ٿرموڊائنامڪس

ٿرموڊائنامڪس (Thermodynamics) طبیعیات جي هڪ شاخ آهي جيڪا گرمي، ڪم ۽ درجه حرارت، ۽ انهن جو تعلق توانائي، اينٽراپي، ۽ مادي ۽ تابڪاري جي طبيعي خاصیتن جی مطالعی سان آهي. انهن مقدارن جو رويو ٿرموڊائنامڪس جي چئن قانونن تي ضابطو رکي ٿو، جيڪي ماپيل ميڪرو اسڪوپي فزيڪل مقدار کي استعمال ڪندي مقداري وضاحت پيش ڪن ٿا، پر شمارياتي ميڪانڪس ذريعي خوردبيني جزن جي لحاظ کان وضاحت ڪري سگهجي ٿي. ٿرموڊائنامڪس سائنس ۽ انجنيئرنگ ۾ مختلف موضوعن تي لاڳو ٿئي ٿو، خاص طور تي طبیعي ڪيميا، حیاتي ڪيميا، ڪيميڪل انجنيئرنگ ۽ ميڪنيڪل انجنيئرنگ، پر ٻين پيچيده شعبن جهڙوڪ موسميات ۾ پڻ ٿئي ٿو. 

تاريخي طور تي، ٿرموڊائنامڪس شروعاتي ٻاڦ واري انجڻ جي ڪارڪردگي کي وڌائڻ جي خواهش مان ترقي ڪئي، خاص طور تي فرانسيسي طبیعیات دان، سادي ڪارنو (Sadi Carnot) جي ڪم ذريعي، جيڪو يقين رکندو هو ته انجڻ جي ڪارڪردگي اهم هئي جيڪا فرانس کي نيپولين وارين جنگين کي فتح ڪرڻ ۾ مدد ڪري سگهي ٿي.  اسڪاٽس۔آئرش طبیعیاتدان، لارڊ ڪيلون پهريون شخص هو، جنهن 1854ع ۾ ٿرموڊائنامڪس جي هڪ جامع تعریف تيار ڪئي   جنهن ۾ چيو ويو ته،   

"ٿرموڊائنامڪس جسم جي لڳل حصن جي وچ ۾ ڪم ڪندڙ قوتن سان گرميءَ جي لاڳاپي جو موضوع آهي، ۽ گرميءَ جو تعلق برقي ايجنسي سان. " 

جرمن طبیعیات دان ۽ رياضي دان روڊولف ڪلاسيئس ڪارنو جي اصول کي بحال ڪيو جيڪو ڪارنو چڪر جي نالي سان سڃاتو وڃي ٿو ۽ حرارت جي نظريي کي وڌيڪ صحيح ۽ مضبوط بنياد ڏنو. سال 1850ع ۾ شايع ٿيل سندس سڀ کان اهم مقالو "آن دي موونگ فورس آف هيٽ" Contains English translations of many of his other works. پهريون ڀيرو ٿرموڊائنامڪس جو ٻيو قانون بيان ڪيو. سال 1865ع ۾ هن اينٽراپي جو تصور متعارف ڪرايو. سال 1870ع ۾ هن ویریئل ٿيوريم متعارف ڪرايو، جيڪو گرميءَ تي لاڳو ٿئي ٿو.

ٿرموڊائنامڪس جی شروعاتي اطلاقن کي تيزيء سان  ميڪنيڪل گرمي انجڻ کان ڪيميائي مرڪبات ۽ ڪيميائي رد عمل جي مطالعي ڏانهن وڌايو ويو. ڪيميائي ٿرموڊائنامڪس ڪيميائي رد عمل جي پراسس ۾ اينٽروپي جي ڪردار جي نوعيت جو مطالعو ڪري ٿو ۽ فيلڊ جي توسيع ۽ ڄاڻ جو وڏو حصو مهيا ڪري ٿو. ٿرموڊائنامڪس جا ٻيا فارموليشن سامهون آيا. شمارياتي ٿرموڊائنامڪس، يا شمارياتي ميڪانڪس، پاڻ کي پنهنجي خوردبيني رويي مان ذرات جي اجتماعي حرڪت جي شمارياتي اڳڪٿين سان تعلق رکي ٿو. سال 1909ع ۾، ڪونسٽانٽن ڪراٿیوڊوري هڪ خالص رياضياتي طريقي کي هڪ محوري فارموليشن، هڪ وضاحت جیڪا اڪثر ڪري جاميٽريڪل ٿرموڊائنامڪس طور حوالو ڏنو ويو آهي، ۾ پيش ڪيو.
تعارف 
تاريخ
اصطلاح 
ٿرموڊائنامڪس جون شاخون
ٿرموڊائنامڪس جا قانون 
سسٽم ماڊل
حالتون ۽ پراسس  
گڏيل متغير 
محوري ٿرموڊائنامڪس 
لاڳو ٿيل ميدان
پڻ ڏسو
خارجي لنڪس


 Thermodynamics Data & Property Calculation Websites 
 Thermodynamics Educational Websites 
 Biochemistry Thermodynamics
 Thermodynamics and Statistical Mechanics
 Engineering Thermodynamics – A Graphical Approach
 Thermodynamics and Statistical Mechanics by Richard Fitzpatrick

Category:Energy

Category:Chemical engineering

 حوالا 

زمرو:طبيعيات
زمرو:طبيعيات جون ذيلي شاخون