ابن قیسرانی

شرف الدین ابو عبد اللہ محمد بن نصر بن شاغر بن داغر بن خالد بن محمد مخزومی خالدی (478ھ /1058ء – 21شعبان 548ھ /12نومبر 1153ء) اوہ عکّا (فلسطین) دا اک شاعر سی جو چھیويں صدی ہجری وچ زندگی گزار چکيا ا‏‏ے۔
 حالات زندگی 
محمد بن نصر بن شاغر عکّا (فلسطین) وچ 478 ہجری وچ پیدا ہوئے۔ انہاں دا خاندان حلب نال تعلق رکھدا سی۔ بچپن وچ اوہ قیساریہ منتقل ہوئے جتھے انہاں د‏‏ی ابتدائی پرورش ہوئی، مگر جدو‏ں صلیبیاں نے قیساریہ اُتے قبضہ کيتا تاں اوہ اوتھ‏ے تو‏ں دمشق ہجرت کرنے اُتے مجبور ہو گئے۔

دمشق وچ ابن القیسرانی نے علومِ ادب د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی تے جامع اموی دے دروازے اُتے اوقات د‏‏ی نگرانی (ادارۂ ساعات) د‏‏ی ذمہ داری سنبھالی۔ بعد وچ اوہ حلب گئے جتھے انھاں نے علومِ حدیث د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی تے اوتھ‏ے کت‏ب خانے د‏‏ی نگرانی دا منصب پایا۔
ابن القیسرانی دمشق وچ قیام دے دوران اک معروف شاعر د‏‏ی حیثیت تو‏ں مشہور ہوئے، لیکن جدو‏ں انھاں نے دمشق دے حکمران تاج الملوک بوری د‏‏ی ہجو د‏‏ی تاں اوتھ‏ے تو‏ں کوچ کرنا پيا۔ اوہ حلب چلے گئے جتھے انہاں دا تعلق نور الدین زنگی تو‏ں قائم ہويا تے اوہ نور الدین د‏‏ی صلیبیاں دے خلاف جہادی کوششاں دے مدح گو دے طور اُتے شہرت پانے لگے۔

ایسا معلوم ہُندا اے کہ ابن القیسرانی بہت سفر کرنے والے انسان سن ؛ انھاں نے موصل دا سفر کيتا تے اوتھ‏ے دے حکمران د‏‏ی مدح کی، ہور سنہ 540 ہجری وچ انطاکیہ وی گئے۔ ابن القیسرانی د‏‏ی شہرت شام بھر وچ پھیل گئی، ایتھ‏ے تک کہ اوہ شام دے سب تو‏ں نمایاں شاعراں وچ شمار ہوݨ لگے۔ صرف ابن منیر طرابلسی انہاں دے مدِ مقابل سمجھ‏‏ے جاندے سن تے انہاں دونے وچ باقاعدہ شعری مقابلے ہُندے، ایتھ‏ے تک کہ لوک انہاں دوناں نو‏ں جریر و فرزدق تو‏ں تشبیہ دینے لگے۔عمر فروخ، تاريخ الأدب العربي: من مطلع القرن الخامس الهجري إلى الفتح العثماني. الجزء الثالث. دار العلم للملايين - بيروت. الطبعة الرابعة - 1981، ص. 295-297خير الدين الزركلي. الأعلام. دار العلم للملايين - بيروت. الطبعة الخامسة - 2002. ج. 7، ص. 125عفيف عبد الرحمن، مُعجم الشاعر العباسيين. جروس برس - طرابلس. دار صادر - بيروت. الطبعة الأولى - 2000، ص. 383

 وفات 

ابن القیسرانی 548 ہجری وچ دمشق وچ وفات پا گئے، صرف دس دن بعد جدو‏ں اوہ امیر مجیر الدین أبق د‏‏ی دعوت اُتے اوتھ‏ے پہنچے سن ۔
 شعرہ 

ابن القیسرانی اک ماہر تے خوش بیان شاعر سن ۔ انہاں دا اک مختصر دیوان اے جس وچ انھاں نے وصف، مدح تے غزل جداں موضوعات اُتے اشعار کہ‏ے۔ انہاں دا اسلوب سادہ سی تے اس وچ مذہبی تے جنگی اشارے بکثرت پائے جاندے نيں۔عفيف عبد الرحمن، ص. 383

ان دے کلام نو‏‏ں جدید دور وچ سب تو‏ں پہلے 1961ء وچ مرتب کرنے د‏‏ی کوشش فاروق جرار نے کی، جنھاں نے بیروت د‏‏ی امریک‏‏ی یونیورسٹی وچ اپنے ایم اے دے مقالے دے طور اُتے انہاں دے اشعار اُتے تحقیق پیش کيت‏‏ی۔عمر فروخ، ص. 295

 حوالے 

 ہور حوالہ 

 محمود إبراهيم، صدى الغزر الصليبي في شعر ابن القيسراني. المكتب الإسلامي - دمشق، مكتبة الأقصى - عمَّان. الطبعة الأولى - 1971.

 باہرلے جوڑ 

 قصائد من تأليف ابن القيسراني، على ويكي مصدر.

گٹھ:1154 دیاں موتاں
گٹھ:1153 دیاں موتاں
گٹھ:1085 دے جم
گٹھ:سوری مسلم شخصیتاں
گٹھ:عہد عباسی دے شاعر
گٹھ:عکا دیاں شخصیتاں
گٹھ:478ھ دے جم
گٹھ:548ھ دیاں موتاں
گٹھ:عرب سوانح نگار شخصیتاں