حرکتي وسيله

د حرکت وسیله يا حرکتي وسيله چې په انګليسي کې ورته Motor system وايي  د حسي سیسټم  څېر، د عصبي سیسټم په ټولو کچو کې د جوړښتونو او لارو پېچلې شبکه شامله ده Barbara F. Westmoreland/ Medical Neuroscience;Page 167. . د حرکت عمل د  عضلاتو او عصبي برخو ترمنځ د متحرک او پیچلي اړیکو له امله رامینځته کیږي. د دماغ مختلفې برخې، د سپراسپینل موټرو لارې او د نخاعي موټرو نیورونونه د حرکتي سیسټم برخه ګڼل کیږي. په دغو برخو کې هر ډول ټپ د حرکت اختلال لامل کیږي، چې شدت یې د زیان په ساحه او د هغې حد پورې اړه لري. البته، د عصبي سیسټم حسي برخې هم په حرکت کې برخه اخلي، که څه هم دوی د حرکت سیسټم برخه نه وي. د حرکتي کنټرول د عصبي سیسټم د حسي او موټرو برخو د همغږي او دوه اړخیز عمل پایله ده.

 د حرکتي سيستم برخې: 
د حرکتي سيستم ترټولو مهمې عصبي برخې دا دي:

 د مغزو کورټیکس په کورټیکس کې د موټرو درې ساحې د موټرو کنټرول اغیزه کوي، کوم چې دا دي:
 د لومړني موټرو ساحه Primary motor area
 د پریموټر ساحه Premotor area یا د ثانوي موټرو ساحه
 د اضافي موټرو ساحه Supplementary motor area
 د سپراسپینل لارې چې پکې شامل دي:
 پیرامیډال لار
 Corticobulbar tract
 د اهرام څخه بهر لارې Extrapyramidal tracts
 سیربیلم او اړوندې لارې
 Basal ganglia او اړونده لارې
 نخاع
 د ټیټ موټرو نیورون

 وروستۍ عام لاره او د حرکت وسیله 
وروستۍ عام لاره Final common pathway د شیرینګټن لخوا وړاندیز شوې، د حرکتي سيستم یا عصبي سیسټم یوه برخه ده چې د عضلاتو انقباض او د حرکتي عمل کې د مؤثره پردی میکانیزم په توګه دخیل دی.

د وروستۍ عام لارې برخې عبارت دي له:

 د الفا ټیټ موټرو نیورون چې د "الفا موټرو نیورون" په نوم یادیږي. دا نیورون په هغه سیمه کې د عضلاتو ریشې رامینځته کوي چې د نیوروموسکولر جنکشن په نوم یادیږي. هر الفا موټور نیورون د عضلاتو ریشې یو مشخص شمیر رامینځته کوي، کوم چې د موټرو واحد په نوم یادیږي.
 د عضلاتو واحد د عضلاتو فایبرونو سیټ چې د الفا موټرو نیورون لخوا رامینځته کیږي د عضلاتو واحد بلل کیږي.
 منځګړی نیورونونه د نخاعی سینګ په مخکینۍ سینګ کې.

په لویو عضلاتو کې (لکه د تیبیالیس انتریر)، د موټرو واحد د 1000 عضلاتو فایبر یا ډیر لري، او په کوچنیو عضلاتو کې (لکه lumbricals)، د موټرو واحد د 10 عضلاتو فایبرونه لري میناگر، علیرضا و وثوق آزاد، ژاک. ترجمه: نوروآناتومی پایه و کاربردی.ص51 .

کله چې د اعصاب جریان د الفا موټرو نیورون ته ورسیږي، دا پیغام د نیوروموسکولر جنکشن ساحه کې د عضلاتو واحد ته لیږدول کیږي، او په دې توګه، کله چې اغیزمن موټری واحدونه محرک شي، د کنکال عضلات قرارداد کوي او په پایله کې، حرکت واقع کیږي.

 پايڅوړ 

 اړوندې پوښتنې 

 عصبي سیسټم
 د حرکت کنټرول
 پورتنۍ موټور نیورون
 د ټیټ موټرو نیورون

 سرچینې 

 Barbara F. Westmoreland/ Medical Neuroscience; 1994

وېشنيزه:اناتومي
وېشنيزه:سيستم
وېشنيزه:حرکتي عمل
وېشنيزه:حرکتي وسايل
وېشنيزه:حرکتي وسيأ
وېشنيزه:حرکتي وسيله
وېشنيزه:حرکتي سيستم