कडपामण्डलम्

कडपामण्डलम् (Kuddapah District) आंध्रप्रदेशराज्ये स्थितमेकं मण्डलमस्ति । अस्य मण्डलस्य केन्द्रः कडपा नगरम् ।

इतिहासः
स्वातन्त्र्यात्पूर्वं १८०० तमवर्षात् आङ्ग्लेयाधीने अवर्ततेदं मण्डलं कडपा । १९६० तमे वर्षे आविष्कृतम् । प्रान्तमिदं पूर्वं    शातवाहनैः, चालुक्यैः,चोलैः, राष्ट्रकूटिभिः, काकतीयैः, विजयनगरराजैः, गण्डिकोटा कडपा मैसूरुपालकैः, नैजां नवाब् जनैः च पालितमिदं मण्डलम् ।

भौगोलिकम्
मण्डलेस्मिन् ३२-३७% भूभागः अरण्येन विस्तृतः । वेलिगोण्डा, लङ्कमलः, शेषाचलपर्वतश्रेण्यः वर्तन्ते । मदनपल्ली अरण्यप्रान्ते रक्तचन्दनम् उपलभ्यते ।  

कृषिः वाणिज्यं च
सुधाशिलाः, सीसं, हेमलैट् इत्यादि खनिजसम्पद् वर्ततेऽत्र । मङ्गम्पेटप्रान्ते बैरैट्निधिः वर्तते । प्रोद्दुटूरु, कडपाप्रान्तयोः पारिश्रामिककेन्द्राणि वर्तन्ते । कडपाप्रान्ते पारिश्रामिकपरिकराणां परीक्षाकेन्द्रमपि अस्ति । माधवरप्रान्ते वस्त्रवयन केन्द्राणि सन्ति । भूभागेऽस्मिन् पादभागः सेद्यार्थम् उपयुज्यते । कर्नूलु, कडपा कुल्याभ्यः, मैदुकूरु, चेय्यूरु, पुलिवेन्दुल इत्यादि जलसेतुभिः, श्रीशैलदक्षिणकुल्याभ्यः च सस्यार्थं जलदानं प्रचलति । मुद्दनूरु अङ्गारविद्युत्केन्द्रद्वारा विद्युतः दानम् । 

वीक्षणीयस्थलानि
पदकविता पितामहस्य श्रीमतः ताल्लपाक अन्नमाचार्यस्य जन्मभूमिः ताल्लपाकः ग्रामः, सिध्दय्यामठः, श्रीश्रीश्रीपोतुलूरिवीरब्रह्मेन्द्रस्वामिमठः, पुष्पगिरिमठः गण्डिकोटवेम्पल्ले च प्रमुखपर्याटककेन्द्राणि वर्तन्ते । मण्डलेस्मिन् महाविद्यालयाः श्रीवेङ्कटेश्वरविश्वविद्यालयपरिधौ प्रचाल्यन्ते ।

तालुकाः
कडपा
चेन्नूरु
खाजीपेट
पेण्ड्ल्मर्रि
चिन्तकोम्मदिन्ने
रायचोटि
चिन्नमण्डेम्
सुण्डुपल्लि
सोम्बेपल्लि
वीरबल्ले
लक्किरेड्डिपल्लिचेक्रायपेट्
गालिवीडु
रामापुरम्
कमलापुरम्
एर्रगुण्ट्ल्
वीरपुनायनि पल्ले
रैल्वेकोडूरु
चिट्वेलु
ओबुलवारिपल्ले
पुल्लम्पेट
राजम्पेटनन्दलूरु
पेनगलूरु
सिद्दवटम्
ओण्टिमिट्ट
अट्लूरु
बद्वेलु
गोपवरम्
पोरुमामिल्ल
नरसापुरम्
बि.कोडूरु
ब्रह्मङ्गारि मठम्जम्मलमडुगु
पेद्दमुडियम्
मैलवरम्
मुद्दनूरु
कोण्डापुरम्
पुलिवेन्दुल
सिंहाद्रिपुरम्
लिङ्गाल
तोण्डूरु
वेम्पल्लि
वेमुलप्रोद्दुटूरु
वल्लूरु
राजुपालेम्
चापाडु
मैदकूरु
दुव्वूरु 

बाह्यसम्पर्कतन्तुः
An exclusive informatic portal 
Largest Viewed Website of Kadapa district
Website about Kadapa district 
 Ameen Peer Dargah
 Additional Info

वर्गः:आन्ध्रप्रदेशस्य मण्डलानि