فنلينڊ

فن لينڊ (Finland)، سرڪاري طور تي فنلينڊ جي جمهوريه، اتر يورپ ۾ هڪ نورڊڪ ملڪ آهي. ان جي سرحد اتر اولهه ۾ سويڊن، اتر ۾ ناروي ۽ اوڀر ۾ روس سان، اولهه ۾ نار بوٿنيا ۽ ڏکڻ ۾ فنلينڊ جي نار سان، ايسٽونيا جي سامهون آهي. فنلينڊ 3,38,145 ڪلوميٽرزچورس (1,30,559 اسڪوائر ميل) جي ايراضيءَ تي پکڙيل آهي  ۽ ان جي آبادي 56 لک آهي. هيلسنڪي راڄڌاني ۽ سڀ کان وڏو شهر آهي. آبادي جي وڏي اڪثريت نسلي فنش آهن. سرڪاري ٻوليون فننش ۽ سويڊش آهن، جن مان 84.9 سيڪڙو آبادي پهرين پنهنجي مادري ٻولي ڳالهائين ٿا ۽ 5.1 سيڪڙو بعد ۾ ڳالهائين ٿا.  

فنلينڊ جي آبهوا ڏکڻ ۾ خشڪ براعظمی کان اتر ۾ بوريل تائين مختلف آهي. زمين جو احاطو گهڻو ڪري بوريل ٻيلو آهي، جنهن ۾ 1,80,000 کان وڌيڪ رڪارڊ ٿيل ڍنڍون آهن.

آخري برفاني دور کان پوءِ فنلينڊ پهريون ڀيرو 9000 ق. م. ۾ آباد ٿيو. پٿر جي دور ۾، سيرامڪس جي مختلف اندازن جي ڪري، مختلف ثقافتون ظاهر ٿيون. برونز جي دور ۽ لوھہ جي  دور کي فينوسڪنڊيا ۽ بالٽڪ علائقي ۾ ٻين ثقافتن سان رابطي جي نشاندهي ڪئي وئي هئي. 13ھین صدي عيسوي جي آخر کان، فنلينڊ اترين صليبي جنگن جي نتيجي ۾ سويڊن جي سلطنت جو حصو بڻجي ويو. سال 1809ع ۾، فنلينڊ جنگ جي نتيجي ۾، فنلينڊ سويڊن کان قبضو ڪيو ويو ۽ فنلينڊ جو هڪ گرانڊ ڊچي بڻجي ويو، هڪ خودمختيار رياست جن تی روسي سلطنت جي حڪمراني هئي. ان عرصي دوران فنش فن جي ترقي ٿي ۽ مڪمل آزاديءَ جو خيال زور وٺڻ لڳو. 1906ع ۾، فنلينڊ پهريون يورپي رياست بڻجي ويو جنهن کي آفاقي ووٽ ڏيڻ جو حق ڏنو ويو ۽ دنيا جي پهرين رياست بڻجي وئي جنهن سڀني بالغ شهرين کي عوامي آفيس لاء هلائڻ جو حق ڏنو. سال 1917ع جي روسي انقلاب کان پوءِ فنلينڊ پنهنجي مڪمل آزادي جو اعلان ڪيو. 

سال 1918ع ۾ قوم فنلينڊ جي گهرو ويڙهه ۾ ورهائجي وئي. ٻي عالمي جنگ دوران، فنلينڊ سياري جي جنگ ۽ تسلسل واري جنگ ۾ سوويت يونين خلاف، ۽ بعد ۾ لپ لينڊ جنگ ۾ نازي جرمني جي خلاف وڙهندو رهيو. نتيجي طور، هن پنهنجي علائقي جا حصا وڃائي ڇڏيو پر ان جي آزادي برقرار رکي.

فنلينڊ 1950ع تائين وڏي پيماني تي زرعي ملڪ رهيو. ٻي عالمي جنگ کان پوءِ، ان تي تيزيءَ سان صنعتي ترقي ڪئي ۽ هڪ ترقي يافته معيشت قائم ڪئي، جيڪا نارڊڪ ماڊل تي ٺاهيل فلاحي رياست سان. هن ملڪ کي مجموعي خوشحالي ۽ اعلي فيصد آمدني جو تجربو ڪرڻ جي اجازت ڏني. سرد جنگ دوران، فنلينڊ سرڪاري طور تي غيرجانبداري جي پاليسي کي قبول ڪيو. ان وقت کان وٺي، اهو سال 1995ع ۾ يورپي يونين، 1999ع ۾ يوروزون ۽ 2023ع ۾ نيٽو جو ميمبر بڻجي چڪو آهي. فنلينڊ مختلف بين الاقوامي تنظيمن، جهڙوڪ گڏيل قومن، نارڊڪ ڪائونسل، شينجیئن علائقو، ڪائونسل آف يورپ، ورلڊ ٽريڊ آرگنائيزیشن ۽ اقتصادي ترقی جی تنظیم، او ای سی ڊی (OECD) جو میمبر آھي.
تاريخ 
قبل از تاريخ: 
جاگرافي 
thumb
thumb
حڪومت ۽ سياست

معيشت
آبادي 
ثقافت
پڻ ڏسو 
 نورڊڪ ملڪ

خارجي لنڪس

حوالا

زمرو:عيسائي رياستون
زمرو:فن لينڊ
زمرو:گڏيل قومن جا ڀاتي ملڪ
زمرو:ملڪ
زمرو:نورڊڪ ملڪ
زمرو:يورپي اتحاد جا رڪن ملڪ
زمرو:يورپي ملڪ