معياري ايٽمي مايو

|Example: copper in terrestrial sources. Two isotopes are present: copper-63 (62.9) and copper-65 (64.9), in  abundances 69% + 31%. The standard atomic weight  for copper is the average, weighted by their natural abundance, and then divided by the atomic mass constant mu.
ڪنهن ڪيميائي عنصر جو معياري ايٽمي مايو (Standard Atomic Weight) (عنصر E لاء علامت (Ar°(E))) ان عنصر جي سڀني آئسوٽوپس جي نسبتي آئسوٽوپڪ ماس جو وزني رياضي وارو اوسط آهي جيڪو زمين تي هر آئسوٽوپ جي ڪثرت سان وزن ڪيو ويندو آهي. 

مثال طور، آئسوٽوپ 63Cu (Ar = 62.929) ڌرتيءَ تي ٽامي جو 69 سيڪڙو ٺاهيندو آهي، باقي  
65Cu (Ar = 64.927) آهي، هن ڪري ٽامي جو معياري ايٽمي مايو؛

63.55 هوندو. نسبتي آئسوٽوپ وارو مايو طول و عرض کان سواءِ هوندو آهي، ۽ برابري وارو (weighted) اوسط به آهي. ان کي ايٽمي مايو مستقل ڊالٽن سان ضرب ڪندي، طول و عرض M سان ايٽمي مايو جي ماپ ۾ تبديل ڪري سگهجي ٿو.

سائنسدانن پاران استعمال ٿيندڙ ايٽمي وزن (Ar، جنهن کي نسبتي ايٽمي ماس پڻ چيو ويندو آهي) جي تصور جي مختلف قسمن مان، معياري ايٽمي وزن (Ar°) سڀ کان وڌيڪ عام ۽ عملي آهي. هر ڪيميائي عنصر جو معياري ايٽمي وزن عنصر جي قدرتي، مستحڪم، زميني ذريعن جي بنياد تي انٽرنيشنل يونين آف پيور اينڊ اپلائيڊ ڪيمسٽري (IUPAC) جي ڪميشن آن آئسوٽوپڪ ابنڊنس اينڊ ايٽمي وزن (CIAAW) پاران طئي ڪيو ويندو آهي ۽ شايع ڪيو ويندو آهي. تعريف زمين مان ڪيترن ئي نمائندگي ڪندڙ ذريعن مان نمونن جي استعمال کي بيان ڪري ٿي، ته جيئن قدر کي وڏي پيماني تي مادي لاءِ ايٽمي وزن طور استعمال ڪري سگهجي جيئن اهي حقيقت ۾ ملن ٿا - مثال طور، دواسازي ۽ سائنسي تحقيق ۾. هڪ عنصر جا غير معياري ايٽمي وزن ذريعن ۽ نمونن لاءِ مخصوص آهن، جهڙوڪ هڪ خاص آثار قديمه واري سائيٽ مان هڪ خاص هڏي ۾ ڪاربان جو ايٽمي وزن. معياري ايٽمي وزن اهڙن قدرن کي ايٽمي وزنن جي حد تائين سراسري ڪري ٿو جيڪي هڪ ڪيمسٽ شايد زمين مان ڪيترن ئي بي ترتيب نمونن مان حاصل ڪرڻ جي اميد رکي سگهي ٿو. هي حد ڪجهه معياري ايٽمي وزن جي قدرن لاءِ ڏنل وقفي جي نوٽيشن لاءِ منطق آهي. 

118 ڄاتل سڃاتل ڪيميائي عنصرن مان، 80 ۾ مستحڪم آئسوٽوپس آهن ۽ 84 ۾ هي زمين جي ماحول تي ٻڌل قدر آهي. عام طور تي، اهڙي قدر آهي، مثال طور:
هيليم (Helium) جو معياري ايٽمي مايو Ar°(He)) 

4.002602 amu آهي.

چوڏهن عنصرن لاءِ نمونا هن قدر کان مختلف آهن. ڇاڪاڻ ته انهن جي نموني ذريعن جي زوال جي تاريخ مختلف هئي. مثال طور، تلچھٽ واري پٿرن ۾ ٿيليم (Tl) جو آئسوٽوپڪ جوڙجڪ آگنيئس پٿرن ۽ آتش فشاني گيسن جي ڀيٽ ۾ مختلف آهي. انهن عنصرن لاءِ، معياري ايٽمي وزن هڪ وقفي جي طور تي نوٽ ڪيو ويو آهي: Ar°(Tl) = [204.38, 204.39]. * اهڙي وقفي سان، گهٽ گهربل حالتن لاءِ، انٽرنيشنل يونين آف پيور اينڊ اپلائيڊ ڪيمسٽري (فزڪس) پڻ هڪ روايتي قدر شايع ڪري ٿو. ٿيليم، Ar، روايتي °(Tl) = 204.38 لاءِ. ايٽمي ماس يونٽ (amu).
,  .
عنصرن جي معياري ايٽمي مايو جي فهرست
 Z نشان  نالو معياري ايٽمي مايو معياري ايٽمي مايو (Approx)1Hھائڊروجن1.008-	2Heهيليئم4.0026-	3	Li	ليٿيئم6.94-	4	Be	بيريليئم	9.0122-	5	B	بورون	10.0005-	6	C	ڪاربان		12.011-	7	N	نائٽروجن		14.007-	8	O	آڪسيجن	15.999-	9	F	فلورين18.998-	10	Ne	نيون20.180-	11	Na	سوڊيئم22.990	-	12	Mg	ميگنيشيئم24.305-	13	Al	ايلومينيم	26.982 -	14	Si	سليڪان28.085-	15	P	فاسفورس	30.974-	16	S	سلفر		32.06-	17	Cl	ڪلورين	35.45-	18	Ar	آرگون	39.95-	19	K	پوٽاشيئم 	39.098-	20	Ca	ڪئلشيم		40.078-	21	Sc	اسڪينڊيئم		44.956x22	Ti	ٽائيٽانيئم47.867x23	V	وينئڊيئم50.942x24	Cr	ڪروميئم51.996 x25	Mn	مينگانيز		54.93826	Fe	آئرن		55.845x27	Co	ڪوبالٽ		58.933x28	Ni	نڪل	58.693x29	Cu	ڪاپر63.546x30	Zn	زنڪ		65.38x31	Ga	گئليئم		69.723x32	Ge	جرمئنيئم72.630x33	As	آرسينڪ74.922x34	Se	سيلينيئم	78.971x35Brبرومين79.904x36	Kr	ڪرپٽن		83.798x37	Rb	روبيڊيم85.46x38	Sr	اسٽرونشيئم 87.62x39	Y	ايٽريم	88.906 x40	Zr	زرڪونيئم	91.224x41	Nb	نايوبيئم	92.906x42	Mo	مولبڊينم	95.95x43	Tc	ٽيڪنيشيئم97x44	Ru	روٿينيئم101.07 x45	Rh	روڊيئم 	102.91x46	Pd	پلاڊيئم		106.42x47	Ag	سلور107.87x48	Cd	ڪيڊميئم	112.41x49In	انڊيئم114.82x50Sn	ٽن	118.71 x51	Sb	اينٽيمني	121.76x52	Te	ٽيليوريم	127.60 x53I	آيوڊين		126.90	x54	Xe	زينون	131.29x55	Cs	سيزيئم		132.91x56Ba	بيريئم	137.33 x57La	لنٿانم138.91x58	Ce	سئريئم		140.12x59	Pr	پراسيوڊائيميئم140.91x60	Nd	نيوڊائيميئم144.24x61Pm	پرومئٿيئم150.36x62Sm	سماريئم150.36x63Eu	يورپيئم	151.96x64	Gd	گڊوليئم157.25x65	Tb	ٽيربيئم	158.93x66	Dy	ڊسپروسيئم		162.50x67	Ho	هولميئم	164.93x68	Er	اربيئم167.26x69Tm	ٿوليئم168.93x70	Yb	اٽربيئم173.05x71	Lu	لٽئٽيئم 	174.97 x72	Hf	هئفنيئم178.49x73	Ta	ٽئنٽالم180.95x74	W	ٽنگسٽين183.84 x75	Re	رينيئم186.21x76	Os	اوسميئم		190.23x77	Ir	اريڊيئم	192.22x78	Pt	پلاٽينيئم 	195.08x79	Au	گولڊ	196.97x80	Hg	مرڪري		200.59x81	Tl	ٿئليئم		204.38x82	Pb	ليڊ	207.2 x83	Bi	بسمٿ	208.98x	84	Po	پولونيئمNA	20985	At	ايسٽئٽنNA			21086	Rn	ريڊونNA		22287	Fr	فرانسيئمNA		22388Ra	ريڊيئم NA	22689	Ac	اڪٽينيئمNA 22790	Th	ٿوريئم			232.04x91	Pa	پروٽيڪٽينيم 231.04x		92	U	يورينيئم238.03x	93	Np	نيپچونيئمNA23794	Pu	پلوٽونيئمNA24495	Am	آمريڪيئم	NA24396	Cm	ڪيوريمNA24797	Bk	برڪيليئمNA24798Cf	ڪيليفورنيمNA25199	Es	آئنسٽائنيئم	NA252100	Fm	فرميئم	NA257101	Md	مينڊليويم	NA258102	No	نوبيليمNA259103Lr	لارينسيئمNA266104Rf	رٿرفورڊيمNA267105Db	ڊبنيئمNA268106	Sg	شيبورجيئمNA267107Bh	بوهريمNA270108Hs	هئزيئمNA271109	Mt	ميٽنريمNA278110Ds	ڊرمسٽاڊيمNA 281111Rg	روئنٽجينيم NA 282	112	Cn	ڪوپرنيڪيمNA 285113Nh	نيهونيئمNA 286114	Fl	فليروويئمNA 289115	Mc	ماسڪوويئمNA 290116Lv	ليورموريئم	NA 293117Ts	ٽينيسائنNA 294118	Og	اوگانيسنNA 294

ٻاهريان ڳنڍڻا
 IUPAC Commission on Isotopic Abundances and Atomic Weights
 Atomic Weights of the Elements 2011

زمرو:ڪيميا
زمرو:ماپ جي اڪائيون
زمرو:دوري جدول
زمرو:ڪيميائي مقدارون
زمرو:ڪيميائي تت

حوالا