جیوترمل انرژي

جیوترمل انرژي (Geothermal Energy)سرچینهد ځمکې داخلي تودوخهډولبیا رغېدونکې انرژيباوري مراجعDOE، IEA
جیوترمل انرژي هغې تودوخې ته ویل کېږي چې د ځمکې په دننه کې شتون لري او له هغې څخه د برېښنا د تولید یا د ودانیو د ګرمولو لپاره ګټه اخیستل کېږي. د د امریکا د انرژۍ وزارت د معلوماتو له مخې دا انرژي د ځمکې د جوړښت له پیل او د رادیو اکټیف عناصرو له طبیعي تخریب څخه سرچینه اخلي چې په پایله کې یې د ځمکې لاندې ډبرې او اوبه خورا ګرمېږي. جیوترمل انرژي د نورو بیا رغېدونکو سرچینو په پرتله دا ګټه لري چې په ۲۴ ساعتونو کې په دوامداره توګه شتون لري او د لمر یا باد په څېر په هوا پورې تړلې نه ده نو ځکه د برېښنا د شبکې د ثبات لپاره یو خورا ډاډمن بدیل ګڼل کېږي.

د جیوترمل برېښناکوټونو فعالیت او د هغوی تخنیکي جوړښت په دې ولاړ دی چې د ځمکې له ژورو څخه ګرمه اوبه یا بړاس راوباسي ترڅو د برېښنا توربینونه پرې وڅرخوي. د IEA په راپورونو کې راغلي چې دغه بړاس له کارولو وروسته بیرته په اوبو بدلېږي او د ځمکې لاندې زیرمو ته لیږل کېږي ترڅو د انرژۍ دا سرچینه په دوامداره توګه پاتې شي. دغه ټکنالوژي په هغو سیمو کې خورا ګټوره ده چې اورشیندي فعالیتونه یا د ځمکې د قشر ماتېدونکي برخې ولري ځکه چې هلته حرارتي سرچینې ځمکې ته نږدې وي. د کابل پوهنتون په جیولوژي پوهنځي کې د دغو سرچینو مطالعه د افغانستان په ځینو ولایتونو کې د شته ګرمو چینو د ظرفیت معلومولو لپاره خورا مهمه بلل شوې ده.

د جیوترمل انرژۍ چاپیریالي ګټې او د هغې اقتصادي ارزښت د کاربن ډای اکسایډ د اخراج په کمولو کې خورا لوی رول لري ځکه چې دا سیسټم د فوسیل سون توکو په پرتله نږدې هیڅ ککړتیا نه تولیدوي. د Science Magazine د څېړنو پر بنسټ که څه هم د جیوترمل برېښناکوټونو لومړنی لګښت او د ځمکې د کیندلو پروسه ګرانه تمامېږي مګر په اوږدمهال کې د ساتنې ټیټ لګښت او لوړ عمر دا انرژي خورا ارزانه کوي. اوسمهال په نړيواله کچه د Enhanced Geothermal Systems په نوم په نوې ټکنالوژۍ کار روان دی چې ساینس پوهانو ته اجازه ورکوي حتی په هغو سیمو کې هم انرژي تولید کړي چې طبیعي ګرمې اوبه نلري. دا مقاله د نړیوالو ساینسي معیارونو او د جیو-تودوخې د انجینرۍ د اساساتو پر بنسټ چمتو شوې ده ترڅو د پاکې انرژۍ په برخه کې لوستونکو ته نوي معلومات وړاندې کړي.

 سرچینې او بهرني لینکونه 

 د امریکا د انرژۍ وزارت - جیوترمل اساسات
 د انرژۍ نړیوال اژانس - جیوترمل راپور
 د جیوترمل نړیواله ټولنه 
 کابل پوهنتون - د جیولوژي او کانونو پوهنځی