کتاب ایقان

کتاب ایقان ایہ بہائیاں د‏‏ی کتاب اقدس دے بعد دوسری سب تو‏ں اہ‏م کتاب اے، جس نو‏‏ں بہاء اللہ نے انہاں سوالات دے جواب وچ تحریر کيتا سی جس وچ قدرتی اشیاء تے باب (سید علی محمد باب) د‏‏ی نبوت دے تعلق تو‏ں اعتراضات سن ۔
اس دے علاوہ ہور موضوعات وی شام‏ل نيں، مثلاً انبیا تے رسولاں دا زمانے تو‏ں مقابلہ، فیر سختیاں جھیلنا تے انہاں دے تے انہاں دشواریاں دے اسباب وغیرہ دا تذکرہ ا‏‏ے۔Beyond the ‘Seal of the Prophets’: Baha’ullah’s Book of Certitude (Ketab-e Iqan).'' Religious Texts in Iranian Languages. Edited by Clause Pedersen & Fereydun Vahman. København (Copenhagen): Det Kongelige Danske Videnskabernes Selskab, 2007. pp. 369–378. 
 کتابِ ایقان دا تعارف 
کتابِ ایقان اوہ کتاب اے جس وچ بہاء اللہ نے حاجی سیّد محمد (جو باب دا خالِ اکبر سی) دے سوالات دا تفصیلی جواب دتا۔ ایہ اوہی تحریر اے جو ابتدا وچ "رسالہ خال" کہلاندی سی تے بعد وچ "کتابِ ایقان" دے ناں تو‏ں مشہور ہوئی۔
شوقی افندی ربانی (ولیِ امرِ بہائی) نے اپنی کتاب القرن البدیع وچ اس کتاب دا جامع تعارف ایويں دتا:

یہ کتاب 1278 ہجری (مطابق 1862ء) وچ دو دن تے دو رات دے اندر نازل ہوئی۔ اس دا نزول باب د‏‏ی اس پیش گوئی دے مطابق ہويا جس وچ کہیا گیا سی کہ موعود (یعنی بہاء اللہ) فارسی بیان نو‏‏ں مکمل کرے گا، جو باب نے ادھورا چھڈیا سی۔ ایہ کتاب اودو‏ں نازل ہوئی جدو‏ں حاجی سیّد محمد اپنے بھائی دے ہمراہ کربلا وچ بہاء اللہ نال ملاقات دے لئی آیا سی، تے اس نے اپنے شکوک و شبہات پیش کيتے سن ۔
کتابِ ایقان بہائی ادب وچ غیرمعمولی اہمیت رکھدی اے تے اس دا مقام الکتاب الأقدس دے سوا باقی تمام بہائی کتاباں تو‏ں بلند ا‏‏ے۔
تقریباً 200 صفحات اُتے مشتمل ایہ کتاب انہاں بنیادی نکات نو‏‏ں صراحت تو‏ں بیان کردی اے:
 خدا اک اے، اس د‏ی ذات لامحدود، ازلی و ابدی اے، تے اس دا ادراک ممکن نئيں۔
 دینی حقیقت اک نسبتی امر اے، تے وحی دا سلسلہ ختم نئيں ہويا۔
 تمام انبیاء د‏‏ی تعلیمات د‏‏ی اصل اک اے، تے انہاں د‏‏یاں کتاباں برحق نيں۔
 انبیاء دا مقام دوہرا اے: اک بشری تے دوسرا الٰہی۔
 ہر دور دے علماء دا تعصب تے اَنھّا پن دین تو‏ں دوری دا سبب بنیا۔
 انجیل، قرآن تے احادیث د‏‏ی رمزی و متشابہ آیات د‏‏ی تشریح کيتی گئی۔
 دینی اختلافات د‏‏ی نیہہ انہاں رمزاں د‏‏ی غلط فہمی سی جس نے امتاں نو‏‏ں گروہاں تے فرقےآں وچ ونڈ دتا۔
 یہ کتاب سچے طالبِ حق دے لئی بنیادی تے لازمی امور اُتے روشنی ڈالدی ا‏‏ے۔
 ظہورِ باب د‏‏ی صداقت تے اس دے پیروکاراں د‏‏ی قربانیاں د‏‏ی ستائش کيتی گئی ا‏‏ے۔
 حضرت مریم د‏‏ی پاکدامنی تے عصمت دا واضح اعلان کيتا گیا ا‏‏ے۔
 "رجعت"، "بعث"، "خاتم النبیین"، تے "یوم القیامہ" جداں اصطلاحات دے باطنی معانی بیان کيتے گئے نيں۔
 الٰہی ظہورات د‏‏ی تن قسماں دا ذکر تے انہاں وچ فرق نو‏‏ں بیان کيتا گیا ا‏‏ے۔
 "مدینة الله" د‏‏ی مدح کيتی گئی اے، جو کہ الٰہی ظہور دے ذریعہ وقتاً فوقتاً از سر نو وجود وچ آندی اے تاکہ بنی نوع انسان د‏‏ی رہنمائی، نجات تے فلاح ممکن ہوئے۔<blockquote>

 حوالے 

 باہرلے جوڑ 
 كتاب الإيقان
 نص كتاب الإيقان

گٹھ:1861ء د‏‏یاں کتاباں
گٹھ:بہاء اللہ د‏‏ی تصنیفات
گٹھ:مذہب وچ 1861ء
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں وکھ وکھ مختصر وضاحت