ၸဝ်ႈၶူး ၸွမ်ႁၢၼ် ၸၼ်ႇတိမႃ

လွင်ႈတၢင်းပဵၼ်မႃး 
ၸဝ်ႈၶူး ၸွမ်ႁၢၼ် ၸၼ်ႇတိမႃႇ  ၼႆႉ လႆႈၵိူတ်ႇႁၼ်ၼႃႈမႃး မိူဝ်ႈပီ 1979 လိူၼ်ဢွၵ်ႇတူဝ်ႇပိူဝ်ႇ 30 ဝၼ်း (ပီမိူင်း 1341 ၼီႈ၊ လိူၼ်သိပ်းသွင်မႂ်ႇ 11 ၶမ်ႈ) ဝၼ်းဢင်းၵၢၼ်း။ တီႈပွၵ်ႉတၢင်းတူၵ်း၊ ဝဵင်းမိူင်းပၼ်ႇ၊ ၸိုင်ႈတႆး ပွတ်းၸၢၼ်းၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ၸိုဝ်ႈပေႃႈမႄႈႁွင်ႉ လုင်းၸၢႆးၽေႃးၵ (ဝၢၼ်ႈၼႃးၶႆႉ၊ ၵဵင်းတွင်း)+ပႃႈၼၢင်းလႃႉ (ဝၢၼ်ႈႁူဝ်လိၼ်း၊ မိူင်းပၼ်ႇ) ယဝ်ႉ။ ၸဝ်ႈၶူးၸၼ်ႇတိမႃႇ ၼႆႉ မီးပီႈၼွင်ႉႁူမ်ႈတွင်ႉသီႇၵေႃႉ မီးပီႈၼၢင်းသွင်ၵေႃႉ ၼွင်ႉၸၢႆးၵေႃႉၼိုင်ႈ ၸဝ်ႈႁဝ်းပဵၼ်ၵေႃႉမၢႆသၢမ်။ ပီႈၼၢင်းမၢႆၼိုင်ႈ - ၼၢင်းသႅင်ၶမ်း (တေႇၼႃႈႁိူၼ်းၸွမ်း ၸၢႆးၼိ မိူင်းပၼ်ႇ) ပီႈၼၢင်းမၢႆသွင်- ၼၢင်းၼၢင်း (သဵင်ႈၵၢမ်ႇၵႂႃႇၸဵမ်မိူဝ်ႈၵေႃႉလဵၵ်ႉ) ၼွင်ႉၸၢႆး - ၸၢႆးၼွင်ႉ (တေႇၼႃႈႁိူၼ်းၸွမ်း ၼၢင်းသူၺ်ႇၵျႃႇ မိူင်းပၼ်ႇ) ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။

 ႁဵၼ်းလိၵ်ႈလၢႆး လႄႈ တီႈယူႇလၢႆလၢႆတီႈ 
 1985 လႆႈၶဝ်ႈႁဵၼ်း ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ၊ ပွၵ်ႉတၢင်းဢွၵ်ႇ၊ ဝဵင်းမိူင်းပၼ်ႇ။ ထိုင်မႃး 1988 ၼၼ်ႉ လႆႈလူင်းႁူင်းႁဵၼ်းသေ လႆႈမႃးသွၼ်လိၵ်ႈတႆး တမ်ႈတီႈဝတ်ႉရႃႇၸႃႇ မိူင်းပၼ်ႇ။ 
1989 ၶိုၼ်ႈပဵၼ်သၢင်ႇ တမ်ႈတီႈ ဝတ်ႉရႃႇၸႃႇ မိူင်းပၼ်ႇသေ လႆႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းလိၵ်ႈတႆး၊ သၢင်ႇတိုဝ်းၵမ်၊ လႄႈ သင်ႇၶႃႇလေႃးဝႃႇတ ၽၢႆႇတႆး ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။ 
 1990 လႆႈဢွၵ်ႇမႃးႁဵၼ်းလိၵ်ႈ တမ်ႈတီႈ တိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈ ပုပ်ၽႃရူင်ႇ၊ ဝဵင်းလွႆၵေႃႇ၊ မိူင်းယၢင်းလႅင် လႆႈမႃးႁဵၼ်းဢဝ် ၸၼ်ႉမူႇလဢွၼ်ႇ၊ မူႇလလူင် (တူင်ႇဝဵင်းမိူင်းယၢင်း)၊ ၸၼ်ႉငဝ်ႈ၊ ၸၼ်ႉဢွၼ်ႇ၊ ၸၼ်ႉၵၢင် လႄႈ ၸၼ်ႉလူင် (လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ) ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။
2000 ၼီႈ လိူၼ်သီႇလွင်ႈ (12)ၶမ်ႈၼၼ်ႉ လႆႈၽၢတ်ႇယၢၼ် ဝဵင်းလွႆၵေႃႇ၊ ၶဝ်ႈသူႇဝဵင်းလူင်တႃႈၵုင်ႈ။ လႆႈၵႂႃႇႁဵၼ်းလိၵ်ႈ ၸၼ်ႉၶူးထမ်မႃၸရိယ ၊ တိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈဢိၼ်းၸဵင်ႇယွႃႇမႃႉ၊ တႃႈၵုင်ႈ။ 
 2007 ၼီႈ ႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူး တၵ်ၵသီလႃထမ်မႃၸရိယ B.A (Buddhism) တီႈ - ၸၼ်ႉၸွမ်ပရိယတ်တိသႃႇသၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်း၊ တႃႈၵုင်ႈ။ 
 2013 ၼီႈ ႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူး M.A (Social Science) တီႈၸၼ်ႉၸွမ်မႁႃၸူးလႃးလွင်းၶွၼ်း၊ ၸိုင်ႈထႆး (MCU, Thailand)
 2020 ၼီႈ ႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူး PGDip (Pali and Buddhist Studies), တီႈၸၼ်ႉၸွမ်ပုတ်ႉထမိူင်းတႆး (SSBU) ဝဵင်းလူင်တူၼ်ႈတီး၊ မိူင်းတႆး။

 ၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း ၽႃႇသႃႇ လႄႈသႃႇသၼႃႇ ဢၼ်လႆႈၸွႆႈမႃး 
 ပီ 1996 ၼီႈ လႆႈၸွႆႈပဵၼ်ၶူးသွၼ် ပၢင်သွၼ်ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထလႄႈလိၵ်ႈလၢႆးတႆး ၶၢဝ်းမႆႈ (ဝၢၼ်ႈၶိူဝ်းၼဵမ်း၊ ဝၢၼ်ႈၶၢႆးၾႃႉၽႃႇ ၸေႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်။) 
 ပီ 1997 ၼီႈ လႆႈၸွႆႈပဵၼ်ၶူးသွၼ် ပၢင်သွၼ်ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထလႄႈလိၵ်ႈလၢႆးတႆး ၶၢဝ်းမႆႈ (ဝၢၼ်ႈၵွင်းမႆႉတီး၊ ၸေႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်။) 
 ပီ 1998 – 2000 ၼီႈ လႆႈႁဵတ်းၶူးသွၼ် လႄႈ ၶူးပူင်သွၼ် ပၢင်သွၼ်ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထလႄႈလိၵ်ႈလၢႆးတႆး ၶၢဝ်းမႆႈ (ထုင်ႉၸၢမ်ၵႃး၊ ၸေႈဝဵင်းယွင်ႈႁူၺ်ႇ) 
 ပီ 2001-2003 ၼီႈ လႆႈႁဵတ်းၶူးသွၼ် လႄႈ ၶူးပူင်သွၼ် ပၢင်သွၼ်ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထလႄႈလိၵ်ႈလၢႆးတႆး ၶၢဝ်းမႆႈ (တူင်ႇဝဵင်းမိူင်းပၼ်ႇ)။
 ပီ 1999-2000 ၼီႈ လႆႈႁဵတ်း ၸဝ်ႈၶူးသွၼ် တီႈတိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈ ဝတ်ႉပုပ်ႉၽႃႇရုင်ႇ၊ ဝဵင်းလွႆၵေႃႇ၊ မိူင်းယၢင်းလႅင်။ 
 2012 ၼီႈ လႆႈႁဵတ်း ၵႅမ်/ႁူဝ်ၼႃႈ - ၸုမ်းလုၵ်ႈႁဵၼ်းသင်ၶတႆး ၸၼ်ႉၸွမ်မိူင်းထႆး၊ ၵုင်းထဵပ်ႈ။ 
 ပီ 2018-2020 ၼီႈ လႆႈႁဵတ်း ၶူးပူင်သွၼ် ႁူင်းႁဵၼ်းထမ်မ ၸိုင်ႈတႆး။ (မိူင်းပၼ်ႇ၊ မိူင်းၼႆၢး၊ ၵဵင်းတွင်း၊ ၼမ်ႉၸၢင်၊ ပၢင်လူင်၊ မိူင်းသူႈ) 
 ပီ 2022 ၼီႈ လႆႈႁဵတ်း ၶူးသွၼ်၊ ၸၼ်ႉပီႇဢေႇ B.A လိၵ်ႈလူင်၊ ၸၼ်ႉၸွမ်ပုတ်ႉထမိူင်းတႆး။
 ပီ 2016 ၼီႈ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် လႆႈႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်း - ႁူဝ်ၼႃႈလူင်၊ ၽၢႆႇၸတ်းၵၢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇ၊ ၸၼ်ႉၸွမ်ပုတ်ႉထမိူင်းတႆး။ 
 လႆႈပဵၼ် ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်း ၸုမ်းၸဝ်ႈၼႃႇယၵ၊ ၸၼ်ႉၸွမ်ပုတ်ႉထမိူင်းတႆး။ 
 လႆႈပဵၼ် ၽူႈၼမ်းၼႂ်း၊ ၵေႃႇမတီႇၽၢႆႇၸတ်းၵၢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇ၊ ၸၼ်ႉၸွမ်ပုတ်ႉထမိူင်းတႆး။ 
 လႆႈပဵၼ် ၽူႈၼမ်းၼႂ်း၊ ၵွင်ႇၸီၽၢႆႇပွင်ႇၵၢၼ် ( The Executive Council member) ၸၼ်ႉၸွမ်ပုတ်ႉထမိူင်းတႆး။ 
 လႆႈပဵၼ် ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်း၊ သီးၼဵၵ်ႉ (The Senate) ၸၼ်ႉၸွမ်ပုတ်ႉထမိူင်းတႆး။

 ဝိႁၢရ်ဝတ်ႉဝႃး ဢၼ်ၸဝ်ႈလႆႈႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်းဝႆႉ 
 ဝတ်ႉရႃၸႃၵွင်တႆး၊ ပွၵ်ႉရႃၸႃႇ၊ ဝဵင်းမိူင်းပၼ်ႇ
 ဝတ်ႉႁူဝ်ၼွင်၊ ဝဵင်းၼွင်ဝွၼ်၊ ထုင်ႉပူင်း၊ ၸေႈဝဵင်းသီႇသႅင်ႇ
 ဝတ်ႉၽေႃထိရႃၸႃၸွမ်းမိူင်း၊ ပွၵ်ႉၽြႃးၽိူၵ်ႇ၊ ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး။

 တီႈယူႇယၢမ်းလဵဝ် လႄႈ တီႈၵပ်းသိုပ်ႇ 
ၸဝ်ႈၶူး ၸွမ်ႁၢၼ် ၸၼ်ႇတိမႃႇ ၊ ၸၼ်ႉၸွမ်ပုတ်ႉထမိူင်းတႆး၊ ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး။ မၢႆၽူင်း လႄႈ ဢီးမေးလ်- 09951444596, ssbu.j.h.candima@gmail.com

ၽိုၼ်ဢိင်

ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ပိုၼ်းတူဝ်