1849

1849 сыл.

 Туох буолбута 
 Олунньу 13 — Митрополит Андрей Чагуна баһылыктаах дэлэгээссийэ Австрия импэрээтэригэр Франц Иосиф I Трансильвания, Баната уонна Буковина румыыннарын аатыттан Румыын наассыйатын билинэрин ирдиир петицияны туттарбыт.

 Кулун тутар 29 — Британия Пенджабы аннексиялаабыт.
 Муус устар 14 — Лайош Кошут диэн киһи салалтатынан Венгрия Австрияттан тутулуга суоҕун биллэрбит.

 Ыам ыйын 5 — Фёдор Достоевскай атын петрашевецтэри кытта Антонелли диэн провокатор үҥсүүтүнэн тутуллан Петропавловскай кириэппэскэ угуллар. Кэлин суут 21 киһини өлөрөргө уураахтаабыта (ол иһигэр Ф. М. Достоевскайы, ол эрээри суруйааччы бириигэбэрэ толоруллуон аҕай иннинэ көскө ыытыынан солбуллубута).

 Сэтинньи 16 — Суруйааччы Федор Достоевскайы бырабыыталыстыбаны утарбытын иһин суут ыйаан өлөрөргө уурбут. Кэлин амньыыстыйаланан,уураах хаатырганан солбуллубут.

 Ахсынньы 2 — Саха уобалаһыгар уокурук бырааптаах Охуоскай кыраай киирбит.

 Төрөөбүттэр 
 Тохсунньу 26 — Пётр Алексеев — революционер, ткач, 1886—1891 сылларга көскө билиҥҥи Таатта улууһугар олорбута, дьахтары күүһүлээбитин иһин дьахтар аймахтара өлөрбүттэрэ. Сэбиэскэй кэмҥэ аата өрө тутуллубута, ыраахтааҕы былааһын утаран олоҕун толук биэрбит киһинэн ааҕыллыбыта, Дьокуускайга кини аатынан уулусса ааттаммыта.

 Алтынньы 8 — Александр Сибиряков (1933 өлб.), нуучча көмүс промышленнига, мэссэнээт, Сибиири чинчийээччи.

 Өлбүттэр 
 Ыам ыйын 10 — Хокусай, Дьоппуон уруhуйдьута
 Алтынньы 7 — Эдгар Аллан По — Эмиэрикэ суруйааччыта, бэйиэтэ, литературнай критигэ уонна редактора. Саамай биллибит айымньылара — кутталлаах кэпсээннэр. 

*