جمهوري ڏينھن (آذربائيجان)

جمهوري ڏينھن (آذربائيجان) () جمهوري ڏينهن ان تاريخ جو احترام طور آهي، جنهن ڏينهن 28 مئي 1918 ع تي اوڀر مسلم دنيا ۾ پهرئين سيڪيولر جمهوري رياست طور آذربائيجان ڊيموڪريٽڪ ريپبلڪ جو بنياد رکيو ويو هيو. آذربائيجان جمهوريت جو باني، پهريون ۽ واحد صدر محمد امين رسول زادي آهي. 28 مئي 1990 کان وٺي - جمهوري ڏينهن کي قومي موڪل طور جشن ملهائيو ويندو آهي.

 جمھوري ڏينھن جي تاريخ 
روسي سلطنت جو اقتدار 1917 ۾ مختصر عرصي واري فيبروري انقلاب وسيلي ختم ٿي ويو. مُلڪ ۾ موجود ظلم ۽ ڏاڍ جي ستايل ماڻهن جي قومي تحريڪ شروع ٿي وئي. 28 مئي، 1918 ع تي جمهوريت آذربائيجان (1918کان 1920) - مسلم اوڀر ۾ پهرئين سيڪيولر جمهوري رياست جو اعلان ڪيو ويو. محمد امين رسول‌زاده وسيلي قائم ڪيل آذربائيجان ڊيموڪريٽڪ جمهوريا، ترڪش ۽ اسلامي دنيا جي پهرئين پارليماني جمهوريہ ۽ پهرئين جمهوري، قانوني ۽ سيڪيولر رياست هئي.Tadeusz Swietochowski. Russia and Azerbaijan: A Borderland in Transition. Columbia University Press, 1995. ,  and Reinhard Schulze. A Modern History of the Islamic World. I.B.Tauris, 2000. , . Citations are at Talk:Azerbaijan Democratic Republic#First or second


آزاديءَ جو پڌرنامو

آذربائيجان جي آزادي جو پڌرنامو روسي سلطنت کان آذربائيجان ڊيموڪريٽڪ ريپبلڪ جي آزادي جو اعلان آهي. آذربائيجان 28 مئي 1918 تي طيفليس ۾ آزاد ڪيو هو. 

آذربائيجان ڊيموڪريٽڪ ريپبلڪ جو بنياد تفليس ۾ مئي 28، 1918 تي  روسي سلطنت جي انت کانپوءِ آذربائيجاني قومي ڪائونسل  رکيو هيو، جنهن جي شروعات 1917 جي روسي انقلاب ٿي هئي. ناڪاره ٽرانسڪاڪيشين سيم جي مسلم نمائندگي پاڻ کي آذربائيجان نيشنل ڪائونسل ۾ رکيو هو، ۽ 28 مئي 1918 تي اعلان ڪيو ويو هيوته هڪ نئين قوم پيدا ٿي وئي آهي، اڃا تائين رُڳو جاگرافيائي حوالي سان، آذربائيجان هڪ رياست جو نالو هيو ۽ لڳ ڀڳ 2 ملين ماڻهو، جيڪي مختلف تاتار، ٽرانسڪاڪيشي مسلمان ۽ ڪاڪيشيائي قفقاز تُرڪ سڏبا هيا، سي هاڻي  باضابطي طور آذربائيجاني بڻجي ويا آهن. Tadeusz Swietochowski. Russia and Azerbaijan: A Borderland in Transition. New York: Columbia University Press, 1995. , p. 129

شادمانا
آذربائيجان ڊيموڪريٽڪ ريپبلڪ جي بنياد پوڻ جي 1 سال کانپوءِ، آذربائيجان قالين ميوزيم جي مقام تي هڪ فوجي جلوس (پريڊ) ٿيو.

تنهن هوندي، ٻيو ڀيرو جمهوريا  آزادي ماڻڻ کانپوءِ، سوويت روس جي ماضي جي ياد ڏياريندڙ ان نالو جي جاءِ تي، "مئي 28" تي نالو تبديل ڪيو ويو. اهو رُڳو اکرن جو نالو مٽائڻ لاءِ ڪافي هو، انگ ساڳيا  رهيا.125 H.C.Debs., 58., February 24, 1920, p. 1467.

 چترشالا 

پڻ ڏسو

 حوالا 

زمرو:آذربائيجان ۾ عام موڪل جا ڏينهن