Groenlannia

La Groenlannia ('n danisi: Grønland: "Terra Verdi", e 'n groenlannisi: Kalaallit Nunaat: "Terra di l'Òmini") è l'ìsula cchiù granni dû munnu (l'Australia è un cuntinenti), arraccupunata di ghiacci pi l'84% dâ so supirfici. 
 Storia 
La Groenlannia fu una dî culonii dâ Norveggia nzinu ô 1814, quannu passàu sutta lu cuntrollu dâ Danimarca; ma fu sulu ntô 1953 c'addivintàu parti dû regnu danisi. Fu tirritoriu danisi nzinu ô 1979, quannu a l'ìsula cci fu cuncidutu l'autocuvernu (hjemmestyre) dû Folketing, lu parramentu danisi. La liggi trasìu 'n viguri l'annu siquenti. 
 Pulìtica 
Federico X di Danimarca arresta lu capu di statu dâ Groenlannia. Fu parti dâ Cumunitati Ecunomica Europea, comu tirritoriu danisi, dû 1972 ô 1985 quannu dicidìu di niscìrinni ccu referendum. La Groenlannia resta tirritoriu danisi, puru si giugraficamenti la Groenlannia fa parti dâ placca cuntinintali amiricana. 

La sula càmmara, è diciutu Landsting. Havi 31 rapprisintanti vutati dô pòpulu ccô votu prupurziunali e arrestunu ô putiri ppi 4 anni. Vènunu macari du' rapprisintanti vutati ppô parlamientu danisi, lu Folketing.

Lu capu cuvernu èni lu Primu ministru dâ Gruellànnia, paccamora Hans Enoksen.
Lu 25 di nuvèmmiru dû 2008, lu 76% dô pòpulu diçiu seni cô Referendum gruellannisi pâ Liggi dô cuvirnàrisi (Autunumia). 

La capitali  dû Groenlannia è Nuuk (Godthåb, 'n lingua danisi). La citati havi 13.000 abbitanti cumposta a l'80% di groenlandisi e ô 14,5% di danisi.

 Ecunumìa 
Lu GHRG (Greenland Home Rule Government) fici na pulítica fiscali strinciuta â fini dô 1980, ca iu n favuri ô surplus ntê cunta púbblichi mantiniennu a mflaziuni vascia. La Gruellànnia appiersu suffriu ppi curpa di na críscita ecunòmica tinta ntô 1990, ma dô 1993 la cunumia soi iu miègghiu. 

 Lijami di fora 

Guida dâ Groenland

Turismu Groenlandisi

Catigurìa:Danimarca
Catigurìa:Amèrica sittintriunali