درگ

درگ ڀارت جي رياست ڇتيس ڳڙھ جو هڪ شهر آهي، جيڪو شيو ناتھ ندي جي اوڀر طرف واقع آهي ۽ درگ-ڀلائي شهري مجموعي جو حصو آهي۔ 1,064,077 جي شهري آبادي سان، درگ-ڀلائي ڇتيسڳڙھ ۾ رائيپور کان پوءِ ٻيون سڀ کان وڌيڪ آبادي وارو شهري علائقو آهي۔ اهو درگ ضلعو جو هيڊڪوارٽر آهي۔

 تاريخ 
هي شهر لڳ ڀڳ ڏهين صدي ۾ جگپال نالي هڪ شخص طرفان آباد ڪيو ويو، جيڪو اصل ۾ مرزاپور جي بادل ديش مان آيو هو ۽ رتناپور جا ڪلاچوري بادشاهه جو خزاني جو عملدار بڻيو۔ سندس بهترين خدمتن عيوض کيس درگ ۽ ان سان لاڳاپيل 700 ڳوٺن جي جاگير عطا ڪئي وئي، ۽ پوءِ هن رتناپور جا ڪلاچوري حڪمران کي سندس فتحن ۾ وڏي مدد فراهم ڪئي۔
شهر جو اصل نالو “شيو درگ” هو، جنهن جو لفظي مطلب شيو ناٿ ندي تي قائم قلعو آهي۔ درگ ۾ هڪ قلعو موجود هو، جيڪو وچئين دور جي رتناپور جا ڪلاچوري بادشاهن جي انتظام هيٺ 18 “ڳڙهن” يا ضلعن مان هڪ جو مرڪز هو۔
مشهور برطانوي آثار قديمه ماهر اليگزينڊر ڪننگھم جو خيال هو ته وچئين دور ۾ درگ اهم حيثيت رکندڙ هنڌ هوندو، ڇاڪاڻ⁠ تہ ان جو نالو ئي “قلعو” جي معنيٰ ڏئي ٿو۔ جڏهن ناگپور رياست جي مراٺن 1741ع ۾ ڇتيس ڳڙھ تي حملو ڪيو، تڏهن هنن پراڻو ڪلاچوري قلعو قبضي ۾ وٺي ان کي پنهنجو فوجي مرڪز بڻايو۔

 آبهوا 

 آبادي 
2001ع جي ڀارت جي مردم شماري موجب، درگ جي آبادي 231,182 هئي۔ مرد آبادي جو 51 سيڪڙو ۽ عورتون 49 سيڪڙو هيون۔ 12.8 سيڪڙو آبادي 0 کان 6 سالن جي عمر وارن تي مشتمل هئي۔ 2001ع ۾ درگ جي 7 سالن کان مٿي آبادي لاءِ اثرائتي خواندگي جي شرح 82.7 سيڪڙو هئي۔
2011ع جي ڀارت جي مردم شماري مطابق، درگ-ڀلائينگر شهري مجموعي جي آبادي 1,064,077 هئي۔ درگ-ڀلائينگر شهري مجموعي ۾ شامل آهن: درگ (ميونسپل ڪارپوريشن)، ڀلائينگر (ميونسپل ڪارپوريشن)، ڊومرڊيه (حصو)، ڀلائي چارودا (ميونسپل ڪارپوريشن)، جامُل، درگ (ميونسپلٽي)، ڪمھاري (ميونسپلٽي) ۽ اُتئي (نگر پنچائت)۔
2011ع ۾ درگ ميونسپل ڪارپوريشن جي ڪُل آبادي 268,679 هئي، جن مان 136,537 مرد ۽ 132,142 عورتون هيون۔ 29,165 ماڻهو ڇهن سالن کان گهٽ عمر جا هئا۔ 7 سالن کان مٿي آبادي لاءِ خواندگي جي شرح 87.94 سيڪڙو هئي، جنهن ۾ مردن جي خواندگي 93.72 سيڪڙو ۽ عورتن جي 82.00 سيڪڙو هئي۔ 2011ع ۾ شهر جو جنسي تناسب 968 هو۔

 نمايان شخصيتون 
 سنتوش اراسويلي، ٽيبل ٽينس جو بين الاقوامي تمغا يافته رانديگر
 ڀوپيش بگھيل، اڳوڻو وزير اعليٰ، ڇتيس ڳڙھ
 وجي بگھيل، پارليامينٽ ميمبر، درگ لوڪ سڀا حلقو
 انوراگ باسو، ڀارتي فلم هدايتڪار
 صبا انجم ڪريم، اڳوڻي رانديگر، ڀارت جي عورتن جي قومي فيلڊ هاڪي ٽيم
 آڪرشي ڪشياپ، بين الاقوامي بيڊمنٽن رانديگر
 سروج پانڊي، ميئر، ايم ايل اي ۽ پارليامينٽ ميمبر
 تامرڌوج ساهو، اڳوڻو گهرو وزير، ڇتيس ڳڙھ
 امت ثنا، ٻئي نمبر تي آيل، ’’انڊين آئيڊل 1‘‘
 هرپريت سنگھ (ڪرڪيٽر)، 1991ع ۾ ڄائو)، آءِ پي ايل ڪرڪيٽر
 ارون وورا، سياستدان، اڳوڻو ايم ايل اي، درگ سٽي اسيمبلي حلقو
 موتي لال وورا، سياستدان، ڀارتي قومي ڪانگريس
 گجيندر ياديو، ايم ايل اي، درگ سٽي اسيمبلي حلقو

 حوالا 

 ٻاھريان ڳنڍڻا 

زمرو:درگ 
زمرو:ڇتيسڳڙھ ۾ ميونسپل ڪارپوريشنون