محمد صالح اڪبر حيدري

سر محمد صالح اڪبر حيدري KCIE، CSI (12 آڪٽوبر 1894 - 28 ڊسمبر 1948) هڪ هندستاني سرڪاري ملازم ۽ سياستدان هو. هو آسام صوبي جو آخري انگريز مقرر ڪيل گورنر هو، جيڪو هندستان جي آزاديءَ کان پوءِ به ان عهدي تي رهيو.

 شروعاتي زندگي 
حيدري، آمنه ۽ سر اڪبر حيدري، هڪ سليماني بوهرا مسلم گهراڻي ۾ 12 آڪٽوبر 1894ع تي پيدا ٿيو. هو ستن ٻارن مان هڪ هو. وڪيل ۽ نامور ڪانگريسي بدرالدين طيبجي سندس پوٽو هو. هن بمبئي ۽ آڪسفورڊ مان تعليم مڪمل ڪئي.

 ڪيريئر 
حيدري 1919ع ۾ انڊين سول سروس ۾ داخل ٿيو، پنهنجي ڪيريئر جي شروعات مدراس پريزيڊنسي ۾ ڪئي. جون 1924ع ۾ کيس انڊيا حڪومت جي تعليم، صحت ۽ زمينن واري کاتي ۾ انڊر سيڪريٽري طور مقرر ڪيو ويو. ان کان پوءِ هن آڪٽوبر 1927ع کان جون 1929ع تائين سريلنڪا ۾ گورنر جنرل جي ايجنٽ طور ڪم ڪيو، جيڪو ٻوٽن ۾ وڏي هندستاني مزدور قوتن جي ڀلائي ۽ حقن بابت هو.1929ع ۾ امپيريل ڪائونسل آف ايگريڪلچرل ريسرچ ٺهڻ کان پوءِ هو ان جو سيڪريٽري مقرر ٿيو.

حيدري، هندستان جي شاهي رياستن جي وفد جي جوائنٽ سيڪريٽري جي حيثيت ۾، پهرين ۽ بعد ۾ حيدرآباد جي وفد جي صلاحڪار جي حيثيت ۾، پنهنجي والد جي اڳواڻي ۾، ​​گول ميز ڪانفرنس لاءِ لنڊن ويو. رياست جي طرف کان ٻي ڪانفرنس کي خطاب ڪندي، هن چيو ته 'گڏيل ۽ گڏيل هندستان لاءِ هم آهنگي سان ڪم ڪيو وڃي'. ٻي ڪانفرنس کانپوءِ ٿيندڙ بحثن تي، هو وفاقي مالياتي ڪميٽي ۽ مشاورتي ڪميٽيءَ جو ميمبر هو.

ان کان پوءِ حيدري واپس تعليم، صحت ۽ زمينن واري کاتي ۾ ان جو جوائنٽ سيڪريٽري مقرر ٿيو ۽ پوءِ ليبر کاتي جو سيڪريٽري رهيو. ٻي عالمي جنگ جي شروعاتي مرحلن دوران، هن ايسٽرن گروپ سپلائي ڪائونسل ۾ هندستان جي نمائندگي ڪئي، جيڪو سوئز جي اوڀر ۾ برطانوي نوآبادين ۽ تسلط ۾ سامان جي تعمير کي همٿائڻ لاءِ قائم ڪيو ويو. پوءِ کيس پرڏيهي معاملن واري کاتي ۾ اسپيشل ڊيوٽي تي رکيو ويو. 1945ع ۾ کيس وائسراءِ جي ايگزيڪيوٽو ڪائونسل جو ميمبر مقرر ڪيو ويو ۽ کيس اطلاعات ۽ نشريات کاتي جي چارج ڏني وئي. 1946 ۾ هندستان جي عبوري حڪومت جي قيام تي، حيدري کي مزدوري، ڪم، معدنيات، طاقت، معلومات ۽ آرٽس ۽ صحت جي ذميواري ڏني وئي. 

جنوري 1947ع ۾ کيس آسام جو گورنر مقرر ڪيو ويو، جيڪو سر اينڊريو گورلي ڪلو جي جاءِ تي هو. هن 4 مئي تي عهدو سنڀاليو ۽ آزاديءَ کان پوءِ به هن عهدي تي فائز رهيو. ان دوران ناگا تحريڪ جاري رهي، هڪ آزاد رياست جي مطالبي ۾، حيدري ان سال جون ۾ ناگا نيشنل ڪنوينشن سان 9 نقاطي معاهدي تي صحيحون ڪيون.

 ذاتي زندگي 
اڪبر حيدري، سيگرڊ ويسٽلنگ،[ هڪ سويڊن عورت سان شادي ڪئي، جنهن مان کين ٽي ٻار ٿيا: پٽ ۽ نالو اڪبر حيدري III (1919-1998) ۽ ٻه ڌيئرون. سندس پٽ، جنهن کي اڪبر حيدري به سڏيو وڃي ٿو، هڪ صنعتڪار هو ۽ 1964ع کان 1980ع تائين ويسٽرن انڊيا ميچ ڪمپني (WIMCO) لميٽيڊ جو چيئرمين رهيو،  بعد ۾، Facit Asia جو ڊائريڪٽر ۽ سويڊن جي اعزازي قونصل جي حيثيت سان. مدراس

 وفات 
حيدري 28 ڊسمبر 1948ع تي مني پور جي دوري دوران، امپال کان 30 ميل (48 ڪلوميٽر) پري، وائخونگ نالي ڳوٺ ۾ هڪ ڊاک بنگلي ۾ فالج جي حملي سبب فوت ٿي ويو. هو پنهنجي زال ۽ پٽ سان مني پور جي دوري تي هو. سندس قبائلي صلاحڪار اين ڪي رستمجي ۽ ملٽري سيڪريٽري ميجر ڌميجا سندس لاش کي قومي ۽ گورنر جي جهنڊن ۾ ڍڪيل هڪ تابوت ۾ جلوس جي صورت ۾ ڪانگلا پيلس ۾ امفال ڪينٽومينٽ جي قبرستان ڏانهن آندو ويو. مني پور ۾ ٽن ڏينهن جو سوگ ملهايو ويو.

 حوالا 

زمرو:ڀارتي مسلمان
زمرو:1948ع جون فوتگيون
زمرو:1894ع جون پيدائشون