مارشل آرٽس

مارشل آرٽس (Martial Arts) جنگي مھارتن ۽ دفاعي روايتن جو هڪ منظم نظام آهي. اهي فن مختلف مقصدن لاءِ سکيا ويندا آهن، جن ۾ خود دفاع، فوجي ۽ قانوني استعمال، مقابلا، جسماني ورزش، ذهني ۽ روحاني ترقي، ۽ ڪنهن قوم جي ثقافتي ورثي کي بچائڻ شامل آهن.

 لفظي بناوت ۽ تاريخ 
"مارشل آرٽس" جو لفظ لاطيني ٻوليءَ مان نڪتل آهي، جنهن جو مطلب آهي "مارس جا فن" (Arts of Mars). مارس قديم رومي ڏينھن ۾ جنگ جو ديوتا هو. 
 پراڻو استعمال: 1550ع واري ڏهاڪي ۾ هي لفظ يورپ جي جنگي نظامن لاءِ استعمال ٿيندو هو.
 مقبوليت: 1960ع ۽ 1970ع جي ڏهاڪي ۾ هانگ ڪانگ جي فلمن ۽ بروس لي (Bruce Lee) جي ڪري هي لفظ سڄي دنيا ۾ مشهور ٿيو. ان کان اڳ ايشيائي مارشل آرٽس کي "مارشل سائنس" پڻ چيو ويندو هو.

 قسمن جي ورڇ 
مارشل آرٽس کي انهن جي ٽيڪنيڪن ۽ استعمال جي بنياد تي مختلف گروهن ۾ ورهايو ويو آهي:

 1. هٿيارن سان ۽ هٿيارن کان سواءِ 
 غير مسلح (Unarmed): جنهن ۾ هٿيار استعمال نه ٿيندا آهن. ان ۾ وري ٻه قسم آهن:
 اسٽرائيڪنگ (Striking): مڪن ۽ لٽن جو استعمال (مثال طور: ڪراٽي، باڪسنگ، موائي ٿائي).
 گريپلنگ (Grappling): وڙهڻ دوران هڪٻئي کي پڪڙڻ يا ڪيرائڻ (مثال طور: جوڊو، ريسلنگ، جيو-جتسو).
 مسلح (Armed): هٿيارن جو استعمال، جهڙوڪ تلوار بازي (Swordsmanship) يا لٺ سان وڙهڻ.

 2. مقصد جي بنياد تي 
 خود دفاع: گهٽين جي ويڙهه يا اوچتي حملي کان بچڻ لاءِ.
 راند (Combat Sports): مقابلا ۽ ميڊل حاصل ڪرڻ لاءِ.
 ذهني ترقي: ميڊيٽيشن ۽ اندروني سڪون لاءِ (مثال طور: تائي چي).

 عالمي اثرات 
مارشل آرٽس اڄڪلهہ صرف ويڙھ تائين محدود ناهي پر هي هڪ تفريح، ميڊيٽيشن ۽ جسماني تندرستي (Fitness) جو ذريعو پڻ آهي. ڪيترائي قديم فن جھڙوڪ چيني ڪنگ فو يا جاپاني سمورائي روايتون اڄ به دنيا ۾ انتهائي احترام سان سکيون وڃن ٿيون.

 اهم مارشل آرٽس جو مقابلو 
 نالو  ملڪ  بنيادي خاصيت ڪراٽي  جاپان  مڪا ۽ لٽون (Striking) ڪنگ فو  چين  تيز حرڪتون ۽ حيواني انداز جوڊو  جاپان  ڪيرائڻ ۽ پڪڙڻ (Grappling) تائيڪوانڊو  ڪورين  لٽن جو ماهرانه استعمال ڪلري پائٽو  هندستان  دنيا جي قديم ترين فنن مان هڪ

 حوالا 

زمرو:مارشل آرٽس
زمرو:جنگي فن
زمرو:ثقافت
زمرو:رانديون