Кимчи

Кимчи (хангул: 김치; корейскай саҥарыы: [kimtɕʰi]; английскай: /ˈkɪmtʃi/) үгэс буолбут ферментированнай корейскай ас. Үгэс буолбут бэлэмнэниигэ кимчини сайыҥҥы ыйдарга оҥорон, тымныыга сир анныгар бааҥкаларга уураллара, оттон кыһыҥҥы ыйдарга тоҥмот гына харайаллара. Сүрүн ингредиенынан пекинскай хаппыыстаттан, редискаттан, сельдерейтан эбэтэр оҕурсуттан оҥоһуллар кимчи сүүсчэкэ көрүҥэ баар.

Кимчи үксүгэр корей буолбатах дьоҥҥо олус күүстээх. Араас көрүҥнэрэ элбэхтэр уонна корейдар үксүн аһылык аайы кимчини сииллэр. Бу корейскай ас сүрүн аһылыга. Кимчини өр харайыахха сөп уонна түргэнник буорту буолбат. Ол гынан баран, ханнык эрэ кэмҥэ итии күннэргэ турдаҕына, кимчи аһыы буолар. Онон, сотору сиир буолбатах буоллаҕына, умуруоруо суохтаах. Кореяҕа кимчи иһиттэрэ үксүн көстөллөр. Бу улахан терракота иһиттэр, онно кимчини сиэх буолуор диэри эбэтэр ыһыллыар диэри уураллар. Кимчи 2 нэдиэлэ курдук аһыллар, ол гынан баран сорох көрүҥнэрин сразу сиэххэ сөп. Сорохторун бүтэрэргэ сылтан ордук харайыахха сөп.

Аһыы кимчигэ маринованнай хаачыстыбаны биэрэр.

Араастара
Кимчи хас биирдии көрүҥэ туспа амтаннаах уонна аһыллар бириэмэтэ тус-туһунан. Бэчу Кимчи диэн биир саамай биллэр кимчи. Ккакдуги диэн кубикка кырбаммыт корейскай редис (му) оҥоһуллар. Ордук элбэх уулаах уонна ыһарга ыарахан. Бэк кимчи сымнаҕас ингредиеннэри туттар. Аһыы буолбатах. Чонгак кимчитэ кыра үрүҥ редиска туттуллар. Гат кимчи хараҥа корейскай горчица (гат) сэбирдэхтэриттэн уонна умнастарыттан оҥоһуллар. Бу ыйдарынан эбэтэр онтон да уһуннук тутуллуон сөп.  Ой Собаги сэргэх, тымныы уонна итии амтаннаах. Оҕурсу онно сүрүн ингредиен. Нэдиэлэ курдук тутуохха сөп.  Донгчими диэн аһылык уонна утах барыта бииргэ. Аһыттаҕына, минньигэс буолар уонна лимоннай уу курдук амтаннаах буолар. Ый курдук тутуохха сөп.

Бэлэмнэниитэ
Кимчи саамай тарҕаммыт көрүҥэ хаппыыстаттан, редискаттан, чесноктан, кыһыл биэрэстэн, туустан уонна саахартан оҥоһуллар. Хаппыыстаны аҕыйах чаас устата туустаах ууга уган кэбиһэллэр. Онтон хаппыыста сэбирдэҕин икки ардыгар улахан хайа тууһун ыһаллар. Кыһыл биэрэстэри эмиэ ыһаллар уонна үксүн Кимчи элбэх биэрэстээх буолар. Редис үксүгэр уһун синньигэс гына кырбанан баран, булкааһыкка эбэллэр. Пиво оҥоһулларын курдук, ферментация процессыгар көмөлөһөргө кыратык саахар эбэллэр. Хас биирдии ингредиен кээмэйэ эн оҥорор кимчиҥ көрүҥүттэн уонна оҥорооччу тус амтаныттан тутулуктаах. Кимчи үксүн креветкалаах эбэтэр балыктаах ураты амтаннаах буолар. Кимчини быстах кэмҥэ, үксүгэр улахан кимчи ыскаапка таска, ыһаарылаан кэбиһэллэр. Бу иһиттэр сир анныгар көмүллэллэрэ эмиэ үгэс буолбут. Кимчини өр тутуохха сөп уонна буорту буолбат. Корейдар от ыйыгар дьиэ кэргэттэрин кытта кимчи оҥороллор.