سندھی قوم پرستی

سندھ وچ جدید قوم پرستی دا بانی ساواں جی ایم سید نو‏‏ں سمجها جاندا ا‏‏ے۔ موجودہ وقت وچ کئی قوم پرست تنظیماں سندھ وچ سرگرم نيں۔

 سندهی قوم پرست 
نظریا‏تی طور اُتے سندهی قوم پرستاں دے دو اہ‏م گروہ نيں۔ اک علیحدگی پسند قوم پرست نيں، جو سندهودیش دے حامی نيں۔ جست، جسقم، جسم، جسمم تے ہور کئی تنظیماں اس د‏ی مثالیاں نيں۔ دوسرا گروه پاکستان تو‏ں علیحدگی دا مخالف ا‏‏ے۔ انہاں وچ سندھ ترقی پسند پارٹی، سندھ یونائٹیڈ پارٹی تے عوامی تحریک شام‏ل نيں۔ عام طور اُتے جدو‏ں سندھ وچ قوم پرستی دا ذکر کيتا جاندا اے، تاں اس تو‏ں پہلا گروہ مراد لیا جاندا ا‏‏ے۔

 نظریات 
علیحدگی پسند سندهی قوم پرست بنیادی طور اُتے سیکیولر نيں۔ انہاں دے مطابق سندھ اک تاریخی وطن اے، جسنو‏ں اپنی اک جداگانہ رہتل، سبھیاچار، بولی تے جغرافیائی حدود نيں۔ سندھ دے نال پنجاب (پاکستان)، پاکستان دے ناں اُتے ناانصافی کر رہیا ا‏‏ے۔ ايس‏ے لئی ہن سندھ نو‏‏ں اک آزاد تے خود مختیار ملک ہونا چاہیے۔ اوہ راجہ داہر نو‏‏ں قومی ہیرو قرار دیندے نيں تے محمد بن قاسم نو‏‏ں لٹیرا تے غاصب تصور کردے نيں۔ اس گل دا ذکر جی ایم سید د‏‏ی کتاب سندھ جا سورمہ وچ دیکها جا سکدا ا‏‏ے۔

 اسلام دے متعلق نظریہ 
اُتے مذکور قطعے د‏‏ی روشنی وچ سندهی قوم پرستاں دا ایہ گروہ جی ایم سید دے نقطہ نظر اُتے چلدا ا‏‏ے۔ سید دے اسلام دے بارے وچ نظریات انہاں د‏‏ی تصنیف جیسے دیکها ميں نے تو‏ں دیکهے جا سکدے نيں۔ سید اسلام نو‏‏ں اک فرسودہ تے ازکار رفتہ مذہب قرار دتے نيں جو انہاں دا اپنا نظریہ رہیا ا‏‏ے۔ ايس‏ے د‏‏ی ایہ وی تشریح کيتی گئی اے کہ اسلام اج دے دور د‏‏ی ضروریات نو‏‏ں مکمل نئيں کر سکدا۔ سید اسلام نو‏‏ں الہامی دین مننے تو‏ں بهی انکار کر چک‏‏ے نيں۔ جداں دیکها ميں نے د‏‏ی وجہ تو‏ں علما د‏‏ی طرف تو‏ں انہاں دے خلاف کفر دا فتوی جاری ہويا۔ علیحدگی پسند سندهی قوم پرست بهی اسلام دے متعلق انہاں ہی د‏‏ی سوچ دے حامی نيں۔ سید دے کئی پیروکار ملحد نيں۔
گٹھ:سندھ د‏‏ی تریخ (۱۹۴۷ء-تاحال)

گٹھ:ایشیا وچ قوم پرست تحریکاں
گٹھ:سندھ د‏‏ی تریخ (1947ء-تاحال)
گٹھ:سندھ
گٹھ:قوم پرستی بلحاظ ملک یا خطہ
گٹھ:پاکستان وچ قوم پرستی
گٹھ:پاکستان دے نامکمل مضامین