ديدي ڪورڪوت جو ڪتاب

ديدي ڪورڪوت جو ڪتاب يا ڪورڪوت عطا جو ڪتاب (; , دده قورقود;  ) اوگز ترڪن جي بهادري جي مشهور ڪهاڻين جو ڪتاب آهي.  انهن ڪهاڻين کي خانابدوش تُرڪيڪ ماڻهن جي معاشرتي طرز زندگي ۽ اسلام-کان-اڳ جي سندن اڳوڻي عقيدن جي لاءِ اخلاقيات ۽ ڳُڻن واري اهميت حاصل آهي. ان ڪتاب جو خيالي داستان، ترڪُ ملڪن جهڙوڪ ترڪي، آذربائيجان، ترڪمانستان، قزاقستان ۽ ڪجهه حد تائين ڪرزستان  جي ثقافتي ورثو سان لاڳاپو رکي ٿو.

منگولڪ ۽ ترڪ ٻولي جي گهراڻي منجهان 1،000 کان مٿي وڌيڪ رڪارڊ ٿيل داستان ڊيڊي ڪورڪوت ڪتاب جون مها ڪهاڻيون آهن.

 مهاڪهاڻي جي ابتدا خُلاصو 
ديدي ڪورڪوت ھڪ ڪتاب:تُرڪَ، آذربائيجاني ۽ تُرڪمان جو قومي جنگ نامو يا سورهيائيءَ جي مهاڪهاڻي يا داستان (ڪٿا) آھي، جيڪو اوغز ترڪ ماڻهن ۾ اوغز-نامو سان پڻ سڏيو ويندو آھي،"Dastan". Great Soviet Encyclopedia (in 30 volumes), Third edition, Moscow, 1970 جيڪو وچ ايشيا ۾ شروع ٿئي ٿو، اناتوليا ۽ ايران ۾ جاري آهي، ۽ ان جي گهڻو مرڪز آذربائيجاني قفقاز ۾ آهي بارٿولڊ موجب، "اهو اندازو لڳائڻ ممڪن ناهي تہ هي داستان  قفقاز ۾ لکڻ کانسواءِ ڪٿي بہ لکيو وڃِي ها".

ترڪ ماڻهن لاءِ، خاص طور تي اُهي ماڻهو جيڪي پاڻ کي اوگهز (اوغز) طور سڃاڻپ ڪرائن ٿا، انهن جو اهو قومي سڃاڻپ، تاريخ،  رسم ۽ رواج ۽  ڳُڻن (خوبين) جو بنيادي ذخيرو آهي.

 سوويت سُلوڪ 
ديدي ڪورڪوت جي ڪتاب ۾ بيان ڪيل ترڪ عوام ۽ ڌرتي جي گهڻائي هئي، جيڪي 1920 کان 1991 تائين سوويت يونين جو حصو هئي، ۽ انهيءَ ڪري گهڻي تحقيق ۽ دلچسپي جي شروعات اتان پيدا ٿي.

تنهن هوندي، داستانن جي ڇپائي ان دور ۾ مڪمل طور تي ختم نه ٿي هئي، ڇو ته الپاميش جا ايڊيشن 1957، 1958 ۽ 1961 ۾ ڇپيا،"Alpamysh" entry in Bol'shaya sovetskaya entsiklopediya (دي گريٽ سوويت انسائيڪلوپيڊيا, third edition)  جيئن اهي 1939، 1941 ، 1949 ع ۾ ڇپجي ويا هيا.Alpamysh entry in Bol'shaya sovetskaya entsiklopediya (دي گريٽ سوويت انسائيڪلوپيڊيا, ٻيو ڇاپو) گريٽ سوويت انسائيڪلوپيڊيا (جُلد 13، 1952) ٻيوڇاپو (اِڊيشن) ۾ داستانن جي داخلائن تي ڪا به "ناپسنديءَ جو اظهار(مذمت)" شامل ناهي."Dastan" in Great Soviet Encyclopedia, second edition. پڻ ڏسو "Dastan"  entry in the گريٽ سوويت انسائيڪلوپيڊيا, ٽِيون ڇاپو.

 يونيسڪو يادگار 
1998 ۾، آذربائيجان جمهوريا ۽ يونيسڪو نامزد ڪيو، ۽ 2000 ۾، "آذربائيجان جي مشهور افسانوي ڪتاب ڊيڊي ڪورڪڊ جي هڪ هزار ٽي سئو ورسي" جو جشن ملهايو ويو.UNESCO website, accessed March 19, 2007  Celebration of anniversaries with which UNESCO was associated since 1996, UNESCO website, accessed March 19, 2007

 پڻ ڏسو 

 ٽيپگوز

نوٽس

 حوالا 

ببلوگرافي

خارجي ڳنڍڻا

 Epics , four editions of the Dede Korkut book at the Uysal-Walker Archive of Turkish Oral Narrative, Texas Tech University, 2000–2007
 "Mother-of-All-Books" Dada Gorgud article in Azerbaijan International magazine
 First and second parts of the 1975 Dede Korkut film 
 Book of Dede Korkut at Dresden Library


زمرو:ترڪ ڏندڪٿا
زمرو:آذربائيجاني ڏندڪٿا
زمرو:ترڪڪ جنگ نامو نظم
زمرو:ڏندڪٿا ڪتابَ
زمرو:اوغوز ترڪ
زمرو:وچون دور جا ڪتابَ
زمرو:ترڪش مختصر آکاڻي مجموعو
زمرو:آذربائيجاني ساهتيا