Афшардар

Афшардар (, туркм. owşar) — түүр тыллаах омукАфшары // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978., былыргы 24 оҕус биистэриттэн биирдэстэрэ.

Афшардар былыргы туркменнарга (туркоманнарга)«From multilingual empire to contested modern state», Touraj Atabaki, «Iran in the 21st Century: Politics, Economics & Conflict», ed. Homa Katouzian, Hossein Shahidi, (Routledge, 2008), 41. сыһыаннаахтар; билиҥҥи афшардар туркменС.Атаниязов. Словарь туркменских этнонимов. Ашхабад, Ылым (1988). уонна азербайдьан омук биир бөлөҕө буолалларRichard V. Weekes. Muslim peoples: a world ethnographic survey. AZERI. — Greenwood Press, 1978 — p. 56E. K. Brown, R. E. Asher, J. M. Y. Simpson, «Encyclopedia of language & linguistics» — Elsevier, 2006.

 Ааттара 
Афшар диэн аат аан маҥнай XII үйэтээҕи Маһмуд ал-Кашгари диэн тыл үөрэхтээҕэ суруйбут "Диван лугат ат-турк" кинигэҕэ ахтыллар. XIV үйэтээҕи перс энциклопедиһа Рашид ад-Дин "Дьами ат-Таварих" диэн үлэтигэр оҕустар номохторун суруйбут. Ол номохторго этиллэринэн афшар бииһин төрүччүтэ Афшар-хаан, Оҕус-хаан сиэнэ буолар. "Афшар" диэн "бэрэниилээх", "истигэн" диэн суолталаахP. Oberling, “AFŠĀR,” Encyclopædia Iranica, I/6, pp. 582-586;. Рашид ад-Дин суруйбут "Оҕус-намэ" диэн кинигэҕэ этиллибитинэн "афшар" аат "сымса булчут" диэн суолталаахРашид ад-Дин «Огуз-наме», 3 бас.. Абу-л-Гази этэринэн "афшар" диэн "үлэҕэ сыыдам" киһини ааттыыллар.

Афшардар XIII—XIV үйэлэргэ Орто Азияттан Арҕааҥҥы Азияҕа көһөн барбыттарПетрушевский И. П. Очерки по истории феодальных отношений в Азербайджане и Армении в XVI — начале XIX веков. — Л., 1949. — С. 48..

 Афшардар 

 Тыллара 
Афшар тыла ханнык бөлөххө киирэрин туһунан биир кэлим санаа суох. Сорох чинчийээччилэр афшар тылын түүр тыллар оҕус бөлөҕөр туспа тыл быһыытынан кииллэрэллэрLarry Clark «Turkmen Reference Grammar», С. 19, Otto Harrassowitz Verlag, 1998.Lars Johanson, Éva Csató «The Turkic Languages», С. 82, Taylor & Francis, 1998. Атын тыл үөрэхтээхтэрэ афшар тыл буолбакка азербайдьан тылын диалега дииллэрАзербайджанский язык // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.Аббасов А. М. Некоторые заметки об афшарах Афганистана // Советская тюркология. — 1975. — № 4. — С. 72.Encyclopedia of the Peoples of Africa and the Middle East. — С. 708Hasan Kawun Kakar. Government and Society in Afghanistan: The Reign of Amir ‘Abd al-Rahman Khan. Афшардар бэйэлэрэ тылларынан азери диэн ааттыылларДебец Г. Ф. Антропологические исследования в Афганистане // Советская этнография. — М.: Наука, 1967. — № 4. — С. 87.Брук С. И. Население мира. Этнодемографический справочник. — М.: Наука, 1981. — С. 381—382.. Бу тыл (диалект) Ирааҥҥа уонна Афганистааҥҥа тарҕаммыт.

 Олорор сирдэрэ 
Афшардар Туркменистааҥҥа, Ираан Азербайдьаныгар, Ираан хоту өттүгэр, Турцияҕа Азербайдьаҥҥа (Агдьэбэд оройуонугар), Афганистааҥҥа (Кабул куорат таһыгар) олороллор. 1960-с сылларга афшардар ахсааннара 350 тыһ. тахса киһи этэ.

 Итэҕэллэрэ 
Афшардар ислам итэҕэллээхтэр, сүрүннээн шииттэр. Туркмен афшардара ислам итэҕэлин суннит салаатын ылыммыттар.

 Олохторо-дьаһахтара 
Ирааҥҥа баар Кэрман куорат таһыгар олоро афшардар көс олохтоохтор. Сүрүннээн хой иитэллэр

 Аҕа уустар 
Афшар улахан аҕа уустара: алплу, арашлу, бекешлу, гүндүзлү, имирлү, көсэ ахмедлу, папалу, касемлу, кэрэклү уонна кирклу.

 Афшардартан төрүттээх ыраахтааҕылар аҕа уустара 
Афшардартан шах, хаан уонна бэк буолбут аҕа уустар бааллар. Ол курдук холобут маннык:

 Афшаридтар — Ирааҥҥа 1736—1750 сылларга ыраахтааҕы аҕа ууһа.
 Караманидтар — Арҕааҥҥа Азия соҕуруу өттүгэр дойдуланан олорбут аҕа ууһа.
 Дьаванширдар — Карабах хааннарын аҕа ууһа.
 Ашурбековтар — Баку таһыгар олорбут улахан уонна баай бэк аҕа ууһа.
 Гермийаногуллары
 Ирааҥҥа баар Урмия диэн сир хааннара
 Зенгидтэр — Мосул уонна Левант атабэктэрэ.

 Эбии көр 

 Түүр омуктар
 Азербайдьаннар

 Быһаарыылар 

Категория:Түүр омуктар
Категория:Түүрдэр