احمد بن یوسف ملیانی

ابو عباس احمد بن یوسف (840ھ-931ھ) راشدی ملیانی ، دسويں صدی ہجری دے آغاز وچ الجزائر اور مغرب دے مالکی شیخ تے مشہور ترین صوفی شیوخ وچو‏ں سن ۔ 
 حالات زندگی 
ابو عباس احمد بن محمد بن احمد بن عبداللہ بن یوسف الراشدی، سن 840ھ / 1437ء دے لگ بھگ قلات بنی راشد دے نزدیک راس الماء نامی پنڈ وچ پیدا ہوئے، جسنو‏ں قلعہ بنی راشد وی کہیا جاندا اے، جو اودو‏ں وسطی مراکش د‏‏ی سرزمین وچ زیانی ریاست نال تعلق رکھدی سی (قلعہ د‏‏ی میونسپلٹی اودو‏ں مغربی الجزائر دے صوبہ غلیزان دے یلال ضلع تو‏ں وابستہ اے )۔ انہاں دے والد ابو عبداللہ محمد تے والدہ آمنہ بنت یحییٰ بن احمد بن علی غریسی نيں، تے بعض نے ذکر کيتا اے کہ یوسف ابو یعقوب انہاں دے والد نيں نہ کہ انہاں دے پردادا نيں۔
ابن الصباح قلعی، جو احمد بن یوسف دا ترجمہ کرنے والے پہلے تے اہ‏م ترین شخص سن، انہاں دے نسب تے نسب دے بارے وچ روایات وچ اختلاف اے، اس دا ذکر اے کہ اوہ صحیح نسب تے خاندان تو‏ں سن، یعنی اوہ بنو تو‏ں سن ۔ راشد قبیلہ، بربر زیندا د‏‏ی اک شاخ جو وغلیزان کیمپ وچ آباد ہويا، تے اوہ اکثر بربر بولیاں وچو‏ں اک زیناندی وچ گل کردا سی، جو اس د‏ی مادری بولی اے ۔دوسرےآں نے ذکر کيتا کہ ایہ دامود تو‏ں سی، جو توات نخلستان دے محلات وچو‏ں اک سی، جس وچ مغرواہ زینت قبیلے د‏‏ی اک شاخ آباد سی دوسرےآں نے ذکر کيتا کہ انہاں دے پردادا یوسف بن عبدالجلیل بن یمداس بن منصور سن ۔ انہاں دا سلسلہ نسب ادریسیاں دے نال ختم ہُندا اے، انہاں دے آباؤ اجداد مراکیش تو‏ں بنی مارین زینت قبیلے دے علاقے فیجیج تے سجلماسہ وچ منتقل ہوئے سن ۔ اوتھ‏ے تو‏ں بنی راشد دے محل وچ چلے گئے تے ايس‏ے لئی اوہ مرینی دے ناں تو‏ں مشہور ہوئے۔ بعض مؤرخین نے ذکر کيتا اے کہ ایہ بعد دے بعض علماء سن جنہاں نے اس دا نسب ادریس دے رئیساں تو‏ں ایجاد کيتا۔ أعلام التصوف في الجزائر منذ البدايات إلى الحرب العالمية الأولى. عبد المنعم القاسمي الحسني. دار الخليل القاسمي. بوسعادة، الجزائر. الطبعة الأولى 2006. ص123الشيخ أحمد بن يوسف الراشدي. الشيخ إلياس آيت سي العربي. جريدة الخبر. 9 يوليو 2015،تلمسان في العهد الزياني د. عبد العزيز فيلالي "موفم" للنشر والتوزيع الجزائر 2002 ص71-72
 شیوخ 
راس ایلماء دے پنڈ وچ احمد بن یوسف د‏‏ی مڈھلا جیون دے بارے وچ ودھ معلوم نئيں اے کہ اس نے پڑھنے لکھݨ دے اصول سیکھے ہوݨ گے تے کچھ قرآن اپنے پنڈ د‏‏یاں کتاباں وچ یا بنی راشد دے محل وچ حفظ کیہ ہوئے گا۔ کچھ کہندے نيں کہ اس نے تلمسان تے اوران دے علماء تو‏ں سکھیا۔ اس نے بجایہ شہر دا سفر کیتا، جتھے اس د‏ی ملاقات مشہور صوفیاء وچو‏ں اک شیخ احمد زروق برینسی نال ہوئی، اوہ فیز وچ پیدا ہوئے تے مصراتہ وچ اک مدت تک مقیم رہ‏ے، جتھے اس نے سیدی زاروق د‏‏ی زاویہ د‏‏ی نیہہ رکھی سن 884ھ/1479ء وچ ۔احمد بن یوسف نے شیخ زروق دے ماتحت تعلیم حاصل کيتی، جس نے انہاں نو‏ں تنہائی وچ لیایا تے انہاں نو‏ں صوفی لباس پہنایا۔ انہاں تو‏ں علوم قرآن ، سیرت نبوی تے تصوف دا علم حاصل کيتا۔ 
 تلامذہ 
احمد بن یوسف دے بوہت سارے پیروکار، شاگرد تے شاگرد سن، جنہاں وچ سب تو‏ں اہ‏م ایہ سن : وسطی مراکش وچ :
 ابن معزة الصباغ القلعی
 علي بن العباس التمزغرانی: .
  عبد الحق بن علي المطہری
 عبد الرحمن بن جلال تلمسانیتعريف الخلف برجال السلف. أبو القاسم الحفناوي. مطبعة بيير فونتانة الشرقية، الجزائر. 1906. ج2 ص414
 محمد بن جلال تلمسانیدرة الحجال في أسماء الرجال. ابن القاضي المكناسي. تحقيق محمد الأحمدي أبو النور. دار التراث. القاهرة، مصر. الطبعة الأولى 1971 م. ج2 ص214تعريف الخلف برجال السلف. أبو القاسم الحفناوي. مطبعة بيير فونتانة الشرقية، الجزائر. 1906. ج2 ص413
  محمد بن عبد الجبار الفجيجی تلمسانی۔البستان في ذكر الأولياء والعلماء بتلمسان. ابن مريم التلمساني. تحقيق ابن أبي شنب. المطبعة الثعالبية، الجزائر، 1906. ص287
 موسى بن منصور بلداوی
 ابو عباس احمد بطحی
 عمر بن سليمان علوفی
 محمد عربی بن شعاعہكعبة الطائفين وبهجة العاكفين في الكلام على قصيدة حزب العارفين. محمد بن سليمان الصائم التلمساني. رسالة دكتوراه. قيداري قويدر. جامعة تلمسان 2013 م. ص544
 وفات 
آپ د‏‏ی وفات صفر 931ھ/دسمبر 1524ء وچ عین الدفلی شہر دے نواح وچ واقع پنڈ الخربہ (موجودہ الامراء) وچ ہوئی۔

 لکھتاں 
نسبت إلى احمد بن يوسف بعض المؤلفات والرسالے منها:التعريف بمخطوط بستان الأزهار في مناقب زمزم الأخيار ومعدن الأنوار سيدي أحمد بن يوسف الراشدي النسب والدار الشيخ أبي عبد الله محمد الصباغ القلعي. زناقي فتحي، جامعة وهران 1. المجلة الجزائرية للمخطوطات. المجلد 11، العدد 13 ، جوان 2015 ص26الشيخ أحمد بن يوسف الملياني الصوفي. ليليا شنتوح. حوليات جامعة الجزائر1. العدد 32 الجزء الأول 2018. ص221
 رسالة في الرقص والتصفيق والذكر في الأسواق
 رسالة التحقيق ومنهج الهدى إلى الطريق
 حكم في التصوف
 المنهج الحنيف في معنى الاسم اللطيف.
 حوالے 

 المصادر 
 باللغة العربية 







 بلغاتٍ أجنبيَّة 



گٹھ:1524 دیاں موتاں
گٹھ:1437 دے جم
گٹھ:مالکی علما
گٹھ:الجزائری صوفیا
گٹھ:زناتہ
گٹھ:اسلامی باطنیت
گٹھ:صوبہ معسکر دیاں شخصیتاں
گٹھ:ویب آرکائیو سانچے مع وے بیک روابط
گٹھ:840ھ دے جم
گٹھ:931ھ دیاں موتاں
گٹھ:اعلام تصوف