Охлопков Фёдор Матвеевич

Охлопков Фёдор Матвеевич (02.03.1908, Кириэс-Халдьаайы, Байаҕантай улууһа, Саха уобалаһа — 28.05.1968) — Аҕа дойду Улуу сэриитин кыттыылааҕа, Сэбиэскэй Сойуус Дьоруойа (1965).

 Олоҕун олуктара 
1908 сыллаахха кулун тутар 2 күнүгэр Байаҕантай улууһугарХойут Таатта, билиҥҥинэн Томпо улууһа. Кириэс-Халдьаайыга төрөөбүт. Аҕата Матвей Тааттаттан төрүттээх киһи этэ. Сэрии иннигэр колхуоска механизаатарынан, булчутунан, Аллаҥҥа Орочоон бириискэлэригэр обкатчигынан үлэлээбитэ. Эдэр булчут биэс тыһыынчаттан тахса тииҥи туттарбыта. 100 хаамыылаах сиртэн быһах биитин ытан буолдьаны икки аҥыы хайытараСаха саарыннара. Хомуйан оҥордулар Л. Г. Николаев, А. Г. Николаев, Ф. Э. Данилов. — : «Кудук», 1998. — ISBN 5-7863-0122-2. 

 Сэриигэ кыттыыта 
Аармыйаҕа 1941 с. атырдьах ыйыгар Мэҥэ-Хаҥалас оройуонун военкоматынан ыҥырыллыбыт. 375-с уонна 179-с стрелковай чаастарга пулеметчик, автоматчик, снайпер быһыытынан сэриилэспитэ. Бастакы кэмҥэ быраата Василийдыын биир пулемет расчета буолан кыргыһыыларга кыттыбыттара. Онтон быраата ыараханнык бааһыран өлөр. Ол кэнниттэн 1942 с. сааһыгар Федор пулеметын снайпер бинтиэпкэтигэр уларытар. Албан ааттаах снайпер быһыытынан киэҥник биллибитэ, соҕотох 429 фашиһы өлөрбүтэ. Ол иһигэр ниэмэс снайпердара бааллара. 30 снайперы үөрэтэн бэлэмнээбит. Фроҥҥа 12 төгүл бааһырбыта уонна контузияламмыта. Тверскай, Смоленскай уобаластары, Белоруссияны босхолоспута. 

1945 сыллаахха бэс ыйын 24 күнүгэр Кыайыы Парадыгар кыттыбыт.

Сэбиэскэй Сойуус Геройун аата 1965 с. ыам ыйын 6 күнүгэр иҥэриллибит.

Сэрии кэнниттэн дойдутугар араас үлэҕэ үлэлээбит. Элбэх оҕо аҕата. 

1968 сыллаахха ыам ыйын 28 күнүгэр өлбүт. Төрөөбүт дойдутугар Кириэс-Халдьаайыга көмүллүбүт. 

 Наҕараадалара 
 «Кыһыл көмүс Сулус» мэтээл № 10678 (06.05.1965)
 Ленин уордьана (06.05.1965)
 Кыһыл Знамя уордьана (26.07.1944; Сэбиэскэй Сойуус Геройун аатыгар түһэриллибит)
 Аҕа дойду сэриитин II ст. уордьана (17.10.1943; Кыһыл Знамя уордьаныгар түһэриллибит)
 Икки Кыһыл Сулус уордьана (27.08.1942; 04.12.1942)
 «Хорсунун иһин» мэтээл (18.07.1944)
 Мэтээллэр

 Үйэлээх аата 
 Герой бүүһэ Кириэс-Халдьаайыга туруоруллубут.
 Ф. М. Охлопков аатынан Томпоҕо совхоз уонна муора хараабыла ааттаммыттара. 
 Дьокуускай, Чөркөөх, Хаандыга уулуссалара Герой аатын сүгэллэр. 

 Быһаарыылар 

 Сигэлэр 

 Якутяне - Герои Советского Союза и Российской Федерации кавалеры ордена Славы 3-х степеней

Категория:Аҕа дойду Улуу сэриитин кыттыылаахтара:Томпо улууһа
Категория:Бэргэн ытааччылар
Категория:Саха биллиилээх дьоно
Категория:Кыайыы Парадын кыттыылаахтара
Категория:Сэбиэскэй Сойуус Дьоруойдара:Саха Сирэ