Аар Кудук Мас

М. Бойс суруйар: " Что касается точной даты создания храмов огня, то она неизвестна, но можно не сомневаться в том, что к концу правления Ахеменидов храмовые огни так же как и святилища с изображениями занимали уже законное место в зороастрийском богослужении". Онон, "уокка сугуруйээччилэр" аhаҕас халлаан анныгар ЭРЭ уцэллэрэ- суктэллэрэ диэhин олоҕо суох этии буолар. Автор ёссё суруйар: "Берос, вавилонский жрец (нач.3в.доН.Э) сообщает, что Артаксеркс- первый перс, кот. установил статуи Афродите-Анаитиде в главных городах империи и приказал их почитать как изображающим Арэдви-Суру-Анахиту". Геродот даҕаны ол богиня (Афродита Урания) скифтэргэ (Артимпаса) баарын ахтан ааhар. Дьэ, ол богиня сахаҕа Айыы хотуна Аан Алахчын дэнэр. Аны ол хотун нэс туёрт утугэццэ уунэн киирбит силистээх, тоҕус халлааны тохсуоннарын курдары уёhээ дойдуга дылы уунэн тахсыбыт чыпчархайдаах, сэттэлии былас сэбирдэхтээх, тоҕустуу былас туорахтаах КУДУК МАС тёцургэс буолбут тёрдуттэн куругар  дылы быган олорон субэлиир-амалыыр. Айыы хотуна ситимнэригэр  (көр: Айыы хотуна Аан Алахчын) ёссё биир тугэни (Албасты демоны Киин азияҕа марту, мартув, мартук диэн ааттыыр омуктар бааллар) эбэн кэбис. Ити тыллар дорҕоонноро дьуёрэлэhиилэрэ дьиктитэ аhары:  мээнэҕэ буолбатах буолуохтаах.

Билицци кэмцэ "Аар Кудук Мас тоҕус салаалаах" диэни "айылҕа тоҕус халлааннаах" диэн ёйдуёххэ сёп . Хас биирдии салаа (халлаан) ханнык эмэ айылҕа хамныыр харатын, кётёрдёрун уонна балыктарын, ону тэцэ уён-кёйуур харамайдарын олоҕун эйгэтинэн буолар.

 Өссө маны көр 
 Аар Айыы Тойон

Категория:Саха итэҕэлэ