فيسبوک پليټ فارم

د فیسبوک پلیټ فارم د خدماتو، وسیلو او محصولاتو ټولګه ده چې د ټولنیزې شبکې خدمت فیسبوک لخوا چمتو شوې د دریمې ډلې پراختیا کونکو لپاره د دوی خپل غوښتنلیکونه او خدمات رامنځته کوي چې په فیسبوک کې ډیټا ته لاسرسی لري. 

د فیسبوک اوسنی پلیټ فارم په۲۰۱۰کال کې پیل شو  .  پلیټ فارم د برنامه کولو مخپاڼو او وسیلو ټولګه وړاندیز کوي کوم چې پراختیا کونکو ته دا وړتیا ورکوي چې د شخصي اړیکو خلاص " ټولنیز ګراف " سره يوځای شي او نور شیان لکه سندرې ، ځایونه او فیسبوک پاڼې. په facebook.com کې غوښتنلیکونه، بهرنۍ ویب پاڼې، او وسایلو ته لاسرسی ولري.

 تاریخ 
فیسبوک د 2007 کال د می په 24 مه نېټه د فیسبوک پلیټ فارم په لاره واچاوه، چې د سافټویر پراختیا کوونکو لپاره یو چوکاټ چمتو کوي ترڅو غوښتنلیکونه رامنځته کړي چې د فېسبوک اصلي ځانګړتیاوو سره اړیکه ونیسي.   د فیسبوک مارک اپ ژبه په ورته وخت کې د مارک اپ ژبه معرفي شوه؛ دا د غوښتنلیکونو "بدل او احساس" دودیز کولو لپاره کارول کیږي چې پراختیا کونکي یې رامنځته کوي. د فیسبوک له پلیټ فارم څخه مخکې، فیسبوک د فیسبوک په وېب پاڼه کې پخپله ډیری اپلیکیشنونه جوړ کړي وو، له هغې ډلې د ډالۍ يادونه کولای شو،د فيسبوک کاروونکو ته اجازه وه چې یو بل ته مجازی ډالۍ واستوي، مارکیټ پلیس ، کاروونکو ته اجازه ورکوي چې وړیا محرم اعلانونه پوسټ کړي، د فیسبوک پیښې، کاروونکو ته د دوی د خبرتیا یوه طریقه ورکړي. د راتلونکو پیښو په اړه ملګري، ویډیو ، کاروونکو ته اجازه ورکوي چې د کور جوړ شوي ویډیوګانې یو بل سره شریک کړي،   او د ټولنیزو شبکو لوبه ، چیرې چې کاروونکي کولی شي د خپلو ملګرو سره اړیکې وکاروي ترڅو د دوی په لوبو کې پرمختګ کې مرسته وکړي. د فیسبوک پلیټ فارم د بهرنی شریکانو لپاره دا ممکنه کړې چې ورته غوښتنلیکونه جوړ کړي.   ډیری مشهور لومړني ټولنیز شبکې لوبې به وړتیاوې سره یوځای کړي. د مثال په توګه ، د غوښتنلیک غوره ځای ته د رسیدو لپاره یو له لومړنیو لوبو څخه ، (لیل) ګرین پیچ ، ملګرو ته د پیښې خبرتیاو سره ګډ مجازی ډالۍ او د کازونو له لارې خیراتونو کې ونډې.

د دریمې ډلې شرکتونه د غوښتنلیک میټریک چمتو کوي، او ډیری بلاګونه د فیسبوک غوښتنلیکونو لپاره د غږ په ځواب کې راپورته شوي.  د   ۲۰۰۷ جولای په ۴مه,الټراوينچرز اعلان وکړ چې  د "الټرا يو فيسبوک پانګې اچونې شرکت" د نړۍ لومړنی او يوازېنی د فیسبوک پانګونې شرکت دی. 

د 2007 کال د اګست ۲۹ مه فیسبوک د اپلیکیشنونو د مقبولیت اندازه کولو طریقه بدله کړه، د ډېرو ښکېلو اپلیکیشنونو پاملرنه یې وکړه، تر نیوکو وروسته چې د غوښتنلیکونو درجه بندي یوازې د هغو کسانو شمېر چې دا اپلیکیشن یې نصب کړی و، خورا ډېر ویروس ته ګټه ورکوي، مګر بې ګټې دي. غوښتنلیکونه  ټیک بلاګ ویلیواګ د فیسبوک اپلیکیشنونو باندې نیوکه کړې او دوی یې د "بې ګټې کارنوکوپیا" په توګه بللي.  نورو غوښتنه کړې چې د دریمې ډلې غوښتنلیکونه محدود کړي ترڅو د فېسبوک کارونکي تجربه خرابه نشي.  

هغه غوښتنلیکونه چې په پلیټ فارم کې رامینځته شوي د شطرنج شامل دي ، کوم چې دواړه کاروونکو ته اجازه ورکوي چې له خپلو ملګرو سره لوبې وکړي.  په داسې لوبو کې، د کارونکي حرکتونه په ویب پاڼه کې خوندي شوي، د بل حرکت ته اجازه ورکوي چې د تیر حرکت څخه سمدستي وروسته په هر وخت کې ترسره شي. 

لخوا د ۲۰۰۷ کال د نومبر ۳مه په فیسبوک کې اوه زره اپلیکیشنونه جوړ شوي چې هره ورځ سل نور جوړیږي.  د دوهم کلني F8 پراختیا کونکو کنفرانس لخوا د جولای ۲۳، ۲۰۰۸ ، د غوښتنلیکونو شمیر 33,000 ته لوړ شوی ،  او د راجستر شوي پراختیا کونکو شمیر له 400,000 څخه ډېر شوی. 

د فېسبوک ادغام د Xbox 360 او Nintendo DSi لپاره اعلان شو د جون 1، 2009 په E3 کې.  پر 18 نومبر 2009 ، سوني د فیسبوک سره د یو ځای کیدو اعلان وکړ ترڅو د مختلف نوو ځانګړتیاو لومړی پړاو وړاندې کړي ترڅو د PlayStation  آنلاین ټولنیزو تجربو ته وده ورکړي. پر د ۲۰۱۰ کال د فبروري ۲ ، فیسبوک د خلاصې سرچینې پروژې په توګه د PHP لپاره د هپ هپ خوشې کول اعلان کړل.  مارک زوکربرګ وویل چې د هغه ټیم د فیسبوک څخه د فیسبوک لټون انجن رامینځته کوي.  "فیسبوک د خلکو پوښتنو ته د ځواب ویلو لپاره خورا ښه ځای لري. په یو وخت کې، موږ به. موږ یو ټیم لرو چې په دې کار کوي، "مارک زوکربرګ وویل. د هغه لپاره، د دودیز لټون انجنونه ډیرې پایلې بیرته راګرځوي کوم چې اړین پوښتنو ته ځواب نه ورکوي. "د لټون انجنونه واقعیا اړتیا لري چې د ځوابونو سیټ رامینځته کړي: 'زه یوه ځانګړې پوښتنه لرم، زما لپاره دې پوښتنې ته ځواب ووایاست.'

پر 10 جون 2014 ، فیسبوک اعلان وکړ Haxl، د هاسکیل کتابتون چې لیرې ډیټا ته لاسرسی اسانه کوي ، لکه ډیټابیس یا ویب میشته خدمات. 

 د وسایلو جوړونکو سره ملګرتیا 
په 2007 کې پیل شوي، فیسبوک لږترلږه د 60 هینډسیټ جوړونکو سره د معلوماتو شریکولو ملګرتیا جوړه کړه، په شمول د ایپل ، ایمیزون ، بلیک بیري ، مایکروسافټ او سامسنګ .  دا جوړونکو ته د کاروونکو له رضایت پرته د فیسبوک کارونکي ډیټا چمتو شوي.  ډیری شراکتونه د 2018 پورې په خپل ځای پاتې دي، کله چې شراکتونه په لومړي ځل په عامه توګه راپور شوي. 

 د لوړې کچې پلیټ فارم اجزا 

 API ګراف 
د ګراف API د فیسبوک پلیټ فارم اصلي برخه ده، پراختیا کونکو ته وړتیا ورکوي چې له فیسبوک څخه ډیټا ولولي او ولیکي. د ګراف API د فیسبوک ټولنیز ګراف یو ساده، ثابت لید وړاندې کوي، په ګراف کې د شیانو استازیتوب کوي (د بیلګې په توګه، خلک، عکسونه، پیښې، او پاڼې) او د دوی تر مینځ اړیکې (د بیلګې په توګه، د ملګري اړیکې، شریک شوي منځپانګې، او د عکس ټاګونه. ). 

 تصدیق کول 
د فیسبوک تصدیق د پراختیا کونکو غوښتنلیکونو ته وړتیا ورکوي چې د فیسبوک کاروونکو په استازیتوب د ګراف API سره اړیکه ونیسي، او دا په ویب، ګرځنده، او ډیسټاپ ایپسونو کې د میکانیزم یو واحد نښه چمتو کوي. 

 ټولنیز پلگ ان 
ټولنیز پلگ ان - په شمول د تڼۍ په څیر ، وړاندیزونه، او د فعالیت فیډ - پراختیا کونکو ته وړتیا ورکوي چې د HTML یو څو لینونو سره خپلو کاروونکو ته ټولنیزې تجربې چمتو کړي. ټول ټولنیز پلگ انونه د فیسبوک توسیعونه دي او ډیزاین شوي ترڅو د کارونکي هیڅ معلومات د هغه سایټونو سره شریک نشي چې دوی پکې ښکاري.  له بلې خوا، ټولنیز پلگ انونه فیسبوک ته اجازه ورکوي چې د خپلو کاروونکو د لټون کولو عادتونه د هر هغه سایټ له لارې تعقیب کړي چې پلگ انونه لري.

 د ګراف پروتوکول خلاص کړئ 
بټنوک|120x120px| د ګراف پروتوکول لوګو خلاص کړئ
د خلاص ګراف پروتوکول پراختیا کونکو ته دا وړتیا ورکوي چې خپلې پاڼې د فیسبوک نړیوال نقشه / تعقیب وسیلې ټولنیز ګراف کې مدغم کړي. دا پاڼې د نورو ګرافیک څیزونو فعالیت ترلاسه کوي پشمول د پروفایل لینکونه او د وصل شوي کاروونکو لپاره د جریان تازه معلومات.  په HTML5 کې د OpenGraph ټګونه ممکن داسې ښکاري:<meta property="og:title" content="Example title of article">
<meta property="og:site_name" content="example.com website">
<meta property="og:type" content="article">
<meta property="og:url" content="http://example.com/example-title-of-article">
<meta property="og:image" content="http://example.com/article_thumbnail.jpg">
<meta property="og:image" content="http://example.com/website_logo.png">
<meta property="og:description" content="This example article is an example of OpenGraph protocol.">

 iframes 
فیسبوک افرامونه کاروي ترڅو د دریمې ډلې پراختیا کونکو ته اجازه ورکړي چې هغه غوښتنلیکونه رامینځته کړي چې له فیسبوک څخه جلا کوربه شوي ، مګر د فېسبوک ناستې کې فعالیت کوي او د کارونکي پروفایل له لارې لاسرسی کیږي. څرنګه چې iframes په بنسټیز ډول د فیسبوک په ناسته کې خپلواک ویب پاڼې جوړوي، د دوی مینځپانګه د فیسبوک فارمیټینګ څخه توپیر لري.

فیسبوک په اصل کې د فیسبوک مارک اپ ژبه (FBML) کارولې ترڅو د فیسبوک اپلیکیشن جوړونکو ته اجازه ورکړي چې د دوی غوښتنلیکونو "شخص او احساس" تر یوې محدودې اندازې پورې دودیز کړي. FBML د منځپانګې د کوډ کولو د څرنګوالي یوه ځانګړتیا ده چې د فیسبوک سرورونه کولی شي لوستل او خپاره کړي، کوم چې د فیسبوک په ځانګړي فیډ کې اړین دی ترڅو د فیسبوک سیسټم په سمه توګه محتويات پارس او خپاره کړي لکه څنګه چې مشخص شوي.  د هر غوښتنلیک لخوا ترتیب شوی FBML د فیسبوک لخوا زیرمه کیږي تر هغه چې یو بل API کال یې ځای په ځای کړي. فیسبوک یو ځانګړی فیسبوک جاوا سکریپټ (FBJS) کتابتون هم وړاندې کوي. 

فیسبوک د نوي FBML غوښتنلیکونه منل بند کړل د ۲۰۱۱ کال د مارچ ۱۸مه ،  مګر د موجوده FBML ټبونو او غوښتنلیکونو ملاتړ ته دوام ورکوي. له هغه وخته د ۲۰۱۲ کال د جنورۍ لومړۍ نېټه FBML نور ملاتړ نه و، او FBML نور کار نه کوي د ۲۰۱۲ کال د جون ۱ . 

 د فیسبوک نښلول 
Facebook Connect ،  چې د فیسبوک سره د ننوتلو په نوم هم یادیږي، لکه OpenID ، د فیسبوک د تصدیق کولو APIs یوه ټولګه ده چې پراختیا کونکي کولی شي د خپلو کاروونکو سره د دې ډول کاروونکو د فیسبوک ملګرو سره په اړیکه کې او شریکولو کې مرسته وکړي (د فیسبوک دننه او بهر) او ښکیلتیا زیاته کړي. د دوی ویب پاڼې یا غوښتنلیک لپاره. کله چې دا کارول کیږي، د فیسبوک غړي کولی شي د دریمې ډلې ویب پاڼو، اپلیکیشنونو، ګرځنده وسیلو او د لوبې کولو سیسټمونو ته د خپل فیسبوک پیژندنې سره لاګ ان شي او د ننوتلو په وخت کې کولی شي د دې میډیا له لارې له ملګرو سره اړیکه ونیسي او د دوی د فیسبوک پروفایل کې معلومات او تازه معلومات پوسټ کړي.

په اصل کې د فیسبوک د پراختیا کونکي کنفرانس په جریان کې پرانستل شو، F8، in جولای ۲۰۰۸ د فیسبوک سره ننوتنه یا سایه ډسمبر ۲۰۰۸ . د نیویارک ټایمز د یوې مقالې په وینا، "ځینې وايي چې خدمتونه په سیلیکون ویلی کې د حیرانتیا نوي فکر استازي دي. د دې پر ځای چې د خپلو کاروونکو په اړه د معلوماتو ذخیره کولو هڅه وکړي، انټرنیټ شرکتونه (د فیسبوک، ګوګل، مای سپیس او ټویټر په شمول) ټول لږ تر لږه د دې ډیټا ځینې برخې شریکوي ترڅو خلک په مختلفو سایټونو کې د ورته پیژندلو معلومات بیا بیا داخل کړي." 

د فیسبوک سره لاګ ان په هغه ځایونو کې د کاروونکو لخوا نشي کارول کیدی چې فیسبوک ته لاسرسی نلري، حتی که د دریمې ډلې سایټ بل ډول د دې ځای څخه د لاسرسي وړ وي. 

 مایکروفارمات 
په فبروري ۲۰۱۱ فیسبوک د پیښو په نښه کولو لپاره د hCalendar مایکرو فارمیټ کارول پیل کړل، او د پیښو ځایونو لپاره hCard ، د کاروونکو خپل کیلنڈر یا نقشه کولو غوښتنلیکونو کې د توضیحاتو استخراج فعالول. 

 د ګرځنده پلیټ فارم 
د ګرځنده ویب پاڼې لپاره د UI چوکاټ د Xhp ، Javelin Javascript کتابتون، او WURFL پر بنسټ والړ دی.  د ګرځنده پلیټ فارم د پیل راهیسې په ډراماتیک ډول په شهرت کې وده کړې. په دسمبر ۲۰۱۲ د ګرځنده وسیلو څخه سایټ ته د ننوتلو کاروونکو شمیر د لومړي ځل لپاره د ویب پر بنسټ ننوتلو څخه ډیر شوی. 

 هرکلی 
د فیسبوک ډیری اپلیکیشن جوړونکو هڅه کړې چې ویروس غوښتنلیکونه رامینځته کړي. د سټینفورډ پوهنتون حتی د مني په موسم کې یو ټولګی وړاندیز وکړ ۲۰۰۷ د کمپیوټر ساینس (CS) 377W عنوان دی: "په فیسبوک کې د میټریکونو او زده کړې په کارولو سره ښکیل ویب غوښتنلیکونه رامینځته کړئ". د ټولګي لخوا رامینځته شوي ډیری غوښتنلیکونه خورا بریالي وو، او د فیسبوک د غوره غوښتنلیکونو په مینځ کې درجه بندي شوي، ځینې یې په میاشت کې له 3.5 ملیون څخه ډیر کاروونکي ترلاسه کړي. 

په 2011 کې، ګارډین اندیښنه څرګنده کړه چې هغه کارونکي چې د دریمې ډلې چمتو کونکي له لارې مینځپانګې خپروي د دوی د ویب موقعیت له لاسه ورکولو سره مخ کیږي که چیرې د دوی خدمت لیرې شي؛ او خلاص ګراف کولی شي د ویب شتون شتون د فیسبوک ټولنیزو خدماتو سره وصل کړي حتی د هغه خلکو لپاره چې د دوی خپل نشراتي چینلونه کاروي.  د 2018 په جون کې، نیویارک ټایمز د وسیلو جوړونکو سره د فیسبوک په ملګرتیا نیوکه وکړه، لیکلي یې وو چې دې تولید کونکو ته موجود معلومات "د شرکت د محرمیت ساتنې او د فدرالي سوداګرۍ کمیسیون سره د 2011 رضایت فرمان سره موافقت په اړه اندیښنې راپورته کوي." 

 دا هم وګوره 

 د فیسبوک ځانګړتیاوې
 د ټولنیزو شبکو سافټویر او پروتوکولونه توزیع شوي

 سرچينې 

 بهرنۍ تړنې 

وېشنيزه:ټولنيزې رسنۍ
وېشنيزه:رسنۍ
وېشنيزه:فيسبوک
وېشنيزه:ټوايټر
وېشنيزه:انسټګرام
وېشنيزه:کمپيوټر
وېشنيزه:پوستغالی
وېشنيزه:Pages with unreviewed translations