ටිම් බර්නර්ස් ලී

සර් ටිමති ජෝන් බර්නර්ස් ලී (Sir Timothy John Berners-Lee)  (උපත 8 ජූනි 1955), TimBL ලෙසද හැඳින්වේ, ලෝක ව්‍යාප්ත වෙබ් නිර්මාපකයා ලෙස වඩාත් ප්‍රකට ඉංග්‍රීසි පරිගණක විද්‍යාඥයෙකි. ඔහු ඔක්ස්ෆර්ඩ් විශ්ව විද්‍යාලයේ පරිගණක විද්‍යාව පිළිබඳ මහාචාර්යවරයෙකු වන අතර මැසචුසෙට්ස් තාක්ෂණ ආයතනයේ (MIT) මහාචාර්යවරයෙකි. බර්නර්ස්-ලී 1989 මාර්තු 12 දින තොරතුරු කළමනාකරණ පද්ධතියක් යෝජනා කළේය, පසුව නොවැම්බර් මැද භාගයේදී අන්තර්ජාලය හරහා Hypertext Transfer Protocol (HTTP) සේවාදායකයක් සහ සේවාදායකයක් අතර පළමු සාර්ථක සන්නිවේදනය ක්‍රියාත්මක කළේය.Tim Berners Lee's own reference. The exact date is unknown.

බර්නර්ස්-ලී යනු වෙබයේ අඛණ්ඩ සංවර්ධනය අධීක්ෂණය කරන ලෝක ව්‍යාප්ත වෙබ් සම්මේලනයේ (W3C) අධ්‍යක්ෂවරයා වේ. ඔහු ලෝක ව්‍යාප්ත වෙබ් පදනම (ඔහුගේ එවකට බිරිඳ වීමට නියමිත රෝස්මරී ලීත් සමඟ) සම-ආරම්භ කළේය. ඔහු ජ්‍යෙෂ්ඨ පර්යේෂකයෙක් සහ MIT පරිගණක විද්‍යා සහ කෘතිම බුද්ධි රසායනාගාරයේ (CSAIL) 3Com නිර්මාතෘ පුටුවේ හිමිකරුවෙකි. ඔහු Web Science Research Initiative (WSRI) හි අධ්‍යක්ෂවරයෙකු වන අතර සාමූහික බුද්ධිය සඳහා MIT මධ්‍යස්ථානයේ උපදේශක මණ්ඩලයේ සාමාජිකයෙකි. 2011 දී, ඔහු Ford පදනමේ භාරකාර මණ්ඩලයේ සාමාජිකයෙකු ලෙස නම් කරන ලදී. ඔහු විවෘත දත්ත ආයතනයේ නිර්මාතෘවරයෙකු සහ සභාපතිවරයෙකු වන අතර දැනට MeWe සමාජ ජාලයේ හි උපදේශකයෙකු වේ.

2004 දී, බර්නර්ස්-ලීට ඔහුගේ පුරෝගාමී සේවය වෙනුවෙන් II එලිසබෙත් රැජින විසින් නයිට් පදවිය පිරිනමන ලදී. 

ඔහු ප්‍රථම වෙබ් බ්‍රවුසරය සහ වෙබ් සේවාදායකය සැලසුම් කර ක්‍රියාත්මක කළ අතර, වෙබ් අඩවියේ පසුකාලීන අධිවේගී වර්ධනයට උදව් කළේය. ඔහු දැනට W3 Consortium මෙහෙයවයි, Web හි විභවයන් තවදුරටත් වර්ධනය කිරීම සඳහා මෙවලම් සහ ප්‍රමිතීන් සංවර්ධනය කරයි. 2009 අප්‍රේල් මාසයේදී ඔහු ජාතික විද්‍යා ඇකඩමියේ විදේශ සහකාර ලෙස තේරී පත් විය. 

ඔහු ටයිම් සඟරාවේ 20 වැනි සියවසේ වැදගත්ම පුද්ගලයන් 100 දෙනාගේ ලැයිස්තුවේ නම් කර ඇති අතර ඔහුගේ නව නිපැයුම් සඳහා තවත් ඇගයීම් ගණනාවක් ලැබී ඇත. 2012 ගිම්හාන ඔලිම්පික් සමාරම්භක උත්සවයේදී ඔහු "World Wide Web හි නිපැයුම්කරු" ලෙස ගෞරවයට පාත්‍ර වූ අතර එහිදී ඔහු පැරණි NeXT පරිගණකයක් සමඟ වැඩ කරමින් පෙනී සිටියේය. එහි දී ඔහු "මෙය සැමට වේ" ("This is for everyone") යනුවෙන් ට්වීට් කර ඇත. එය ප්‍රේක්ෂකයන්ගේ පුටු වලට සවි කර ඇති LED විදුලි පහන් වලින් දිස් විය. ඔහු 2016 දී "පළමු වෙබ් බ්‍රව්සරය වන ලෝක ව්‍යාප්ත වෙබ් සොයා ගැනීම සහ වෙබ් පරිමාණයට ඉඩ දෙන මූලික ප්‍රොටෝකෝල සහ ඇල්ගොරිතම සොයා ගැනීම සඳහා" ටියුරින් සම්මානය ලබා ගත්තේ ය.

මුලාශ්‍ර