ماکيءَ جي مک

ماکيءَ جي مک (Honey Bee) مک جي خاندان جو ھيٺيون ميڙ آھي، جيڪو ماکيءَ جي پيداوار ۽ ذخيرو ڪرڻ، سالياني ميڻ جا مانارا ٺاھڻ جي ڪري ممتاز آھي. ماکيءَ جي مک هڪ غير معمولي اڏامندڙ جيت آهي، جيڪو ماکيءَ جي ڪليڊ، ايپس جينس (Apis genus) ۾ آهي، جنهن جو تعلق سڄي آفرو-يوروشيا جي سرزمين سان آهي.  ماکيءَ جي مک، هن کان پوءِ قدرتي طور سڄي آفريڪا ۽ يوريشيا ۾ پکڙجي وئي ۽ انسان ماکي جي مک جي موجوده ڪائناتي تقسيم جا ذميوار بڻجي ويا، جئين ته ڏکڻ آمريڪا ۾ (16هين صدي جي شروعات)، اتر آمريڪا ۾ (17هين صدي جي شروعات) ۽ آسٽريليا (19هين صدي جي شروعات) ۾ ڪيترن ئي ذيلي جنسن کي متعارف ڪرايو ويو.

ماکيءَ جي مک کي موم مان پنهنجي دائمي نوآبادياتي آکيرن جي اڏاوت، انهن جي ڪالونين جي وڏي سائيز، ۽ ماکي جي اضافي پيداوار ۽ ذخيرو ڪرڻ لاءِ ڄاتو وڃي ٿو، انهن جي ڇتي کي ڪيترن ئي جانورن، جن ۾ هني بيجر، رڇ ۽ انساني شڪاري شامل آهن، انهن جي ڇتي کي هڪ قيمتي چارڻ جو نشانو بڻايو وڃي ٿو. ماکي گڏ ڪرڻ واري ماکيءَ جي مک جا فقط 8 بچيل نسل سڃاتا وڃن ٿا، جن ۾ ڪل 43 ذيلي نسلون آهن، جيتوڻيڪ تاريخي طور تي 7 کان 11 نسلون سڃاتل آهن. ماکيءَ جون مکيون تقريبن 20,000 سڃاتل ماکيءَ جي نسلن مان فقط هڪ ننڍڙي حصي جي نمائندگي ڪن ٿيون. 

ماکيءَ جي سڀ کان وڌيڪ مشهور مک، مغربي ماکيءَ جي مک (Apis mellifera) آهي، جنهن کي ماکيءَ جي پيداوار ۽ فصل جي پولينيشن لاءِ پاليو ويندو هو. رڳو ٻي پاليل ماکيءَ ۾ مشرقي ماکي جي مک (Apis cerana) آهي، جيڪا ڏکڻ، ڏکڻ اوڀر ۽ اوڀر ايشيا ۾ ٿئي ٿي. صرف ايپس (Apis) نسلن جي ميمبر سچي ماکيءَ جون مکيون آهن، پر ماکيءَ جا ٻيا به ڪي قسم ماکي پيدا ڪن ٿا ۽ ذخيرو ڪن ٿا ۽ انهن کي انسانن ان مقصد لاءِ رکيو آهي، جن ۾ ميليپونا جينس سان تعلق رکندڙ ٿلهي ماکيءَ ۽ هندستاني ٿلهي يا ڊئمر ماکيءَ، ٽيٽراگونيولا اريڊيپينس (Tetragonula iridipennis) شامل آهن. جديد انسان موم بتيون، صابڻ، لپ بام ۽ مختلف کاسمیٹڪس ٺاهڻ ۾ پڻ، لوبريڪنٽ جي طور تي ۽ مولڊ ٺاهڻ ۾ گم ٿيل موم جي عمل کي استعمال ڪندي، موم جو استعمال ڪن ٿا.

اصطلاح ۽ نالو 
اصل، نظميات ۽ تقسيم
زندهه ۽ فوسل ماکي مکيون 
زندگي جو چڪر 
پولينيشن
"اپيس" جنس جون ماکيءَ جون مکيون گلن تي وينديون آھن ۽ ٻوٽن جي ڪيترن ئي قسمن جي جنسي جزن کي ملائينديون آھن.

ڪجهه قسمن کي تجارتي بنيادن تي جنسي جزن جي ملاوٽ لاءِ استعمال ڪيون ويندو آھي. ھي تجارت اربن ڊالرن جي سالاياني ماليت ٿيندي آھي. ھاڻوڪي سالن (2007-2009ع) ۾ آمريڪا ۾ ماکيءَ جي مک ۾ بيماري پکڙجڻ سان فصلن ۽ گلن جي پيداوار کي خطرو لاحق آھي.19 مئي 2007ع، "Honey bee crisis tied to farming, expert says"

غذائيت
ماکي جي مک پالڻ
ماکيءَ جون شيون 
افزائش جي حڪمت عملي 
دفاع 
مقابلا
ڪميونيڪيشن 
علامتيت
قرآن ۾ ماکيءَ جي مک جو خاص ذڪر ڪيو ويو آھي (16:68,69). ھي گھڻو ڪري انھن جو جزا ملائڻ ۾ بي پناھه اھميت جي ڪري آھي. ان کان سواءِ ماکيءَ جون مکيون سماجي تعاون جي علامت بہ آھن.

گيلري

پڻ ڏسو
 ماکي
ٻاهريان ڳنڍڻا

 Could a Mushroom Save a Honeybee?  Documentary produced by Oregon Field Guide, 14 October 2015

Category:Apis (genus)
Category:Articles containing video clips
Category:Beekeeping
Category:Bees
Category:Extant Oligocene first appearances
Category:Insects in culture
Category:Bees described in 1758
Category:Taxa named by Carl Linnaeus
Category:Pollination

 حوالا 

زمرو:مسيسپي جو علامتون
زمرو:ماکي
زمرو:جيت