Umugezi wa Kwango

Uruzi rwa  Kwango ni uruzi rwa mbukiranya Angola na Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo . Ni uruzi runini rw'ibumoso rw'umugezi wa Kasayi mu kibaya cy'umugezi wa Congo .   Itemba muri Malanje muri Angola. Ikibaya cy'Uruzi rwa Kwango gifite umutungo munini wa diyama mu gice cya Chitamba na Lulo Kimberlite mu Ntara ya Lunda , cyavumbuwe mu ruzi runini rw'i nzuzi no ku magorofa n'amaterasi mu kibaya cy’umwuzure. 

 Amateka 
Ubwami bwa Rund, bwagutse buhinduka Ingoma ya Lunda, bukubiyemo akarere kuva ku mugezi wa Kwango kugera ku ruzi rwa Luwapula . Abategetsi bayo bagize uruhare mu bucuruzi bw'abacakara .  Kwiyongera kwa Lunda mu kibaya byateje imbere umurage rusange wa politiki n'umuco ari nako uteza imbere ubucuruzi bw'abacakara, bigatuma umubare muto w'abaturage uri hagati y'umugezi wa Kwango na Kwilu . Ogot, p.607

Abanya Portigale bakolonije ikibaya cy'umugezi wa Kwango bigarurira ubwami bwa Kasanje .  Umugezi wa Kwango wasinywe n’amasezerano y’igiportigale i Lisbonne ku ya 25 Gicurasi 1891, n’itangazo ryo ku ya 24 Werurwe 1894.