مڪسچر

هڪ آميزو يا مڪسچر (Mixture) هڪ مواد آهي جيڪو ٻن يا وڌيڪ مختلف ڪيميائي مواد مان ٺهيل آهي جنهن کي طبيعي طريقي سان الڳ ڪري سگهجي ٿو. هڪ آميزو ٻن يا وڌيڪ مادي جو طبيعي ميلاپ آهي جنهن ۾ سڃاڻپ برقرار رکيا ويندا آهن ۽ محلول، سسپينشن ۽ ڪولائيڊس جي صورت ۾ ملن ٿا. 

آميزو ميڪانياتي طور تي ڪيميائي مادن جهڙوڪ عنصرن ۽ مرڪبن کي بغير ڪيميائي بانڊنگ يا ٻي ڪيميائي تبديلي جي، ملائڻ جي پيداوار آهي، انهي ڪري ته هر جزوي مواد پنهنجي پنهنجي ڪيميائي خاصيت ۽ شڪل کي برقرار رکي ٿو. ان حقيقت جي باوجود ته ان جي اجزاء ۾ ڪي به ڪيميائي تبديليون نه ٿينديون آهن، آميزي جي طبيعي خاصيت، جهڙوڪ ان جي پگھلڻ جو نقطو (Melting Point)، انهن اجزاء کان مختلف ٿي سگهي ٿي. ڪجھ مرکب طبيعي (مڪينيڪل يا حرارتي) ذريعي استعمال ڪندي پنھنجي اجزاء ۾ ورهائي سگھجن ٿا. ايزيوٽروپس (Azeotropes) هڪ قسم جو آميزو آهي جيڪي عام طور تي انهن جي اجزاء (طبيعي يا ڪيميائي عملن يا، انهن جو هڪ ميلاپ) حاصل ڪرڻ لاء ضروري علحدگيء جي عمل جي حوالي سان ڪافي مشڪلات پيدا ڪري ٿو. 
آميزن جي خاصيتون
سڀئي آميزا ميڪانياتي طريقن سان الڳ ٿي سگھن ٿا (مثال طور، صاف ڪرڻ، ڊسٽيليشن، اليڪٽرولائيسز، ڪروميٽوگرافي، گرم ڪرڻ، فلٽريشن، ثقلي ترتيب، سينٽريفيوگيشن). آميزا ڪيميائي مرڪب کان هيٺين طريقن سان مختلف آهن: 
 آميزن ۾ موجود مواد کي طبيعي طريقن جهڙوڪ فلٽريشن، منجمد ڪرڻ ۽ ڊسٽيليشن استعمال ڪندي الڳ ڪري سگهجي ٿو. 
 جڏهن هڪ آميزو ٺهي ٿو، ان ۾ ٿوري يا ڪا به توانائي تبديلي نه ايندي آهي (ڏسو ملائڻ جي اينٿالپي). 
 آميزن ۾ موجود شيون پنهنجون الڳ خاصيتون رکن ٿيون. ريل ۽ پاڻيءَ جي مثال ۾، ٻنھي مادا مان ڪنھن ھڪ ۾ به تبديلي نه ايندي آھي، جڏھن انھن کي ملايو ويندو آھي. جيتوڻيڪ ريتي پاڻيءَ ۾ آهي، اها اڃا تائين ساڳي خاصيت رکي ٿي، جيڪا پاڻيءَ کان ٻاهر هوندي هئي. 
 آميزن ۾ متغير ترڪيب هوندي آهي، جڏهن ته مرڪبن جو هڪ مقرر، قطعي فارمولا هوندو آهي. 
 جڏهن ملايو ويندو آهي، انفرادي شيون پنهنجي خاصيتن کي هڪ آميزي ۾ رکنديون آهن، جڏهن ته اهي هڪ مرڪب ٺاهيندا آهن، انهن جي خاصيت تبديل ٿي سگهي ٿي.

هيٺ ڏنل جدول ٽن "خاندانن" جي آميزن جي مکيه خاصيتون ۽ مثالن جي سڀني ممڪن مرحلن جي ميلاپ لاءِ آميزن جي ٽيبل. 

+آميزن جي ٽيبل ورهائڻ وارو مرحلو (آميزي جو مرحلو)  حل يا منتشر مرحلو  محلول  کولائيڊ  سسپينشن  Gas  گئس  گئسن جو آميزو: هوا (آڪسيجن ۽ ٻيون گيسون نائٽروجن ۾)     
 مائع    مائع ايروسول:ڪهرو، دھند، بخارات، وار جا اسپري  اسپري 
 سولڊ    سولڊ ايروسول:دونھون، برفاني ڪڪر، هوا جا ذرات  مٽي، ريل Liquid گئس  محلول: پاڻي ۾ آڪسيجن  مائع فوم: ڦينٽل ڪريم ، شيونگ ڪريم  سمنڊ جو جھاگ، بيئر مايع  محلول: الڪوحل مشروبات  ايملشن: کير، مايئونيز، هٿ جي ڪريمون   سرڪي ۾ ذرات  
 سالڊ  محلول: پاڻي ۾ کنڊ  مائع حل: رنگين انڪ، رت  سسپينشن: مٽي (پاڻيءَ ۾ معلق مٽيءَ جا ذرات)، چاڪ پائوڊر پاڻيءَ ۾ معلق Solid  گئس  محلول: دھاتن ۾ هائيڊروجن  سالڊ فوم: ايروجيل اسٽائيرو فوم، پومائيس  فوم: سڪل اسپنج Liquid  Solution: amalgam (mercury in gold), hexane in paraffin wax  Gel: agar, gelatin, silicagel, opal  Wet sponge Solid  Solution: alloys, plasticizers in plastics  Solid sol: cranberry glass  Clay, silt, sand, gravel, granite

هڪجهڙا ۽ متفاوت آميزا
آميزي جي قسمن جي وچ ۾ فرق
صحت تي اثر
هڪجهڙائي
پڻ ڏسو
جڏھن ٻہ يا ٻن کان وڌيڪ ڪيميائي عنصر بغير ڪنهن تناسب جي طبيعي طور تي پاڻ ۾ ملن ۽ انھن جي ملڻ سان ڪابہ ڪيميائي تبديلي عمل ۾ نہ اچي تہ ان کي آميزو يا مڪسچر (Mixture) چئبو آهي. پر جي ڪا ڪيميائي تبديلي عمل ۾ اچي تہ ان کي مرڪب چئبو آهي.

حوالا

زمرو:ڪيميا
زمرو:مادي جي حالتون
زمرو:ڪيميائي اصطلاحون