سمرن

سِمرن (؛ گُرمُکھی: ਸਿਮਰਨ، اُچارڻ: ؛ ؛ سنسڪرت: ، سمَرڻ، يعني ياد ڪرڻ، ورجائڻ)، روحانيت ۾ هڪ هندي ۽ پنجابي لفظ آهي، جيڪو پنهنجي ذات جي اعليٰ ترين پهلو جي لڳاتار ياد يا خدا جي مسلسل يادگيري (يا احساس) ڏانهن اشارو ڪري ٿو۔ هي حالت دنياوي ڪمن کي انجام ڏيندي به برقرار رکبي آهي۔

 سنت مت 
سنت مت ۾ ”سِمرن“ لفظ اُن روحاني مشق لاءِ استعمال ٿيندو آهي جنهن ۾ ديکشا دوران سَتگُرو طرفان ڏنل منتر کي ورجايو ويندو آهي۔ اهو منتر پاڻ به ”سِمرن“ سڏبو آهي۔ سِمرن جي ورجاءُ ڌيان دوران ۽ ڌيان کان ٻاهر به ڪئي ويندي آهي۔Simran What it means and its uses, by Kirpal Singh.

 سک مت 
”سِمرن“—جيڪو گُرمُکھی ۾ فعل طور استعمال ٿيندو آهي—خدا جي نالي (نام) تي ڌيان ڪرڻ کي ظاهر ڪري ٿو۔ سک مت هڪ الڳ عقيدو آهي، جنهن موجب خدا کي صرف ذاتي عقيدت سان محسوس ڪري سگهجي ٿو، بغير ڪنهن پادرين يا وچولي رسمن جي پابنديءَ جي۔

گرو گرنٿ صاحب موجب، سِمرن ذريعي انسان پاڪ ٿئي ٿو ۽ موڪشا (مُڪتي) حاصل ڪري ٿو۔ ڇو ته ”سِ-مَر“ جو مطلب آهي ”مرڻ تي غالب اچڻ“، جيڪو انا جي موت ڏانهن اشارو ڪري ٿو، جنهن سان آخري سچ (سچ) جي سڃاڻپ ممڪن ٿئي ٿي۔

گرو گرنٿ صاحب جي صفحي 202 تي لکيل آهي:

هي شبد سيکاري ٿو ته جيڪو ماڻهو انساني زندگيءَ مان حقيقي فائدو وٺڻ چاهي ٿو، ان کي دنياوي وابستگين کان آزاد ٿي اعليٰ روحاني حالت حاصل ڪرڻ گهرجي۔ اهڙيءَ طرح روزانو مقدس ڪلام کي ورجائڻ، سمجهڻ ۽ ان مطابق زندگي گذارڻ سان خدائي سچ آهستي آهستي ظاهر ٿئي ٿو اُن شخص لاءِ جيڪو سچائيءَ سان ان جي تلاش ڪري ٿو۔

گرو رام داس ”سارنگ ڪي وار“ (گرو گرنٿ صاحب، 1242) ۾ فرمائن ٿا:

 گُرمُکھی 
”سِمرن“ گُرمُکھی ۾ فعل طور استعمال ٿيندو آهي، جنهن جو مطلب آهي خدا جي نالي جو جپ ڪرڻ۔ سک مت هڪ اهڙو عقيدو آهي جنهن ۾ پرماتما کي بغير پادرين يا رسمن جي، صرف ذاتي عقيدت سان محسوس ڪري سگهجي ٿو۔

گرو گرنٿ صاحب ۾ بيان ٿيل آهي ته سِمرن سان پاڪ مُڪتي حاصل ٿئي ٿي، ڇو ته ”سِ-مَر“ انا جي فنا ڏانهن اشارو ڪري ٿو، جنهن سان سچ جي سڃاڻپ ٿيندي آهي۔

گرو گرنٿ صاحب جي صفحي 202 تي لکيل آهي:

”سِمر سِمر سُک پائيا“ — سِمرن ڪندي مون سڪون حاصل ڪيو۔

هي شبد انسان کي سيکاري ٿو ته جيڪڏهن هو انساني زندگيءَ مان فائدو وٺڻ چاهي ٿو ته کيس دنياوي خواهشن کان مٿانهون ٿي اعليٰ روحاني حالت حاصل ڪرڻي پوندي۔ روزانو نالي کي ورجائڻ، سمجهڻ ۽ ان تي عمل ڪرڻ سان خدائي سچ آهستي آهستي ظاهر ٿئي ٿو اُن لاءِ جيڪو دل سان ان جي تلاش ڪري ٿو۔

گرو رام داس ”سارنگ ڪي وار“ ۾ فرمائن ٿا:

”نام ابدِي آهي ۽ اسان جي سمجهه کان ٻاهر آهي۔

ساڳئي وقت اهو اسان جو دائمي ساٿي آهي ۽ ساري تخليق کي سنڀالي ٿو۔ تنهنڪري سچ پاڻ ظاهر ٿئي ٿو ۽ اسان کي پنهنجي دل ۾ ان کي ڏسڻ ڏئي ٿو۔ اخلاص سان اسين اهڙي سچ سان ملي سگهون ٿا۔“

سِمرن ڪرڻ سان منُ پرامن ٿئي ٿو ۽ هڪ روحاني طاقت محسوس ٿئي ٿي، جنهن کي الوڪڪ طاقت چيو وڃي ٿو۔ 

 پڻ ڏسو 
 وپاسنا
 ڌيانا (بدھ مت)
 ڌيانا (هندو مت)

 حوالا 

زمرو:روحاني عمل
زمرو:ڌيان
زمرو:سک روايتون
زمرو:سنت مت
زمرو:هندو روايتون