ဒုတိယ အနိယတသိက္ခာပုဒ်

ဒုတိယ အနိယတသိက္ခာပုဒ်
၂-ဒုတိယ အနိယတသိက္ခာပုဒ်
၄၅၂။ ဘုန်းတော်ကြီးရေ မြတ်စွာဘုရားစွာ သာဝတ္ထိမြို့ အနာထပိဏ်သဌီး၏ အရံဖြိုက်ရေ ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနီတော်မူရေအခါ အသျှင်ဥဒါယီစွာ မြတ်စွာဘုရားစွာ "မာတုဂါမနန့်အတူ တစ်ယောက်ချင်းချင်း မေထုန်မှီဝဲ ပြုခြင်းငှါ အသင့်ဖြိုက်ရေ အကာအရံဟိရေ ဆိတ်ကွယ်ရာမာထိုင်နီခြင်းကို ပယ်တော်မူအပ်ပြီ"ဟု ထိုသမီးသျှင်နန့်ပင်ကေ အတူ တစ်ယောက်ချင်းချင်း ဆိတ်ကွယ်ရာမာ စကားပြော တရားဟောလျက် ထိုင်နီ၏။

နှစ်ကြိမ်မြောက်လည်း မိဂါရမာတာမည်သော ဝိသာခါစွာ ဖိတ်အပ်ရေ ဖြိုက်ပနာ ထိုအမျိုးသို့ လားရေ၊ မိဂါရမာတာမည်သော ဝိသာခါစွာ သမီးသျှင်နန့် အတူ တစ်ယောက်ချင်းချင်း ဆိတ်ကွယ်ရာမာထိုင်နီသော အသျှင်ဥဒါယီကို မြင်ရေ၊ မြင်ပြီးရေ် အသျှင်ဥဒါယီကို- "အသျှင်ဘုရား အသျှင်စွာမာတုဂါနန့် အတူ တစ်ယောက်ချင်းချင်း ဆိတ်ကွယ်ရာမာ ထိုင်နီ၏၊ ဒေအမှုစွာ မလျော်ပါ၊ မသင့်တင့်ပါ၊ အသျှင်ဘုရား အသျှင်စွာ ထိုမေထုန်အကျင့်ကို အလိုဟိဖို့ မဟုတ်၊ ယေကေလေ့သောမကြည်ညိုသူ လူရို့ကို ယုံကြေစီရန် ခဲယဉ်းပါကုန်၏"ဟု ဆို၏၊ အသျှင်ဥဒါယီစွာ မိဂါရမာတာမည်သော ဝိသာခါက ဧပိုင် ဆိုအပ်လျက် မနာယူချေ၊

ယင်းခါ မိဂါရမာတာမည်သော ဝိသာခါစွာ ထွက်လှားပနာ ရဟန်းရို့အား ဒေအကြောင်းကို လျှောက်၏။

အလိုနည်းသော ရဟန်းရို့စွာ "အသျှင်ဥဒါယီစွာ မာတုဂါမနန့် အတူ တစ်ယောက်ချင်းချင်းဆိတ်ကွယ်ရာမာ အဇာကြောင့် ထိုင်နီဘိနည်း"ဟု သရော်ကုန်၏၊ ရှုတ်ချကုန်၏၊ အပြစ်ပြ ပြောဆိုကတ်ကုန်၏။

ယင်းခါ ထိုရဟန်းရို့စွာ အသျှင်ဥဒါယီကို အများကြီးသော အကြောင်းဖြင့် သရော်ပြစ်တင်ကတ်ပြီးကေ မြတ်စွာဘုရားအား ဒေအကြောင်းကို လျှောက်ကတ်ကုန်၏။ပ။

"ဥဒါယီ သင်ရေ မာတုဂါမနန့်အတူ တစ်ယောက်ချင်းချင်း ဆိတ်ကွယ်ရာမာ ထိုင်နီ၏ဟူစွာမှန်သလော"ဟု စိစစ် မီးမြန်းတော်မူ၏။

မှန်ပါရေ မြတ်စွာဘုရားဟု (လျှောက်၏)။

ဘုန်းတော်ကြီးရေ မြတ်စွာဘုရားစွာ သရော်တော်မူ၏။ပ။ (မဂ်ဖိုလ်မှ) အချည်းနှီးဖြိုက်ရေယောက်ျား သင်ရေ မာတုဂါမနန့်အတူ တစ်ယောက်ချင်းချင်း ဆိတ်ကွယ်ရာမာ အဇာကြောင့် ထိုင်နီဘိနည်း၊ (မဂ်ဖိုလ်မှ) အချည်းနှီးဖြိုက်ရေ ယောက်ျား ဒေ (သင်ပြုမိသော အမှု) စွာ မကြည်ညိုသေးသော သူရို့အား ကြည်ညိုစီခြင်းငှါလိ့ကောင်း။ပ။

ရဟန်းရို့ ဒေပိုင်ဆိုကေ ဒေသိက္ခာပုဒ်တော်ကို ပြကတ်ကုန်လော့။

ပညတ်သိက္ခာပုဒ်
၄၅၃။ "နီရာရေ အကာအရံလည်း မဟိ၊ မေထုန်ကို ပြုခြင်းငှါလည်း မစွမ်းနိုင်၊ ယေကေလဲမာတုဂါမကို ရုန့်ရင်းသော စကားရို့နန့် ပြက်ရယ် ပြောဆိုကေမူကား စွမ်းနိုင်၏၊ အကြင်ရဟန်းစွာ ယင်းပိုင်သဘောဟိရေ နီရာမာ မာတုဂါမနန့်အတူ တစ်ယောက်ချင်းချင်း ဆိတ်ကွယ်ရာမာ ထိုင်နီငြားအံ့၊ ထိုရဟန်းကို ယုံကြေထိုက်သော စကားဟိရေ ဥပါသိကာမစွာ မြင်ပြီးကေ သံဃာဒိသိသ်နန့်ကေလိ့ကောင်း၊ ပါစိတ်ဖြင့်သော် လိ့ကောင်း နှစ်ပါးသော အာပတ် ရို့တွင် တပါးပါးဖြင့် စွဲဆိုငြားအံ့၊ ထိုင်နီခြင်းကို ဝန်ခံသော ရဟန်းကို သံဃာဒိသိသ် ဖြင့်သော် လိ့ကောင်း၊ ပါစိတ်နန့်ကေလိ့ကောင်း နှစ်ပါးသော အာပတ်ရို့တွင် တပါးပါးဖြင့် ဆုံးဖြတ် ရဖို့၊ ယုံကြေထိုက်သော စကားဟိရေ ထို ဥပါသိကာမ စွဲဆိုရေ ထိုအာပတ်ဖြင့် ထိုရဟန်းကိုဆုံးဖြတ်ရဖို့၊ ဒေအာပတ်စော်လည်း အမြဲမဟိ" ဧပိုင် (ပြကတ်ကုန်လော့ဟု မိန့်တော်မူ၏)။

၂-ဒုတိယ အနိယတသိက္ခာပုဒ် အဖွင့်
၄၅၄။ နီရာရေ အကာအရံလည်း မဟိဟူစွာ နံရံနန့်ကေလိ့ကောင်း၊ တန်းခါးရွက်နန့်ကေလိ့ကောင်း၊ ဖျာနန့်ကေလိ့ကောင်း၊ တင်းတိမ် 'လန့်ဆန့်ကာ' နန့်ကေလိ့ကောင်း၊ အပင်နန့်ကေလိ့ကောင်း၊ တိုင်နန့်ကေလိ့ကောင်း၊ ရိုင်နန့်ကေလိ့ကောင်း တခုတစ်ရီဖြင့် မဖုံးကွယ်အပ်ရေ နီရာတည်း။

မေထုန်ကို ပြုခြင်းငှါလည်း မစွမ်းနိုင်ဟူစွာ မေထုန်အကျင့်ကို မှီဝဲခြင်းငှါ မစွမ်းနှိုင်ရေ နီရာတည်း။

မာတုဂါမကို ရုန့်ရင်းသောစကားရို့နန့် ပြက်ရယ်ပြောဆိုကေမူကား စွမ်းနိုင်၏ဟူစွာ မာတုဂါမကိုရုန့်ရင်းသော စကားရို့နန့် ပြက်ရယ်ပြောဆိုခြင်းငှါ တတ်နိုင်၏။

အကြင်ဟူစွာ အကြင်သို့သဘောဟိရေ။ပ။

ရဟန်းဆိုရေ။ပ။ ဒေအရာမာ ဒေဉတ္တိစတုတ္ထကံဖြင့် ရဟန်းအဖြိုက်သို့ ရောက်သူကို "ရဟန်း"ဟု အလို ရှိအပ်၏။

ယင်းပိုင် သဘောဟိရေ နီရာမာဟူစွာ ဧပိုင် သဘောဟိရေ နီရာမာ။

မာတုဂါမ ဆိုစွာ လူမိမတည်း၊ ဘီလူးမ မဟုတ်၊ ပြိတ္တာမ မဟုတ်၊ တိရစ္ဆာန်မ မဟုတ်၊ ကောင်းမကောင်း, ရုန့်ရင်း မရုန့်ရင်းသော စကားကို သိနားလည်နှိုင်ရေ မိမတည်း။

အတူဟူစွာ အတူတကွတည်း။

တစ်ယောက်ချင်းချင်းဟူစွာ ရဟန်းတပါး မာတုဂါမလုံးချင်းတည်း။

ဆိတ်ကွယ်ရာ ဆိုစွာ မျက်စိဆိတ်ကွယ်ရာ နားဆိတ်ကွယ်ရာတည်း။

မျက်စိဆိတ်ကွယ်ရာ ဆိုစွာ မျက်စိမှိတ်ပြခြင်းကိုလိ့ကောင်း၊ မျက်ခုံးချီ်ပြခြင်းကိုလိ့ကောင်း၊ အဂေါင်းညိတ်ပြခြင်းကိုလိ့ကောင်း မြင်ခြင်းငှါ မစွမ်းနှိုင်ရေ နီရာတည်း။

နားဆိတ်ကွယ်ရာ ဆိုစွာ ပကတိစကားကို ကြားခြင်းငှါ မစွမ်းနှိုင်ရေ နီရာတည်း။

ထိုင်နီငြားအံ့ဟူစွာ မာတုဂါမစွာ ထိုင်လတ်သော် ရဟန်းစွာ ကပ်ပနာကေလေ့ ထိုင်ရေ၊ ကပ်ပနာကေလေ့ အိပ်ရေ၊ ရဟန်းစွာ ထိုင်လတ်သော် မာတုဂါမစွာ ကပ်ပနာကေလေ့ ထိုင်ရေ၊ ကပ်ပနာကေလေ့ အိပ်ရေ၊ နှယောက်စလုံးကေလေ့ ထိုင်ကတ်ကုန်၏၊ နှယောက်စလုံးကေလေ့အိပ်ကတ် ကုန်၏။

ယုံကြေထိုက်သော စကားဟိရေ ဆိုစွာ သောတာပတ္တိဖိုလ်သို့ ဆိုက်ပြီးရေ (သစ္စာ လေးပါးကို) ထိုးထွင်းပနာ သိပြီးရေ သိက္ခာသုံးပါးကို ကျင့်သုံးပြီးသော။

ဥပါသိကာမ ဆိုစွာ ဘုရား တရား သံဃာကို ဆည်းကပ်သော ဒါယိကာမတည်း။

မြင်ပြီးကေဟူစွာ ကြေ့မြင်ပြီးကေ။

သံဃာဒိသိသ်နန့်ကေလိ့ကောင်း၊ ပါစိတ်နန့်ကေလိ့ကောင်း နှစ်ပါးသော အာပတ်ရို့တွင်တပါးပါးဖြင့် စွဲဆိုငြားအံ့၊ ထိုင်နီခြင်းကို ဝန်ခံသော ရဟန်းကို သံဃာဒိသိသ်နန့်ကေလိ့ကောင်း၊ ပါစိတ်နန့်ကေလိ့ကောင်း နှစ်ပါးသော အာပတ်ရို့တွင် တပါးပါးဖြင့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။

ယုံကြေထိုက်သော စကားဟိရေ ထိုဥပါသိကာမ စွဲဆိုရေ အာပတ်ဖြင့် ထိုရဟန်းကို ဆုံးဖြတ် ရဖို့။

၄၅၅။ ထိုဥပါသိကာမစွာ "အသျှင်ကို မာတုဂါမနန့်အတူ ထိုင်လျက် ကိုယ်လက်နှီးနှောခြင်းသို့ရောက်လျက် နေစွာကို အကျွန်ုပ် မြင်အပ်ပြီ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ထိုရဟန်းကလည်း ထိုအကို ဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။

ထိုဥပါသိကာမစွာ "အသျှင့်ကို မာတုဂါမနန့်အတူ ထိုင်လျက် ကိုယ်လက်နှီးနှောခြင်းသို့ ရောက် လျက်နေစွာကို အကျွန်ုပ် မြင်အပ်ပြီ"ဟု စွဲဆိုငြားအံ့၊ ထိုရဟန်းက "မှန်၏၊ ငါစွာ ထိုင်ရေ၊ ယေကေလေ့သောကိုယ်လက်နှီးနှောခြင်းသို့ကား မရောက်"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ထိုင်ခြင်းနန့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာမထိုင် စင်စစ်သော်ကား လျောင်း၏"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ လျောင်းခြင်းနန့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာမထိုင် စင်စစ်သော်ကား ရပ်ရေ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ မဆုံးဖြတ်ရ။

ထိုဥပါသိကာမစွာ "အသျှင့်ကို မာတုဂါမနန့်အတူ လျောင်းလျက် ကိုယ်လက်နှီးနှောခြင်းသို့ရောက်လျက် နေစွာကို အကျွန်ုပ် မြင်အပ်ပြီ"ဟု စွဲဆိုငြားအံ့၊ ထိုရဟန်းကလည်း ထိုအကို ဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "မှန်၏၊ ငါစွာ လျောင်း၏၊ ယေကေလေ့သော ကိုယ်လက်နှီးနှောခြင်းသို့ကား မရောက်"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ လျောင်းခြင်းနန့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာ မလျောင်း စင်စစ်သော်ကား ထိုင်ရေ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ထိုင်ခြင်းနန့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာ မလျောင်း စင်စစ်သော်ကားရပ်ရေ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ မဆုံးဖြတ်ရ။

ထိုဥပါသိကာမစွာ "မာတုဂါမကို ထိုင်လျက် ရုန့်ရင်းသော စကားရို့နန့် ပြက်ရယ်ပြောဆို နိန်ရေအသျှင်၏ စကားကို အကျွန်ုပ် ကြားအပ်ပြီ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ထိုရဟန်းကလည်း ထိုအကို ဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။

ထိုဥပါသိကာမစွာ "မာတုဂါမကို ထိုင်လျက် ရုန့်ရင်းသော စကားရို့နန့် ပြက်ရယ်ပြောဆိုနိန်ရေအသျှင်၏ စကားကို အကျွန်ုပ် ကြားအပ်ပြီ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ထိုရဟန်းက "မှန်၏၊ ငါစွာ ထိုင်ရေ၊ ယေကေလေ့သော (မာတုဂါမကို) ရုန့်ရင်းသော စကားရို့နန့် ပြက်ရယ်မပြော"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ထိုင်ခြင်းနန့်ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာ မထိုင် စင်စစ်သော်ကား လျောင်း၏"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ လျောင်းခြင်းနန့်ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာ မထိုင် စင်စစ်သော်ကား ရပ်ရေ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ မဆုံးဖြတ်ရ။

ထိုဥပါသိကာမစွာ "မာတုဂါမကို လျောင်းလျက် ရုန့်ရင်းသော စကားရို့နန့် ပြက်ရယ်ပြောဆိုနိန်ရေ အသျှင်၏ စကားကို အကျွန်ုပ် ကြားအပ်ပြီ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ထိုရဟန်းကလည်း ထိုအကိုဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "မှန်၏၊ ငါစွာ လျောင်း၏၊ ယေကေလေ့သော ရုန်းရင်းသောစကားရို့နန့်ကား ပြက်ရယ် မပြော"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ လျောင်းခြင်းနန့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာမလျောင်း စင်စစ်သော်ကား ထိုင်ရေ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ထိုင်ခြင်းနန့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာမလျောင်း စင်စစ်သော်ကား ရပ်ရေ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ မဆုံးဖြတ်ရ။

၄၅၆။ ထိုဥပါသိကာမစွာ "အသျှင့်ကို မာတုဂါမနန့် အတူ တစ်ယောက်ချင်းချင်း ဆိတ်ကွယ်ရာမာထိုင်နီစွာကို အကျွန်ုပ် မြင်အပ်ပြီ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ထိုရဟန်းကလည်း ထိုအကို ဝန်ခံအံ့၊ ထိုင်နီခြင်းနန့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာ မထိုင် စင်စစ်သော်ကား လျောင်း၏"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ လျောင်းခြင်းနန့်ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာ မထိုင် စင်စစ်သော်ကား ရပ်ရေ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ မဆုံးဖြတ်ရ။

ထိုဥပါသိကာမစွာ "အသျှင့်ကို မာတုဂါမနန့် အတူ တစ်ယောက်ချင်းချင်း ဆိတ်ကွယ်ရာမာလျောင်းနေစွာကို အကျွန်ုပ် မြင်အပ်ပြီ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ထိုရဟန်းကလည်း ထိုအကို ဝန်ခံအံ့၊ လျောင်းခြင်းနန့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာ မလျောင်း စင်စစ်သော်ကား ထိုင်ရေ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ ထိုင်ခြင်းနန့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။ပ။ "ငါစွာ မလျောင်း စင်စစ်သော်ကား ရပ်ရေ"ဟု ဆိုငြားအံ့၊ မဆုံးဖြတ်ရ။

ဒေစော်လည်းဟူစွာ ရှေးသိက္ခာပုဒ်ကို ထောက်ပနာ ဆိုအပ်၏။

အမြဲမဟိဟူစွာ သံဃာဒိသိသ်ဟုလေ့ကေင်း ပါစိတ်ဟုလိ့ကောင်း မမြဲ။

၄၅၇။ လားခြင်းကို ဝန်ခံအံ့၊ ထိုင်ခြင်းကို ဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ကို ဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။

လားခြင်းကို ဝန်ခံအံ့၊ ထိုင်ခြင်းကို ဝန်မခံအံ့၊ အာပတ်ကို ဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။

လားခြင်းကို ဝန်ခံအံ့၊ ထိုင်ခြင်းကို ဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ကို ဝန်မခံအံ့၊ ထိုင်ခြင်းနန့် ဆုံးဖြတ် ရဖို့။

လားခြင်းကို ဝန်ခံအံ့၊ ထိုင်ခြင်းကို ဝန်မခံအံ့၊ အာပတ်ကို ဝန်မခံအံ့၊ မဆုံးဖြတ်ရ။

လားခြင်းကို ဝန်မခံအံ့၊ ထိုင်ခြင်းကို ဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ကို ဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ရဖို့။

လားခြင်းကို ဝန်မခံအံ့၊ ထိုင်ခြင်းကို ဝန်မခံအံ့၊ အာပတ်ကို ဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ် ရဖို့။

လားခြင်းကို ဝန်မခံအံ့၊ ထိုင်ခြင်းကို ဝန်ခံအံ့၊ အာပတ်ကို ဝန်မခံအံ့၊ ထိုင်ခြင်းနန့် ဆုံးဖြတ် ရဖို့။

လားခြင်းကို ဝန်မခံအံ့၊ ထိုင်ခြင်းကို ဝန်မခံအံ့၊ အာပတ်ကို ဝန်မခံအံ့၊ မဆုံးဖြတ်ရ။

ဒုတိယ အနိယတသိက္ခာပုဒ် ပြီး၏။

အကျိုင်းချုပ်ခေါင်းစိုင်
၄၅၈။ အသျှင်ရို့ နှစ်ပါးသော အနိယတအာပတ်ရို့ကို သရုပ်အနိန်နန့် ပြဆိုအပ်ပြီးကေုန်ရာ၊ ထိုအနိယတနှစ်ပါးရို့မာ အသျှင်ရို့ကို မိန်းပါ၏၊ အာပတ်မှ စင်ကြယ်ကတ်ပါကုန်၏လော၊ နှစ်ကြိမ်မြောက်လည်း မိန်းပါ၏၊ အာပတ်မှ စင်ကြယ်ကတ်ပါကုန်၏လော၊ သုံးကတ်ိမ်မြောက်လည်း မိန်းပါ၏၊ အာပတ်မှစင်ကြယ်ကတ်ပါကုန်၏လော၊ အသျှင်ရို့စွာ ဒေအနိယတ နှစ်ပါးရို့မာ အာပတ်မှ စင်ကြယ်ကတ်ပါကုန်၏၊ ယင်းအတွက်နန့် ဆိတ်ဆိတ် နီ၏၊ ဧပိုင် ဆိတ်ဆိတ်နေအနိန်နန့် ဒေအာပတ်မှ စင်ကြယ်ရေ အဖြိုက်ကို သိမှတ်ရပါရေ။

ထိုအနိယတ၏ အကျိုင်းခေါင်းစိုင်

မေထုန်ကို ပြုခြင်းငှါ အသင့်ဖြိုက်ရေ (ပဌမ) သိက္ခာပုဒ်လိ့ကောင်း၊ ယင်းအတူပင် အသင့် မဖြိုက်ရေ (ဒုတိယ) သိက္ခာပုဒ်လိ့ကောင်း (ဧပိုင်) တာဒိဟိတ်ရှိတော်မူသော ဘုရားမြတ်စွာ အနိယတသိက္ခာပုဒ်ရို့ကို ကကောင်း ပညတ်တော်မူ၏။

အနိယတအခန်း ပြီး၏။
ကဏ္ဍ:ပါရာဇိကဏ်