अथ (अनन्तरम्)

अव्ययेषु अन्यतमं भवति इदम् अव्ययम् अथ इति ।
अर्थविवरणम्
अथ इति शब्दः नाना अर्थेषु वर्तते । यथा -

मङ्गलानन्तरारम्भप्रश्नकार्त्स्न्येष्वथो अथ ।अमरकोषः ३/३/२४९
अर्थात् अथशब्दः मङ्गलम्, अनन्तरम्, आरम्भः, प्रश्नः, कार्त्स्न्यम् इत्येतेषु अर्थेषु प्रयुज्यते ।

उदाहरणवाक्यानि
 अथातो ब्रह्मजिज्ञासा ।(ब्रह्मसूत्रम् १/१/१)
 अथ शब्दानुशासनम् ।(महाभाष्यम् पस्पशाह्निकम् १/१)
 स्नानं कृत्वाथ भुञ्जीत ।
 अथ वक्तुं समर्थस्त्वम् ?
 अथ क्रतून् ब्रूमः ।
 अथ स्नानविधिः ।
 अथ इमं वेदमध्यापय अथ एनं छन्दोऽपि ।

अभियुक्तोक्तिः
अथशब्दविषये अभियुक्तोक्तिः काचिद्विद्यते -

ओङ्कारश्चाथशब्दश्च द्वावेतौ ब्रह्मणः पुरा ।
कण्ठं भित्त्वा विनिर्यातौ तस्मान्माङ्गलिकावुभौ ॥

अर्थात् - पुरा कदाचित् ब्रह्मणः कण्ठं भित्त्वा ॐकारः अथ इति शब्दश्च बहिरागतौ । ब्रह्मणः मुखात् बहिरागतौ इत्यस्मात् तयोः मङ्गलत्वम् ।

 सन्दर्भः 

 सम्बद्धाः लेखाः 

अव्ययम्
संस्कृतम्
व्याकरणम्

वर्गः:अव्ययम्
वर्गः:श्टब्स् संस्कृतसम्बद्धाः
वर्गः:न प्राप्तः संस्कृतसम्बद्धभाषानुबन्धः
वर्गः:सर्वे अपूर्णलेखाः
वर्गः:सर्वे न प्राप्ताः भाषानुबन्धाः
वर्गः:संचित्रसारमञ्जूषे योजनीये