ڪارڊ بورڊ

ڪارڊ بورڊ (Cardboard) هڪ عام اصطلاح آهي جيڪو ڪاغذ تي ٻڌل سخت شين لاءِ استعمال ٿيندو آهي، جنھن ۾ ٿلهي ڪاغذ (جنھن کي پيپر بورڊ چيو ويندو آهي) کان وٺي لھرن واري فائبر بورڊ (Corrugated fiberboard) تائين سڀ شيون اچي وڃن ٿيون.


 وضاحت 
ڪارڊ بورڊ هڪ اهڙو مواد آهي جيڪو ڪاغذ جي ڪيترن ئي تھن (Plies) کي پاڻ ۾ ملائي ٺاهيو ويندو آهي. ان جو رنگ قدرتي طور تي خاڪي کان هلڪو ناسي ٿي سگهي ٿو، پر ان تي رنگ ۽ ڇپائي (Printing) پڻ ڪري سگهجي ٿي. انگريزي ۽ فرانسيسي ٻولين ۾ هي لفظ عام استعمال ۾ آهي، پر واپار ۽ صنعت جي شعبي ۾ هن کي مخصوص نه سمجهيو ويندو آهي، تنهنڪري ماهر وڌيڪ فني اصطلاح استعمال ڪندا آهن.Walter Soroka, Illustrated Glossary of Packaging Terminology, p. 154.

 استعمال 
آمريڪا ۾ 2020ع دوران ڪارڊ بورڊ جو رڪارڊ استعمال ٿيو، جتي 120 ارب کان وڌيڪ ٽڪرا استعمال ڪيا ويا. هڪ اندازي موجب آمريڪا ۾ وڪامندڙ 80 سيڪڙو شيون ڪارڊ بورڊ جي پيڪنگ ۾ هونديون آهن. ماحولياتي اثرن کي گهٽائڻ لاءِ هاڻي ڪارڊ بورڊ کي ٻيهر استعمال (Repurposing) ڪرڻ جو رجحان وڌي رهيو آهي. فنڪار پڻ هن سستي مواد کي مجسما سازي ۽ فن پاري ٺاهڻ لاءِ استعمال ڪندا آهن. پابلو پڪاسو پنهنجي پهرين ڪيوبسٽ گٽار جي پهرين شڪل ڪارڊ بورڊ مان ئي تيار ڪئي هئي.

 قسم 
ڪارڊ بورڊ جا مختلف قسم آهن:
 پيپر بورڊ (Paperboard): هي ٿلهو ڪاغذ هوندو آهي جيڪو عام طور تي 0.010 انچ کان وڌيڪ ٿلهو هوندو آهي. هي پيڪنگ جي ننڍن دٻن لاءِ استعمال ٿيندو آهي.
 ڪوروگيٽيڊ فائبر بورڊ (Corrugated fiberboard): هن ۾ ڪاغذ جا ٻه سنوان تهه ۽ وچ ۾ هڪ لهرن وارو تهه هوندو آهي. هي تمام مضبوط هوندو آهي ۽ شپنگ جي وڏن دٻن لاءِ استعمال ٿيندو آهي.

 ٻيا قسم: جنھڻ ۾  وزٽنگ ڪارڊ، پوسٽ ڪارڊ، پليئنگ ڪارڊ (تاش جا پتا) ۽ ڪتابن جي سخت جلدن (Hardcovers) وارو ڪارڊ بورڊ شامل آهي.

 ري سائیڪلنگ (Recycling) 
اڪثر ڪارڊ بورڊ ٻيهر استعمال جي لائق (Recyclable) هوندا آهن. تنهن هوندي، اهي ڪارڊ بورڊ جن تي موم (Wax) يا ڪيميائي تهه چڙهيل هجي، انهن کي ري سائیکل ڪرڻ ڏکيو هوندو آهي.AGR Manser, Alan Keeling, Practical Handbook of Processing and Recycling Municipal Waste (1996), p. 298, 8.1.2. ڪارڊ بورڊ کي ٽڪرا ٽڪرا ڪري جانورن جي بسترن طور يا ڀاڻ (Compost) ٺاهڻ لاءِ پڻ استعمال ڪري سگهجي ٿو.Nicky Scott, Reduce, Reuse, Recycle: An Easy Household Guide (2007), p. 31.

 تاريخ 
لفظ "ڪارڊ بورڊ" جو استعمال گهٽ ۾ گهٽ 1848ع کان ملي ٿو. ڪيلوگ ڪمپني (Kellogg Company) سڀ کان پهريان اناج (Cereal) جي پيڪنگ لاءِ پيپر بورڊ جا ڪارٽن استعمال ڪيا هئا.

 مختلف استعمالن جا مثال 

 وڌيڪ ڏسو 
 ڪاغذ
 دٻو
 ري سائیڪلنگ

 حوالا 

زمرو:ڪاغذ جون شيون
زمرو:پيڪنگ