Ripusa

Ripusa nisqaqa huk sanu asukar, k'illimsayaku nisqapas, C5H10O5 nisqa molecular hurmulayuq, H−(C=O)−(CHOH)4−H nisqa chiru rikch'ayniyuq. Naturalmente-ocurrente nisqa forma, .   -ripusa, nisqaqa ribonucleótidos nisqap huk rakinmi, maymantam ARN rurakun, chayraykum kay chaqrusqaqa necesario codificación, decodificación, regulación, genes expresión nisqapaqpas. Huk estructural análogo nisqayuqmi, desoxiripusa nisqa, chaytaq ADN nisqap kaqlla ancha chaniyuq kaqninmi.   -ripusa nisqaqa mana natural asukarmi, ñawpaqta Emil Fischerwan Oscar Pilotywan 1891 watapi wakichisqa 1909 watapiraqmi chayta reqsirqanku Phoebus Levenewan Walter Jacobswan   -ripusa nisqaqa huk purun rurum karqan, Fischerpa Pilotypa rurunpa enantiómero nisqa, nucleico nisqap ancha chaniyuq k'apayninpas. Fischerqa "ripusa" sutitam akllarqan, huk asukarpa sutinpa huk chikan musuqmanta churasqa kaptin, arabinosa, chaymanta ripusa nisqaqa 2' karbunpi epímero nisqa; iskaynin sutikunaqa tupallantaqmi goma árabe nisqawanpas, chaymantan ñawpaqtaqa arabinosa nisqataqa t’aqarqanku, chaymantan prepararqanku   -ripusa nisqa.

 Pukyukuna