غزوه خندق

غزوه خندق يا خندق جي جنگ (عربي: غزوة الخندق)، جنهن کي اتحادي گروهن جي جنگ (عربي: غزوة الاحزاب) جي نالي سان پڻ سڃاتو وڃي ٿو، مسلمانن ۽ قريش جي وچ ۾ لڙائي جو حصو هئي، جتي هن ڀيري قريش جارحيت اختيار ڪئي ۽ بني غطفان سان گڏ 10,000 جي لشڪر سان اڳتي وڌيا ۽ مديني شريف جو محاصرو ڪيو. مسلمانن، جن مديني ۾ پنهنجو بچاءُ ڪيو ۽ پنهنجي بستيءَ جي چوڌاري، حضرت سلمان فارسيءَ رضي الله تعالي عنه جي تجويز تي خندق کوٽيا. اها جنگ، جيڪا 627ع ۾ ٿي ۽ اٽڪل ٻه هفتا هلي.

احد جي جنگ ۾ شڪست جي باوجود پيغمبر اسلام ﷺ جن کي طاقت ۽ شهرت ۽ اسلام جي پکڙجڻ کي جاري رکندي ڏسي قريش تنگ ٿي پنهنجي شهر مديني تي قبضو ڪرڻ جو فيصلو ڪيو. اهو محسوس ڪندي ته انهن وٽ فوجي صلاحيت گهٽ هئي، ڇاڪاڻ ته هن صرف واپاري هئا، انهن بدوين (بنو غطفان) سان زور ڀريو ته جيئن انهن کي مهم ۾ شامل ڪيو وڃي. بنو نضير، جن کي محمد ﷺ پهريان مديني مان نيڪالي ڏني هئي، اهي به انهيءَ ڪوشش جو حصو هئا، ايتري قدر جو انهن بدوين کي پنهنجو اڌ فصل خيبر ۾ پيش ڪيو ته جيئن کين حصو وٺڻ لاءِ قائل ڪيو وڃي. آخر ۾، هنن مبينا طور تي 10,000 مردن (جيمز واٽ جي اندازي مطابق 7,500 کان به گهٽ) جي اتحادي فوج گڏ ڪرڻ ۾ ڪامياب ٿي ويا، جن ۾ بنو غطفان، بنو سليم ۽ بنو اسد شامل هئا. 

ٻئي طرف جڏهن محمد صلي الله عليه وسلم کي قريش جي اڳڀرائي جي خبر پئجي، حضرت سلمان فارسي،  انهن جي حرڪت کي روڪڻ لاء  سندس پوئلڳن کي هڪ اونهي خندق ٺاهن جي صلاح ڏني. بنو قريظه جو يهودي قبيلو خندق کوٽڻ ۽ اوزارن کي قرض ڏئي مسلمانن جي ان ڪوشش ۾ مدد ڪئي، پر پوء قريش ۽ بنو نضير جي يهودي سردارن جي اڪسائڻ تي غداري ڪيا. قريش جڏهن ويجهو پهتا ته اهي ان حڪمت عمليءَ کان ناواقف هئا ۽ خندق کان اڳتي وڌڻ لاءِ جدوجهد ڪرڻ لڳا. جيئن ئي گهيرو وڌندو ويو، نبي صلي الله عليه وسلم بنو غطفان سان ڳجهي ڳالهه ٻولهه ڪرڻ لاءِ وقت استعمال ڪيا ۽ پنهنجي مخالفن ۾ بي اعتمادي پيدا ڪيا. اٽڪل ٻن هفتن کان پوء، موسم خراب ٿي ويو ۽ حملي ڪندڙ پارٽي واپس ورتو. جنگ سبب مڪي وارن کي شام ڏانهن واپار ۽ سندن عزت جو گهڻو نقصان ٿيو. جڏهن ته مسلمانن جو رعب سڃي عرب تي پيو. احزاب جي موٽڻ کان پوءِ مٿس جبرائيل آيا، جنهن کيس بنو قريظه تي حملو ڪرڻ جي هدايت ڪئي، جنهن جي نتيجي ۾ مسلمانن طرفان ان جي آبادي کي قتل ۽ غلام بڻائي ڇڏيو.

پڻ ڏسو
حوالا

ٻاهريان ڳنڍڻا

The Battle Of The Trench
Al-Ahzab (the Confederates) Invasion
A Restatement of the History of Islam and Muslims;The Battle of the Trench by Sayed Ali
Battle of Ahzab (غزوة الاحزاب)

Trench
غزوه خندق
زمرو:جنگيون
زمرو:سيرت
زمرو:مدني دور
زمرو:تاريخ اسلام
زمرو:اسلامي جنگون
زمرو:اسلام ۽ يھوديت
زمرو:عربستان جي تاريخ
زمرو:يھوديت جي تاريخ