djaqas

縮圖
aicu a djaqas (Lagerstroemia subcostata) a kinakasivan na kudresul saka sadjelung, namavalid a vucir, kakedrikedriyan a nama qupuqupung a vangalj, nu kiyurag kisuraljiralj, caljeqil aravac a kemapaz.

makamaza
izuazua a djaqas itjainavalj a vincekadan ta chuku kata iteku tua sasusuan tua vavavan na kadjunangan i taiwan a ljemaveljav kata ljemavigan. qaw izua a liaw a kadjunangan a sinipapungadan ta “djaqas”, masa a liaw a djaqas izua.

papungadan
aicu a pacugan nua djaqas a ngadan, avananga a maviking a aicu a kasiw. aza a vencikan a “九” (siva) mavananga a masanliawliaw, qaw aza a vencikan a “芎” avan a rukurukung numaya.

masa maviking aza a kasiw, sa inia maqati a sialangan tua temapau, amin a maqati a sicukau tuqadavanga, avan a tuzung kata qidung. izua a natideq a cuqus na djaqas, sa alapen ta kasiw nua kacalisiyan tua malang ta vaqu a cadju kata tjaljev tua pinaquzip a tjaynan.

a pacugan a ngadan nua djaqas, avan a tjamaqacuvunganga a djaqas nu macelaqut aza a kasiw. nu maumalj a kinaqadaqadavan, mekeljang a aicu a kasiw, sa sinan tjaljapazangal a kasiw tuqadavan nua kacalisiyan. nu kaljavevegan tucavilj, izua a veneve a djaqas, qaw azua a vaqu a temugutanga a tjaqaca a 一尺, sa qinemav ta kakanen na zuma a cemel. azua a cuvuq na djaqas, paqaqenetj ta kacalisiyan tua masik i vaqu a quma. qaw, nu lumuken ta ledjeledje a asaw nua djaqas, sa maqati a papucemecemel. tjengelayuta aravac a lava ta keman ta ledjeledje a asaw nua djaqas. sa maqati a malumanga a vangalj tua sinan ta tamadang nua kuakuang.

sikavaljutan
rupacucun tazua a djaqas i sineljavekan nua paywan, sa tjaljapazangal a kasiw tuqadavanga. maqati a aicu a kasiw a malap tua pecungu, qaw inia kaljava ta nametadanga.

sa, tjaljapazangal tua qemaljupqaljup a cinunan, tuki a i ruqudjaljan. saka, azua a kasiw nua djaqas, mavananga a nangaq a kasiw tua malang ta lingay. 

patjara sikudakudan nua djaqas
sinansenay
numasudjusudju ka sicuyan,sinan parutavak, (kavalanga lidaqasen nu kiyurag kisuraljiralj), ulja namaya ta djaqas a ikamevuluvulung siniaya.

sinancekecek
aicua djaqas, makaya tja sicekecek a seman paljaljaqedian, nu venvu tja kakiavangan ta siasikan ta vaqu.

sipapuljipaq/ sipapuljiva
nupucekelj a mamazangiljan, namasan lalisian a ljipaq. azua sipapiayayan tua sudjusudju na uqaljaqaljai, nu kaljasalutan makaya sematjez ta djaqs a papuljipaq. 

sidjupidjupil
azua ngaingav a asav, tja tjutjuqen, makaya sidjupil ta piqay a pucemel.

sisanqidung
kumalji a kaljaqudjaljan mezua a ravac a sipecungu, nanguaq aravac a sanqidungen.

sinankakanen
azua maka gadu a lava, tjengelay a keman tua ngaingav a qasav.

sisantjuzungen
makaya ravac santjuzungen tua tjakit tua kaukav tua siqunu tua tjatjukun tua tjukuzan tua vukavuka.

lisi
amasan pazangal a ljavaran tua patjara lisi nu masudju. kakudan a lisi a sauqaljai nu pucekelj. aicu a djaqas makaya san kasiven nu papuljiva.

kasizuan
鄭漢文等，2004，《排灣族民族植物》。臺北：行政院農業委員會林業試驗所。P57。