ابو بکر المرادی

ابو بکر المرادی حضرمی (؟ - 489ھ \? - 1096ء ) اک نابغہ روزگار عالم تے اصولِ دین دے امام، جو علمِ عقائد، اصول تے ادب وچ مہارت رکھدے سن ۔ آپ قیروان وچ پیدا ہوئے تے "قاضی الصحراء" دے لقب تو‏ں معروف ہوئے۔ آپ ریاست مرابطین دے نمایاں ترین علما وچ شمار ہُندے نيں۔ آپ دا نسب موریطانیہ دے علاقے آدرار، آزوگی تو‏ں سی۔
 محمد بن الحسن المرادی دا ذکر 
المرادی علمِ کلام تے اصول وچ مہارت رکھنے والے پہلے شخص سن جنھاں نے مغرب الاقصیٰ وچ علومِ اعتقادات متعارف کروائے۔ ابن الزیات التادلی تے انہاں دے شاگرد ابو الحجاج الکلبي نے انہاں دے علم تے مقام دا اعتراف کیتا، جدو‏ں کہ عباس بن ابراہیم السملالی نے وی انہاں دے اثرات دا ذکر کيتا ا‏‏ے۔
محمد بن الحسن المرادی اک نابغہ عالم، اصولِ دین دے امام تے علمِ اعتقادات و اصول دے ماہر سن ۔ اوہ ادب وچ حصہ رکھدے سن تے شعر گوئی وچ وی مہارت رکھدے سن ۔ انہاں د‏‏ی فصاحت و بلاغت بے مثال سی 487 ہجری وچ قرطبہ تشریف لے گئے، جتھے ابو مروان ابن سراج دے پاس التبصرة از مکی بن ابو طالب دا سماع کيتا تے فقہ اللغة از ابو منصور الثعالبي روایت کيتی۔ اصولِ دین اُتے انہاں د‏‏ی مفید تے عمدہ لکھتاں موجود نيں۔ انہاں دے مشہور شاگرداں وچ یوسف الکلبي الضرير شام‏ل نيں، جنھاں نے انہاں تو‏ں علمِ کلام حاصل کيتا تے مراكش وچ دفن ہوئے۔
 المرادی تے امیر ابو بکر بن عمر دا تعلق 
جب ابو بکر بن عمر نے حکومت چھڈ ک‏‏ے یوسف بن تاشفین دے حق وچ اقتدار تو‏ں دستبردار ہو ک‏ے ہمیشہ دے لئی صحرا دا رخ کیتا، تاں اوہ اسلامی سبھیاچار دے فروغ دے لئی اک جماعتِ علما دے ہمراہ روانہ ہوئے، جنہاں وچ امام المرادی پیش پیش سن ۔
ڈاکٹر رضوان السید نے المرادی د‏‏ی کتاب الإشارة إلى أدب الإمارة دے مقدمے وچ لکھیا:
"المرادی، ابو بکر بن عمر المرابطي دے نال صحرا د‏‏ی طرف روانہ ہوئے، جتھے انھاں نے بلادِ سودان دا سفر کيتا۔ ازوگی شہر وچ ابو بکر بن عمر نے المرادی نو‏‏ں قاضی دے منصب اُتے فائز کيتا۔ "

 آثار المرادی 
امام المرادی د‏‏ی مشہور لکھتاں وچ اوہ کتاب شام‏ل اے جو انھاں نے امیر ابو بکر بن عمر دے لئی سیاسی تے اخلاقی اصولاں اُتے لکھی۔ انہاں د‏‏ی ہور اہ‏م لکھتاں وچ فقه اللغة (روایتِ ثعالبي)، ارجوزة الصغرى، کتاب التجديد تے ارجوزة الكبرى شام‏ل نيں۔ انہاں د‏‏ی تمام لکھتاں انہاں دے شاگرد ابو الحجاج نے روایت کیتیاں۔
 وفات 
ابو بکر المرادی الحضرمی دا انتقال 489ھ وچ موریطانیہ دے صحرائی علاقے ازوگی وچ ہويا۔

 حوالے 

 مركز أبي الحسن الأشعري للدراسات والبحوث العقدية
  أبو بكر المرادي
  كتاب السياسة لأبي بكر محمد بن الحسين الحضرمي المرادي

 مصادر کتابیات 
 ابن الزيات التادلي -(التشوف، ط 1997 ص 105-106)-
 إبراهيم السملالي -الإعلام بمن حل مراكش وأغمات من الأعلام” (ط،1998-ج4-ص12)-
 مقدمة تحقيق -الدكتور رضوان السيد- كتاب -الإشارة إلى أدب الإمارة-

 باہرلے جوڑ 
 مغرس: أبو بكر المرادي

گٹھ:1096 دیاں موتاں
گٹھ:1095 دیاں موتاں
گٹھ:موریتانی مصنف
گٹھ:موریشسی جج
گٹھ:المغرب دے سنی علما اسلام
گٹھ:گیارہويں صدی دیاں عرب شخصیتاں
گٹھ:سال پیدائش نامعلوم
گٹھ:تریخ موریتانیہ
گٹھ:مالکی فقہاء
گٹھ:اشاعرہ
گٹھ:دولت مرابطین
گٹھ:صفحات مع ویکی ڈیٹا حوالے
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں ماخوذ پیشہ ورانہ زبان
گٹھ:صفحات مع استعمال P20 خاصیت
گٹھ:صفحات مع استعمال P19 خاصیت
گٹھ:تصویر ویکی ڈیٹا تو‏ں ماخوذ
گٹھ:گیارہويں صدی د‏‏یاں پیدائشاں