مالٽا

مالٽا (Malta)، سرڪاري نالو، "جمهوريه مالٽا"، يورپ جي ڏاڪڻي طرفان، رومي (ڀونوچ) سمنڊ ۾ واقع ھي ملڪ ٻيٽن جو ميڙ تي مشتمل آھي، جيڪو اٽلي کان ڏکڻ طرف 80 ڪلوميٽر ۽ تيونس کان اوڀر طرف 284 ڪلوميٽر ۽ لبيا کان اتر طرف 333 ڪلوميٽر جي فاصلي تي واقع آهي. ان جي آبادي 4,75,000 آهي ۽ پکيڙ 316 چورس ڪلوميٽر آهي. پکيڙ ۾ دنيا جو ڏھون نمبر ننڍو ملڪ آھي.  ۽ دنيا جو پنجون نمبر وڏو گھاٽي آبادي وارو ملڪ آهي. گادي جو ھنڌ ويليٽا شھر اٿس. ھتان جي سرڪاري ۽ قومي ٻولي "مالٽي عربي" يا "مالٽيز" آھي، جيڪا سسلي واري عربي ٻولي مان نڪتل ٻولي آھي. انگريزي ھتان جي ٻين سرڪاري ٻولي آھي.

 تاريخ 

مالٽا ۾ انساني آبادي جي شروعات 5900 ق م ۾ ٿي ھئي ان جو مقام رومي سمنڊ جي وچ ۾ آھي ان ڪري اھو بحري فوج لاء ڇانوڻي جو ڪم ڏيندو رھيو آھي. تاريخ ۾ ان جي ڪري علائقائي طاقتن جھڙوڪ فونيشي، ڪارٿيجي، رومي، يوناني، عرب، نارمن، اريغونيزي، فرينچ ۽ برطانوي طاقتن جي قبضي ۾ رھيو آھي  انھن سڀني طاقتن ھن سرزمين تي پنھنجا تھذيبي نشان ڇڏيا آهن. 1813ع ھي ملڪ برطانوي ڪالوني بڻيو ۽ بحري جھازن جي اسٽيشن طور ڪم ايندو ھيو ۽ رومي سمنڊ اندر برطانوي بحري فوج جو صدرمقام ھيو. ٻين جنگ عظيم ۾ محوري قوتن ان جو محاصرو ڪيو ھو ۽ ھي ملڪ اتحادي فوجن جي اتر آفريڪا جي فوجي ڪاروائين جو مرڪز ھيو. 1964ر ۾ برطانوي پارليامينٽ مالٽا انڊپينڊنس ايڪٽ پاس ڪري ھن ملڪ کي خودمختياري ڏني ۽ ملڪ جي رياستي سربراھ راڻي ايلزبيٿ II برقرار رھي 1974ع ۾ ھي ملڪ ريپبلڪ ٿي ويو. ھي ملڪ قومن جي ڪامن ويلٿ ۽ گڏيل قومن جو رڪن آهي. 2004 م يورپي يونين ۾ شامل ٿي ويو. 2008 ۾ يورو زون جي مالياتي يونين جو حصو ٿي ويو. عربن جي دؤر ۾ ھتي مسلمان رھندا ھيا جن عيسائين کي بہ رھڻ جي آزادي ڏني پر نارمن اچڻ سان مذھب تبديل نہ ڪندڙ مسلمانن کي نيڪالي ڏني ڇڏي. ارغونيز جڏھن آيا تہ مذھب تبديل نہ ڪندڙ يھودين کي ھتان نيڪالي ڏني. ھن وقت ڪيٿولسزم ھن ملڪ جو سرڪاري مذھب آھي پر ملڪ جو موجوده آئين مذھبي آزادي جي اجازت ڏئي ٿو - Article 40: "all persons in Malta shall have full freedom of conscience and enjoy the free exercise of their respective mode of religious worship."
حوالا

زمرو:ملڪ
زمرو:مالٽا
زمرو:جمهوريتون
زمرو:يورپي ملڪ 
زمرو:عيسائي رياستون
زمرو:ٻيٽ وارا ملڪ
زمرو:رومي سمنڊ جا ٻيٽ
زمرو:ڏاکڻي يورپ جا ملڪ
زمرو:رومي سمنڊ ۾ ٻيٽن جا ميڙ  
زمرو:رومي سمنڊ جا ٻيٽ
زمرو:گڏيل قومن جا ڀاتي ملڪ
زمرو:يورپي اتحاد جا رڪن ملڪ
زمرو:دولت مشترڪه جون رڪن قومون