آڪسيڊيشن حالت

آڪسيڊيشن حالت (oxidation state) يا آڪسيڊيشن انگ (oxidation number)، ڪيميا ۾ هڪ ايٽم جو فرضي چارج آهي، جدهن ان جا سڀئي ڪيميائي بانڊ ٻين ايٽمن سان مڪمل طور تي آئني (ionic bond) آهن. اهو هڪ ڪيميائي مرڪب ۾ هڪ ايٽم جي آڪسسڊيشن (اليڪٽران جو گھاٽاري) جي درجي کي بيان ڪري ٿو. تصوراتي طور تي، آڪسيڊيشن حالت مثبت (+)، منفي (-) يا صفر ٿي سگهي ٿي. تقريبن خالص آئني بانڊنگ کان علاوه، ڪيترائي ڪوويلنٽ بانڊ هڪ مضبوط آئني خصوصيت ڏيکاريندا آهن، آڪسيڊيشن حالتون، ڪيميائي عمل جون مفيد اڳڪٿي ڪندڙ آهن. 

هڪ ايٽم جي آڪسيڊيشن حالت، هن تي "حقيقي" چارج، يا ڪنهن ٻئي حقيقي ايٽمي خاصيت جي نمائندگي نه ڪندو آهي. اهو خاص طور تي اعلي آڪسيڊيشن حالتن جي سچائي آهي، ته مثبت آئن پيدا ڪرڻ لاءِ گهربل آئنائيزيشن توانائي ڪيميائي رد عمل ۾ موجود توانائي کان تمام گهڻي آهي. اضافي طور تي، ڏنل مرڪب ۾ ايٽم جي آڪسييڊيشن حالتون انهن جي حساب ۾ استعمال ٿيندڙ اليڪٽرونيگيٽيئٽي اسڪيل جي چونڊ جي لحاظ کان مختلف ٿي سگهن ٿيون. اهڙيءَ طرح، هڪ مرڪب ۾ هڪ ايٽم جي آڪسيڊيشن حالت خالص طور تي هڪ رسمي اظهار آهي. ان جي باوجود، اهو غير نامياتي مرڪبن جي نالن جي اصولن کي سمجهڻ ۾ اهم آهي. ان کان علاوه، ڪيميائي رد عملن بابت ڪيترائي مشاهدا آڪسيڊيشن حالتن جي لحاظ کان بنيادي سطح تي وضاحت ڪري سگهجن ٿا. آڪسيڊيشن جي حالتون عام طور تي مڪمل انگ سان ظاهر ڪيون وينديون آهن جيڪي مثبت، ٻڙي، يا منفي ٿي سگهن ٿيون.

حوالا

زمرو:ڪيميائي عمل
زمرو:ڪيميائي خاصيتون
زمرو:ريڊوڪس
Category:Chemical nomenclature
Category:Coordination chemistry
Category:Dimensionless numbers of chemistry