හෙළ ගණන් ක්‍රමය

හෙළ ගණන් ක්‍රමය දශම ආකාරයෙන් පහසුවෙන් ලිවීමට නොහැකි තරම් විශාල හෝ කුඩා සංඛ්‍යා ප්‍රකාශ කිරීමේ ක්‍රමයකි.

දස දහයක් සියයක් වේ (බිංදු 2)
සිය දහයක් දහසක් වේ (බිංදු 3)
දහස් සියය ලක්ෂය වේ (බිංදු 5)
ලක්ෂ සියය කෝටිය වේ (බිංදු 7)
කෝටි කෝටියක් ප්‍රකෝටිය වේ
ප්‍රකෝටි කෝටියක් කෝටිප්‍රකෝටිය වේ 
කෝටිප්‍රකෝටිය කෝටිය නහුතයක් වේ
නහුත කෝටිය නින් නහුතය වේ
නින් නහුත කෝටිය කුත නහුතය වේ
කුත නහුත කෝටිය කම්බයක් වේ
කම්බ කෝටිය විෂ්කම්බයක් වේ
විෂ්කම්බ කෝටිය අබබයක් වේ
අබබ කෝටිය අටටයක් වේ
අටට කෝටිය අහබයක් වේ
අහබ කෝටිය කුමුදයක් වේ
කුමුද කෝටිය සමුගන්දියක් වේ
සමුගන්දි කෝටිය උත්පලයක් වේ
උත්පල කෝටිය කුණ්ඩරිකයක් වේ
කුණ්ඩරික කෝටිය පද්මයක් වේ
පද්ම කෝටිය කථානයක් වේ
කථාන කෝටිය මහ කථානයක් වේ
මහ කථාන කෝටිය අසංකයක් වේ

ඉහත වත්මන් භාෂාවෙන් පැවසූ හෙළ ගණිත ක්‍රමය පූජාවලියේ බොධි සම්භාර පූජා කථා යන කොටසේ සඳහන් වන්නේ පහත පරිදි ය.

දස දහයෙක් නම් සියයෙක, දස සියයේක නම් දහසෙක, සියක් දහසෙක් නම් ලක්ෂයෙක, සියක් ලක්ෂයෙක නම් කෝටියෙක. කෝටියෙක් නම් ප්රෂකෝටියෙක, ප්රෙකෝටියෙක් නම් කෝටිප්රකකෝටියෙක, කෝටිප්ර්කෝටි කෝටියෙක් නම් නහුතයෙක, නහුත කෝටියෙක් නම් නින්නහුතයෙක, නින්නහුත කෝටි‍ෙයක් නම් හුත නහුතයෙක, හුත නහුත කෝටියෙක් නම් කම්භයෙක, කම්භ කෝටියෙක් නම් විස්කම්භයෙක, විස්කම්භ කෝටියෙක් නම් අහහයෙක, අහහ කෝටියෙක් නම් අබබයෙක, අබබ කෝටියක් නම් අටටයෙක, අටට කෝ‍ටියෙක් නම් සොගන්ධියෙක,සොගන්ධික කෝටියෙක් නම් උප්පලයෙක, උප්පල කෝටියක් නම් කුමුදයෙක, කුමුදකෝටියෙක් නම්, පුණ්ඩරීකයෙක. පුණ්ඩරීක කෝටියෙක්නම් පදුමයෙක, පදුම කෝටි‍ෙයක් නම් කථානයෙක, කථාන කෝටියෙක් නම් මහා කථානයෙක, මහා කථාන කෝටියෙක් නම් අසඬ්ඛ්යියක් නමි...

මේවා අති විශාල අගයක් දරණ සංඛ්‍යාය උදාහාරණ ලෙස මහා කාථානයකට  1යි බිංදු 126ක් ලෙසිය යුතුය. හිංදු අරබි ක්‍රමයට මෙවැනි විශාල සංඛ්‍යා ලිවීමේදී පිටු පිරීවට සිදුවනු ඇත. නමුත් බිංදුව රහිතව සංකේත මගින් ලියන්නාවූ සිංහල ඉලක්කම් වලින් පහසුවෙන් එක සංකේතයකින් මේ විශාල සංඛාවක් නමුදු ලිවිය හැකිය.

ආශ්‍රිත ලිපි
 නහුත රජ