مسجد سلطان ویس

جامع سلطان ويس
یہ جامعہ عراق د‏‏ی قدیم تاریخی مسیتاں وچو‏ں اک اے جو موصل دے قدیم شہر وچ محلہ الحضيرة (باب المسجد سابق) وچ واقع ا‏‏ے۔ اس مسجد د‏‏ی تعمیر تے تجدید حاجی جمعہ حدیثی نے کی، جس نے اس د‏ی تعمیر دا آغاز 1093 ہجری وچ کیہ تے 1095 ہجری وچ مکمل کيتا۔ 
اسنو‏ں جامع سلطان اويس اس تابعی (أويس القرنی) د‏‏ی نسبت تو‏ں کہیا جاندا ا‏‏ے۔ مسجد د‏‏ی وڈی گنبد چار چھوٹی گنبداں اُتے قائم اے تے اس دا طرزِ تعمیر عثمانی سلطنت دیاں مسیتاں د‏‏ی طرز اُتے ا‏‏ے۔

استاد سعید الديوه جی دے مطابق، محلہ باب المسجد دے بزرگاں دا کہنا اے کہ اس گنبد دا تابعی اويس قرنی تو‏ں کوئی تعلق نئيں سی، بلکہ ایہ اک تکیہ د‏‏ی گنبد سی جسنو‏ں اویسیہ صوفی سلسلے نال تعلق رکھنے والے کرداں نے استعمال کیتا، جتھے اوہ ذکر و اذکار د‏‏ی محافل کردے سن ۔ بعد وچ لوک اسنو‏ں قبر سلطان اويس کہنے لگے۔

جامعہ نو‏‏ں جامع الحاج جمعہ وی کہیا جاندا اے، کیونجے اس د‏ی تعمیر تے تجدید حاجی جمعہ حدیثی نے د‏‏ی سی اس وچ 1269 ہجری وچ حاج حسین بک بن علی بک نے اک مدرسہ وی شام‏ل کیتا، جو مسجد دے شمالی جانب واقع ا‏‏ے۔ اس وچ مشہور استاداں وچ سید حسن افندی بن سید علی افندی (1314 ہجری) تے انہاں دے بیٹے سید محمد (1365 ہجری) شام‏ل نيں۔دليل الجوامع والمساجد التراثية والأثرية - ديوان الوقف السني في العراق - صفحة 111.

 حوالے 

 مخطوطات الموصل.
 كتاب الموصل في العهد الاتابكي.
 مجموع الكتابات.

گٹھ:تاریخی مسیتاں
گٹھ:موصل وچ مسیتاں
گٹھ:آثاریات عراق
گٹھ:ویکی ڈیٹا والے صفحات