اتر اوسيتيا-الانيا

اتر اوسيتيا-الانيا (روسي: Северная Осетия، سيورنايا اوسيتيا؛ اوسيتيائي: Цæгат Ирыстон/Иристон، سائيگات ارائسٽون/ارسٽون)، سرڪاري طور تي "اتر اوسيتيا-الانيا جي جمهوريه، روس جي هڪ جمهوريه آهي، جيڪا اوڀر يورپ جي اتر قفقاز علائقي ۾ واقع آهي. ان جي حد ڏکڻ ۾ جارجيا (ڏکڻ اوسيتيا) سان ۽ اولهه ۾ روس جي جمهوريه، ڪبارڊينو-بلڪاريا جمهوريه، اتر ۾ اسٽيوروپول ڪرائي، اوڀر ۾ جمهوريه چيچنيا ۽ ڏکڻ اوڀر ۾ انگوشيتيا جمهوريه سان آهن. ان جي آبادي، سال 2021ع جي آدمشماري مطابق، 6,87,357 هئي. جمهوريه جو گاديءَ جو هنڌ ولادي ڪاوڪاز آهي، جيڪا قفقاز جبلن جي دامن ۾ واقع آهي.

جمهوريه جي آبادي جي اڪثريت (سال 2021ع تائين %68) اوسيتيائي نسل، هڪ ايراني نسلي گروهه جيڪو جمهوريه ۽ پاڙيسري ڏکڻ اوسيتيا جو رهواسي آهي، سان تعلق رکي ٿو. اوسيتيائي ٻولي هڪ اوڀر ايراني ٻولي آهي، جيڪا وچين دور جي الانڪ ۽ قديم سرميشيائي ٻولين مان نڪتل آهي. اتر قفقاز ۾ ڪيترن ئي نسلي گروهن جي برعڪس، اوسيتيائي ماڻهن جي اڪثريت عيسائي (گهڻو ڪري مشرقي آرٿوڊوڪس) آهي. آبادي جو لڳ ڀڳ 30 سيڪڙو اوسيتيا جي نسلي مذهب، عام طور تي آتسدين (Уацдин، "سچو ايمان") جي پيروي ڪري ٿو ۽ هڪ وڏي مسلم اقليت موجود آهي. نسلي روسي ۽ انگوشيتيائي، جيڪا پاڙيسري جمهوريه انگوشيتيا ۾ اڪثريت رکن ٿا، جمهوريه ۾ اهم اقليتون ٺاهين ٿا.

اوسيتيا علائقو پنهنجي تاريخ کي قديم الانس ڏانهن جوڙي ٿو، جنهن 8هين صدي ۾ الانيا جي بادشاهت قائم ڪئي ۽ 9هين صدي ۾ عيسائيت اختيار ڪئي. بادشاهت 13هين صدي ۾ منگولن جي هٿن ختم ٿئي وئي. سال 1774ع کان 1806ع تائين، اوسيتيا کي آهستي آهستي روسي سلطنت ۾ شامل ڪيو ويو ۽ علائقي کي ورهائي، اتر حصو ٽيرڪ اوبلاست ۾ شامل ڪيو ويو، جڏهن ته هڪ ڏکڻ وارو حصو طفلس ۽ ڪٽائيسي گورنريٽ ۾ شامل ڪيو ويو. هي ورهاڱو سوويت دور ۾ جاري رهيو، جتي اتر اوسيتيا کي ۾ ٺاهيو ويو هو. روسي يونين جي اندر، جبلن واري خودمختيار سوويت سوشلسٽ جمهوريه ۽ ڏکڻ اوسيتيا کي جارجيائي سوويت سوشلسٽ جمهوريه جي اندر هڪ خودمختيار اوبلاست بڻايو ويو.

سوويت يونين جي ٽٽڻ کانپوءِ، اتر قفقاز جي بيئن حصن وانگر، جمهوريه اندروني تڪرار جو تجربو ڪيو. سال 1992ع ۾، پريگوروڊني ضلعي ۾ اوسيتيائي ۽ اڪثريتي مسلمان انگوش آبادي جي وچ ۾ هڪ مختصر نسلي جنگ ٿي. جمهوريه چيچنيا جي تڪرار مان نڪرندڙ اثرن، خاص طور تي سال 2004ع جي بيسلان اسڪول جي محاصري جي صورت ۾، جو تجربو ڪيو. روس لاءِ ڏکڻ اوسيتيا کي ملائڻ جون تجويزون ته جيئن ٻنهي حصن کي هڪ وجود طور شامل ڪيو وڃي، اڄ تائين موجود آهن.

اوسيتيائي کاڌي کي اوسيتيائي ثقافت جي هڪ لازمي پهلو طور سڃاتو وڃي ٿو. اوسيتيائي طرز جو کاڌو، جهڙوڪ فيدزين، هڪ گوشت جو سالن، اوسيٽيائي کاڌي جو هڪ لازمي جزو آهن. "ٽي سالن" جو تصور خاص علامتي اهميت رکي ٿو ۽ سج، زمين ۽ پاڻي جي نمائندگي ڪري ٿو.

نالو
جاگرافي
تاريخ
انتظامي ورهاست
معيشت
آباديات
سياست
ثقافت
اتر اوسيشيا-الانيا ۾ ڇهه ٿيٽر ۽ انهي سان گڏ اوسيشيا رياستي فل هارمونيا موجود آهي.
گيلري

پڻ ڏسو 
 ڏکڻ اوسيتيا 
 ڪوسٽا خيتاگوروف 
 اوسيتيائي موسيقي 
 اسٽائر نيڪساس

Following the dissolution of the Soviet Union, the republic experienced internal conflict like in much of the North Caucasus. In 1992, a brief ethnic war between Ossetians and the predominantly Muslim Ingush population in the Prigorodny District took place. The republic has experienced spillover from the Chechen conflict, most notably in the form of the 2004 Beslan school siege. Proposals for Russia to annex South Ossetia in order to incorporate the two as one entity exist to this day.

Ossetian cuisine is distinguished as an integral aspect of Ossetian culture. Ossetian-style pies such as Fydzhin (a meat pie) are a quintessential component of Ossetian cuisine. The "three pies" concept holds special symbolic significance, and representing the Sun, Earth, and water.

حوالا

ٻاهريان ڳنڍڻا

 Official website of the Republic of North Ossetia–Alania  
 (archived) Official website of the Parliament of the Republic of North Ossetia–Alania 

زمرو:اتر اوسيتيا-الانيا
زمرو:اوسيتيا 
زمرو:اتر قفقاز
زمرو:روس جي جمهوريتون
زمرو:1991 ۾ ٺاهيل رياستون ۽ علائقا
زمرو:روسي-ڳالهائيندڙ ملڪ ۽ علائقا
زمرو:اتر ڪاڪيشيائي وفاقي ضلعو 
زمرو:ملڪ ۽ علائقا جتي روسي هڪ سرڪاري ٻولي آهي