عدن جي نار

عدن جي نار (عربي: خليج عدن؛ صومالي: گخانڪا خاميد) هندي سمنڊ، اتر ۾ يمن، اوڀر ۾ عربي سمنڊ، اولهه ۾ جبوتي ۽ گاردافوئي چينل، سقوطرا ٻيٽن جو ميڙ، صوماليا ۾ پنٽالينڊ ۽ ڏکڻ ۾ صومالي لينڊ جي وچ ۾،Lytle, Ephraim. "Early Greek and Latin Sources on the Indian Ocean and Eastern Africa." Early Exchange between Africa and the Wider Indian Ocean World. Palgrave Macmillan, Cham, 2016. 113-134. هڪ اونھي پاڻيءَ واري نار آهي. اتر اولهه ۾ اها باب المندب سامونڊي گذرگاهه ذريعي ڳاڙهي سمنڊ سان ۽ اوڀر ۾ عربي سمنڊ سان ڳنڍيل آهي. اولهه ۾ اها جيبوتي ۾، اها تنگ ٿي، تاجورا جي نار جي شڪل اختيار ڪئي ٿي. عدن جو سامونڊي جبلن جو سلسلو نار جي وچ ۾ آهي ۽ هن تي ٽيڪٽونڪ سرگرميون نار جي ويڪر ۾ هر سال تقريباً 15 ملي ميٽر (0.59 انچ) تائين واڌ ڪرن ٿيون.

قديم يوناني نار کي "ارائيٿئرئن سمنڊ" جي اهم ترين حصن مان هڪ سمجهندا هئا. پوء اها مسلمانن جي غلبي ۾ آيو، ڇاڪاڻ ته نار جي چوڌاري علائقو اسلام قبول ڪري چڪو هو. 1960ع جي ڏهاڪي جي آخر کان وٺي، نار ۾ سوويت بحري موجودگي ۾ اضافو ٿيو. سوئز ڪينال بند ٿيڻ جي دوران نار جي اهميت گهٽجي وئي، پر مصري حڪومت پاران سال 1975ع ۾ واهه کي ٻيهر کولڻ کان پوءِ ان کي ٻيهر زنده ڪيو ويو، جڏهن واهه کي ٻيهر کوليو ويو.

آبي رستو هندي سمنڊ ۾ ميڊيٽرينين سمنڊ ۽ عربي سمنڊ جي وچ ۾ اهم سوئز ڪينال شپنگ روٽ جو حصو آهي. هر سال 21,000 جهاز خليج کي پار ڪندا آهن. هي رستو اڪثر ڪري فارس جي نار جي تيل جي ترسيل لاءِ استعمال ٿيندو آهي، جيڪو نار کي عالمي معيشت ۾ هڪ لازمي آبي رستو بڻائي ٿو. نار جي ڪناري اهم شهرن ۾ سڀ کان پهرين يمن جي شهر عدن جو نالو اچي ٿو. ٻئي يمني شهرن مان زنجبار، شُقره، احور، بالحاف، مُڪلا، الشهر، الحامي، حاديبو ۽ قُلنسيا شامل آهن. آفريقي پاسي تي جيبوتي، بربرا ۽ بوساسو مکيه شهر  آهن. 

وڏي پيماني تي تجارتي طور مڇي جي شڪار جي سهولتن جي کوٽ جي باوجود، ساحلي پٽي ڪيترن ئي الڳ ٿيل مڇين جي شڪار ڪرڻ وارن شهرن ۽ ڳوٺن جي مدد ڪري ٿي. عدن جي نار مڇين، ڪڇئن ۽ لابسٽر سان ڀريل آهي. مقامي طور تي مڇي جو شڪار ساحل جي ويجهو ٿيندو آهي. سارڊين، ٽونا، ڪنگ فش ۽ ميڪريل سالياني مڇي جي شڪار جو وڏو حصو ٺاهيندا آهن. ڪريفش ۽ شارڪ پڻ مقامي طور تي شڪار ڪيو وينديو آهن. 

 تاريخي نالا 

 جاگرافي 

 خاص اقتصادي زون 

 معيشت 

 ماحوليات 

 پڻ ڏسو 

حوالا

ٻاهريان ڳنڍڻا

 Space Station photograph of the Gulf of Aden and the Horn of Africa

زمرو:عدن جي نار
زمرو:نارون
زمرو:آفريڪا جون نارون
زمرو:صوماليا جا پاڻيءَ جا جسم 
زمرو:يمن جا پاڻيءَ جا جسم 
زمرو:عربي سمنڊ جا پاڻيءَ جا جسم زمرو:پاڻي جي جسمن جي لحاظ کان قزاقي عدن 
زمرو:ڳاڙهي سمنڊ جا پاڻيءَ جا جسم زمرو:جبوتي جا پاڻيءَ جا جسم 
زمرو:آفريڪا جي نارون 
زمرو:اولهائين انڊو-پئسفڪ