Миссури

Киин куорат — Дьефферсон-Сити. Ордук улахан куораттар — Сент-Луис уонна Канзас-Сити.

 Устуоруйа 
АХШ Миссури сирдэрин 1803 сылга Быраансыйаттан атылаан ылбытаHistory of the Louisiana purchase. Штат бэдэрээссийэ састаабыгар 1821 сылга атырдьах ыйын 10 күнүгэр киирбитэ. 

Бэдэрээссийэ састаабыгар киирэрин устуоруйата гражданскай сэриины саҥаланыытын кытта холбоһонор. Миссури компромиһа ордук суолтаны онньообута, ол компромисска Миссури кулуттары тутар штат курдук киирэр, онтон Мэн көҥүл штат курдук киирэрМИССУРИ́ЙСКИЙ КОМПРОМИ́СС 1820–1821.

Гражданскай сэрии кэмигэр де-факто икки штат дьаһалтата баара: Конфедерацияны билинэр уонна Сойууһу билинэр. Сойууһу өйөөбүт дьон быдан элбэх этэ (100 тыһ. Сойуус, 40 тыһ. Конфедерация). Сэрии кэмигэр Теннесси уонна Виргиния таһыттан ордук элбэх харсыһыы буолбута.

Гражданскай сэрии кэнниттэн, Миссури улахан Арҕаалыыр транзитнай киин буолбута. Тимир суол сайдыбытын кэннэ улахан суолтаны Сент-Луис уонна Канзас-Сити курдук улахан куораттар ылбыттара.

 Киэгирээпийэ 
Миссури атын 8 штаты кытта кыраныыссалыыр. Хоту өттүгэ — Айова. Илин — Иллинойс, Кентаки уонна Теннесси. Соҕуруу — Арканзас. Арҕаа — Оклаһома, Канзас уонна Небраска.

Штат ордук улахан өрүстэрэ — Миссури уонна Миссисиипи.

Миссури орто тэмпэрэтиирэ кээмэйэ:

 Олохтоохторо 
2012 сыл, от ыйын 1 күнүн туругунан, олохтоохтор ахсаннара — 6 021 988 киһиPopulation Estimates. Олохтоохтор аҥаардара (3 294 936 эбэтэр 55%) икки ордук улахан куоракка (Сент-Луис уонна Канзас-Сити) уонна кинилэр агломерацияларыгар олороллор. Олохтоохтор хойуулара — 86,9 (АХШ киэнэ 86,8).

 Быһаарыылар