نيو ڪيليڊونيا آزادي لاءِ ريفرينڊم، 2018ع

نيو ڪيلڊونيا ۾ آزادي لاءِ ريفرينڊم 4 نومبر 2018ع تي ٿي گذري. جنهن ۾ ووٽر کي حق ڏنو ويو ته اهي فرانس سان رهن چاهين ٿا يا نيو ڪيليڊونيا آزاد ملڪ هجي.

ريفرينڊم جي شام جو جاري ڪيل نتيجن موجب 56.4 سيڪڙو ماڻهن جي مطابق نيو ڪيليڊونيا فرانس جو حصو هجي جڏهن ته 43.6 ماڻهن ڪيليڊونيا جي آزادي جي حق ۾ ووٽ ڏنو. ٽرن آئون 80 سيڪڙو رهيو. 174،995 اهل ووٽر هئا. 

ريفرينڊم کان اڳ فرانس واعدو ڪيو ته هو ريفرينڊم جي نتيجن کي قبول ڪندو، جيتوڻڪ ريفرينڊم ناڪام ثابت ٿي، پر نيوميا مهاعدي تحت 2020ع تي ٻهير ريفرينڊم منعقد ڪري سگھجي ٿو، ۽ جيڪڏهن نيو ڪيليڊونيا جي ڪانگريس جا 75 سيڪڙو رڪن چاهين ته 2022ع تي پڻ ريفرينڊم ٿي سگھي ٿي.

پسمنظر
1953ع تي نيو ڪيليڊونيا، ۽ يورپي اپ ٻيٽ جي علائقن کي فرانس ۾ شامل ڪيو ويو هو. مقامي آبادي جيڪا ڪانڪ ماڻهن تي مشتمل آهي اهي ڪيليڊونيا ۾ اقليت ۾ آهن. 1976ع کان 1988ع تائين فرانس جي حڪومت ۽ ڪيليڊونيا جي آزادي پسندن جي وچ ۾ وڏي ڇڪتاڻ رهي. آزادي لاءِ پهرين ريفرنڊم 1987ع تي منعقد ٿي، جنهن ۾ صرف 1.7 سيڪڙو ماڻهن آزادي جي حق ۾ ووٽ ڏنو جڏهن 98.3 سيڪڙو ماڻهن آزادي جي مخالفت ڪئي، انهي ريفرينڊم جو آزادي پسند جماعت ڪانڪ ۽ سوشلٽ نيشنل لبريشن فرنٽ بائيڪاٽ ڪيو هو، ۽ ٽرن آئوٽ 59.10 سيڪڙو رهيو.

حد بنديون
هن ريفرينڊم لاءِ عام ووٽرن کي ووٽ جو حق نه ڏنو ويو، صرف انهن کي حق ڏنو ويو جيڪي يا ته مقامي ماڻهو هئا يا وڏي عرصي کان نيو ڪيليڊونيا ۾ رهندڙ هئا،Référendum en Nouvelle-Calédonie: pourquoi les «Zoreille» n'ont pas le droit de voter

سوال
هن ريفرينڊم ۾ هڪ سوال هو:
Voulez-vous que la Nouvelle-Calédonie accède à la pleine souveraineté et devienne indépendante ?
سنڌي ترجمو: ڇا اوهان چاهيو ٿا ته نيو ڪيليڊونيا آزاد ۽ خودمختيار ملڪ هجي؟

ريفرينڊم کان اڳ راءِ عامه
 حق ۾ خلاف ڪو به جواب نه برتري هرس انٽرايڪٽوو  12–22 سيپٽمبر 2018 1,038 34 66 – 32 قواڊنوي 1–15 آگسٽ 2018 731 20 69 11 49 آئي اسڪوپ 30 جولاءِ–8 آگسٽ 2018 628 28 63 9 35 قواڊنوي 4–15 جون 2018 739 15 65 21 50 قواڊنوي 16–26 اپريل 2018 712 15 58 27 43 آئي اسڪوپ 16–25 اپريل 2018 682 22.5 59.7 17.8 37.2 آئي اسڪوپ 23 مارچ–4 اپريل 2017 514 24.4 54.2 21.4 29.8

نتيجا

 حوالا