فتاوا رضويه

فتاویِٰ رضویہ سني اسلام اندر (قانوني فتويٰ/حڪمي بيان) جو هڪ مجموعو آهي، جيڪو حنفي مذهب (فڪري/فقهي اسڪول) جي دائري ۾ هڪ مشهور اسلامي عالم احمد رضا خان جو مرتب/تصنيف ڪيل آهي. شريعت جي رهنمائي لاءِ اثرائتي دستور طور، هي ڪم تصوف ۾ به نمايان حيثيت رکي ٿو.

فتاوا رضويه بابت ارون شورئي پنهنجي ڪتاب، ”دي ورلڊ آف فتوائاز اور دي شريعه اِن ايڪشن“ ۾ بحث ڪيو آهي (2012ع، ).
هن جا 12 جلد پهريون ڀيرو احمد رضا خان جي ڀاءُ حسني پريس مان شايع ڪيا، ۽ مصنف جي حياتيءَ دوران مختلف فتاوائن جا رڳو ٻه جلد ڇپيا هئا. پوءِ لاهور ۾ رضا فائونڊيشن طرفان 30 جلدن ۾ شايع ٿيو. رضا اڪيڊمي 1985ع ۾ ان جي مختلف جلدن کي شايع ڪرڻ واري پهرين اداري طور ذڪر ڪئي وڃي ٿي.

 ڪتاب ۽ رسالا 
هن ۾ حنفي فقھ جي دائري اندر عالمن ۽ عام ماڻهن کان پڇيل سوالن جي بنياد تي قانوني حڪمن فتاوا بابت ڪتاب ۽ رسالا شامل آهن، جيڪي ڪيترن مختلف موضوعن ۽ اعتقادن کي ڍڪين ٿا.

فتاوا رضويه ۾ شامل ڪي ڪتاب ۽ رسالا:

 طهارت جو ڪتاب 
هي حصو حنفي فقھ تحت صفائي ۽ شرعي طهارت (رِتُوئل پاڪيزگي) تي مرڪوز آهي ۽ هن ۾ لڳ ڀڳ 239 فتاوا شامل آهن. هن ۾ لڳ ڀڳ 29 رسالا آهن، جيڪي هي آهن:
 اِها آگاهي ته فتاوا امام جي راءِ تي مبني آهن.
 وضو جا رڪن
 وضو کان پوءِ سُڪائڻ لاءِ ڪپڙو استعمال ڪرڻ
 نڪ/بلغم جو وهي پوڻ وضو کي باطل نٿو ڪري
 اهي احڪام جن ۾ رت وضو کي باطل ڪري ٿو
 ننڊ جو ڪهڙو قسم وضو کي باطل ڪري ٿو
 وضو ۾ پيش ايندڙ مسئلن جو خلاصو
 احتلام بابت حڪم ۽ سبب
 وضو لاءِ پاڻي جي مقدار
 وضو ۾ بنا ضرورت پاڻي ضايع ڪرڻ
 جنُب لاءِ قرآن پڙهڻ جون مختلف صورتون
 مستعمل (استعمال ٿيل) پاڻي جي تعريف
 جمع ٿيل پاڻي ۽ وهاري/اڇلايل پاڻي جو فرق
 گول (گهاٽي/گولائي واري) پاڻي بابت جائزو
 انهن پاڻيَن جي دائري ۾ وسعت جن جي سطح ۽ کوٽائي برابر نه هجي
 گهڻي مقدار واري پاڻيءَ ۾ ڪيتري کوٽائي گهربل آهي
 پاڪ پاڻي سان لاڳاپيل حڪم
 ٻار کان خريد ڪيل پاڻي بابت، ۽ نبيءَ جو ڏنل تحفو
 پاڻيءَ جي وهڪري جي وضاحت
 تيمم جي بهترين بيان ۽ تعريف
 پاڻي جي کوٽ جون شرطون
 تيمم بابت امام زُفَر جو بيان
 تيمم لاءِ مٽي/زميني شيءِ جي تعريف
 تيمم لاءِ استعمال ٿيل مٽي ٻيهر نه ورجائڻ جون شرطون
 صدرالشريعة جي تيمم بابت قول جي وضاحت
 جنُب کي پيش ايندڙ مسئلن لاءِ رهنمائي
 ڪتي ۽ ان جي شڪار بابت حڪم
 جانورن جي هڏن مان کنڊ صاف ٿيڻ بابت حڪم
 هڏن ۽ شراب جي حڪم ۾ فرق جي وضاحت

 نماز جو ڪتاب 
هي حصو حنفي فقھ تحت نماز بابت آهي ۽ هن ۾ لڳ ڀڳ 1203 فتاوا شامل آهن، جيڪي لڳ ڀڳ 23 رسالن ۾ آهن:
 نماز جو ڪتاب
 ”تاج جا موتي“: رات جي سفر کان اڳ واري نماز بابت بيان
 ڇا ٻه نمازون گڏ پڙهڻ جائز آهي؟
 آڱوٺن کي چُمڻ سبب نظر ۾ بهتري
 اقامت دوران آڱوٺن بابت حڪم
 دفن کان پوءِ قبر تي اذان ڏيڻ جي جواز بابت حڪم
 قبلو جي صحيح رخ جو تعين
 ضاد جي مخرج (ادا ڪرڻ جي جاءِ) جي وضاحت
 ضاد جي صحيح ادائيگي
 تقليد جي منڪرن پٺيان نماز پڙهڻ سخت طرح ممنوع آهي
 چار جواب
 ٻي جماعت کي قبول ڪندڙن لاءِ
 محراب ۾ امام جو صحيح قيام
 قنوتِ نازله بابت هڪ فتويٰ جو رد
 صلوٰة الاسرار جون برڪتون، صلوٰة الغوثيه بابت تحقيق
 صلوٰة الغوثيه جو طريقو
 تراويح ۾ مبارڪ بسم الله پڙهڻ
 مسجد جو صحن مسجد جو حصو آهي
 ڇا امام لاءِ جائز آهي ته هو حڪمران کي سلام ڪرڻ لاءِ منبر ڇڏِي؟
 جمعي جي نماز جي خطبون جي وچ ۾ دعا بابت حڪم
 جمعي لاءِ ٻي اذان بابت حڪم
 عيد نمازن کان پوءِ دعا بابت حڪم
 عيد نماز کان پوءِ مسلمان ڀائرن کي ڀاڪر پائڻ بابت دليل

 جنازي جي نماز جو ڪتاب 
هي حصو حنفي فقھ تحت اسلامي جنازي جي نماز بابت آهي ۽ هن ۾ لڳ ڀڳ 273 فتاوا شامل آهن، جيڪي لڳ ڀڳ 13 رسالن ۾ آهن:
 ميت جي ڪفن تي دعائون لکڻ جي جواز بابت بحث

حوالا

زمرو:اسلامي متن