گو (راند)

گو (Go) هڪ تجريدي حڪمت عملي واري بورڊ گيم آهي جيڪا ٻن رانديگرن جي وچ ۾ کيڏي ويندي آهي. هن راند جو مقصد مخالف جي ڀيٽ ۾ بورڊ تي وڌيڪ علائقي (Territory) کي پنهنجي قبضي ۾ آڻڻ هوندو آهي. هيءَ راند 2,500 سال اڳ چين ۾ ايجاد ٿي هئي ۽ ان کي دنيا جي قديم ترين بورڊ گيم سمجهيو ويندو آهي جيڪا اڃا تائين کيڏي پئي وڃي.

 راند جو طريقو ۽ قاعدا 
راند ۾ استعمال ٿيندڙ ٽڪرن کي پٿر (Stones) چيو ويندو آهي. هڪ رانديگر ڪارا پٿر ۽ ٻيو اڇا پٿر استعمال ڪندو آهي.
 بورڊ: رانديگر بورڊ تي لڪيرن جي وچ ۾ موجود خالي جاين (Intersections) تي پٿر رکندا آهن. 
 قبضو (Capture): جڏهن ڪنهن پٿر يا پٿرن جي گروهه کي مخالف جا پٿر هر طرف کان گهيري وٺن، ته اهي پٿر بورڊ تان هٽايا ويندا آهن.
 راند جي پڄاڻي: راند تڏهن ختم ٿيندي آهي جڏهن ڪو به رانديگر وڌيڪ حرڪت ڪرڻ نه چاهي. جيت جو فيصلو قبضي ڪيل علائقي ۽ پٿرن جي تعداد مان ڪيو ويندو آهي.

 بورڊ جي بناوٽ 
معياري گو بورڊ 19×19 لڪيرن تي ٻڌل هوندو آهي، جنهن ۾ 361 پوائنٽس هونديون آهن. نوان رانديگر اڪثر سکڻ لاءِ ننڍن بورڊن (9×9 يا 13×13) تي کيڏندا آهن. 

 پيچيدگي ۽ رياضي 
جيتوڻيڪ هن راند جا قاعدا تمام سادا آهن، پر هيءَ انتهائي پيچيده راند آهي.
 امڪاني پوزيشنون: گو ۾ قانوني پوزيشنن جو تعداد لڳ ڀڳ  آهي، جيڪو کليل ڪائنات ۾ موجود ائٽمن جي تعداد () کان به ڪٿي وڌيڪ آهي.
 شطرنج سان مقابلو: شطرنج جي ڀيٽ ۾ گو جو بورڊ وڏو آهي ۽ ان ۾ هر چال (Move) لاءِ وڌيڪ اختيار موجود هوندا آهن.

 تاريخي حيثيت 
قديم چين ۾، گو کي مهذب عالمن لاءِ چار ضروري فنن مان هڪ سمجهيو ويندو هو. هن جو پهريون لکيل ذڪر چوٿين صدي قبل مسيح جي تاريخي رڪارڊن ۾ ملي ٿو. اڄڪلهه سڄي دنيا ۾ 46 ملين کان وڌيڪ ماڻهو هيءَ راند کيڏڻ ڄاڻن ٿا، جن جي اڪثريت اوڀر ايشيا ۾ رهي ٿي.

 وڌيڪ ڏسو 
 شطرنج
 چين جي تاريخ
 بورڊ گيمز

 حوالا 

زمرو:بورڊ گيمز
زمرو:چيني ايجادون
زمرو:گو راند