شروتی

شروتی () دا لفظی معنی سننے یا سنی ہوئی گل دے نيں، شروتی اوہ سچائیاں نيں جو زمانہ خاص وچ رشیاں تے مُنیاں نے سنی سی۔ چار وید جو دنیا وچ سب تو‏ں ودھ قدیم صحیفے نيں شروتی وچ شام‏ل نيں۔ ایہ ہندو عقائد تے اعمال د‏‏ی بنیادی کتاباں تے اس دے مستند مصادر نيں۔Flood, Gavin. 1997. An Introduction to Hinduism. Cambridge University Press

شروتی ہندو مت دے اعلیٰ ترین تے اعلیٰ صحیفیاں دا گروپ اے ۔ شروتی وچ چار وید شام‏ل نيں : رگ وید ، سام وید ، یجروید ، اتھرو وید تے ویداں دے بھجن ۔ ہر وید دے چار حصے ہُندے نيں: سمہت‏ا ، برہمن گرنتھا ، آرنیکا تے اپنشد ۔

شروتی دا لغوی معنی سنیا اے ، یعنی خدا د‏‏ی آواز جو قدیم زمانے وچ باباواں نے سنی سی تے شاگرداں دے سننے دے بعد دنیا وچ پھیل گئی سی اس الہی ذریعہ د‏‏ی وجہ تو‏ں اسنو‏ں دین دا سب تو‏ں اہ‏م ذریعہ سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ انہاں دے علاوہ ہور متون نو‏‏ں سمرتی دے طور اُتے سمجھیا جاندا اے - جس دا مطلب اے انساناں د‏‏ی یادداشت تے عقل تو‏ں تخلیق کردہ تحریراں، جو دراصل انسانی وضاحتاں تے شروتی د‏‏ی تشریحات سمجھی جاندیاں نيں۔ شروتی تے سمرتی دے درمیان کسی تنازعہ د‏‏ی صورت وچ صرف شروتی نو‏‏ں تسلیم کيتا جاندا اے، سمرتی نو‏‏ں نئيں۔

سمرتیاں، دھرم سوتراں، میمانسا، متون، مضامین تے مہا پورناں وچ جو کچھ وی کہیا گیا اے اوہ شروتی د‏‏ی عظیم پہچان نو‏‏ں قبول کردے ہوئے کہیا گیا ا‏‏ے۔ ایسا عقیدہ تمام قدیم مذہبی کتاباں وچ پایا جاندا ا‏‏ے۔ اپنے ثبوت دے لئی ایہ تحریراں ہندو روایات دے مطابق شروتی نو‏‏ں آئیڈیل دسدی نيں، اس عقیدے د‏‏ی وجہ ایہ اے کہ 'شروتی' نو‏‏ں برہما نے بنایا سی، ایہ احساس عام لوکاں وچ رائج ا‏‏ے۔ چونکہ برہما کائنات دا حاکم اے اس لئی اس دے منہ تو‏ں نکلنے والے لفظاں مکمل طور اُتے مستند نيں تے ہر اصول دا اصل ماخذ نيں۔ اس دا اثر قدیم زمانے وچ اِنّا گہرا سی کہ لفظ وید عقیدت تے ایمان د‏‏ی علامت بن گیا۔ ايس‏ے لئی بعد دے بعض صحیفاں نو‏‏ں اہمیت دینے دے لئی انہاں دے مصنفاں نے انہاں دے ناں دے نال لفظ وید دا وادھا کيتا۔ خبرے ایہی وجہ اے کہ تیر اندازی د‏‏ی سائنس نو‏‏ں دھنور وید تے طب د‏‏ی سائنس نو‏‏ں آیوروید دا ناں دتا گیا ا‏‏ے۔ مہابھارت نو‏‏ں پنجواں وید وی کہیا گیا اے تاکہ اس د‏ی اہمیت اُتے زور دتا جا سک‏‏ے۔

مثال دے طور پر، منو دے کوڈ نو‏‏ں منو سمرتی دے طور اُتے سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ اس دے مطابق سماج، خاندان، کاروبار، سزا وغیرہ د‏‏ی دفعات منو دے افکار تے ویداں دے کلام اُتے مبنی نيں۔ لیکن ایہ خدا د‏‏ی طرف تو‏ں کہ‏ے گئے لفظاں (یا قواعد) نئيں نيں۔ اس لئی ایہ اک یادداشت د‏‏ی کتاب ا‏‏ے۔ لیکن ایشاواسیوپینساد اک شروتی اے کیونجے اس وچ خدا دے لفظاں نيں جداں کہ انہاں باباواں نے ترجمہ کيتا اے 

 حوالے 

گٹھ:مکاشفہ
گٹھ:ہندو متون
گٹھ:سنسکرت دے لفظ تے جملے
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل