DNK

Thiyuksiripusa Nuklumanta P'uchqu icha Deoksiribosa Nuklumanta K'arkuq icha Diyuksiriwusa nuklumanta p'uchquqa (/dɛʊksiɾibʊsa nuklumanta k'arkɔχ/) (DNK) iskay polynuklustidi waskarniyuq molekulam, kaypas iskayninpura qiwirin iskay elisi paqarichinanpaq; hinaqsi genmanta pusachinata apaspa lliw riqsisqa kawsaqkunata, biruskunatapas puqunanpaq, purinanpaq, wiñananpaq, mirachinanpaqmi. DNKqa Ribosa Nuklusmanta K'arkuqwan (RNK) iskaynin nuklusmanta k'arkuqmi kanku. Kaykunawan: proteyna, wiraku, sasachasqa karboyidratoswanpas (polisakarido). Kawsaqkuna kawsananpaqmi, nuklusmanta k'arkuqqa tawa layamanta huknin allin risisqa makromolekulam 

 Kaqninkuna 
rikchacha|Chemical structure of DNA; 
DNK sayt'u polimerum kikinchasqa unitatmanta hamun nuklustidi sutiyuq. Sapa kaykuna qiquyuq sapa qillqananwan: A, т, с, icha G kanman.  DNKpa rakinakuqninqa sayt'unpi kuyuykachaqmi, imaynapas rikch'ahinaa qiwinta atinman.  Lliw kawsaqpi, iskay waskaryuqmi elisemanta rurasqam, paykunapura yakutiqsi t'inkiwan k'asqasqam. Waskarqa iskaynin kikin aksispi qiwirisqam kanku, hinallataq kikin 34 angstrom (3.4nm) tonuyuqmipas kanku. Iskayninpa radyunqa 10 Å (1.0 nm)-mi. Wakin hamut'asqapaq, waknin solusyonpi tupuspaqa DNRqa  22–26 Å (2.2–2.6 nm) tupun, hinaqsi huk nuklutidi unitasqa 3.3 Å (0.33 nm) sayt'uyuqmi tupun. . Sapanchasqa nuklutidi huch'uyllam kaptin, DNR polimer ancha hatunraq kanman; chaywan pachak hunu nuklutidiyuqmi kanman, kromoson 1 hina. Kromoson1 runapa aswan hatun kromosonmi, 220 hunu pitu basiyuqmi, sayt'uchasqataq 85mm tupusqa kanman,
rikchacha|DNA hatun huch'uy groove. 

 Puykukuna 

Katiguriya:Kawsay yachay
Katiguriya:Hampi yachay