ڏوئي

ڏوئي (اردو: چمچ، انگريزي: Ladle/Spoon) سنڌي ثقافت ۽ رڌڻي جو هڪ اهم ۽ قديمي اوزار آهي، جيڪو ٻوڙ رڌڻ، ورهائڻ يا کائڻ لاءِ استعمال ڪيو ويندو آهي. هيءَ اڪثر ڪري ڪاٺ مان ٺھيل هوندي آهي، پر جديد دور ۾ پلاسٽڪ ۽ اسٽيل جون ڏوئيون پڻ عام آهن.

 بناوت 
ڏوئيءَ جا ٻہ مکيہ حصا ٿيندا آهن:
 ڳن: هٿ سان جهلڻ وارو ڊگهو حصو.
 ڪپو: اڳيون ويڪرو يا اونهو حصو جنھن ۾ کاڌو کڻبو آهي.

روايتي طور سنڌ ۾ ڏوئيون لئي، ٽالهي يا ٻٻر جي ڪاٺ مان تيار ڪيون وينديون آهن. ڪاٺ جي ڏوئيءَ جي خاصيت اها آهي تہ اها گرم ٻوڙ ۾ رکڻ سان گرم ناهي ٿيندي، جنھن ڪري رڌڻي ۾ ڪم ڪندڙ کي سھولت رهندي آهي.

 قسم 
سنڌي سماج ۾ ڏوئيءَ جا مختلف قسم ۽ نالا آهن:
 ڪاٺ جي ڏوئي: خاص ڪري ديڳين يا وڏن ٿانون ۾ ٻوڙ رڌڻ لاءِ.
 کيرڻي: کير ولوڙڻ يا کير گرم ڪرڻ لاءِ استعمال ٿيندڙ خاص ڏوئي.
 ڪفگير: سوراخن واري ڏوئي، جيڪا ترڻ (Frying) جي ڪم اچي ٿي.

 ثقافتي اهميت 
سنڌي ٻوليءَ ۾ ڏوئيءَ سان لاڳاپيل ڪيتريون ئي چوڻيون ۽ پھاڪا پڻ مشھور آهن. مثال طور: "ڏيڻ واري جي هٿ ۾ ڏوئي آهي" (يعني جنھن وٽ اختيار هجي، اهو جنھن کي چاهي نوازي سگهي ٿو). 

قديم زماني ۾ سنڌ جا واڍا (ڪاٺ جو ڪم ڪندڙ) ڏوئيءَ تي خوبصورت گُلڪاري ۽ نقش نگاري پڻ ڪندا هئا، جنھن ڪري هيءَ سنڌي هنر جو هڪ نمونو پڻ سمجهي ويندي هئي.

 پڻ ڏسو 
 رڌڻو
 سنڌي ثقافت

 حوالا 

Category:سنڌي ثقافت
Category:رڌڻي جا اوزار