دریائے سندھ، کشمیر

دریائے سندھ، وادی کشمیر دے ضلع گاندربل وچ اک دریا اے۔ ایہ دریائے جہلم دا اک اہم معاون دریا اے تے ایہدی لمبائی 108 کلومیٹر اے۔

 جغرافیا 
دریائے سندھ، وادی سندھ نوں تشکیل دیندا اے۔ دریا دا منبَع ماچوئی گلیشیئر وچ 4,800 میٹر (15,700 فٹ) دی بلندی اُپر واقع اے، امرناتھ دے مشرق وچ تے درہ زوجی لا دے جنوب وچ۔ ایہ پنجترنی توں ہُندا ہویا جنوب دی طرف ڈومیل تک جاندا اے جِتھے ایہ اک معاون ندی ناݪ مِݪدا اے جو کولہوئی گلیشیئر توں اپݨا بہاؤ دوگݨا کر دیندی اے۔ اس توں بعد ایہ زیادا تَر مغرب دی طرف جاندا اے تے گاندربل شہر دے رستے وچ بہت ساریاں برفانی ندیاں ناݪ وَگدا اے۔ کیچ پورا پرینگ وچ ایہنوں دریائے وانگاتھ توں پاݨی مݪدا اے جو گنگابل جھیل توں تھلے وَگدا اے۔ دریا دیاں اہم معاون ندیاں ایہ نیں: امرناتھ ندی، کولہوئی گر، شٹکڑی ناݪا، گنڈ ناݪا، سرفرو ناݪا تے وانگاتھ ۔

سرفرا ناݪا اک وڈا ناݪا اے جو دریائے سندھ توں سرفرا وچ جا مِݪدا اے۔ ایہ ناݪا اپݨی خوبصورتی تے مچھلیاں لئی وی جاݨیا جاندا اے۔ دریائے سندھ گاندربل شہر توں پاݨی دی روانی دی رفتار کعھٹݨ توں مگروں گُزرن دے قابل اے۔ ایہ سری نگر توں 17 کلومیٹر شمال مغرب وچ شادی پورا دے مقام اُتے دریائے جہلم وچ شامل ہُندا اے۔ ایہ دریا مشہور الپائن ہِل سٹیشن سونمرگ توں وی گُزردا اے۔ ایہدے اُتے تِن ہائیڈرو الیکٹرک پاور پلانٹ چَل رہے نیں۔ دریا دا پاݨی مُختلف نہراں دے ذریعے آبپاشی لئی استعمال کیتا جاندا اے تے واٹر ٹریٹمنٹ پلانٹس توں گزارن توں بَعد گھریلو اِستعمال لئی وی ورتیا جاندا اے۔

 مچھلی 
دریائے سندھ ٹراؤٹ تے ہور مُختلف مچھلیاں دا قُدرتی مسکن اے۔ ایہناں وچ سَبھ توں مشہور ایہ نیں: بھوری ٹراؤٹ،  (سالمو ٹروٹا)، سترنگی ٹراؤٹ (اونکورینچس مائکیس)، سنو ٹراؤٹ (شیزوتھوراکس پلیجیوسٹومس)، شڈگرن تے اینیور۔

 ماحولیاتی مسائل 
دریائے سندھ دے کنارے ٹراؤٹ تے ٹراؤٹ ماہی گیری خطرے وچ اے۔ ایہدی کئی وجوہات نیں۔
بھاری مشیناں دے ذریعے ریت، بجری کڈھݨ ناݪ ٹراؤٹ تے دیگر مچھلیاں دے قُدرتی مسکن نوں نقصان پہنچ رہیا اے۔ کساناں ولوں کیڑے مار ادویات تے ڈی ڈی ٹی دے اِستعمال توں ہوݨ آݪا فُضلہ وڈی تعداد وچ مچھلیاں نوں ہلاک کردا اے۔ ٹوپوگرافی وچ تبدیلی دریا دے آبی حیوانات دی تباہی دا باعث بَݨدی اے۔ دریا دے مُختلف دیہاتاں وچ لوک روایتی طریقے ناݪ جاݪ دے استعمال ناݪ مچھلیاں پَھڑدے نیں۔ سَبھ توں زیادہ ماحولیاتی طور تے تباہ کُن طریقہ بلیچنگ پاؤڈر دا اِستعمال اے۔ بلیچنگ پاؤڈر نہ صِرف مچھلی بلکہ دیگر آبی حیات نوں وی ہلاک کردا اے۔ گرمیاں وچ ایہ عمل بہت عام اے۔

 دریا اُتے وڈے منصوبے 
 اپر سندھ ہائیڈرو الیکٹرک پاور پراجیکٹ (1st Sumbal)
 اپر سندھ ہائیڈرو الیکٹرک پاور پراجیکٹ (2nd Kangan)
 لوئر سندھ ہائیڈرو الیکٹرک پاور پراجیکٹ (گاندربل)

 تصویراں 

 حوالے 

گٹھ:کشمیر دے دریا
گٹھ:پاکستان دے دریا