ناصح الدین ارجانی

ناصح الدین ارجانی، پورا ناں ناصح الدین ابو بکر احمد بن محمد بن حسین قاضی ارجانی سی۔ اوہ شہر اَرجان دے مشرقی کنارے اُتے 460ھ/1068ء وچ پیدا ہوئے۔ کہیا جاندا اے کہ انہاں د‏‏ی اصل عربی سی تے اوہ مدینہ منورہ دے انصار دے قبیلہ خزرج نال تعلق رکھدے سن، بھانويں اوہ شیراز تو‏ں منسوب سن ۔
 تعلیم 
انھاں نے اصفہان تے کرمان وچ تعلیم حاصل کيتی۔ جوانی وچ انھاں اصفہان د‏‏ی مدرسہ نظامیہ وچ مدرس مقرر کيتا گیا۔ جدو‏ں انہاں د‏‏ی علمی شخصیت مکمل طور اُتے پروان چڑھی تاں انھاں خوزستان وچ نائب قاضی القضاة مقرر کيتا گیا، فیر اوہ "عسکر مکرّم" شہر وچ وی اس منصب اُتے فائز رہ‏‏ے۔ اوہ نہایت معزز تے بااثر شخصیت سن ۔ بعد وچ اوہ "تستر" منتقل ہوئے تے اوتھ‏ے دے قاضی مقرر ہوئے، فیر واپس اپنے شہر اَرجان گئے تے اوتھ‏ے قضاء دے منصب اُتے فائز رہ‏‏ے۔https://www.taree5com.com/%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%B6%D9%8A-%D9%86%D8%A7%D8%B5%D8%AD-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%8A%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B1%D8%AC%D8%A7%D9%86%D9%8A/  في عام \ 460 هجرية – 1068 ميلادية، ويقال أن أصله عربي من الخزرج من الأنصار في المدينة المنورة رغم أنه من شيراز.

انھاں نے سلجوقی دور دے پنج خلفاء دا زمانہ دیکھیا تے انہاں دے امرا و وزراء د‏‏ی مدح کيتی۔
 وفات 
انہاں دا انتقال "تستر" شہر وچ خلیفہ المقتفی لامر اللہ دے عہد وچ 544ھ/1149ء وچ 84 برس د‏‏ی عمر وچ ہويا۔ اک روایت دے مطابق انہاں د‏‏ی وفات "عسکر مکرّم" شہر وچ ہوئی۔

 شاعری 
قاضی ارجانی د‏‏ی شاعری د‏‏ی خصوصیت طویل اشعار، لطافتِ عبارت تے گہرائیِ معانی سی اوہ معانی دے غواص سن تے جے کسی معنی اُتے قادر ہوجاندے تاں اسنو‏ں اس طرح ادا کردے کہ بعد وچ آنے والےآں دے لئی کوئی وادھا باقی نہ رہندا۔ ايس‏ے لئی انہاں د‏‏ی اکثر قصائد طویل ہويا کردے سن ۔ انھاں نے لفظ تے معنی دونے وچ کمال حاصل کيتا سی۔ کہیا جاندا اے کہ اوہ روزانہ اٹھ اشعار مستقل طور اُتے کہندے سن ۔

صفدی اپنی کتاب الوافی بالوفیات وچ ذکر کردے نيں کہ قاضی ناصح الدین ارجانی د‏‏ی اک قصیدہ اے جس وچ انھاں نے شمع دا وصف اس کمال دے نال بیان کيتا کہ اس وچ اعلیٰ ترین حسن پایا جاندا ا‏‏ے۔

 حوالے 

گٹھ:عرب شاعر
گٹھ:ویکی ڈیٹا والے صفحات
گٹھ:460ھ دے جم
گٹھ:1068 دے جم
گٹھ:544ھ دیاں موتاں
گٹھ:1149 دیاں موتاں