لیس اسپین

لیسلي اسپین جونیور (د ۱۹۳۸ کال د جولای میاشتې په ۲۱ زېږېدنه - د ۱۹۹۵ کال د می میاشتې په ۲۱ مړینه) د ډیموکراټیک ګوند یو امریکایی سیاستوال و چې د ویسکانسن د لومړۍ سیمې کانګرس لپاره یې له ۱۹۷۱ نه تر ۱۹۹۳ پورې د متحده ایالاتو د استازې په توګه دنده ترسره کړې او د بل کلینټون د ولسمشرۍ پرمهال یې له ۱۹۹۳ نه تر ۱۹۹۴ پورې د متحده ایالاتو د ۱۸م دفاع وزیر په توګه دنده ترسره کړې. 

اسپین په کانګرس کې د یو روڼ اندي سیاستوال په توګه چې د جنجالي یا شخړو رامنځته کوونکو مسایلو په هکله به یې منځنی دریځ غوره کاوه شهرت درلود. هغه د MX توغندیو او د نیکاراګوان کانټراوو سره د مرستې په برخه کې د ریګن له دولت نه ملاتړ وکړ، خو د B-2 بمبارونکي او ستراتیژیک دفاعي نوښت سره یې مخالفت وکړ. هغه د ۱۹۹۱ د جنورۍ پریکړه لیک په برخه کې د مجلس په راضي کولو کې او همدارنګه د ولسمشر جورج ایچ ډبلیو بوش له خوا د کویټ تر اشغال یا نیولو وروسته د عراق پر وړاندې د ځواک کارولو ملاتړ په برخه کې مهم رول ولوباوه.

له ۱۹۹۳ نه تر ۱۹۹۴ پورې اسپین د دفاع وزیر په توګه دنده ترسره کړه. هغه له بېلابېلو پیچلو ټولنیزو مسایلو سره مخ و، لکه: د جامو یا یونیفورم په برخه کې د همجنسبازانو رول، په جګړه کې د ښځو رول، او همدارنګه په سومالیا، بوسني او هایټي کې د نظامي ځواک د کارولو په برخه کې د اړینو پریکړو نیول. د سړې جګړې له پای ته رسیدو وروسته یې د بودیجې او پوځ د کمولو او همدارنګه د پوځ په برخه کې د بدلون راوستو وړاندیز وکړ. په سومالیا کې د ناکافي نظامي ملاتړ له امله د متحده ایالاتو د سرتیرو وژنه ددې لامل شوه چې هغه استعفا ورکړي. 

 د ځوانۍ وخت او زده کړه 
اسپین د ویسکانسن په ملواکي کې زیږیدلی و. هغه د شورووډ له عالي لېسې نه فارغ شو. په ییل پوهنتون کې یې زده کړه وکړه، چې دلته د Zeta Psi په ټولنه کې ومنل شو، او په ۱۹۶۰ کال کې د summa cum laude  پوهنتون د تاریخ له هنرونو نه فارغ شو. وروسته اسپین په اکسفورډ پوهنتون کې د روډز څېړونکي په توګه زده کړه وکړه او په ​​۱۹۶۲ کال کې په اقتصاد کې د فلسفې ماسټري او په ۱۹۶۶ کې د ماساچوسټس ټیکنالوژۍ انسټیټیوټ نه په اقتصاد کې خپله دوکتورا ترلاسه کړه."Fund-raising drive begins for Les Aspin scholarship" , Milwaukee Journal Sentinel, October 30, 1995. Accessed September 17, 2007. "The Shorewood High School Class of 1956 is raising money for a scholarship in fellow graduate Les Aspin's name.... He was a member of the 1956 class, which will celebrate its 40th class reunion July 20."

د ویتنام جګړې په بهیر کې اسپین له خپلې مېرمنې (راتلونکې مېرمنې) مورین شیا سره په سیګون کې ولیدل. شیا چې د هالینس له کالج نه فارغه شوې وه، له اسپین سره یې هله پېژندګلوي وشوه کله چې هغې یوه څیړنیز شرکت ته کار کاوه او د ویتکونګ له پناه غوښتونکو سره یې مرکه کوله. د پروژې تر بشپړېدو وروسته، هغه ویسکانس ته لاړه ترڅو چې په ۱۹۶۸ کال کې د ویسکانسین ایالت لپاره د اسپين د خزانه دارۍ د ناکام وړاندیز لپاره کار وکړي. ددې جوړې کوژده د ۱۹۶۸ کال په اکتوبر میاشت کې وشوه او د ۱۹۶۹ کال په جنورۍ میاشت کې د نیویارک په هیلزډیل کې چې د شیا ټاټوبی و واده وکړ. په ۱۹۷۹ کال کې دې جوړې له یو او بل نه په داسې حال کې طلاق واخیسته چې اولاد یې نه درلود.

اسپین د لنډ وخت لپاره د متحده ایالاتو د سناتور ویلیم پراکسمایر لپاره د کانګرس د کارمند غړي په توګه دنده ترسره کړه. هغه له ۱۹۶۶ نه تر ۱۹۶۸ کاله پورې د متحده ایالاتو په اردو کې د افسر په توګه، د دفاع وزیر رابرټ ایس مکنامارا تر نظر لاندې په پنټاګون کې د سیسټمونو د تحلیل په دفتر کې د سیسټمونو د شنونکي په توګه دنده ترسره کړه. کانګرس ته په ۱۹۷۰ کال کې د دیموکرات په توګه د هغه تر ټاکل کیدو دمخه، اسپین د ویسکانسن په سیاست کې فعال و او په مارکویټ پوهنتون کې یې د اقتصاد درس ورکوه.

 د امریکا کانګرس 
اسپین په ۱۹۷۰ کال کې د سولې د کاندید په توګه ګډون وکړ او د ویتنام له جګړې سره یې مخالفت وکړ. په لومړنیو دیموکراتیکو ټاکنو کې یې له ډګ لا فولیټ سره مخالفت وکړ او د ګوند له خوا یې هم ملاتړ وشو. اسپین د څو درجنه رایو له امله لومړنۍ شمېرنه له لاسه ورکړه، او په پیل کې د بیا شمېرنې لپاره یې له خپل جیب نه د پیسو له ورکولو نه ډډه وکړه. وروسته له هغه یوازې د هغه د کینوشا ښار د کمپاین رییس اډون ایم انډرسن په دې وتوانېد چې د ډیریو ملاتړ کوونکو له خوا ورته مالي ملاتړ ترلاسه کړي، په هرحال، افسانوي سپموونکي اسپین د بیا شمیرنې غوښتنه وکړه او د څو درجنه رایو په ترلاسه کولو سره یې لومړنۍ ټاکنې وګټلې. هغه په عمومي ټاکنو کې هینري شیډبرګ ته ماتې ورکړه.Oral histories conducted with Edwin M. Andersen and Aspin adviser Robert Lange

اسپین په ۹۲ او ۱۱ راتلونکو کانګرسونو کې د دیموکرات په توګه وټاکل شو او د ۱۹۷۱ کال د جنوري میاشتې له ۳ نه تر د ۱۹۹۳ کال د جنوري ۲۰ نېټې پورې یعنې د استعفا تر وخته پورې یې دنده ترسره کړه. د متحده ایالاتو د استازو په مجلس کې اسپین د یو بهرني کس په توګه خپله دنده پیل کړه، خو خپلې ځانګړې علاقې او تخصص ته یې په دفاعي چارو کې وده ورکړه. هغه مخکې او په مجلس کې د خپلې دندې په بهیر کې، د ویتنام په جګړې کې د متحده ایالاتو د ښکیلتیا مخالفت کړی و.

په کانګرس کې د هغه د کار په ​​لومړیو کلونو کې، هغه ډیری وختونه په مطبوعاتي اعلامیو کې به د وسله والو ځواکونو هغه نیمګړتیاوې د انتقاد په توګه بیانولې کومې چې ده تشخیص کړې وې. وروسته له هغه چې اسپین د هوايي ځواک د طرحې پرخلاف تبلیغاتي کمپاین پیل کړ، په غوسه شويو خلکو د دفاع وزارت ته بې شمېره لیکونه واستول، چې د نورو موضوعاتو په هکله هم ثبوتونه قوي شوو. اسپین په براون پوهنتون کې د ۱۹۷۴ کال د مارچ په میاشت کې د راتلونکي څلور ستوري جنرال ویسلي کلارک او د ویسټ پواینټ د څلورو زده کړیالانو په ګډون خپلو لیدونکو ته وویل: «تاسو، ځوان افسران او زده کړیالان چې هلته ناست یئ - هیڅکله به په خپل ژوند کې تاسو موږ په بهر کې په مداخله کولو ونه وینئ. موږ دا درس زده کړ». 

کله چې اسپین په ۱۹۸۵ کال کې د وسله والو خدماتو کمیټې مشر شو، هغه د یو مخکښ دفاعي واک په توګه وپیژندل شو. د هغه ریاست ددې لامل شو چې د جرګې د ځینو ډیموکراټانو ترمنځ جنجالونه رامنځته شي، په ځانګړې توګه له دې امله چې هغه د MX توغندیو او د نیکاراګوان کانټراوو سره د مرستې په اړه د ریګن دولت د سیاستونو ملاتړ وکړ. که څه هم د ۱۹۸۷ کال د جنورۍ په میاشت کې په موقتي توګه د خپلو یموکراتیکو همکارانو له خوا د کمیټې له ریاست نه ګوښه شو، اسپین له دې کړکیچ  سره هم مبارزه وکړه او درې اونۍ وروسته یې بېرته د کمیټې ریاست ترلاسه کړ.

 انتقادونه او د دندې وروستۍ ورځې 
جنرال پاول له اسپین نه د ۱۹۹۳ کال په سپټمبر میاشت کې وغوښتل چې په سومالیا کې د متحده ایالاتو د قوماندان غوښتنه چې د هغه ځواکونو لپاره ټانکونه، زغره وال موټر او د AC-130 Spectre ټوپک تصویب کړي. اسپین دا غوښتنه رد کړه او د پاول دا غوښتنه یې جدي ونه ګڼله. پاول د غرمې د ډوډۍ پرمهال، اسپین ته د اضافي ټانکونو، زغره والو موټرو، د AC-130 Spectre  توپونو هوایي ملاتړ په هکله وویل ترڅو چې د متحده ایالاتو د هغو سرتیرو ملاتړ وکړي چې د موګادیشو جګړې لپاره ځای پرځای شوي وو او همدارنګه یې د جګړې په اړه ورسره بحث وکړ، دا چې اسپین د پاول سپارښتنو ته پام ونه کړ دا ددې لامل شو چې پاول نور هم په غوصه شي. تر دې لږ ځنډ وروسته د ایدید ځواکونو په موګادیشو کې ۱۸ امریکایي سرتیري ووژل او له ۷۵ نه ډیر یې ټپیان کړل او همدارنګه د موګادیشو جګړې په پایله کې د متحده ایالاتو دوه هلیکوپټرې نسکورې او یو پیلوټ یې ونیول شو. 

 وروستۍ میاشتې او مړینه 
اسپین د خپلې دندې تر پرېښودو وروسته په واشنګټن کې د مارکویټ پوهنتون د نړیوالو چارو د پروګرام له پوهنځۍ سره یوځای شو او په واشنګټن کې د هنري ایل سټیمسن مرکز د مدیره هیئت غړی شو. په مارچ میاشت کې، د دندو او ماموریتونو د کمیسیون غړی شو، او په می میاشت کې د کلنټون له خوا د ولسمشر د بهرنیو استخباراتو د مشورتي بورډ د رییس په توګه وټاکل شو. د ۱۹۹۵ کال په مارچ میاشت کې، هغه د استخباراتي ټولنې د دندو او وړتیاوو د مطالعاتي ډلې د رییس په توګه کار پیل کړ.

د خپل ژوند په وروستیو کلونو کې اسپین د زړه له ارثي ناروغۍ (د غیر متناسب سیپټال هایپرټروفي؛ هایپرټروفیک کاردیو مایوپیتي/اړخیز کارتیو مایوپیتي) سره مخ و او دا ناروغۍ یې نوره هم د ډېرېدو په حال کې وه. د ۱۹۹۵ کال په می میاشت کې د هغه د زړه ناروغۍ د مغزي سکتې له امله پیچلې شوې وه، چې په پایله کې د ۱۹۹۵ کال د می میاشتې په ۲۱ په واشنګټن ډي سي کې مړ او د بروکفیلډ د ویسکانسن میموریل پارک هدیرې کې خاورو ته وسپارل شو.

د مارکویټ پوهنتون د هغه په ​​​​درناوي د لیس اسپین دولتي مرکز په نوم ونومول شو. "Fund-raising drive begins for Les Aspin scholarship" , Milwaukee Journal Sentinel, October 30, 1995. Accessed September 17, 2007. "The Shorewood High School Class of 1956 is raising money for a scholarship in fellow graduate Les Aspin's name.... He was a member of the 1956 class, which will celebrate its 40th class reunion July 20."

 سرچينې