Jean-Paul Marat

Jean-Paul Marat, tzerriau puru S'Amigu de su populu (Boudry, 24 de Maju 1743 – Parigi, 13 de Argiolas 1793), est istadu unu politicu, medicu, giornalista e revolutzionariu frantzesu de arrexini sardu - isvitzera, tzitadinu de sa Republica de Ginevra.

A pustis de àeri iscritu diversas òperas de argumentu iscientìficu e politicu-filosòficu in s'àmbitu de su tardu illuminismu, fiat istadu intru de is protagonistas (cun Danton, Saint-Just, Desmoulins e Robespierre) e ideòlogus, imparis a Sieyès, de sa Revolutzioni frantzesa, chi issu aiat agiudau cun sa faina giornalìstica sua. In manera polìtica a curtzu de is Cordillierus, fiat istadu deputadu de sa Cunventzioni natzionali frantzesa de su 20 de cabudanni 1792 e, dae su 5 de abrili 1793, fiat istadu elègidu presidenti de su Club de is Giacobinus. Fiat devènnidu unu nòdidu e ascurtadu "tribunu", de sa retòrica allùida meda, contra sa monarchia frantzesa e posca contra is revolutzionàrius prus moderadus cumenti Mirabeau, fintzas issu oratori mannu, e is Girondinus chi aiat incurpadu dae su 1790 de àeri traitu sa revolutzioni, tzerriendi sa Republica.

Fiat istadu assassinadu dae sa filo-girondina Charlotte Corday, chi ddu reteniat su printzipali insulladori de is boccidroxius de cabudanni, de su corfu de istadu de su 31 de maju 1793 e de su nascenti Règimini de su Terrori de is Montagnardus, istucaggiau mentras s'agataiat in sa bartza de bagnu po allixerai una dolorosa maladia de sa peddi chi l'afigiat dae su 1782. A pustis de su corfu de istadu de su 9 termidoro, is restus suus fiant istadus interradus in segretu in su Panthéon ma pagus mesis a pustis fiant istadus remòvius e fiant andaus pèrdius. Fiat istadu tzelebradu cumenti a màrtiri de sa Repùblica de is giacobinus e de su pintori Jacques-Louis David in su famadu cuadru neoclàssicu Sa morti de Marat (1793), una de is imàginis prus icònicas de sa revolutzioni.
Categoria:Filosofos illuministas
Referèntzias

Categoria:Biografias
Categoria:Frantzesos