وڪٽوريا آبشار

وڪٽوريا آبشار (انگریزی:Victoria Falls؛ لوزي: Mosi-oa-Tunya، گرجن وارو دونھون ٽونگا: Shungu Namutitima، اُبلندڙ پاڻي) ڏاکڻي آفريڪا ۾ زمبيزي نديءَ تي هڪ آبشار آهي، جيڪو ٻوٽن ۽ جانورن جي ڪيترن ئي منفرد نسلن لاءِ رهائش مهيا ڪري ٿو. اهو زمبيا ۽ زمبابوي جي وچ ۾ سرحد تي واقع آهي ۽ دنيا جي سڀ کان وڏي آبشارن مان هڪ آهي، جنهن جي ويڪر 1,708 ميٽر (5,604 فوٽ) آهي. جيئن ئي زمبیزي درياهه زيمبيا کان زمبابوي ۾ داخل ٿئي ٿو، اهو آبشار 420 فوٽ ٽڪريءَ کان هيٺ ڪري ٿو. ايتري بلندي تي گرڻ سان، ان جو پاڻي 1600 فوٽن تائين پھچي ٿو ۽ جيڪو شور پيدا ٿئي ٿو اهو 25 ميل پري ٻڌي سگھجي ٿو.

آثار قديمه جا ماڳ ۽ زباني تاريخ سائيٽ جي افريقي ڄاڻ جو هڪ ڊگهو رڪارڊ بيان ڪن ٿا. جيتوڻيڪ 19ھین صدي کان اڳ ڪجهه يورپي جاگرافيدانن کي خبر هئي، اسڪاٽش مشنري ڊيوڊ ليونگسٽون 1855ع ۾ ان آبشار جي نشاندهي ڪئي ۽ انهن کي راڻي وڪٽوريا جي نالي پٺيان وڪٽوريا فالس جو نالو ڏنو. 20ھین صدي جي وچ کان وٺي، سائيٽ سياحت جو هڪ وڌندڙ اهم ذريعو رهيو آهي. زامبيا ۽ زمبابوي ٻنهي وٽ سائيٽ تي نيشنل پارڪ ۽ سياحت جو بنيادي ڍانچو آهي. 2010ع جي ڏهاڪي جي آخر ۾ ڪيل تحقيق مان معلوم ٿيو ته موسمياتي تبديليءَ جي ڪري ورن جي تبديليءَ سبب زوال جي ڪردار کي تبديل ڪرڻ جو امڪان آهي.

نالي جو اصل 

ڊيوڊ ليونگسٽون، اسڪاٽش مشنري ۽ مھم جو، پهريون يورپي آهي جنهن 16 نومبر 1855ع تي آبشار کي زامبيا جي ڪناري جي ويجهو ڏٺو، جنهن کي هاڻي ليونگسٽون ٻيٽ جي نالي سان سڃاتو وڃي ٿو، جيڪو درياهه جي وچ ۾ ٻن زميني ماڳن مان هڪ آهي، جيڪو فوري طور تي آبشار کان مٿانهون آهي. ليونگسٽون سندس ڏسڻ کي راڻي وڪٽوريا جي اعزاز ۾ نالو ڏنو، پر سوٿو ٻوليءَ جو نالو، موسي۔او۔تونيا  (Mosi-oa-Tunya)؛ "دونھون جيڪو گجگوڙ ڪري ٿو"، عام استعمال ۾ جاري آهي. عالمي ورثو لسٽ سرڪاري طور تي ٻنهي نالن کي تسليم ڪري ٿو. ليونگسٽون پڻ هڪ پراڻو نالو سيونگو يا چونگوي جو حوالو ڏنو آهي، جنهن جو مطلب آهي ”رينبو جو هنڌ“ (مسلسل اسپري جي نتيجي ۾). زمبابوي جي ويجھي نيشنل پارڪ جو نالو موسي۔او۔تونيا آهي، جڏهن ته زمبابوي جي ڪناري تي نيشنل پارڪ ۽ شهر ٻنهي جو نالو وڪٽوريا فالس آهي.  
تفصیل
ماپ 
گارجز 
ٺهڻ
تاريخ 
قدرتي ماحول 
شماريات
پڻ ڏسو 
خارجي لنڪس





حوالا

زمرو:آبشارون
زمرو:آفريڪا
زمرو:جاگرافي آفريڪا

زمرو:Articles containing video clips
زمرو:Block waterfalls
زمرو:Canyons and gorges of Africa
زمرو:First 100 IUGS Geological Heritage Sites
زمرو:Geography of Matabeleland North Province
زمرو:Geography of Southern Province, Zambia
زمرو:International waterfalls
زمرو:Livingstone, Zambia
زمرو:Tourist attractions in Matabeleland North Province
زمرو:Tourist attractions in Southern Province, Zambia
زمرو:Tourist attractions in Zambia
زمرو:Tourist attractions in Zimbabwe
زمرو:Waterfalls of Zambia
زمرو:Waterfalls of Zimbabwe
زمرو:World Heritage Sites in Zambia
زمرو:World Heritage Sites in Zimbabwe
زمرو:Zambezi River
زمرو:Zambia–Zimbabwe border