1781

1781 сыл.

 Туох буолбута 
 Кулун тутар 
 Кулун тутар 13 — Уильям Гершель Ураан планетаны арыйбыт.

 Ыам ыйа 
 Ыам ыйын 18 — Перу төрүт олохтоохторун ордук бөдөҥ өрө турууларын баһылыгын Туупак Амару II диэн ааттаммыт киһини испанецтар кырыктаахтык өлөрбүттэр. Бастаан ойоҕун, биир уолун, атын чугас дьонун көрөн турдаҕына өлөртөөбүттэр, онтон бэйэтин түөрт атынан хайа тартарбыттар. Бу киһи инкалар бүтэһик ыраахтаҕыларын Туупак Амару сыдьаана этэ, өбүгэтин аатын ылыммыта.

 Бэс ыйа 
Бэс ыйын 9 — Джордж Стефенсон (1781 — 12.8.1848) төрөөбүт, английскай изобретатель, бастакы паровозтартан биирдэстэрин туппут, бастакы общественнай тимир суолу (Дарлингон — Стоктон) туттарбыт киһи.

 Күһүн 
 Балаҕан ыйын 4 — 44 Испания киһитэ Лос-Андьелеһы олохтообуттар. Саҥа дириэбинэлэригэр биэрбит ааттара — Эль-Пуэбло-де-Нуэстра-Сеньора-ла-Рейна-де-лос-Анхелес. Билигин Лос Андьелес АХШ иккис улахан куората уонна аан дойду таһымнаах эргиэн, аралдьыйыы, култуура, масс медиа, мода, үөрэх, технология уонна үөрэҕирии киинэ буолар.

 Төрөөбүттэр 

 Өлбүттэр