සෙප්ටිමියස් සෙවේරුස්

සෙවේරුස් ලෙසින්ද හැඳින්වෙන, සෙප්ටිමියස් සෙවේරුස් (; සම්භාව්‍ය ලතින් භාෂාවෙන්, සෙවේරුස්ගේ නම අභිලේඛනය කෙරෙනුයේ LVCIVS SEPTIMIVS SEVERVS AVGVSTVS ලෙසිනි. 11 අප්‍රේල් 145 – 4 පෙබරවාරි 211) යනු, 193 සිට 211 දක්වා රාජ්‍ය කල රෝමානු අධිරාජයෙකි. අප්‍රිකා නම්වූ රෝමානු පළාතේ ලෙප්ටිස් මඤ්ඤා නම්වූ ස්ථානයෙහි සෙවේරුස් උපත ලදි.   මාර්කුස් අවුරෑලියුස්ගේ සහ  කොමඩුස්ගේ රාජ්‍යධූර කාලයන් තුලදී, තරුණ සොවේරුස්, කුර්සුස් ඔනෝරුම්—සාම්ප්‍රදායිකව තනතුරුවලට අනුප්‍රාප්තිය — යටතේ ඉහළ තනතුරු සඳහා ක්‍රමයෙන් පත් විය. වසර 193දී පර්ටිනක්ස් අධිරාජයාගේ මරණයෙන් පසු ඇතිවූ අධිරාජයන් පස්දෙනගේ වසර තුලදී සෙවේරුස් බලය ඩැහැගති.බර්ලි (1999), පි. 113.

තනතුරුධාරී අධිරාජයා ඩිඩියුස් ජූලියානුස් බලයෙන් පහකොට මරාදැමීමෙන් පසුව, තනතුරුට හිමිකම් පෑ ඔහුගේ විරුද්ධවාදීන්වූ, පෙෂනියුස් නයිජර් සහ ක්ලොඩීයස් ඇල්බයිනස් නමැති සෙන්පතිවරුන් හා සෙවේරුස් සටන් කලේය. චිලීචාහී පැවති ඉසස් සටනෙහිදී  නයිජර් පරාජය කෙරුණේ වසර 194 දීය. එම වසරේ පසු භාගයේදී, නැගෙනහිර දේශසීමාවෙන් ඔබ්බට කෙටි දාණ්ඩිත යුද්ධ ක්‍රියාන්විතයක් මෙහෙයවූ සෙවේරුස්, නව පළාතක් ලෙසින්  ඔස්රොයිනෙ රාජධානිය ඈඳා ගත්තේය.බර්ලි (1999), පි. 115. වසර තුනකට පසුව, ගොල් දේශයෙහිදී පැවති  ලූග්ඩුනුම් සටනේදී,  සෙවේරුස් විසින් ඇල්බයිනස් පරාජය කෙරිණි.බර්ලි (1999), පි. 125.

බටහිර පළාත් තුල ඔහුලේ පාලනය තහවුරු කරගැනීමෙන් අනතුරුව, පර්තියානු අධිරාජ්‍යයට එරෙහිව, කෙටි නමුත් වඩාත් සාර්ථක යුද්ධයක් නැගෙනහිර දිගෙහි මෙහෙයවූ සෙවේරුස්, වසර 197දී, ඔවුන්ගේ අගනුවර කතෑසිෆොන් ඉවත් කරමින් නැගෙනහිර දේශසීමාව  ටයිග්‍රස් දක්වා දිගු කර ගති.බර්ලි  (1999), පි. 130. තවදුරටත්, ඇරබියා පෙට්‍රයියා පළාතේ පිහිටි ලයිම්ස් ඇරබිකුස් බලකොටුව පුළුල් කොට තවද ශක්තිමත් කලේය.බර්ලි (1999), පි. 134. 202 වසරෙහිදී, ගැරමන්ටෙස් වරුනට එරෙහිව, ඔහු අප්‍රිකාවෙහි සහ මොරිටේනියාවෙහි මෙහෙයුම් දියත් කලේය; එහිදී ඔවුන්ගේ අගනුවර ගැරමා අත්පත් කර ගෙන, අධිරාජ්‍යයෙහි දකුණු දේශසීමාවෙහි පිහිටි  ලයිම්ස් ට්‍රිපෝලීටානුස්  බලකොටුව පුළුල් කෙරිණි.බර්ලි (1999), පි. 153.

ඔහුගේ රාජ්‍ය පාලන යුගයෙහි පසු කාලයේදී ඔහු බ්‍රිතාන්‍යය වෙත  ගමන් කොට, හේඩ්‍රියන්ස්  පවුර ශක්තිමත් කිරීම සහ ඇන්ටොනයින් පවුර යළි අත්පත් කර ගැනීම ආදි මෙහෙයුම් වල නිරත විය. 208 වසරෙහිදී, ඔහු විසින්  කැලිඩෝනියාව ආක්‍රමණය (නූතන ස්කොට්ලන්තය) කළ නමුදු, වසර 210 අග භාගයේදී මරණාමුඛ ලෙසින් රෝගාතූර වීම නිසා ඔහුගේ අභිප්‍රායයන් වෙත එළඹිම එදිසියේ නවතාලීමට සිදු විය.බර්ලි (1999), පිටු. 170–187. 211 වසරේ මුල් භාගයේදී,  ඉබොරාකුම් (වර්තමාන යෝර්ක්, එංගලන්තය) හිදී , සෙවේරුස් මිය ගිය අතර  කරකල්ල සහ  ජේටා නමැති ඔහුගේ පුතුන් අනුප්‍රාප්තිකයෝ වූහ. ඔහුගේ පුතුන්ගේ අනුප්‍රාප්තිය හා සමගම, සෙවේරුස් විසින්  සෙවේරානු රාජ වංශය අරඹන ලද අතර,  තෙවන සියවසෙහි අර්බුදයට පළමුව, අධිරාජ්‍යයෙහි පැවැති අවසාන රාජ වංශය විය.

 සටහන් 

ප්‍රවර්ගය:145 උපත්
ප්‍රවර්ගය:211 මරණ
ප්‍රවර්ගය:2වන-සියවසෙහි රෝමානු අධිරාජයෝ
ප්‍රවර්ගය:3වන-සියවසෙහි රෝමානු අධිරාජයෝ
ප්‍රවර්ගය:අධිරාජ්‍යවාදී රෝමානු කොන්සල්වරු
ප්‍රවර්ගය:සෙවේරුයානු රාජ වංශය
ප්‍රවර්ගය:බ්‍රිතාන්‍යයෙහි පුරාතන රෝමන්වරු
ප්‍රවර්ගය:සෙප්ටිමියාවරු
ප්‍රවර්ගය:දේවාත්වාරෝපිත රෝමානු අධිරාජයෝ
ප්‍රවර්ගය:අප්‍රිකා පළාතෙන් බිහිවූ රෝමානුවෝ
ප්‍රවර්ගය:උතුරු අප්‍රිකාවේ ඉතිහාසය
ප්‍රවර්ගය:කාර්තජිනියානුවෝ
ප්‍රවර්ගය:රෝමානු ලිබියාව
ප්‍රවර්ගය: රෝමානු–පර්සියානු යුද්ධ වල නිරතවූ ජනයා