්‍රියා කළේ ය. පිපිරීමෙන් තුවාල ලැබූ 17 දෙනෙකුට අමතරව තවත් 60 දෙනෙකු තුවාල ලබා ඇත. ප්‍රේමදාස සහ ඔහුගේ ආරක්‍ෂක අංශ අතුරුදහන් වීමත් සමඟ සිදුවූයේ කුමක්ද යන්න අපැහැදිලි වූ බැවින් ව්‍යාකූලත්වය පැවතුනි. ඔහුගේ මරණය පැය කිහිපයකට පසුව ඔහුගේ පෞද්ගලික වෛද්‍යවරයා විසින් තහවුරු කරනු ලැබුවේ මෘත ශරීරාගාරයේ තිබී ඔහුගේ මුදුව සහ ඔරලෝසුව සිරුරේ කොටස්වල හඳුනාගැනීමෙන් පසුවය.

නිසි පරීක්ෂණයක් පැවැත්වීමට පෙර පැය කිහිපයක් ඇතුළත පිපිරීම සිදු වූ ස්ථානය පිරිසිදු කර ඇත. ඝාතනයෙන් පැය කිහිපයකට පසු දිවයින පුරා ඇඳිරි නීතිය පනවන ලදී. අගමැති ඩී.බී. විජේතුංග වැඩබලන ජනාධිපති බවට පත් වූ අතර, 1993 මැයි 7 වන දින නිල වශයෙන් දිවුරුම් දුන්නේ ය. රජයට අයත් රූපවාහිනී ජාලයක් වන රූපවාහිනිය බීබීසී වාර්තාවේ ටේප් එකක් විකාශනය කරන විට, ප්‍රේමදාස ජනාධිපතිවරයාගේ අභාවය රජය විසින් ප්‍රකාශ කළේ නැත. 1993 මැයි 9 වන දින ශ්‍රී ලංකාවේ කොළඹ නිදහස් චතුරශ්‍රයේ දී සිදු වූ අවමංගල්‍ය උත්සවය තෙක් ජාතික ශෝක කාලයක් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී.

 පසුබිම 

 ප්‍රේමදාස 

link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Photograph_of_Raja_(elephant)_with_Hon.Ranasinghe_Premadasa_&_Mr.Neranjan_Wijeyeratne.jpg|දකුණ|thumb|260x260පික්|ප්‍රේමදාස (වමේ) ඇතා රාජා සහ ඔහුගේ භාරකරු නෙරංජන් විජයරත්න සමඟ.
රණසිංහ ප්‍රේමදාස (උපත 1924) ශ්‍රී ලංකාවේ 3 වැනි ජනාධිපතිවරයා විය. රටේ 8 වැනි අග්‍රාමාත්‍යවරයා ලෙසත්, මැද කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ මන්ත්‍රීවරයකු ලෙසත් කටයුතු කිරීමෙන් පසු 1988 දී ප්‍රේමදාස මහතා ජනාධිපති ලෙස තේරී පත් විය. 1989 පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයේ දී ඔහුගේ පක්ෂය වූ එජාපය ආසන 125ක් දිනා පාර්ලිමේන්තුවේ බහුතර බලයෙන් ආණ්ඩුවක් පිහිටුවීය. ඔහු ජනාධිපති වන විට, රට උතුරේ සිවිල් යුද්ධයකට සහ දකුණේ කොමියුනිස්ට් කැරැල්ලකට මුහුණ දුන් අතර, ප්‍රේමදාස අවධානය යොමු කළ ප්‍රධාන කරුණු දෙකටම, විශේෂයෙන් කැරලිකරුවන්ට එරෙහිව නිර්දය ක්‍රියාමාර්ග සමඟ. ඔහුගේ ආරක්ෂක හමුදා කැරැල්ල කුරිරු ලෙස මැඩපැවැත්වූ අතර එහි බොහෝ නායකයින් මරා දැමූහ.Wijayadasa, K.H.J. (28 April 2012). "Ranasinghe Premadasa: The Rise and Fall of President". Sri Lanka Guardian. Retrieved May 1, 2023.

රටේ සිවිල් යුද්ධය සම්බන්ධයෙන් ඔහු හැසිරවූ ආකාරය එතරම් සාර්ථක නොවී ය. උතුරේ දී, දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි (එල්ටීටීඊ) ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදාවට (IPKF) එරෙහිව මුහුණ දුන්හ. දිවයිනේ ඉන්දියානු පැමිණීම ජනප්‍රිය නොවූ අතර, ප්‍රේමදාස සිය හමුදා ශ්‍රී ලංකාවෙන් ඉවත් කරන ලෙස ඉන්දියාවෙන් ඉල්ලා සිටියේ ය. අයිපීකේඑෆ් සංවිධානයට දිවයිනෙන් පිටවීමට බල කිරීම සඳහා, ප්‍රේමදාස අයිපීකේඑෆ් පිටුබලය ලබන ඊළාම් ජනතා විප්ලවවාදී විමුක්ති පෙරමුණටHoole, Rajan (23 May 2015). "Handing Over Arms To The LTTE". Colombo Telegraph. Retrieved 1 May 2023. එරෙහිව සටන් කිරීම සඳහා එල්ටීටීඊයට ආයුධ සැපයුවේ ය. ප්‍රේමදාස එල්ටීටීඊය සන්නද්ධ කිරීම එතැන් සිට ඔහුගේ පක්ෂය විසින් පිළිගෙන ඇත,(29 June 2020). "Fmr Minister acknowledges Premadasa govt. gave weapons to LTTE". Ada Derana. Retrieved 1 May 2023. සහ බොහෝ දෙනා පිළිගන්නේ මෙය යුද්ධයට එරෙහිව සටන් කිරීමේ දී රජය දැඩි ලෙස පසුබෑමට හේතු විය හැකි බව යි.(12 September 2016). "Arming LTTE against Indian Army was most unfavorable and dangerous: Maj. Gen Gunaratne". The New Indian Express. Retrieved on 1 May 2023. ප්‍රේමදාසගේ ඉල්ලීම පරිදි මඩකලපුවේ දී එල්.ටී.ටී.ඊ.යට භාර වන ලෙස පොලිස් නිලධාරීන්ගෙන් ඉල්ලා සිටීමෙන් පසුව සිදු වූ 1990 ශ්‍රී ලංකා පොලිස් නිලධාරීන් සමූල ඝාතනය ඔහු ඔවුන්ට සැපයූ ආයුධවලින්ම සිදු කළ බවට පසුව තහවුරු විය. 1990 දී නව දිල්ලිය විසින් IPKF නැවත කැඳවන ලද අතර, එල්ටීටීඊය සමඟ ආන්ඩුවේ යුද්ධය යලි ඇරඹුනේ, දෙවන ඊලාම් යුද්ධය ආරම්භ කරමිනි. 1991 වන විට ඉන්දීය අගමැති රජීව් ගාන්ධි ඝාතනය කරමින් එල්.ටී.ටී.ඊ.ය ඉන්දීය රජයට එරෙහිව පළිගත්තා.

1991 සැප්තැම්බරයේ දී, ප්‍රේමදාස, හිටපු අගමැතිනි සිරිමාවෝ බණ්ඩාරනායකගේ නායකත්වයෙන් පාර්ලිමේන්තුවේ දෝෂාභියෝගයකට මුහුණ දුන් අතර, ඔහුගේම දේශපාලන පක්ෂයේ ප්‍රබල ප්‍රතිවාදීන් දෙදෙනෙකුගේ සහාය ඇතිව, ලලිත් ඇතුලත්මුදලි සහ ගාමිණී දිසානායක යන දෙදෙනාම අවසානයේ එල්ටීටීඊය විසින් ඝාතනය කරන ලදී. ප්‍රේමදාසට දූෂණ, පක්ෂපාතීත්වය, ඥාති සංග්‍රහ, මෙන්ම ව්‍යවස්ථාව කඩාකප්පල් කිරීමේ චෝදනා එල්ල විය. අත්සන් ප්‍රමාණවත් නොවීම හේතුවෙන් දෝෂාභියෝගය පසුව කථානායක එම්.එච්.මොහොමඩ් විසින් නිෂ්ප්‍රභ කරන ලදී.

 දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි 

දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි (එල්ටීටීඊ) යනු ඊසානදිග ශ්‍රී ලංකාවේ පදනම් වූ දෙමළ සටන්කාමී සංවිධානයකි. දෙමළ ජනතාව බහුතරයක් වෙසෙන දිවයිනේ ඊසානදිග ප්‍රදේශයේ ඔවුන් දෙමළ ඊළම ලෙස හැඳින්වූ ස්වාධීන දෙමළ රාජ්‍යයක් නිර්මාණය කිරීමට එල්ටීටීඊය සටන් කළේ ය. සිංහල ආධිපත්‍යය දරන ශ්‍රී ලංකා රජය විසින් ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ ජනයාට එරෙහිව අඛණ්ඩව වෙනස් කොට සැලකීම සහ ප්‍රචණ්ඩ හිංසා පීඩා කිරීම ඔවුන්ගේ අභිප්‍රාය ලෙස ඔවුහු සඳහන් කළහ.

1976 මැයි මාසයේ දී වේළුපිල්ලේ ප්‍රභාකරන් විසින් ආරම්භ කරන ලද එල්ටීටීඊය ශ්‍රී ලංකා රජයට සහ එහි සන්නද්ධ හමුදාවන්ට එරෙහිව සන්නද්ධ ගැටුම්වලට සම්බන්ධ විය. මුල දී ගරිල්ලා හමුදාවක් ලෙස ආරම්භ වූ එල්ටීටීඊය නාවික හමුදාවක්, ගුවන් හමුදා ඒකකයක්, බුද්ධි අංශයක් සහ විශේෂිත මරාගෙන මැරෙන ප්‍රහාරක ඒකකයක් ඇතුළත් හොඳින් සංවර්ධිත හමුදා අංශයක් සහිත සාම්ප්‍රදායික සටන් බලකායකට සමාන විය. එල්ටීටීඊය විසින් මරාගෙන මැරෙන ඇඳුම් කට්ටලයක් ආයුධයක් ලෙස භාවිතා කිරීම ප්‍රචලිත කර පරිපූර්ණ කරන ලදී, එය වර්තමානයේ බොහෝ සටන්කාමී සංවිධාන විසින් භාවිතා කරන උපක්‍රමයකි.

සිවිල් යුද්ධය පැවති කාලයේ සහ ඉන් පසු වසර කිහිපය තුළ බොහෝ ජාතීන් එල්ටීටීඊ සංවිධානය ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයක් ලෙස පිළිගෙන ඇත. එල්ටීටීඊ සංවිධානය ත්‍රස්තවාදී කණ්ඩායමක් ලෙස නම් කර ඇති ජාතීන් නම්: යුරෝපා සංගමය, කැනඩාව, ඉන්දියාව, මැලේසියාව, ශ්‍රී ලංකාව, එක්සත් රාජධානිය සහ එක්සත් ජනපදය.

1993 මැයි දිනයේ දී එල්ටීටීඊය කුලවීරසිංහම් 'බාබු' වීරකුමාර් ජනාධිපති ප්‍රේමදාස ඉලක්ක කර ඝාතනය කිරීමට යොදවා ගත්තේ ය.

 වීරකුමාර් සහ මොහිදීන් 
සාමාන්‍යයෙන් 'බාබු' යන අන්වර්ථ නාමයෙන් හඳුන්වන කුලවීරසිංහම් වීරකුමාර්, යාපනයේ ගුරුනගර් නම් මුහුදුබඩ ගම්මානයේ පදිංචි 23 හැවිරිදි තරුණයෙකි, ඔහු ප්‍රේමදාසට සමීප බොහෝ අය සමඟ දැන හඳුනා ගැනීමට වසර ගණනාවකට පෙර සිට ඇත. විශේෂයෙන්ම වීරකුමාර් ජනාධිපතිවරයාගේ මුදලාලි වූ ඊ.එම්.පී.මොහිදීන්ගේ මත්පැන්වලට ඇති ඇල්ම ඔහුගේ විශ්වාසය දිනාගැනීම සඳහා ප්‍රයෝජනයට ගත්තේ ය. අපරාධ විමර්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවේ හිටපු නියෝජ්‍ය පොලිස්පති අමරසේන රාජපක්ෂ පවසන පරිදි, "ගෘහස්ථ කාර්ය මණ්ඩලයේ සහ මධ්‍යම මට්ටමේ ආරක්ෂක නිලධාරීන්ගේ නොසැලකිලිමත්කම නිසා මෙම ඝාතනය සිදුවී ඇත.(3 June 1993)."Assassin of Sri Lankan president used liquor, women to penetrate security". UPI Archives. Retrieved on 1 May 2023. "වීරකුමාර් බොහෝ විට හෙලිකොප්ටර්වල පෙරටුගාමී ජනාධිපති සාද සමඟ ගමන් කළ බව රාජපක්ෂ පවසයි. මොහිදීන් සමඟ සිටි ආරක්‍ෂක නිලධාරීන් ඇතුළුව, නමුත් එවැනි අවස්ථාවල දී ඔහුව ප්‍රේමදාසගෙන් සැගවූයේ පරිස්සමෙන්. විමර්ශකයින් විශ්වාස කරන්නේ වීරකුමාර් සත්‍ය ඝාතනය සිදු කරන විට ආරක්ෂක පරීක්ෂාවකට යාමට මොහිදීන් උදව් කර ඇති බවයි. ප්‍රහාරයෙන් ඔහු පවා මිය ගිය බව සලකන විට මොහිදීන් එම ප්‍රහාරය ගැන කලින් දැන සිටියේ ද යන්න නොදනී.

වීරකුමාර් 1992 අප්‍රේල් මාසයේ දී කොළඹට පැමිණ සිල්ලර කඩයක් පවත්වාගෙන යාමට පටන් ගත්තේ ය. ඔහු කොළඹ සහ යාපනය අතර ක්‍රියාත්මක වූ ට්‍රක් රථ සේවාවක් ද පවත්වාගෙන ගියේ ය. මොහිදීන් තම ට්‍රක් රථ මුරපොලවල්වල නතර නොකර ගමන් කිරීමට ඉඩ දුන් අවස්ථා වාර්තා විය.

ප්‍රේමදාසට වස දීමේ උත්සාහයක් සම්බන්ධයෙන් 1993 මාර්තු මස මුල දී තමාට අනතුරු ඇඟවූ බව පැවසූ රාජපක්ෂ, ප්‍රේමදාසට මෙන්ම ඔහුගේ ගෘහස්ත සහ ආරක්ෂක කාර්ය මණ්ඩලයට උපදෙස් දුන්නේ ය. "එළවළු මිලදී ගත් තැන් මම ඔවුන්ගෙන් ඇසුවෙමි. අපට අවශ්‍ය වූයේ විවිධ ස්ථානවලින් අහඹු ලෙස මිල දී ගැනීම් සිදු කිරීමටයි. මෙය විෂ වේ යැයි ඇති බිය නිසා ය. අපගේ ඉල්ලීම වූයේ විශේෂයෙන් කවුරුන් හෝ සමීප වන බව ඔවුන් දන්නා නම් ගෘහස්ථ කාර්ය මණ්ඩලයයි. ඔවුන් අපට දන්වන්නැයි" රාජපක්ෂ කීවේය, නමුත් විශේෂයෙන් දිවංගත මොහිදීන් මහතාගේ පිළිතුර වූයේ කිසිවක් නොමැති බවයි.

 ප්‍රහාරය 
1993 මැයි 01 දින ප්‍රේමදාසගේ දේශපාලන පක්ෂය වන එක්සත් ජාතික පක්ෂය මැයි දිනය සැමරීමේ උත්සවයක් සංවිධානය කළේ ය. ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලනඥයන් කම්කරුවන් හා කම්කරු සංගම්වල ප්‍රසාදය ලබා ගැනීම සඳහා මෙම දිනය බොහෝ විට යොදා ගනී. සුගතදාස ක්‍රීඩාංගණයෙන් ආරම්භ වූ රැලිය ගාලුමුවදොර පිටියෙන් අවසන් වීමට නියමිතව තිබිණි.

දහවල් 12:45 ට පමණ, වීරකුමාර් ජනාධිපතිවරයාගේ රේන්ජ් රෝවර් රථය දක්වා පාපැදියකින් නැගී ජනාධිපතිවරයා දෙසට ගමන් කළේ ආරක්ෂක නිලධාරීන් ඔහුව වැළැක්වීමට උත්සාහ කළ අවස්ථාවේදී ය. රැළිය වන විට මොහිදීන් වීරකුමාර් කෙරෙහි පූර්ණ විශ්වාසය තැබූ අතර ඔහුට ඉඩ දෙන ලෙස ආරක්‍ෂකයන්ට කීවේ ය. වීරකුමාර් ජනාධිපතිවරයාට මීටර් 2.4-3.0 (අඩි 8-10) පමණ දුරින් ගිය පසු, ඔහු තම සිරුරේ බැඳගෙන සිටි පුපුරණ ද්‍රව්‍ය පටියක් පුපුරුවාගෙන, ඔහු, ජනාධිපතිවරයා, මොහිදීන්, ජ්‍යෙෂ්ඨ පොලිස් අධිකාරී රොනී ගුණසිංහ සහ ප්‍රේමදාසගේ බොහෝ අය ඇතුළු  පුද්ගලික කාර්ය මණ්ඩලයේ තවත් දහනව දෙනෙකු මරා දැමීය. තවත් ඇස්තමේන්තු කර ඇති පරිදි බෝම්බ ප්‍රහාරයෙන් පුද්ගලයන් 38-60 අතර ප්‍රමාණයක් තුවාල ලැබූ අතර ඉන් හත් දෙනෙකු බරපතල තුවාල ලැබූහ. ප්‍රේමදාස සහ ඔහුගේ ආරක්‍ෂක අංශ අතුරුදහන් වීමත් සමඟ සිදුවූයේ කුමක්ද යන්න අපැහැදිලි වූ බැවින් ව්‍යාකූලත්වය පැවතුනි. ඔහුගේ මරණය පැය කිහිපයකට පසු ඔහුගේ පෞද්ගලික වෛද්‍යවරයා විසින් සනාථ කරනු ලැබුවේ මෘත ශරීරාගාරයේ තිබී ඔහුගේ මුදුව සහ ඔරලෝසුව හඳුනා ගත් විට පමණි.

 ක්ෂණික පසුවිපාක 
නිසි පරීක්ෂණයක් පැවැත්වීමට පෙර පැය කිහිපයක් ඇතුළත පිපිරීම සිදු වූ ස්ථානය පිරිසිදු කර ඇත. සිදුවූයේ කුමක් දැයි අපැහැදිලි නිසා පිපිරීමෙන් පසුවත් ටික වේලාවක් මැයි දින පෙළපාලිය පැවැත්විණි. ඝාතනයෙන් පැය කිහිපයකට පසු දිවයින පුරා ඇඳිරි නීතිය පනවන ලදී. මෙම ඝාතනය සම්බන්ධයෙන් දෙමළ ජාතිකයින් දහඅට දෙනෙකු සහ ජනාධිපතිවරයාගේ ගෘහ කාර්ය මණ්ඩලයේ සිංහල සාමාජිකයින් දෙදෙනෙකු ඇතුළු විසිතුන් දෙනෙකු අත්අඩංගුවට ගෙන ඇත.(3 June 1993)."Assassin of Sri Lankan president used liquor, women to penetrate security". UPI Archives. Retrieved on 1 May 2023. පොලිස් විශේෂ කාර්ය බළකායේ සැරයන්වරයකු සහ දැනට විසුරුවා හැර ඇති ජනාධිපති ආරක්ෂක අංශයේ සැරයන්වරයකු ද අත්අඩංගුවට ගත් අය අතර වීරකුමාර් මත්පැන් සමඟ සංග්‍රහ කර ඇති බව ආරක්ෂක ආරංචි මාර්ග පවසයි.

අගමැති ඩිංගිරි බණ්ඩා විජේතුංග වැඩබලන ජනාධිපති බවට පත් වූ අතර, 1993 මැයි 7 වන දින ශ්‍රී ලංකාවේ නව ජනාධිපතිවරයා ලෙස නිල වශයෙන් තේරී පත් වී දිවුරුම් දුන්නේ ය. රජය සතු රූපවාහිනී ජාලය වන රූපවාහිනිය මෙරට වේලාවෙන් සවස 6 වන තෙක් ප්‍රේමදාස ජනාධිපතිවරයාගේ අභාවය රජය විසින් ප්‍රකාශ කළේ නැත. සිද්ධිය පිළිබඳ බීබීසී වාර්තාවේ පටයක් විකාශය කළේ ය. 1993 මැයි 9 වන දින කොළඹ නිදහස් චතුරශ්‍රයේ දී අවසන් කටයුතු සිදු කරන තෙක් ජාතික ශෝක කාලයක් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී.

මැලේසියානු අග්‍රාමාත්‍ය මහතීර් මොහොමඩ් විසින් ඝාතනයට ලක්වූ ප්‍රේමදාස මහතාට ගෞරව දැක්වීම සඳහා ශ්‍රී ලංකා මහ කොමසාරිස් කාර්යාලයේ දී  ශෝක ප්‍රකාශන පොතකට අත්සන් තැබීය.

 උරුමය 
link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Premadasa_statue.jpg|දකුණ|thumb|289x289පික්|ශ්‍රී ලංකාවේ කොළඹ පිහිටි ශ්‍රී ලංකාභිමාන්‍ය රණසිංහ ප්‍රේමදාස අනුස්මරණය
ශ්‍රී ලාංකිකයන් අතර ප්‍රේමදාස මිශ්‍ර උරුමයක් ඉතිරි කර ඇත. ඔහු දුප්පතුන්ගේ, සාමාන්‍ය ජනතාවගේ ප්‍රකාශකයෙකු ලෙස සැලකෙන අතරම, රටේ සිවිල් ගැටුම් දෙක වන ජවිපෙ කැරැල්ල සහ ශ්‍රී ලංකා සිවිල් යුද්ධය සම්බන්ධයෙන් ඔහු කටයුතු කළ ආකාරය දැඩි ලෙස විවේචනයට ලක්ව ඇත. ශ්‍රී ලංකාවේ තවමත් මැයි දිනය සමරන අතරම එය ජනාධිපතිවරයාගේ අභාවය වෙනුවෙන් ශෝක දිනයක් ද වේ.

1986 වසරේ ප්‍රේමදාස මහතාගේ අධීක්ෂණය යටතේ ඉදිකළ ආර්.ප්‍රේමදාස ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාංගණය තවමත් ඔහුගේ නමින් පවතී.

ශ්‍රී ලංකාභිමාන්‍ය රණසිංහ ප්‍රේමදාස අනුස්මරණය යනු කොළඹ අලුත්කඩේ පිහිටි ප්‍රේමදාසගේ ප්‍රතිමාවකි.

හිටපු ජනාධිපති ශ්‍රී ලංකාභිමාන්‍ය රණසිංහ ප්‍රේමදාස අනුස්මරණ ස්මාරකය අලුත්කඩේ ආමර් වීදිය සහ ග්‍රෑන්ඩ්පාස් පාර හන්දියේ බෝම්බ පිපිරීම සිදුවූ ස්ථානයේ පිහිටා ඇත.

රණසිංහ ප්‍රේමදාස මහතාගේ පුත් සජිත් ප්‍රේමදාස මහතා තමාගේම අයිතියෙන් දේශපාලනඥයකු බවට පත් විය. සජිත් 2019 ජනාධිපතිවරණයට ඉදිරිපත් වූයේ 41.99% ක ඡන්ද ප්‍රතිශතයක් ලබා ගනිමින්. ඔහු තම පියා කලක් නායකත්වය දුන් එක්සත් ජාතික පක්ෂයෙන් කැඩී ගිය පක්ෂයක් වන සමගි ජන බලවේගය දේශපාලන පක්ෂය නියෝජනය කරන වත්මන් විපක්ෂ නායකවරයා වේ.

 ජනප්‍රිය සංස්කෘතිය තුළ, 

 1993 ඉන්දියානු දෙමළ භාෂා චිත්‍රපටය වන Gentleman චිත්‍රපට නිෂ්පාදක K. T. Kunjumon ගේ ඉල්ලීමකට අනුව රණසිංහ ප්‍රේමදාස ඝාතනය පදනම් කරගෙන අධ්‍යක්ෂක S. Shankar විසින් නැවත ලියා ඇත. ප්‍රේමදාස ඝාතනය වන විට චිත්‍රපටිය පශ්චාත් නිෂ්පාදන අදියරේ පැවති අතර, චිත්‍රපටිය 1993 ජූලි 30 දින තිරගත විය.
 ශ්‍රී ලංකාවේ සිවිල් යුද්ධය අතරතුර සිදුවන 2013 ඉන්දියානු හින්දි භාෂා චිත්‍රපටයක් වන Madras Cafe, මරාගෙන මැරෙන බෝම්බ ප්‍රහාරයකින් ශ්‍රී ලංකා ජනාධිපතිවරයෙකු මියයාම ගැන සඳහන් කරයි. චිත්‍රපටයේ කිසිවිටෙක ප්‍රේමදාසගේ නම සඳහන් නොවුණ ද, මේ ආකාරයෙන් ඝාතනයට ලක්වූ එකම ශ්‍රී ලංකා ජනාධිපතිවරයා ඔහු ය.

 මූලාශ්‍ර