القاعده

القاعده (په عربي کی: القاعدة چي په پښتو کي اډه معنی لري) یوه افراطي ترهګره ډله ده چی په ۱۹۸۸ کال کې د اسامه بن لادن لخوا جوړه شوه. د القاعدې د افراطیت ملاتړ د نړیوالو مرستو په مټ ترسره کېږی. د القاعدې مشران غواړی چه په اسلامي هېوادونو کې ددوی په اصطلاح یو اسلامي دولت جوړ کړی. د القاعدې مشران دا هم وایي چي امریکا او بریتانیا په نژدې ختیځ کې د نفت بډایي ذخیرې غلا کوي.
 تاریخ  
د القاعدې غړی په ځانگړی ډول  عرب مجاهدین دی چي په افغانستان کي یې د پاکستان له خاوري د شوروی د پوځ او افغان حکومت په خلاف جگړه کوله. په دې وخت کې مجاهدین د امریکا او اسلامی هېوادونو لخوا ملاتړ کېدل. اسامه بن لادین چی د شوروی د پوځ پر ضد هم جگړه کول مجاهدیونو ته یی پیسې او وسلې هم ورکولی. د افغانستان اسلامی امارت تر جوړولو وروسته اسامه بن لادن د طالبانو په مرسته په دغه هيواد کې د خپلو جنګیالیو لپاره د تمرین مرکزونه جوړ کړل.

 د القاعدې ترتیب 
القاعده یو تنظیم دی چی د ډلو څخه تشکیل کېږی. هره ډله تقریبا درې تنه لری. د القاعدې قوماندان یوازې درې ډلې رهبري کوی. د ډلې غړی عموما د دښمن په هېواد کې د حکومت پر ضد هیڅ ترهګریز عملیات نه کوی. خو تر څو کالو وروسته د القاعدې قوماندان ترهګرو ته امر ورکړ او ترهګر د هغه امر پر ځای کوی. 
 د القاعدې عملیات 
القاعده په ۱۹۹۶ کې په سعودی عربستان کې د امریکا پر مرکزونو برید وکړ. په هغه برید کې لس تنه وژل شو. په ۱۹۹۹ کال کې ترهګرو په نایروبي او دارالسلام کې د امریکا پر سفارت خانو بریدونه وکړل. په برید کښې ۲۰۰ تنه وژل شول او ۵۰۰۰ تنه زخمي شول. په ۲۰۰۰ کال کښې د عدن په ښار کې ترهګرو د امریکا پر جنگی بیړۍ بریدونه وکړل او په برید کښې ۱۷ تنه وژل شول. په ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ کال کې په امریکا کې ۱۹ ترهګرو څلور الوتکې وتښتولې او د الوتکو په مرسته یی د نیویارک او واشینگټن په ښارونو کې پر ودانیو بریدونه وکړل. په یادو بریدونو کې تقریبا ۳۰۰۰ تنه وژل شول. 



 دا هم ولولۍ 

 اسامه بن لادن
 ملا محمد عمر اخوند
 طالبان
 ابو محمد
 تحسین ملا علي

وېشنيزه:افغانستان
وېشنيزه:القاعده