یوسف خان اباخیل سدوزی

یوسف خان آباخېل سدوزئی یو پاکستانی تاریخپوه، قبایلي محقق او لیکوال دی. نوموړی په ځانګړي ډول د سدھنوتی سیمې او د سدوزئی (سدھن) قبیلې پر تاریخ د علمي او څېړنیزو کارونو له امله پېژندل کېږي. د هغه مشهوره تاریخي تصنیف رجسټر سدھنوتی د سدھنوتی د پخواني ریاست د سدوزئي واکمنانو او سردارانو یوه مستنده تاریخي دستاویز بلل کېږي۔

 لومړنی ژوند او کورنی شالید 
یوسف خان آباخېل سدوزئی د آزاد کشمیر د سدھنوتی ولسوالۍ کې زېږېدلی دی. هغه د سدھنوتی د دیروپ شاهي کورنۍ سره تړاو لري. د قبایلي روایاتو او کورنیو تاریخي اسنادو له مخې، نوموړی د سدھنوتی د نامتو واکمن بابا دیروپ بادشاه دیارلسم نسل او د سدھنوتی ریاست د وروستي واکمن نواب صوبا خان آباخېل سدوزئی پنځم نسل بلل کېږي۔

 علمي او څېړنیزې چارې 
یوسف خان آباخېل سدوزئی د قبایلي تاریخ، انساني تمدن، ټولنیز پرمختګ او سیاسي تاریخ په برخو کې څېړنې کړې دي. د هغه کتاب رجسټر سدھنوتی کې د 1407ز کال څخه تر 1947ز کال پورې د سدھنوتی ریاست، د سدوزئي سدھن واکمنې کورنۍ او سیمه ییزو سردارانو تاریخ په مستندو او حواله يي بڼو راټول شوی، چې څېړونکي یې د یو معتبر تاریخي ماخذ په توګه کاروي۔

 علمي مقام او تاریخي اهمیت 
د یوسف خان آباخېل سدوزئی کار د قبایلي تاریخ د مستندو لیکنو له ډلې شمېرل کېږي. د هغه تصنیف رجسټر سدھنوتی د لومړي ځل لپاره د سدھنوتی د پخواني ریاست د واکمنانو، سردارانو او قبایلي جوړښت تاریخ د حواله يي اسنادو پر بنسټ په منظم ډول وړاندې کړی، چې د سیمه يیز تاریخ په لیکنه کې یې یوه مهمه تشه ډکه کړې ده.

 د څېړنې طریقه 
نوموړي په خپلو تاریخي څېړنو کې د قبایلي روایاتو، شفاهي تاریخ، کورنیو شجرو، زاړه اسنادو او رسمي ریکارډونو څخه استفاده کړې ده. د هغه د څېړنې طریقه د ماخذپالنې، تاریخي ترتیب او تقابلي تحلیل پر اصولو ولاړه ده.

 تصنیفات 
یوسف خان آباخېل سدوزئی د تاریخ، تمدن، ټولنې او سیاست په برخو کې ګڼ کتابونه لیکلي دي، چې مهم یې دا دي:

 رجسټر سدھنوتی (انګلیسي نسخه)

 رجسټر سدھنوتی (اردو نسخه)

 ګدھا: د انساني تمدن خاموش معمار — په انساني تاریخ کې د خره د رول ټولنیز او فکري تحلیل۔

 منصوبہ بند نشه پالیسي جګړې — د نړیوالو نشه يي سیاستونو تاریخي او سیاسي څېړنه۔

 محبت: د اړتیا ایجاد — په انساني ټولنه کې د محبت د تصور فکري او ټولنیز تحلیل۔

 د انساني استوګنځایونو تاریخ — د غارونو څخه تر کلیو او ریاستونو پورې د انساني استوګنې ارتقا۔

 له سیکولر هند څخه تر هندوتوا واکمنۍ — په هند کې د مسلمانانو سیاسي او ټولنیز تاریخ۔

 انسان او د وخت سفر — د انساني شعور، وخت او تاریخ ترمنځ اړیکه۔

 د پاکستان د اوبو خپلواکي — د اوبو سرچینو او ملي حاکمیت په اړه څېړنیز اثر۔

 انسان او انساني رويې — د انساني ټولنې، روایاتو او بشري چلند په اړه څېړنیز اثر.

 حوالې 

Category:پاکستاني تاریخپوهان
Category:پاکستاني لیکوالان
Category:قبایلي تاریخپوهان
Category:آزاد کشمیر خلک
Category:سدھن
Category:ژوندي کسان
Category:1981 زېږېدنې