عبدالقادر جوڻيجو

عبدالقادر جوڻيجو(انگريزي: Abdul Qadir Junejo) سنڌي ٻوليءَ، اردو ۽ انگريزي ٻولي جو نامور ناول نگار، ڪهاڻيڪار، ڊراما نگار ۽ ڪالم نگار هو. سندس ڪيترائي سنڌي ۽ اردو ڊراما نشر ٿيل آهن ۽ سندس ڪتان پڻ ڇپيل آهن.

زندگي جو احوال
عبدالقادر ولد مُريد حسين جوڻيجو 13سيپٽمبر 1945ع تي ڏيپلو تعلقو ٿرپارڪر ضلعو جي ڳوٺ ”جنهاڻ“ ۾ جنم ورتو.

تعليم
عبدالقادر جوڻيجي شروعاتي تعليم پنهنجي ڳوٺ ۾ حاصل ڪئي. سيڪنڊري تعليم پنهنجي پيءُ سان گڏ رهي،  ضلعي نوابشاهه هاڻ شهيد بينظيرآباد ضلعو جي مختلف اسڪولن ۾ ،ورتي ميٽرڪ هاءِ اسڪول ڏيپلو مان 1962ع ۾ پاس ڪيائين. هن بي اي ۽ بي ٽي،  بي ايڊ ۽ ايم اي سوشيالوجي ۾ سنڌ يونيورسٽي ڄامشورو مان حاصل ڪئي.

عملي زندگي
عبدالقادر جوڻيجي عملي زندگي پرائمري استاد طور شروع ڪئي. بعد ۾ هن کي ايڇ ايس ٽي ڪري مڊل اسڪول فضل ڀنڀري جو هيڊ ماستر مقرر ڪيو ويو. 1976ع ۾ انسٽيٽيوٽ آف سنڌولاجي ۾ پبليڪيشن آفيسر مقرر ٿيو. پوء سنڌولاجي جو ڊائريڪٽر پڻ مقرر ٿيو.

ادبي سفر
عبدالقادر جوڻيجي پهرين اردو ادب جي مطالعي سان شروعات ڪئي پوءِ سنڌي ادب پڙهڻ لڳو. سندس پهرين ڪهاڻي 1964ع ۾ ”مٺ مٺ سورن“  رسالي ”روح رهاڻ“ ۾ ڇپي. اڳتي عبدالقادر جوڻيجو سنڌي ڪهاڻي، ڊرامي، ترجمي ۽ شوبز جو وڏو نالو بڻجي. سندس ڪهاڻين جو اردو، هندي، گجراتي، پنجابي ۽ چيني ٻولين ۾ ترجمو پڻ ڪيو ويو.
ڪتاب
واٽون راتيون ۽ رول

ويندڙ وهي لهندڙ سج (1981ع)

سونو روپو سج

 شڪليون، خاڪا، 1979ع

The dead river

 وڏا اديب وڏيون ڳالهيون 1984ع

ايورسٽ تي چڙهائي، 1987ع

ڪرسي(1998ع

ڇو، ڇا ۽ ڪيئن, 1999ع

وڻ وڻ ڪاٺي 2003ع

خط ٻن اديبن جا 1999ع

 ڇا لکان! 2005ع

۽*ايئن ڀلا ڪيئن هوندو؟ 2010ع

ڊراما
عبدالقادر جوڻيجي جو پهرين ريڊيو ڊرامو 1970ع ڌاري ريڊيو پاڪستان حيدرآباد تان نشر ٿيو. سندس ٽيهن کان به وڌيڪ ريڊيو ناٽڪ نشر ٿي چڪا آهن. 1976ع ۾ سندس پهريون ٽي وي ناٽڪ ”تلاش“ پي ٽي وي ڪراچي تان ٽيليڪاسٽ ٿيو. سندس پهرين سنڌي سيريل ”راڻيءَ جي ڪهاڻي“ اردو ۾ ”ديوارين“ جي نالي سان ٽيليڪاسٽ ۽ بعد ۾ ساڳيو سيريل بي بي سي چئنل فور تان انگريزي ترجمي سان ٽيليڪاسٽ ٿيو، جيڪو ڏکڻ ايشيا جو پهريون سيريل هو. ان کانسواءِ سندس ٻيو سنڌي سيريل ”خانصاحب“ اردو ۾ ”ڇوٽي سي دنيا“ جي نانءُ سان ٿيو. انهيءَ سيريل تي ”فري يونيورسٽي برلن“ جي ڪلچرل ائنٿر پالاجي ۾ ”ڊاڪٽر هيليني باسو“ ٿيسز لکي، جيڪا جرمن ٻولي کانسواءِ انگريزي ٻوليءَ ۾ به ترجمو ٿي چڪي آهي. سندس هڪ ٻيو اردو سيريل ”سيڙهيان“ تيرنهن ملڪن ۾ هلي چڪو آهي. تنهن کانسواءِ سندس هڪ سيريل ”پرانده“ ڪئناڊا ۽ ناروي ۾ پڻ هلي چڪي آهي. ائين عبدالقادر جوڻيجو شوبز جي حوالي سان عالمي سطح جو سنڌي ليکڪ آهي. مٿين کانسواءِ سندس ڪيترائي اردو ۽ سنڌي ٽي وي ناٽڪ ٽيليڪاسٽ ٿي چڪا آهن.
اوارڊ
عبدالقادر جوڻيجي کي علمي ادبي خدمتن عيوض ڪيترائي ايوارڊ پڻ مليا. پي ٽي وي ايوارڊ 1984ع، نگار ايوارڊ 1984ع، سنڌ گريجوئيٽس ايسوسيئيشن ايوارڊ 1985ع، پي ٽي وي سلور جوبلي ايوارڊ 1989ع ۽ صدارتي تمغه حسن ڪارڪردگي 1989ع شامل آهن.

 وفات 
جوڻيجو 30 مارچ 2020ع تي وفات ڪري ويو.
 حوالا 

زمرو:ڊراما
زمرو:سنڌي اديب
زمرو:سنڌي شخصيتون
زمرو:پاڪستاني ليکڪ
زمرو:پاڪستاني ڪالم نگار
زمرو:1945ع جون پيدائشون
زمرو:2020ع جون فوتگيون
زمرو:20هين صدي جا مرد ليکڪ
زمرو:پاڪستاني مسلم شخصيتون
زمرو:ضلعو ٿرپارڪر جون شخصيتون
زمرو:وصول ڪندڙ تمغو حسن ڪارڪردگي
زمرو:سنڌي ماڻھو