Gèniri

Lu Gèniri si usa ntâ Classificazzioni scintìfica pi signalari nu gruppu di speci currilati, o ntâ grammàtica di ssi lingui chi fannu na distinzioni tra li sustantivi masculini e fimminini.  Certi lingui hannu puru nu terzu gèniri, p'asempiu lu tudiscu, chi si chiama lu niùtru.  La lingua ulannisa usa lu niùtru e nu gèniri cumuni, chi nfatti rapprisenta na cumminazzioni dî gènira màsculinu e fimmininu chi oramai nun asìstinu cchiui.

Ntô Sicilianu li paroli hannu lu gèniri, veni a diri chi li paroli si rifirìscinu a li suggetti comu s'iddi fùssiru màsculi o fìmmini. Comu règula ginirali li paroli di gèniri masculinu finìscinu cu la u:

trenu

e li paroli di gèniri fimmininu finìscinu cu la a:

casa

Certi paroli masculini finìscinu puru cu la a e arrèstanu li stissi a lu plurali:

Lu paracqua (singulari) li paracqua (plurali)

Certi paroli chi finìscinu cu ista ponnu èssiri usati comu fimminini o masculini e puru comu singulari o plurali:

Lu o la giurnalista (singulari) li giurnalista (plurali masc. o femm.)

Lu Plurali

Lu plurali, ntô Sicilianu, giniralmenti si fa cu la i, sia pi lu masculinu chi pi lu fimmininu:

Telèfonu  (sing)         telèfuni (plur.)

Règula   (sing)         règuli (plur.)

Certi paroli finìscinu cu la u a lu singulari e cu la a a lu plurali:

Pumu  (sing)          puma (plur.)

Certi paroli finìscinu cu la i a lu singulari e cu la a a lu plurali:

Limuni (sing.)        limuna (plur.)

Assai paroli chi finìscinu cu la i, arrèstanu accussì puru a lu plurali e ponnu èssiri masculini o fimminini:

Onuri (masc.) onuri 

Sorti (fimm.)  sorti 

Certi paroli fannu lu plurali agghiuncennu ra a lu singulari:

Focu (sing.) fòcura (plur.)

Certi nòmura masculini fòrmanu lu fimmininu agghiuncennu issa o trici a lu masculinu:

Dutturi (masc.) dutturissa (fimm.)

Atturi (masc.) attrici (fimm.)

Li paroli chi finìscinu cu la cu, fòrmanu lu plurali masculinu cu la ci e lu plurali fimmininu cu la chi:

Mònacu (masc. sing.) mònaci(masc. plur.)

Mònaca (femm. sing.) mònachi(fimm. plur.)

Certi paroli chi finìscinu cu la cu sunnu sulu masculini:

Beccu (sing.)        becchi (plur.)

Arcuni paroli chi finìscinu cu gu o ga fannu lu plurali cu ghi:

Largu  (sing.)              larghi  (plur.)

Siringa (sing.)              siringhi  (plur.)

 Viditi puru: 
 Li Plurali nun rigulari

Catigurìa:Lingua siciliana