اوڈھ قبیلہ

اوڈ قبیلے دے لوکاں نوں پنڈا وچ کالیاں جھگیاں والے اوڈ وی کیہا جاندا اے۔ اوڈاں دی کافی وڈی گنتی مسلمان ہو گئی سی جو 1947 دی ونڈ توں پچھوں پاکستان جا وسے سن۔ بھارت وچ ہریانہ، یو.پی.، راجستھان اتے پنجاب وچ ایہناں دے کافی ڈیرے ہن۔ 

 اتہاس 
اوڈ قبیلے دا وڈیرا بھگیرتھ سی۔ اکّ روائت مطابق بھگیرتھ جتھے وی جاندا نواں کھوہ پٹّ کے پانی پیندا۔ اکّ کھوہ اجیہا پٹیا کہ پاڑ پے گیا اتے بھگیرتھ دھرتی دی ڈونگھی طے وچ ہیٹھاں لہہ گیا۔ اج تک وی ایہناں اس دی یاد دلوں نہیں بھلائی۔ اوڈ اس دی تلاش وچ ترے پھردے ہن۔ اس دے ویوگ وچ کئی اوڈ سوتاں وانگ کالی انّ دیاں بھوریاں دیاں بکلاں ماردے اتے اپنے آپ نوں بھاگیرتھی دسدے ہن۔ ایہہ دنت کہانی اوڈاں دے خانہ بدوش ہون بارے اتے اوہناں دی شناخت بارے ورتی گئی کئی تھاواں ’تے ملدی اے۔ اوڈاں دا وڈیرا بھاگیرتھ اکّ پورانک پاتر اے۔ ایہہ راجے سگر(سگڑ) دی سنتان سی۔ اسے بھگیرتھ نے کپل رشی دی کرودھ آگنی نال بھسم ہوئے راجے سگڑ دی سنتان نوں سرجیت کیتا سی۔ بھگیرتھ نے ہی گھور تپسیا کرکے گنگا پرتھوی اتے لیاندی سی۔ اسے کارن گنگا نوں بھگیرتھی وی کیہا جاندا اے۔ پنڈا دے لوک ایہناں نوں کالیاں جھگیاں والے اوڈ کہندے ہن۔ اوڈاں دی کافی وڈی گنتی مسلمان ہو گئی سی جو 1947 دی ونڈ توں پچھوں پاکستان جا وسے۔ بھارت وچ ہریانہ، یو.پی.، راجستھان اتے پنجاب وچ ایہناں دے کافی ڈیرے ہن۔ راجپرا، کوٹکپورا، بٹھنڈہ، مانسا، بڈھلاڈا آدی تھاواں توں چھٹّ ہسار ضلعے دے کئی پنڈاں وچ ایہناں پکے ٹکانے بنا لئے ہن۔ اوڈاں دیاں خاص گوتاں بیکا، جودھا، مدھانی، کلیا مانگل، گلائی، وجوک، ناپے آدی ہن۔

 اوڈ قبیلے دیاں کیٹیگریاں: 
اوڈ قبیلے نوں کم دھندے مطابق تن کیٹیگریاں وچ رکھ کے دیکھیا جا سکدا اے:

 ٹپری واس اوڈ: 
ایہہ لمبے دورے جھگے پاؤندے، اجڑ پالدے تے اوہناں دی ان ویچدے ہن۔ اجڑاں دی راکھی لئی ایہناں نے جتل کتے رکھے ہندے ہن۔ اوڈ گدھیاں وی رکھدے ہن اتے اج وی کسے بندے دی بے اعتباری نوں ظاہر کرن لئی ایہہ اکھان چلدا اے کہ اوڈاں دی گدھی کھبرے کتھے پلان سٹے۔ اوڈ شکار کرکے جاں منگ کے پیٹ پالدے ہن۔ ایہناں بارے مشہور اے کہ ایہہ چاندی دے برتن ورتدے سن۔ ایہناں پاس لوہیاں، وہریاں، بیکانیری، دوگلیاں تے کالیاں بھیڈاں ہندیاں ہن۔ ایہہ صدیاں توں پنڈاں توں دور بے-آباد دھرتی وچ ڈیرے لاؤندے آئے ہن۔ ایہہ ودھ توں ودھ پندراں دن اکّ تھاں تے گزاردے ہن۔ کانیاں دیاں تیلاں دیاں پکھیاں بنا کے رہندے ہن۔ ایہہ سال وچ دو وار بھیڈاں دی انّ اتار کے ویچ لیندے ہن۔ کئی اوڈ بھیڈاں، بکریاں، اوٹھاں اتے گائیاں دا وی وپار وی کرن لگ پئے ہن۔

 وہنیاں والے اوڈ: 
دوجی گٹھ اجیہے اوڈاں دی اے جو مٹی گھٹے دا کم کردے ہن۔ ایہناں کھوتیاں رکھیاں ہوئیاں ہن اتے ایہہ کندھاں بناؤن، نہراں پٹن اتے سڑکاں اپر مٹی پاؤن دا کم کردے ہن۔ ایہناں نوں ‘لمچوڑ’ جاں ‘وہنیاں والے’ اوڈ وی کیہا جاندا اے۔ کجھ اوڈ جو پنڈاں وچ پکے طور ’تے وسّ گئے ہن، اوہناں نے واہی دا کم شروع کر دتا اے۔

 بھیچر 
ایہہ اوڈ بھیڈاں، بکریاں تے مجھاں گاواں دا وپار کردے ہن۔ ایہہ کھوہ کھودن دا کم وی کردے رہے ہن۔ نپن اوڈ مٹی توں ہی پانی دی قسم بارے دسّ دیندے ہن۔ پرانے لکے چھپے(دبے ہوئے) کھوہاں نوں لبھن دی کلا وی اوڈاں کول ہندی اے۔

جیو اوڈ کوپ گرج بن کاڈھے

تیو ستگرو وستُ لگائیئ۔

اوڈ بڑے محنتی، سوجھ وان اتے وہاری پکھیواس ہن۔ ایہناں نوں اپنے اجڑ دے سارے بھاروآں دی پچھان ہندی اے۔ رنگ دار؉   کھلھے گھگریاں والیاں اوڈنیاں پکھیاں دا شنگار ہندیاں ہن جو بڑے سندر گیت گا کے دل پرچاؤندیاں ہن۔ راگ رنگ، گتکیبازی اتے سانھ چھتریاں دے بھیڑ ایہناں پکھیواساں دے شغل ہن۔ اوہناں دا دھرم ہندو دھرم نال ملدا اے، شو، وشنوں، شیراں والی دی پوجا کردے ہن۔ مردے ساڑ کے پھلّ ہرودوار پاؤندے ہن۔ گگے دی ماڑی جا کے اپنی پہنچ مطابق چھترے، بکرے تے ککڑ چڑاؤندے ہن۔ مسلمان مردے دبد ہن۔ اس توں بنھاں ہور پیراں فقیراں تے خانگاہاں دی پوجا وی کردے ہن۔ جمعرات نوں ڈھول وجا کے چونکیاں بھرن تے پچھاں لیناں وی ایہناں لوکاں وچ پرچلت اے۔
ہورویکھو
بوریا قبیلہ
سکلیگر قبیلہ
بدیا قبیلہ
قبائلی سبھیاچار
حوالے

گٹھ:قبائلی سبھیاچار
گٹھ:سبھیاچار
گٹھ:قوم قبیلے

گٹھ:پنجاب دے قبیلے