ستره موراویا واکمني

کې
ستره موراویا واکمني يا د مويميرانو واکمني (په چېکی: Velkomoravská říše په لاتين:Moravia Magna) د ۸۳۳ کال څخه تر ۹۰۶ کال پورې په منځنۍ اروپا کې د لويديځې سلاوي قبيلو تر ټولو لویه او قدرتمنده واکمني وه چې په بوهيميا، سلواکيا او مجارستان هېوادونه یې ځان کې رانغښتل. د ستره موراويا د واکمني بنسټ ایښودونکی مویمير ۱ وو. د ستره موراويا د واکمني نوم لمړني ځل د بیزانس امپراتور کونسټانټین ۷ په یو اثر (De administrando imperio - د واکمني اداره)کې یاد شوي وو.
تاريخ
په ۸ پېړی کې آواريانو واکمني د فرانکياو لخوا ويجاړ شو او آواريانو قبيلو د قومو خلکوسره يو ځاي شول. په منځني اروپا کې د مويمير واکمني او نيټرايي واکمني جوړې شوې او واکمنانو یی عیسويت ومنل. په دی وخت کې مسيحيت د شرقي فرانک واکمني څخه منځني اروپا ته د فرانکو کشیشانو لخوا پراخ کېده. خو فرانکو کشیشانو يوازې په لاتيني ژبې خطبې ويل او مذهبي کتابونه په لاتين کې هم ليکل شوي وو. په ۸۳۳ کال کی نيټرايي واکمني د مويمير ۱ لخوا ونيول شو او نيټرايي واکمن پريبينا مجبور شو چی د شرقي فرانک واکمني ته تېښته وکړي. په ۸۳۳ کال کی د ستره موراويا واکمني هم منځ ته راغلی او خلکو مسیحيت ومنل. په ۸۶۰ کال کې واکمن روستيسلاف د پاپ نيکلاس ۱ څخه غوښتنه وکړي چی مذهبي پوهان د ستره موراويا ته است کړي. خو پاپ چی د فرانکيانو پلوي وو نو د روستيسلاف غوښتنه یی رد کړ. د دي لپاره روستيسلاف د بیزانس امپراتور ميخاييل ۳ ته استازان هم ولېږل او په ۸۶۳ کال کی بيزانسی مذهبي پوهان كيرلس وميټوديوس د ستره موراويا ته ورسېدل. كيرلس وميټوديوس په ستره موراويا کې نوي مذهبي ژبه جوړ کړل او انجل په دي ژبې یی هم ترجمه کړه. نوموړي پوهانو هم نوي ليکدود جوړ کړل چې په اوس وخت کی د گلاگوليتي الفبا په نوم پېژندل کېږي.

وېشنيزه:چېک جمهوريت