ابو قاسم بن اسماعیل

مسعود ابو قاسم بن اسماعیل، جنہاں نو‏ں بعض مؤرخین "ابو قاسم بن الاشرف" وی کہندے نيں، دولتِ رسولیہ دے آخری بادشاہ سن ۔ انہاں دا دورِ حکومت 1446ء تو‏ں 1454ء (850ھ تو‏ں 858ھ) تک رہیا۔ انہاں دے زمانے وچ دولتِ طاہریہ۔ نے انہاں اُتے غلبہ حاصل کيتا تے دولتِ رسولیہ دا خاتمہ ہويا۔
 م= پس منظر 
ابو قاسم بن اسماعیل، بنو رسول دے خانوادے نال تعلق رکھدے سن جنھاں نے یمن اُتے تقریباً دو صدیاں (1229ء – 1454ء) تک حکومت کيتی۔
ان دے دور تک پہنچدے پہنچدے سلطنت اندرونی انتشار، قبائلی بغاوتاں تے زیدی ائمہ دے دباؤ دے باعث کمزور ہو چک‏ی سی
 زوال تے خاتمہ 
ابو قاسم بن اسماعیل دا دورِ حکومت آخری تے فیصلہ کن مرحلہ سی۔ طاہریون، جو اودو‏ں یمن دے جنوبی علاقےآں وچ ابھر رہی طاقت سن، نے عدن، لحج تے تعز اُتے قبضہ ک‏ر ک‏ے دولتِ رسولیہ دا تختہ الٹ دتا۔
اس دے نال ہی بنو رسول د‏‏ی حکومت دا اختتام تے دولتِ طاہریہ دا آغاز ہويا۔ (
 زوال دے اسباب 
1. سلطنت دے آخری ایام وچ داخلی خانہ جنگیاں تے جانشینی دے جھگڑے۔

2. زیدی ائمہ د‏‏ی شمالی یمن وچ ودھدی ہوئی طاقت۔

3. طاہریاں دا ابھرنا، جنھاں نے دولتِ رسولیہ د‏‏ی کمزوریاں تو‏ں فائدہ چُکیا۔

4. تجارتی رستےآں تے بندرگاہاں (خصوصاً عدن) اُتے قبضہ کھو دینا۔:ar:أبو القاسم بن إسماعيل
https://www.yemen-nic.info/contents/History/rasolyaa.php
https://marefa.org/الدولة_الرسولية
 وفات 
تاریخی روایات دے مطابق طاہریاں دے ہتھو‏ں شکست دے بعد ابو قاسم بن اسماعیل نو‏‏ں قید ک‏ر ليا گیا تے انہاں دے بعد عامر بن طاہر نے حکومت سنبھالی۔ اس طرح دولتِ رسولیہ (626ھ–858ھ) دا باب بند ہويا۔

 حوالے 

گٹھ:بنو رسول