Эрнст Александрович Алексеев

П. А. Ойуунускай аатынан Саха Өрөспүүбүлүкэтин Государственнай премиятын лауреата - Алексеев Эрнст Алексеевич.

1946 с. балаҕан ыйын 15 Ньурба улууһун Куочайыгар төрөөбүтэ. 1964 с. ЯГУ ИТФ геологияны үөрэтэр отделениятыгар үөрэнэ киирбитэ. 1968-1976 сылларга маһынан тутуунан дьарыгырар, 1976-1996 сыллардаахха Таатта улууһун Туора-Күөл оскуолатыгар учууталлыыр.

1983 г. ЯГУ математиканы үөрэтэр салаатын бүтэрбитэ. "Юный резчик" куруһуокка салайааччынан үлэлиир. Хас да сыл өбүгэлэр оонньуурдарын, прикладной искусстваны үөрэппитэ киниэхэ дьэҥҥэ көстөр национальнай сувенир "Талах ынах", талахтан миэбэл "Талах олоппос" технологияларын айарга көмөлөһор. Кини бэйэтин уонна үөрэнээччилэрин үлэлэрэ 45 Республикатааҕы, международнай выставкаларга Францияҕа, Монголияҕа, Бурятияҕа көстүбүттэрэ. Кини үөрэппит дьоно хаста да прикладной искусства өттүнэн маҥнайгы миэстэлэри республиканскай быыстапкаларга ылбыттара. Эрнст Александрович Международнай көһөрүүлээх "Красота пространства" быыстапка кыттыылааҕа.

Кини мастан оҥоһуллубут архитектурно-мемориальнай комплекс автора буолар, биирдэстэрэ олоҥхоһут Табахырап гиэнэ буолар. Суотту "Дружба народов" музейыгар биллиилээх олоҥхоһуттарга ананан турар былыргы надмогильниктар ансамбылы айбыт киһи буолар. Пааматынньыктара барыта паспортизированнайдар уонна культура памятнигын каталогугар киирэн тураллар. "Олоҥхо оонньууларыгар" анаан "Хадаайы" музейыгар Ытык-Күөлгэ кини салайыытынынан, бэйэтин архитектуратынан Саха Сиригэр уникальнай "Олоҥхо балаҕана" уонна "Моҕол ураһа" тутуллар.

Бу этиллибит үлэлэрэ барыта "Өркөн өйүнэн, кыраҕы хараҕынан" (ЧИП "Ситим", 1995 с.), "Саха талахтан, мастан үлэлэрэ" (изд-во "Бичик", 1999 с.) сырдатыллыбыта уонна иллюстрацияламмыта. Бүтэһик кинигэтэ - автор материальнай культура оттунэн фундаментальнай улэтэ, сахалар маьынан тутуутун зодчествота, учуонайдартан уонна өрөспүүбүлүкэ искусствоведтарыттан үрдүк сыананы ылбыта.

Алексеев Эрнст Александрович - РФ уонна Саха Өрөспүүбүлүкэтин архитектордарын Сойууһун чилиэнэ, РФ культуратын үтүөлээх үлэһитэ, Саха Өрөспүүбүлүкэтин норуодунай маастара, "Дети Саха-Азия" фондун стипендиата, РФ творческай уорэтиитин Акадаемиятын академига, ЯГИТИ архитектура кафедратын доцена, Татта улууһун бочуоттаах олохтооҕо. "Гражданская доблесть" знагынан наҕараадаламмыта.

Саха Өрөспүүбүлүкэтин сэтинньи 20 кунун 2009 с. 1675 нүөмэрдээх ыйааҕынан Алексеев Эрнст Александровичка П. А. Ойуунускай аатынан Саха Өрөспүүбүлүкэтин Государственнай премията 2009 сылга чөлгө түһүү архитектура нэһилиэстибэтин уонна үгэс буолбут прикладной искусстваҕа сүрүн вкладын иһин, сахалыы мас зодчествотун холбоһук үлэлэрин оҥорбутун, мас тутууга архитектурнай новация, уонна хас да сыллааҕы көдьүстээх үлэтин уонна педагогическай деятельнаьынан лауреат буолбута.

Категория:Сахалар