رومانیہ دے نال بیسارابیا دا اتحاد

رومانیہ دے نال بیسارابیا دے اتحاد دا اعلان اپریل 9 نو‏‏ں کيتا گیا سی۔    سفاتول تاری  ولوں، مالدوویائی جمہوری جمہوریہ دی قانون ساز ادارہ۔ اس ریاست دے خطے بیسارابیا د‏‏ی اوہی سرحداں سن ، جسنو‏ں 1812 دے بخارسٹ دے معاہدے دے بعد روسی سلطنت نے الحاق کيتا سی تے پہلے اک اوبلاست (1828 تک خود مختار) تے بعد وچ اک گورنریٹ دے طور اُتے منظم کيتا گیا سی۔ روسی حکومت دے تحت ، بوہت سارے مقامی تاتاراں نو ‏‏ں بیسارابیا دے کچھ حصےآں تو‏ں کڈ دتا گیا سی تے انہاں د‏‏ی جگہ مولڈوی ، ولاچی ، بلغاریہ ، یوکرینی ، یونانی ،  روسی ، لپووان ، کوساک ، گاگاؤز تے ہور لوکاں نو‏‏ں لے لیا گیا ، حالانکہ نوآبادیات پہلے تاتاربی زمین تک محدود نئيں سن ۔ روس نے انتظامیہ وچ روسی بولی نافذ کرکے تے دوسری بولیاں وچ تعلیم اُتے پابندی عائد کرکے خطے نو‏‏ں ضم کرنے د‏‏ی وی کوشش کيتی ، خاص طور اُتے بعد وچ اسکولاں تے پرنٹ وچ رومانیائی بولی دے استعمال اُتے پابندی عائد کرکے۔ 

پہلی جنگ عظیم دے آغاز وچ بیسارابیاں وچ قومی شعور وچ اضافہ ہويا ، تے ، 1917 وچ روسی انقلاب دے آغاز دے بعد ، بیسارابیا نے اپنی پارلیمنٹ ، سفاتول تاری ، دا اعلان کيتا ، جس نے مالڈوین جمہوری جمہوریہ دا اعلان کيتا۔ رومانیہ دی فوجی مداخلت دے بعد، رومانیہ دی فوج دے نال خطے دے پکے کنٹرول چ، سفاتول تاری  نے آزادی لئی ووٹ دتا تے بعد چ اپریل 9 نوں اعلان کیتا۔    ، رومانیہ دی بادشاہی دے نال اس دا اتحاد۔ اگرچہ اتحاد مختلف شرائط دے تحت کیتا گیا سی، لیکن زرعی اصلاحات دے وعدے دے علاوہ ایہ سب، جو انجام دتا گیا سی، بعد چ سفاتول دی اقلیت نے ترک کر دتا سی۔ بعد چ، رومانیہ دی انتظامیہ نے تیزی نال اسمبلی نو تحلیل کر دتا تے سابقہ ڈپٹیاں دے احتجاج نو مسترد کر دتا۔ پہلی جنگ عظیم دے بعد امن مذاکرات وچ ، یورپی طاقتاں نے بیسارابیا نو‏‏ں رومانیہ نو‏‏ں عطا کيتا ، حالانکہ نويں تشکیل شدہ روسی ایس ایس آر ، تے ریاستہائے متحدہ نے کدی وی اسنو‏ں تسلیم نئيں کیتا۔

تاہم، سوویت یونین (یو ایس ایس آر) تے نازی جرمنی دے وچکار مولوٹوف-ربنٹروپ معاہدے تے دستخط کرن دے بعد بیسارابیا دی صورتحال بدل جائے گی، جس وچ بعد وچ اس خطے وچ اپنی بے دلچسپی دا اظہار کیتا۔ اس تو‏ں یو ایس ایس آر نو‏‏ں رومانیہ نو‏‏ں الٹی میٹم بھیجنے د‏‏ی اجازت ملی ، جو ہن 26 جون 1940 نو‏‏ں اس د‏ی سرحداں دے ضامن فرانس دے ہتھیار ڈالنے دے بعد سفارتی طور اُتے الگ تھلگ ہوچکيا سی جس وچ اس نے بیسارابیا تے شمالی بوکووینا (جس اُتے جرمنی دے نال اتفاق نئيں ہويا سی ) دا مطالبہ کيتا۔ رومانیہ دے قبول کرنے دے بعد ، یو ایس ایس آر نے انہاں علاقےآں اُتے حملہ کيتا ، جس تو‏ں زون د‏‏ی رومانیہ انتظامیہ ختم ہوگئی (1941-1944 تو‏ں اک مختصر رکاوٹ نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے ، جدو‏ں رومانیہ نے انہاں علاقےآں نو‏‏ں دوبارہ حاصل کيتا)۔ بیسارابیہ یوکرینیائی ایس ایس آر تے نویں مالدوویائی ایس ایس آر دے وچکار منظم تے تقسیم کیتا گیا سی، جس نے 1991 وچ مالدووا دے ناں توں آزادی حاصل کیتی۔ اودوں توں، رومانیہ دے نال خطے نو دوبارہ جوڑن دی اک ودھدی ہوئی تحریک چل رئی اے، رومانیہ تے مالدووا دے حامیاں نے یونین دے دن، 27 مارچ نو رومانیہ دے نال بیسارابیا دے یونین دے دن منایا۔

 گورنریٹ آف بیسارابیا 
سلطنت عثمانیہ تے روسی سلطنتاں دے وچکار 1812ء دے بخارسٹ دے معاہدے نے مالدوویہ دی راجواڑے دے علاقے دے مشرقی حصے دے نال نال خوتین تے بودجک (جنوبی بیسارابیا) دے ترک زیر حکومت علاقےآں دے روسی الحاق دا انتظام کیتا۔ پہلے ، روسیاں نے " مالدووا تے بیسارابیا دا اوبلاست " دا ناں استعمال کیتا ، جس تو‏ں وڈی حد تک خود مختاری د‏‏ی اجازت مل گئی ، لیکن 1828 وچ روس نے خود انتظامیہ نو‏‏ں معطل کردتا تے اسنو‏ں بیسارابیا د‏‏ی گورنریٹ ، یا محض بیسارابیا کہیا۔ جدو‏ں کہ مالدوویہ دا شمال مشرقی حصہ ، جسنو‏ں بوکووینا کہیا جاندا اے ، اسی طرح آسٹریا د‏‏ی سلطنت دے ذریعہ الحاق کيتا گیا سی ، مالدوویہ دا مغربی حصہ اک خود مختار راجواڑے رہیا ، تے 1859 وچ ، ولاچیا دے نال مل ک‏ے رومانیہ د‏‏ی بادشاہت تشکیل دتی گئی۔ 1856 وچ ، پیرس دے معاہدے دے مطابق بیسارابیا دے جنوب نو‏‏ں مولڈاویا نو‏‏ں واپس کردتا گیا ، لیکن 1878 وچ ، برلن دے معاہدے دے نتیجے وچ رومانیہ د‏‏ی بادشاہت نے انہاں نو‏‏ں روسی سلطنت نو‏‏ں واپس کردتا۔

الحاق دے ویلے، بیسارابیا چ مالدوویائی  دی آبادی غالب سی۔  19ویں صدی چ اس خطے دی نوآبادیات دی وجہ توں اس خطے چ روسی ، یوکرینیائی ، لیپووان تے کاساک آبادی چ وڈا وادھا ہویا؛ اس نے بلغاریہ دے تارکین وطن دی وڈی آمد دے نال مل کے 1920 تک سلاو آبادی نو کل آبادی دے پنجویں حصے توں ودھ کر دتا  روسی حکومت دے دوران ہور گروہ، جویں کہ گاگاؤز ، یہودی تے جرمن وی اس خطے چ آباد ہوئے۔

بیسارابیا وچ زار پالیسی دا جزوی مقصد 1860 د‏‏ی دہائی دے بعد رومانیائی بولی وچ تعلیم تے عبادت تو‏ں منع کرکے مالڈوین عنصر نو‏‏ں غیر قومی بنانا سی۔ تاہم، اثر غیر قومی کاری دی بجائے انتہائی گھٹ خواندگی دی شرح (1897 وچ، مرداں لئی 18 فیصد تے عورتاں لئی 4 فیصد) سی۔  کجھ رومانیائی مورخین نے دعوی کیتا کہ روسی کنٹرول دے خلاف مایوسی تے ناراضگی دا اک مضبوط جذبہ پہلی جنگ عظیم دے آغاز توں پہلے ظاہر ہونا شروع ہو گیا سی 

 مالووی جمہوری جمہوریہ 
پہلی جنگ عظیم نے آبادی وچ سیاسی ، ثقافتی تے قومی شعور وچ اضافہ لیایا ، کیونجے 1917 وچ تشکیل دتی گئی روسی فوج وچ 300،000 بیسارابیئن داخل ہوئے ، وڈے یونٹاں دے اندر کئی "مالدوویائی فوجیاں د‏‏ی کمیٹیاں"۔ 1917 دے روسی انقلاب دے بعد، بیسارابیا نے اپنی پارلیمنٹ، سفاتول تاری (اکتوبر-نومبر 1917) دا انتخاب کیتا، جہڑا دسمبر 3 نوں کھولیا گیا۔    ، مالدووی جمہوری جمہوریہ دا اعلان کیتا گیا ( دسمبر 15 1917  )، نے اپنی حکومت بنائی ، روس توں آزادی دا اعلان کیتا  

 یونین ایکٹ 
April 9 نوں    ، سفاتول تاری نے 86 ووٹاں دے نال، 3 ووٹاں دے خلاف تے 36 ووٹاں توں پرہیز (زیادہ تر غیر رومانیائی) دے نال رومانیہ دی بادشاہی دے نال اتحاد لئی فیصلہ کیتا، زرعی اصلاحات، مقامی خود مختاری، تے عالمی انسانی حقوق دے احترام دی تکمیل تے مشروط۔     ایہ اس حقیقت دے باوجود سی کہ قانون دے تحت ضروری قومی ریفرنڈم نئيں ہويا سی۔

اک بنیاد پرست زمینی اصلاحات دے خوف تو‏ں ، بالسی ، سوروکا تے اورہئی د‏‏ی کاؤنٹی کونسلاں ، جنہاں اُتے وڈے زمینداراں دا غلبہ سی ، رومانیہ د‏‏ی بادشاہت دے نال اتحاد دا مطالبہ کرنے وچ سب تو‏ں پہلے سن ، شاہی حکومت نو‏‏ں کھبے بازو دے پاپولسٹاں دا غلبہ رکھنے والے سفاتول شاری دے مقابلے وچ ترجیح دتی گئی۔ 9 اپریل [OS 27 مارچ] 1918 نو‏‏ں ، سفاتول تاری نے مندرجہ ذیل شرائط دے نال یونین دے حق وچ ووٹ دتا:

 سفاتول تاری اک زرعی اصلاحات انجام دیوے گا ، جسنو‏ں رومانیہ د‏‏ی حکومت نے قبول کيتا۔
 بیسارابیا خود مختار رہوے گا، اپنی خوراک دے نال، سفاتول تاری ، جمہوری طور تے منتخب کیتا گیا
 سفاتول ساری مقامی بجٹاں لئی ووٹ دیوے گا، زیمسٹوس تے شہراں دیاں کونسلاں نوں کنٹرول کرے گا، تے مقامی انتظامیہ دا ناں رکھے گا
 فوجی بھرتی علاقائی بنیاداں تے کیتی جائے گی
 مقامی قوانین تے انتظامیہ دی شکل صرف مقامی نمائندےآں دی منظوری نال تبدیل کیتی جا سکدی سی
 اقلیتاں دے حقوق دا احترام کرنا سی
 دو بیسارابیا دے نمائندے رومانیہ دی حکومت دا حصہ ہون گے
 بیسارابیا رومانیہ دی پارلیمنٹ نوں اپنی آبادی دے تناسب دے برابر نمائندیاں دی تعداد بھیجے گا
 تمام انتخابات وچ براہ راست، برابر، خفیہ تے عالمی ووٹ شامل ہونا چاہی دا اے
 آئین وچ بولن تے عقیدے دی آزادی دی ضمانت ہونی چاہیدی اے
 انقلاب دے دوران سیاسی وجوہات دی بنا تے جرائم کرن آلے سارے افراد نو معافی دتی جائے گی۔

 گریٹر رومانیہ 
اس دے 86 ووٹاں دے حق وچ، 3 ووٹاں دے خلاف اتے 36 ڈپٹیاں نے ووٹاں توں پرہیز کیتا. نومبر 1918 وچ زرعی اصلاحات د‏‏ی پہلی شرط اُتے بحث تے منظوری دتی گئی ، تے اس دے بعد ، سفاتول تاری نے اک تحریک نو‏‏ں ووٹ دتا جس نے باقی تمام شرائط نو‏‏ں ختم کردتا ، اس گل اُتے اعتماد کردے ہوئے کہ رومانیہ اک جمہوری ملک ہوئے گا۔ اس ووٹ نو‏‏ں ، جس نے بیسارابیہ د‏‏ی خود مختاری تو‏ں انکار کردتا ، نو‏‏ں ناجائز قرار دتا گیا اے ، کیونجے کورم نئيں سی: صرف 125 ارکان وچو‏ں صرف 44 نے اس وچ حصہ لیا (سب نے "حقیقت وچ" ووٹ دتا)۔ 

مورخ برنارڈ نیومین ، جنہاں نے پورے گریٹر رومانیہ دے ذریعے سائیکل دے ذریعے سفر کیتا، نے دعوی کیتا کہ اس وچ کوئی شک نئیں اے کہ ووٹ بیسارابیا وچ رائج خواہش دی نمائندگی کردا اے تے اتحاد دی طرف جان آلے واقعات توں پتہ چلدا اے کہ "ضبطی" دا کوئی سوال نئیں سی، بلکہ اس دے لوکاں دی طرفوں اک رضاکارانہ عمل سی۔ 

اس ویلے دے رومانیہ دے وزیر اعظم، الیگزینڈرو مارگھیلومان ، نے تاہم تسلیم کرنا سی کہ اتحاد دا فیصلہ رومانیہ وچ کیتا گیا سی، کیونجے مالدووا دے رہنما ڈینیل سیگوریانو تے آئن انکولیٹس ، رومانیہ دی حکومت دے وڈے پیمانے تے عدم اعتماد توں آگاہ سن، خوفزدہ سن کہ اک کھلی الحاق اک انقلابی صورتحال دا باعث بنے گا۔ 

خزاں 1919 وچ ، رومانیہ د‏‏ی پارلیمنٹ - آئین ساز اسمبلی دے لئی 90 ڈپٹیاں تے 35 سینیٹرز نو‏‏ں منتخب کرنے دے لئی بیسارابیا وچ عام انتخابات منعقد ہوئے۔ دسمبر 1919 نو‏‏ں ، منتخب نمائندےآں نے دوسرے تاریخی صوبےآں دے اپنے ساتھیاں دے نال مل ک‏ے اتحادی ایکٹاں د‏‏ی توثیق د‏‏ی جو سفاتول تاری  تے ٹرانسلوینیا تے بوکووینا وچ قومی کانگریساں نے منظور کیتے سن ۔

عظیم طاقتاں تے رومانیہ دے وچکار امن مذاکرات دے دوران، 1 فروری 1919 نوں، برطانوی وزیر اعظم ڈیوڈ لائیڈ جارج نے آئن آئی سی براتیانو نال گل بات کیتی تے رومانیہ دی حکومت دے وفد دے انخلاء دے بعد، لائیڈ جارج نے تجویز پیش کیتی کہ رومانیہ دے دعویاں دا تجزیہ اک علاقائی کمیشن دے ذریعہ کیتا جائے جہڑا تاریخی، جغرافیائی، نسلی، اسٹریٹجک، لیکن سیاسی حقائق نئیں۔  رومانیہ دے امور اُتے علاقائی کمیشن تشکیل دتا گیا ، جس دے ذریعہ وڈی چار طاقتاں دے نمائندےآں نے اپنی تجاویز پیش کيتیاں تے رومانیہ دے علاقائی مستقب ل دا فیصلہ کيتا۔ ایہ کمیشن کلائیو ڈے تے چارلس سیمور (امریکہ)، سر آئر کرو تے ایلن لیپر (برطانیہ)، آندرے ٹارڈیو تے گائی لاروش (فرانس)، تے جیاکومو ڈی مارٹینو تے کاؤنٹ لوئیجی وانوٹیلی رے (اٹلی) نے تشکیل دتا سی۔ بحثاں دے دوران رومانیہ تو‏ں متعلق واحد مسئلہ جس اُتے نمائندےآں نے اتفاق کيتا اوہ ایہ سی کہ بیسارابیا دا تعلق رومانیہ تو‏ں ہونا چاہیے۔  اُتے ، ریاستہائے متحدہ نے اس بنیاد اُتے معاہدے اُتے دستخط کرنے تو‏ں انکار کردتا کہ کانفرنس وچ روس د‏‏ی نمائندگی نئيں سی۔  نويں کمیونسٹ روس نے بیسارابیا اُتے رومانیہ د‏‏ی حکومت نو‏‏ں تسلیم نئيں کيتا ،  اک ایسا موقف جسنو‏ں امریک‏‏ا جداں ہور بوہت سارے ملکاں نے خاموشی تو‏ں قبول کيتا۔

اس یونین نو برطانیہ، فرانس تے اٹلی نے پیرس دے معاہدے (1920) وچ تسلیم کیتا سی۔ تاہم، معاہدہ نافذ نئیں ہویا کیونکہ دستخط کرن آلیاں چوں اک جاپان اس دی توثیق کرن چ ناکام رہیا۔ معاہدے دی کانفرنس چ سوویت روس نوں اک جماعت دے طور تے پیش نئیں کیتا گیا ۔  سوویتاں تے رومانیہ دے درمیان اک باہمی معاہدہ بیسارابیا اُتے پہلے دے دعوےآں د‏‏ی وجہ تو‏ں دستخط نئيں ہوئے سن ۔ 1928 دے کیلوگ برینڈ معاہدے تے جولائ‏ی 1933 دے لندن دے معاہدے وچ ، سوویت یونین تے رومانیہ نے علاقائی تنازعات دے عدم تشدد دے حل دے اصول د‏‏ی حمایت کيتی۔ ٹرانس نسٹریا ، اس وقت یوکرینیائی ایس ایس آر دا حصہ ، خود سوویت یونین دا حصہ ، تاتاربونار بغاوت د ی ناکامی دے بعد مالڈوین اے ایس ایس آر (1924–1940) وچ تشکیل دتا گیا سی۔

1918–1919 وچ سفاتول تاری دے ذریعہ قانون سازی کردہ زمینی اصلاحات دے نتیجے وچ خطے د‏‏ی دیہی آبادی وچ زمین د‏‏ی دوبارہ تقسیم ہوئی ، جو 80٪ سی۔ اصل عمل 1930 دی دہائی دے اوائل تک گھسیٹدا رہیا، اوسط الاٹ شدہ زمین فی اہل فرد دے مقررہ 6 ہیکٹر توں گھٹ سی۔ ایہہ قانون رومانیہ دے کنٹرول آلے علاقیاں چ قابل ذکر سی کیونکہ اس نے نہ صرف وڈے زمینداراں توں زمین غصب کیتی، بلکہ روسی انقلاب دے دوران زرعی زمیناں دی ایڈہاک تقسیم دے ذریعے زمین حاصل کرن آلے کساناں توں وی۔ اصلاحات نو بدعنوانی تے رومانیہ دے ریاستی عہدیداراں تے افسراں دے نال نال 1918 وچ رومانیہ دے نال اتحاد دے لئی ووٹ دینے والے ڈپٹیاں دے لئی ترجیحی الاٹمنٹ دے ذریعہ ہور خراب کیتا گیا سی (بعد وچ ہر اک نو‏‏ں 50 ہیکٹر الاٹ کیتا گیا سی )۔ رومانیہ دے اصل علاقیاں چ وڈے زمینداراں دے دباؤ دے تحت، زمینی اصلاحات لئی سابقہ مالکان نوں معاوضے دی لوڑ سی، اس دے برعکس سفاتول تاری دے پہلے اعلانات جس نے جائیداد دی غصب یا ایتھوں تیکر کہ سماجی کاری دی تجویز پیش کیتی سی۔ یونین دی قانونی تسلیم حاصل کرن دی کوشش چ، رومانیہ نے بین حکومتی معاہدے وی کیتے جہناں چ برطانوی ، فرانسیسی تے اطالوی شہریت دے معزول مالکان نوں ترجیحی معاوضے دی پیشکش کیتی گئی۔ ایس توں علاوہ، 1930 تک خواندگی دی شرح 40 فیصد توں ودھ گئی؛ تاہم، خطہ تعلیمی طور تے پچھے رہ گیا۔

1924 وچ، پین ہالیپا ، 1918 وچ یونین دے اک مضبوط حامی، نے رومانیہ دی حکومت نو بیسارابیا نو " نرک " وچ تبدیل کرن تے تنقید دا نشانہ بنایا، جتھے "مالدووا دے لوک زار حکومت دے مقابلے وچ زیادہ تکلیف تے خون وگدے نیں"۔ 

 سوویت قبضہ 
اسٹیٹس کو نو ‏‏ں 22 سال بعد تبدیل کردتا گیا ، جدو‏ں ، مولوٹوف - ربنبروپ معاہدہ (معاہدے دے خفیہ ضمیمہ دا آرٹیکل 4) دے نتیجے وچ ، نازی جرمنی نے اس گل اُتے اتفاق کيتا کہ اسنو‏ں بیسارابیا وچ کوئی دلچسپی نئيں اے ، مؤثر طریقے تو‏ں اسنو‏ں سوویت یونین دے حوالے کردتا گیا۔ رومانیہ دے اتحادی فرانس دے زوال دے بعد 26 جون 1940 نو‏‏ں ، رومانیہ نو‏‏ں سوویت یونین تو‏ں اک الٹی میٹم ملیا جس وچ رومانیہ د‏‏ی فوج تے انتظامیہ نو‏‏ں بیسارابیہ تے بوکووینا دے شمالی حصے تو‏ں انخلاء دا مطالبہ کيتا گیا سی ، اس د‏ی عدم تعمیل د‏‏ی صورت وچ حملے دا مضمر خطرہ سی۔  ماسکو تے برلن دے دباؤ دے تحت ، رومانیہ د‏‏ی انتظامیہ تے فوج نو‏‏ں جنگ تو‏ں بچنے دے لئی بیسارابیہ تے شمالی بوکووینا تو‏ں پِچھے ہٹنا پيا۔  28 جون 1940ء نو‏‏ں انہاں علاقےآں اُتے سوویت یونین نے قبضہ ک‏ر ليا۔ پسپائی دے دوران ، رومانیہ د‏‏ی فوج اُتے سوویت فوج نے حملہ کيتا ، جو رومانیہ د‏‏ی انتظامیہ دے پِچھے ہٹنے تو‏ں پہلے ہی بیسارابیا وچ داخل ہوگئی۔ پچھے ہٹن دے بعد تقریباً 48,888 رومانیائی فوجیاں تے افسراں دا پتہ نئیں چل سکیا، جہناں چ 53 ہلاکتاں وی شامل سن۔ کئی فوجی ڈویژناں دے معاملے چ، ادھے توں ودھ اہلکاراں نے بیسارابیا چ رہن دا انتخاب کردے ہوئے، ترک کر دتا سی۔ 

جنوبی تے شمالی حصے، جنہاں دی آبادی نسلی اقلیتاں دے ادھے توں کجھ زیادہ سی (یوکرینی، بیسارابیئن بلغاریائی ، بیساریبیئن جرمنی ، تے لیپووان )، یوکرینیائی ایس ایس آر چ ازمایل اوبلاست دے طور تے تے چرنیوٹسی اوبلاست دے حصے دے طور تے منتقل کر دتے گئے۔ ایسے ویلے، مالدوویائی اے ایس ایس آر، جتھے نسلی رومانیائی کثرت سن، تحلیل کر دتا گیا سی، تے اس دے ادھے توں وی گھٹ علاقے بیسارابیا دے باقی علاقے دے نال مل کے مالدوویائی سوویت سوشلسٹ جمہوریہ تشکیل دتا گیا سی، جہڑا موجودہ مالدووا دے نال ملدا اے۔ اگرچہ سوویت فوجاں نو‏‏ں 1941 وچ محوری افواج دے حملے تو‏ں باہر کڈ دتا گیا ، تے رومانیہ نے اپنی انتظامیہ نو‏‏ں دوبارہ قائم کيتا ، سوویت یونین نے فروری - اگست 1944 وچ اس علاقے نو‏‏ں دوبارہ فتح ک‏ر ک‏ے دوبارہ الحاق کرلیا۔

سرکاری سوویت پالیسی (1940–1941، 1944–1989) وچ ایہ وی کہیا گیا سی کہ رومانیائی تے مالڈوین دو مختلف بولیاں سن تے اس فرق اُتے زور دینے دے لئی، مالدووی بولی اک خصوصی سریلک حروف تہجی ( مالدووان سریلک حروف تہجی ) دا استعمال کردے ہوئے لکھی گئی سی - رومانیائی دے برعکس، جس وچ رومانیائی حروف تہجی لاطینی حروف تہجی تو ں رومانیائی حروف تہجی تو ں نقل کيتی گئی سی۔ 1860 دی دہائی۔ 

 ورثہ 
مالدووا 1991 چ سوویت یونین توں آزاد ہو گیا۔ اودوں توں، رومانیہ دے نال خطے نو دوبارہ متحد کرن دی تحریک چل رہی اے۔ King, Charles (2013). The Moldovans: Romania, Russia, and the Politics of Culture. Hoover Press. ISBN 9780817997939. مزید برآں ، رومانیہ دے نال بیسارابیا دے اتحاد نو‏‏ں ہن رومانیہ دے نال بیسارابیا دے اتحاد دے دن منایا جاندا اے ، جو ہر 27 مارچ نو‏‏ں منایا جاندا ا‏‏ے۔ رومانیہ وچ، ایہ چھٹی 2017 توں سرکاری اے۔  ایہ مالدووا وچ انج کرن دی کوششاں دے باوجود سرکاری نئیں اے،  لیکن کجھ مالدووا یونینسٹ ویسے وی مناندے ہن۔   ایہی صورتحال ٹرانسنیسٹریا چ وی ہوندی اے۔ text from a 1927 source: "Today, the Bulgarians form one of the most solid elements in Southern Bessarabia, numbering (with the Gagaoutzi, Turkish-speaking Christians also from the Dobrudja) nearly 150,000. Colonization brought in numerous Great Russian peasants, and the Russian bureaucracy imported Russian office-holders and professional men; according to the Roumanian estimate of 1920, the Great Russians were about 75,000 in number (2.9%), and the Lipovans and Cossacks 59,000 (2.2%); the Little Russians (Ukrainians) came to 254,000 (9.6%). That, plus about 10,000 Poles, brings the total number of Slavs to 545,000 in a population of 2,631,000, or about one-fifth"

 ایہہ وی ویکھو 

 بیسارابیئن سوال
 عظیم یونین
 رومانیہ دے نال ٹرانسلوینیا دی یونین
 رومانیہ دے نال بوکووینا دی یونین
 گریٹر رومانیہ
 مالدووا تے رومانیہ دا اتحاد
 مالدووا تے رومانیہ دے تعلقات

 حوالے 

گٹھ:مالدووا دے تاریخی خطے
گٹھ:ترجمے نوں سمکھیاواں چاہیدیاں