نسل (حياتيات)

نسل يا جڻ (genus) جاندارن جي اھڙي گروھه کي چيو ويندو آهي جيڪو ساڳئي خاصيتون رکندڙ نسلن تي آڌاريل ھجي.

حياتيات ۾ نسل (Genus؛ جمع: genera) نوع (Species) کان مٿانهون ۽ خاندان جي هيٺان هڪ ٽيڪسونومڪ درجو آهي، جيئن جاندار، فوسل ۽ وائرس جي حياتياتي درجي بندي ۾ استعمال ٿئي ٿو. بائينوميئل نومنڪليچر ۾، نسل جو نالو نسل جي اندر ھر جنس لاءِ بائينوميئل نوع (species) جي نالي جو پھريون حصو ٺاھي ٿو. مثال پينٿرا ليو (شير) ۽ پينٿرا اونڪا (جيگوار) پينٿرا جي نسل ۾ ٻه قسم آهن. پينٿرا فيليڊي خاندان جي هڪ نسل آهي. 

هڪ نسل جي جوڙجڪ ٽيڪونومسٽ طرفان طئي ڪيو ويندو آهي. جينس جي درجه بندي لاءِ معيار سختي سان ڪوڊ نه ڪيا ويا آهن، تنهنڪري مختلف اختياريون اڪثر ڪري نسلن لاءِ مختلف درجه بندي ٺاهيندا آهن. ڪجھ عام طريقا استعمال ڪيا ويا آھن، جيتوڻيڪ،  وضاحتي طور تي ڪارائتو ٿيڻ لاءِ اھو خيال شامل آھي ته ھڪڙي نئين بيان ڪيل نسل انھن ٽن معيارن کي پورو ڪرڻ گھرجي: 

 مونوفائل: هڪ آبائي ٽيڪسون جا سڀئي اولاد گڏجي گڏ ڪيا ويا آهن (يعني فائلوجينيٽڪ تجزيي کي واضح طور تي، مونوفائل ۽  هڪ جدا نسب جي حيثيت ۾ صحيحيت، ٻنهي کي ظاهر ڪرڻ گهرجي).
 مناسب ٺهڪندڙ: هڪ نسل کي بلا ضرورت وڌائڻ نه گهرجي.
 خاص فرق: ارتقا سان لاڳاپيل معيار جي حوالي سان، يعني ماحوليات، مورفولوجي يا حياتياتي جاگرافي جي حوالي سان؛ ڊي اين اي سيڪيونس، بجاء  ارتقائي نسلن کي موڙڻ جي شرط جي، سواءِ انهن صورتن ۾ جتي اهي سڌي طرح نسل جي وهڪري ۾ اچڻ ٿا (مثال طور پوسٽ زيگوٽڪ رڪاوٽون)،  هڪ نتيجو آهي.

ان کان علاوه، نسل کي ٻين (انالوگ) نسلن وانگر ساڳئي قسم جي فائلوجينيٽڪ اڪائين مان ٺهيل هجڻ گهرجي.

حوالا

زمرو:ٽيڪسانومي (حياتيات)