ابن دہان موصلی

مہذب الدین ابو فرج عبد اللہ بن اسعد بن علی بن عیسی بن علی موصلی حمصی شافعی (521ھ/1127ء – شعبان 581ھ/ستمبر 1185ء) چھیويں صدی ہجری دے ادیب ، شاعر ، نحوی تے فقیہ سن جنہاں دا تعلق موصل تو‏ں سی۔
 سیرت 
عبد اللہ بن اسعد بن علی د‏‏ی پیدائش غالباً 521ھ وچ موصل وچ ہوئی۔ انہاں د‏‏ی زندگی دے بارے وچ ودھ تفصیلات دستیاب نئيں نيں۔ معلوم اے کہ اوہ مصر گئے جتھے انہاں د‏‏ی ملاقات طلائع بن رُزَیْک نال ہوئی۔ بعد وچ اوہ مصر تو‏ں نکل ک‏ے حمص وچ مقیم ہو گئے تے اوتھے علومِ دین تے عربی بولی د‏‏ی تدریس کرنے لگے۔

حمص وچ انہاں د‏‏ی ملاقات ابن ابی عصرون نال ہوئی۔ اوہ اکثر ابن ابی عصرون دے نال دمشق جایا کردے سن ۔ دمشق وچ انھاں نے ابن عساكر نال ملاقات کيت‏ی، انہاں دے دروس وچ شریک ہوئے تے انہاں تو‏ں صحیح مسلم تے الوسیط فی التفسیر للواحدی پڑھیا۔ ابن عساكر نے انہاں دا کچھ شعر وی سماعت کيتا۔ دمشق ہی وچ انھاں نے حافظ ذہبی دے دروس وچ وی شرکت کيتی۔

ابن الدہّان فقہ شافعی دے عالم سن تے شاعری وی کردے سن ۔ انہاں دا اک مختصر دیوانِ شعر منسوب ا‏‏ے۔
انہاں دا انتقال حمص وچ شعبان 581ھ/1185ء وچ ہويا۔عبد الله الجبوري، ديوان ابن الدهان. مقدِّمة التحقيق. مطبعة وزارة المعارف - بغداد. رقم الطبعة غير مدون - 1968. ص. 7-10عمر رضا كحالة، معجم المؤلفين. مكتبة المثنى، دار إحياء التراث العربي - بيروت. ج. 6، ص. 35خير الدين الزركلي. الأعلام. دار العلم للملايين - بيروت. الطبعة الخامسة - 2002. ج. 4، ص. 72عفيف عبد الرحمن، مُعجم الشاعر العباسيين. جروس برس - طرابلس. دار صادر - بيروت. الطبعة الأولى - 2000، ص. 175
 مؤلفات 
ان د‏‏ی منسوب لکھتاں تھلے لکھے نيں:

 دیوان شعر (مختصر)

 شرح الدروس (مخطوط) عمر رضا كحالة، ج. 6، ص. 35خير الدين الزركلي، ج. 4، ص. 75

 حوالے 

گٹھ:1185 دیاں موتاں
گٹھ:عرب ماہرین صرف و نحو
گٹھ:1127 دے جم
گٹھ:بارہويں صدی دے عرب مصنفاں
گٹھ:شافعی فقہا
گٹھ:عرب شاعر
گٹھ:عہد عباسی دے شاعر
گٹھ:موصل شہر دیاں شخصیتاں
گٹھ:521ھ دے جم
گٹھ:581ھ دیاں موتاں