راشد بالله

د مسلمانانو واکمن او خليفه ابو جعفر المنصور الراشد بالله بن الفضل المسترشد بالله بن احمد المستظهر بن عبدالله المقتدي بن محمد ذخيرة الدين بن عبدالله القائم العباسي الهاشمي القرشي ( 502 - 532 هـ س / 1109 - 1138 ز) چي په عامه توګه د راشد بالله په نوم پېژندل کیږي، په بغداد کي د بني عباس کورنۍ دېرشم خليفه وو.

راشد بالله د ۵۲۹ هجري سپوږمیز کال د ذوالقعدې د میاشتي په ۱۷ نېټه باندي د خپل پلار مسترشد بالله تر وژني وروسته واک ته ورسېدی. د نوموړي خلافت په اسلامي نړۍ کي د خپل پلار په څېر د سترو پیښو شاهد وو، چي مشهوره یې په شام کي او فلسطین کي د مسلمانانو او صلیبي عیسایانو ترمنځ جګړې، په بغداد او شاوخوا کي د سلجوقي ترک واکمنانو زورواکی او په ختیځه اسلامي نړۍ کي د باطنیانو په نوم د یوې شرخوښې ډلي فعالیتونه وه. یاده ډله چي د سني مسلمانو واکمنانو او مشهوره څېرو په وژلو پسي یې پل اخیستی وو په بشپړه توګه د یوه چریکي او ناڅاپي برید کوونکو کسانو څخه جوړه سوې وه.

څرنګه چي راشد بالله د خپل پلار د وژني پړه (چي په اصل کي د باطني شرخوښوونکي ډلي له لوري وژل سوی وو) پر سلجوقي واکمن سلطان مسعود باندي اچول، نو ځکه یې د واک لاسته راوړلو سره سم د مسعود په وړاندي جګړه پېل کړه، خو مسعود چي د ځواک له اړخه د بغداد تر خلیفه قوي وو، د یو برید په پایله کي وتوانېدی ترڅو خلیفه له بغداد څخه تیښتي اړ کړي او پر ځای یې د عباسي کورنۍ بل غړۍ المقتفي لأمرالله واک ته ورساوه. 

له سلطان مسعود څخه تر ماتي خوړلو وروسته راشد بالله لمړئ د موصل او ورپسې اصفهان ښار ته ولاړی او هلته څه عمر وروسته په 1138 زیږدیز کال کي د باطنیانو په یوه برید کي ووژل سو. د تاریخونو پر بنسټ د مړیني پر وخت د راشد بالله عمر یوازي دېرش کاله وو.