Huldrych Zwingli

Huldrych Zwingli (* 1 da schner 1484 a Wildhaus; † 11 d'october 1531 a Kappel am Albis) d'eira il refurmatur da Turich. 

 Vita ed ouvra 
Zwingli d'eira in carica scu preir a Glaruna, a Nossadunnaun e finelmaing a la baselgia principela da Turich, al Grossmünster.

Dal 1531 es proruotta la seguonda guerra da Kappel, i'l decuors dal quêl Zwingli gniva miss a mort tres sudos da la Svizra centrela catolica. Sia bela es gnida squarteda, arsa e sternida.

La doctrina da Huldrych Zwingli es gnida purteda inavaunt in la seguonda generaziun immediatamaing da Heinrich Bullinger, sieu successur, ed - adonta da varquauntas differenzchas - zieva il Consensus tigurinus (= cunvegna zürigaisa) eir da Johannes Calvin.

 Teologia 
Zwingli intunaiva üna collavuraziun fich stretta traunter la regenza dal stedi respectivmaing da la cited e la baselgia. Sias ideas sun dastrusch sper impissamaints teocratics.

Per Zwingli es Dieu in prüma lingia spiert. In seguit nun esi sto pussibel da chatter ün cumpromiss cun Martin Luther in reguard a la Sencha tschaina causa cha'l refurmatur tudas-ch pigliaiva scu punct da partenza la preschentscha corporela da Gesu da Nazaret in, cun e suot ils elemaints da vin e paun. Las fadias da Philipp, il cunt da Hessen, da fer elavurer üna posiziun intermedianta in occasiun d'ün discuors religius 1529 a Marburg faivan naufragi.

La Bibgia valaiva per Zwingli scu la lingia directiva in tuottas dumandas da vita, eir in reguard a la liturgia. La consequenza d'eira cha tuot es gnieu alluntano che chi nu vaiva üngüna relaziun culla Bibgia. Neir l'orgel per exaimpel nu vaiva pü üngüna plazza in üna baselgia zwingliauna.

 Litteratura 
 Ulrich Gäbler: Huldrych Zwingli. Eine Einführung in sein Leben und sein Werk (= Huldrych Zwingli. Ün'introducziun in sia ouvra); München, Beck, 1983; ISBN 3-406-09594-1 (chartun) ed ISBN 3-406-09593-3 (lio in taila) (= Berlin: Evangelische Verlagsanstalt, 1985); Turich: TVZ, 20043; ISBN 3-290-17300-3
 Berndt Hamm: Zwinglis Reformation der Freiheit (= La refuorma da liberted tres Zwingli); Neukirchen-Vluyn: Neukirchener Verlag, 1988, ISBN 3-7887-1276-7
 Gottfried Wilhelm Locher: Huldrych Zwingli; in: Martin Greschat (editur): Gestalten der Kirchengeschichte (= Figüras da l'istorgia da baselgia), Band 5: Die Reformationszeit I (= Il temp da refuorma I); Stuttgart, Berlin, Cologna, Mainz, Kohlhammer, 21994; S. 187–216; ISBN 3-17-013695-X (Ediziun totela)

 Colliaziuns 
 Pagina da Zwingli dal servezzan d'infurmaziun ecclesiastic da la baselgia chantunela da Turich
 Zwingli sülla pagina dal lexicon da baselgia biografic bibliografic

Categoria:Istorgia da la Svizra
Categoria:Baselgia refurmada en Svizra
Categoria:Teologs refurmads
Categoria:Refurmaturs
Categoria:Persunas dal 15avel tschientaner
Categoria:Persunas dal 16avel tschientaner