اټک

د اټک ښار کلا د هغه ځای نوم دی چې د سلپ د سیند په غاړه جوړه شوې، ويل کيږي کله چې امپراتور اکبر اعظم د خپل ورور میرزا چې  د کابل کندهار واکمن و ، بغاوت د خپل جنرال راجا مان سینګ په واسطه غلی کړ اود اټک د ساتنې او ابادونې لپاره يې، له بنارس څخه کب نيوونکي راوستل، ترڅو يې د اټک شاوخوا اباد کړي، هغوی ته يې جاګيرونه او ځمکې ورکړې او د بنګال څخه کشتۍ جوړوونکي هم راوستل شو او د دې سیند په غاړه میشت کړای شول، پهآيین اکبري کې راغلي دي چې په هغه وخت کې د کشمیر او قابل ديا کې څلوېښت زره کشتۍ موجودې وې.

اټک د پنجاب ایالت یو ښار دی او د اټک ولسوالۍ مرکزي دفتر دی.

اټک ضلعه پنځه تحصیلونه او یو سب تحصیل لري. بشپړ نوم یې اټک ښار دی په داسې حال کې چې په عام ډول د (اټک) په بڼه لیکل او ویل کیږي ځکه دا د اټک خورد په نوم یو ښار دی چې د سېند د سیند په غاړه پروت دی. د اټک بنارس کلا هلته ده. د اټک اوسنی ښار مخکې د کمپبل پور په نوم یاد شوی و، چې د برتانوي حکومت له خوا د کنټوننټ په توګه آباد شوی و. وروسته دا نوم د اټک په ښار او د اټک خورد په ښار بدل شو.

اټک ولسوالۍ لاندې تحصیلونه لري.

 تحصیل اټک
 تحصیل حسن ابدال
 تحصیل فتح جنګ
 تحصیل پنډي ګهيب  
 تحصیل جنډ
 تحصیل حضرو

د اټک ولسوالۍ په مهمو سیمو کې حسن ابدال ، جنډ ، د چچ دره او فتح جنګ شامل دي. اټک یو تاریخي ځای دی. اکبر پاچا دلته یوه کلا جوړه کړه چې د  بنارس اټک کلا په نامه یادیږي اوس هم لیدل کېدی شي. ګوردواره پنجه صاحب د سیکانو  عبادت ځای دی چې په حسن ابدال کې موقعیت لري. دا ولسوالي چې د پنځو سیندونو ځمکه ده د پنجاب د نورو وچو ولسوالیو په پرتله ډېره ښکلې ده. دا ولسوالي د پنجاب ایالت په شمال لوېدیځ کې د سېند د سیند په غاړه پرته ده. د دې ولسوالۍ په شمال کې د سېند سیند ۸۰ کیلومتره د یوې سرحدي پټۍ په توګه بهیږي او د پښتونخوا ایالت له اټک ولسوالۍ سره جلا کوي. په دې توګه دغه ولسوالي د پښتونخوا او پنجاب په ګډه پوله د موقعيت له امله د پنجاب وروستۍ ولسوالۍ بلل کېږي. په شمال کې دغه ولسوالۍ د پښتونخوا ايالت له هريپور او صوابۍ ولسواليو سره ګډه پوله لري. د هريپور مشهوره غرنۍ سلسله "ګنډګر" چې د "راجا رسالو" د کیسې یوه برخه ورسره تړاو لري، د اټک ولسوالۍ په شمال کې موقعیت لري. د اټک ولسوالۍ تر ټولو لویه او لوړه غرنۍ لړۍ "کلاشت" ده چې د اټک تحصیل په لویدیځ کې موقعیت لري. د دې غرنۍ لړۍ په شمال کې د تیږو رنګ سپین او په سویل کې تور سلیټ دی، په سیمه ایزو ژبو کې ورته "کلا چټا" ویل کیږي چې معنی یې تور او سپین دی. په جنوب کې د خیرمورت غرنۍ لړۍ ده، په داسې حال کې چې د کوهستان نمک سلسله هم په دې ولسوالۍ کې د سکیسر په سیمه کې موندل کیږي. د دې ولسوالۍ په لوېديځه برخه کې د سيند سيند ته څېرمه د مخجندل غونډۍ شته، چې غرنۍ دي او ډېرې لوړې نه دي. د دې ولسوالۍ لوېديځ ته د سيند پر غاړه د پښتونخوا ايالت د نوښار او کوهاټ ولسوالۍ پرتې دي. میانوالی په سویل کې د چکوال، په ختیځ کې د چکوال او په ختیځ کې د راولپنډۍ ولسوالۍ موقعیت لري، په دې توګه د دې ولسوالۍ سرحدونه اووه ولسوالۍ لري، چې له دې جملې څخه څلور ولسوالۍ د پښتونخوا او پاتې درې یې د پنجاب سره تړاو لري. د اټک ولسوالۍ ټول مساحت ۲۶۳۸.۶۸ مربع میله دی. ولسوالي د ځمکې د مساحت له مخې په څلورو برخو وېشل شوې ده.

شمالي ميدان: دا ميدان کوچنى خو چت دى، خاوره يې نرمه او حاصلخېزه ده او ښه کرل کېږي. د سیند سیند او تربیلا بند سره د نږدې کیدو له امله ، د دې سیمې ځمکې په سرو زرو بډایه دي.

د کلا چشته پرهار: د شمالي ميدان په جنوب کې د کلا چشته سلسله ده چې له ختيځ څخه تر لويديځ پورې غځېدلې ده، د دې غرنۍ سلسلې ډبرې او ډبرې په دوه رنګونو تور، نسواري او سپينې دي، له همدې امله د کلا چته په نوم يادېږي. د غرونو دغه سلسله د پستې په غټو ونو پوښل شوې، خو په بشپړه توګه له شنو ونو څخه بې برخي ښکاري. په دې غرنۍ لړۍ کې بېلابېلې ونې موندل کېږي، چې تر ټولو د پام وړ يې د ګنګهر يا ګنګور ونه ده، چې د فالسا په څېر توره مېوه لري، چې ډېره خوندوره وي، دغه ونه د پاکستان په بل هر ځای کې نه موندل کېږي. يوه بله ونه "کاهو" هم دلته موندل کېږي، ځايي خلک يې له پاڼو څخه د چای او قهوې په جوړولو کې کار اخلي، ځينې خلک وايي چې دا ونه د زيتون د ونې له کورنۍ سره تړاو لري. د غرونو په دې سلسله کې ډول ډول حیوانات موندل کیږي، په دې کې هرن، وحشی، وحشی او داسې نور، د مرغانو په منځ کې، تیتر، هاک او هاک دلته موندل کیږي.

د سوان دره: دا دره د سوان سیند په شمال کې موقعیت لري. په دې دره کې ډیری سیندونه او کانالونه تیریږي، چې ټول یې د سوان سیند سره یوځای کیږي. د کرنې وړ ځمکې ډېرې کمې دي.

د مکهډ جندال غونډۍ: د سیند د سیند په څنډه کې د مخ جندال غونډۍ د سویل لویدیز لور ته شتون لري. کوم چې د کټ، لنډ او بې پاڼو بوټو له امله ډیر ګټور ندي.

 د اټک مشهورې سیمې 
کامره کینټ ګونډل_منډي فتوچک د کامره کلان اټک سره نږدې دی.

 د اټک مشهور کلي 

 اکهوړي ¤ ګونډل منډی

¤ فټوچک

 غورغشتي
 شینکا
 ملک ماله
 ويسه
 حاجي شاه
 جټیال
 جلاليه
 ملهووالي
 (شاه ډير)

 نور وګوره 

 د پاکستان ښارونه
 د پنجاب ښارونه
 لوی کوره
 عبدالله روهي
 محمد مسکین د سید عالم زوی ({1 خان افسر 2 زبیر افسر 3 ساجد محمود 4 ظهیر احمد 5 علی اختر }) (برید_ګوندل_فتچک)
 ګران غلام رباني
 ډاکټر مرزا حامد بېګ (اټک)

 سرچينې 
اردو ويکي پېډيا/اٹک