عصبي پوهنه

عصبي پوهنه  د انسان او نورو ژوو د عصبي سیستم د جوړښت، فعالیت، پرمختګ، فزیولوژۍ، کیمیا، چلند او اختلالاتو د علمي مطالعې نوم دی. دا علم د دماغ، نخاعي ستن، اعصاب، حسي سیستم او د عصبي حجرو د شبکو د فعالیت د پوهېدو لپاره د تجربوي څېړنو، نظري مکتبونو او تخنیکي میتودونو ګډه ساحه ده. عصبي پوهنه د روانپوهنه، بیولوژي، طبيعت پوهنه، درملنه، ژبپوهنه، کمپیوټري علوم او د بشري علومو له ګڼو برخو سره نږدې اړیکه لري.

عصبي پوهنه د دې لپاره رامنځته شوې چې د انسان د فکر، حافظې، احساساتو، چلند، ادراک، زده کړې او د بدن د ټولو فزیولوژیکو پروسو تر شا د عصبي سیستم د رول په اړه ژوره پوهه وړاندې کړي. د دې علم له مخې د انسان هر حرکت، هر احساس، هر فکر او هره تجربه د عصبي حجرو د برېښنایي او کیمیاوي فعالیت پایله ده.

د عصبي پوهنې څېړنه په څو مهمو برخو وېشل کېږي. د عصبي اناتومي څېړنه د دماغ او عصبي سیستم د جوړښت په اړه بحث کوي. د عصبي فزیولوژۍ څېړنه د عصبي حجرو د فعالیت، د برېښنایي سیګنالونو د لېږد، د نیوروټرانسمیټرونو د رول او د عصبي شبکو د همغږۍ په اړه تمرکز کوي. د عصبي کیمیا څېړنه د دماغ د کیمیاوي موادو، هورمونونو او د هغوی د اغېزو په اړه علمي پوهه وړاندې کوي.

په عصبي پرمختیا کې د انسان د دماغ د ودې ټول پړاوونه څېړل کېږي، له جنیني مرحلې تر زړښت پورې. دا برخه د عصبي حجرو د جوړېدو، مهاجرت، اړیکو جوړولو او د عصبي شبکو د پیاوړتیا په پروسو تمرکز کوي. د دې څانګې څېړنې د ماشوم روزنه، تعلیم او د عصبي اختلالاتو د مخنیوي لپاره مهمې دي.

په چلندي عصبي پوهنه کې د دماغ فعالیت د انسان د چلند، احساساتو، زده کړې، حافظې او پرېکړې کولو له پروسو سره نښلول کېږي. د دې برخې له مخې د انسان هر چلند د عصبي شبکو د فعالیت پایله ده، او د چلند بدلون د دماغ د بدلون له لارې ممکن کېږي. دا برخه د رواني روغتیا، درملنه، مشوره ورکول او د چلند د بدلون د تخنیکونو لپاره بنسټیز ارزښت لري.

په محاسبوي عصبي پوهنه کې د دماغ فعالیت د ریاضي، کمپیوټري ماډلونو او مصنوعي شبکو له لارې تحلیل کېږي. دا برخه د مصنوعي ځیرکتیا، ماشین زده کړه او د عصبي شبکو د تقلید لپاره مهمه ده. د دې څانګې څېړنې د انسان د فکر د میکانیزمونو په پوهېدو کې نوې لارې پرانیزي.

په کلینیکي عصبي پوهنه کې د عصبي ناروغیو تشخیص، درملنه او څېړنه شامل دي. د دې برخې څېړنې د الزایمر ناروغي، پارکنسن ناروغي, مرۍ, سټروک, د حافظې اختلالات، د خوځښت ستونزې او د دماغ د ټپونو په اړه مهمې پایلې وړاندې کوي. کلینیکي عصبي پوهان د عصبي اختلالاتو د درملنې لپاره د درملو، فزیوتراپي، چلندي درملنې او جراحي میتودونو کاروي.

عصبي پوهنه د انسان د ادراک په پوهېدو کې هم مهم رول لري. د دې برخې څېړنې د لید، اورېدو، بوی، خوند، لمس او د بدن د موقعیت د احساس په اړه علمي پوهه وړاندې کوي. د دې څانګې له مخې د نړۍ هره تجربه د دماغ د تفسیر پایله ده.

په عمومي ډول عصبي پوهنه د انسان د ذهن، بدن او چلند د پوهېدو لپاره یو بنسټیز علم دی. دا علم د روغتیا، تعلیم، ټکنالوژۍ، روانپوهنې، ټولنپوهنې او د بشري پرمختګ په ټولو برخو کې ژور اغېز لري.

 اړوند موضوعات 
عصبي سیستم  
دماغ  
اعصاب  
روانپوهنه  
بیولوژي  
درملنه  
حافظه  
ادراک  
زده کړه  
چلند  
مصنوعي ځیرکتیا  
ماشین زده کړه

 سرچینې 
https://www.britannica.com/science/neuroscience  
https://www.sciencedirect.com  
https://www.psychologytoday.com

 وېشنیزه 
وېشنیزه:عصبي پوهنه  
وېشنیزه:بیولوژي  
وېشنیزه:روانپوهنه