1833

1833 сыл.

 Туох буолбута 
Бу сыл сайыныгар Манчаары Баһылай баай ыалларга 18-та "ыар ыалдьыт" буолбут.

 Кулун тутар 20 — Александр Пушкин «Евгений Онегин» хоһоонунан арамаана толору тахсыбыт.
 От ыйын 8 — Ункяр-Искелеси эйэ, доҕордоһуу уонна көмүскэнии сойууһун туһунан сөбүлэҥ Арассыыйа уонна Осмаан импиэрийэтин ыккардыларыгар түһэрсиллибит.

 Балаҕан ыйын 18 — Саха уобалаһын салайааччытынан коллежскай асессор Иван Голубев буолбут. Кини бу солоҕо 1834 сыл балаҕан ыйын 11 күнүгэр диэри сулууспалаабыт.

 Ахсынньы 18 — Арассыыйа импиэрийэтин өрөгөйүн ырыата «Боже, Царя храни!» бастакытын толоруллубут.

 Төрөөбүттэр 
 Олунньу 12 — Александр Чекановскай — нуучча геолога, палеонтолог, Сибиири чинчийээччи.

 Олунньу 13 — Чекановскай Александр Лаврентьевич
 Алтынньы 21 — Альфред Нобель — Швеция учуонайа, инженера, сэрии сэбин оҥорооччута. Динамиты айбытынан уонна Нобель бириэмийэтин олохтообутунан киэҥник биллэр.

 Өлбүттэр 

*