د کندهار دوه ژبی ډبرلیک

د کندهار دوه ژبۍ ډبرلیک (په دوو ژبو لیکل سوی) چي د اشوکا د کندهار ایت په نوم او یاهم د د چیل زینو ایت په نوم پیژندل کیږي، په یوناني او آرامي ژبو کې یوه لیکنه ده چې د 260 مخکي تر میلاد کلونو پورې تاریخ لري، او په لرغوني افغانستان کي د موریان امپراتور اشوکا  اړوند ده، چي اوس وخت د کندهار ولایت په چهل زینو سیمه کي ده. یاد ډبرلیک د اشوکا د لومړنیو پیژندل سویو فرمانونو څخه دی، چې د هغه د واکمنۍ د اتم کال په شاوخوا کي ( تر میلاد ۲۶۰ کاله ترمخه ) او د هغه د نورو ټولو لیکنو څخه مخکي لیکل سوی دی. همدارنګه په هند کي د کوچني ډبرې ایډیکټس او باربار غارونه او د لوی راک ایډیکټس هم ددغه تمدن اړوند ګڼل کیږي. د اشوکا دغه لومړنۍ لیکنه په یوناني او آرامي ژبو لیکل سوې وه. د اشوکا لیک په 1958 کي د یوې کیندني په جریان کي په کندهار کي تر خځلو لاندي کشف  او د KAI 279 په نوم ونومول سو.

د ځینو تاریخونو له مخي اوسنی لیک د اشوکا د کوچنیو ډبرو ایډیټس یوه برخه ګڼل کیږي (د "کوچني ډبرې فرمان نمبر 4" پر اساس)،  For exact translation of the Aramaic see "Asoka and the decline of the Maurya" Romilla Thapar, Oxford University Press, p.260  د اشوکا د کندهار ایت په افغانستان کي له دوو لرغونو لیکنو څخه یو دانه دی چي یوناني لیکنه لري او بل یې د کندهار یوناني لیکنه ده چي کټ مټ په یوناني ژبه لیکل سوې ده.  چهل زینه، هغه غرنۍ سیمه ده چیري چي دغه فرمانونه کشف سوي دي. دغه ځای د لرغوني یونان د الکساندریا اراکوشیا ښار او همدارنګه د اوسني کندهار زوړ ښار د طبیعي حوزې لویدیځ اړخ جوړوي. Une nouvelle inscription grecque d'Açoka, Schlumberger, Daniel, Comptes rendus des séances de l'Académie des Inscriptions et Belles-Lettres Année 1964 Volume 108 Numéro 1 pp. 126-140 

دا فرمان د غره په غاړه کي لیکل سوی دی چي کشف یې وروسته په ۱۳۳۷ کال کي ترسره سو او د افغانستان مشهوره تاریخ پوه احمد علي کهزاد خلکو ته وروپېژندیافغانستان در پرتو تاریخ 

https://ketabton.com/index.php/book/1663 . د ایټالوي لرغونپوه امبرټو سیراتو په وینا، "دغه ځای د کوچني سیډل په ختیځ کي د دوه غرنیو غونډیو په مینځ کي تر څوکۍ لاندي پروت دی چي د مغولی واکمن بابر له لوري چهل زینې ورباندی جوړي سوي دي.  په کابل کي د افغانستان په ملي موزیم کي د نقاشۍ یوه کاسه هم ددې تمدن اړوند شتون لري.  د کندهار په فرمان کي اشوکا د بودیزم ملاتړ او د افغانستان یوناني ټولني ته د تقوی اختیار د منلو غوښتنه کوي. Notes on the Kandahar Edict of Asoka, D. D. Kosambi, Journal of the Economic and Social History of the Orient, Vol. 2, No. 2 (May, 1959), pp. 204-206 

 لنډیز 

یوناني ټولنې د موریانو د امپراتورۍ په شمال لویدیځ اوسني افغانستان کي ژوند کاوه، په ځانګړې توګه د افغانستان د بدخشان سیمي ته نږدې د لرغوني یوناني بکتریا (بلخ)، او د اراکوشیا (کندهار) په سیمو کي چي نن ورځ د افغانستان په سویل کي د سکندر اعظم د فتحې او استعمار هڅي او تاریخ په ډاګه کوي، کوم چي تر میلاد 323 کاله ترمخه یې ترسره کړي وې. د همدې ثبوتونو پر اساس داسي ښکاري چي یاد تمدن د سکندر څخه شاوخوا 70 کاله وروسته د اشوکا د واکمنۍ پرمهال د افغانستان په سیمه کي لاهم فعال وو. 
 سرچينې