امنپال سارا

امنپال سارا اکّ انڈو-کینیڈیئن پنجابی شاعر، کہانی کار، اتے رنگکرمی سن۔ اوہناں دیاں ساہتی لکھتاں وچ انڈو-کینیڈیئناں دے جیون دا بہپکھی چترن ملدا اے۔

جیون

جم
امنپال سارا دا جم 2 اگست 1957 نوں ہوشیارپور   وکھے ہویا۔ اوہناں دے ماں جی، گرمیت کور، ہوشیارپور   دے سرکاری گرلز ہائر سیکنڈری سکول وکھے استاد سن اتے اوہناں دے پیؤ جی، ہرنونہال سنگھ سارا، ہوشیارپور   دے سرکاری ہائی سکول دے پرنسپل سن۔

پڑھائی
ہوشیارپور   دے سرکاری ہائی سکول دی پڑھائی توں بعد، امنپال سارا نے ہوشیارپور   دے سرکاری کالج وکھے داخلہ لیا اتے 1976 وچ اوہناں نے اپنی بیایسّ سی دی پڑھائی مکمل کیتی۔ اوہناں دے مکھ موضوع بائیولوجی (biology) اتے کیمسٹری (chemistry) سن۔

کینیڈا اواس

امنپال سارا سن 1976 وچ کینیڈا آئے۔ سن 1979 وچ بھارت پرت گئے اتے اکّ سال بعد واپس کینیڈا آ گئے۔ 2 اگست 1980 نوں اوہناں دا ویاہ سکھجندر کور شیرگل نال ہویا۔ امنپال سارا اتے سکھجندر کور سارا دے دو بیٹے ہن - آزاد پال سنگھ سارا اتے سورج پال سنگھ سارا۔

1980 وچ جدوں امنپال سارا واپس کینیڈا آئے، تاں اوہناں نے 6 مہینیاں لئی ٹیکسی چلائی اتے 1981 وچ اوہناں نے بیسی ٹرینزٹ نال بسّ چلاؤنی شروع کر دتی۔ 1988 وچ امنپال سارا نوں پارکنسنز (parkinson's) بیماری ہون دا پتہ لگا۔ بیماری دے کارن اوہناں نے سن 2003 وچ بسّ چلاؤنی بند کر دتی، پر اوہناں نے اپنا ساہتی سفر نہیں چھڈیا۔

امنپال سارا کینیڈا دے جمپپل بچیاں نوں بھنگڑا سکھاؤن والی ٹیم 'کراٹے کڈز' اتے 'دوآبا ساکر کلبّ' دے پھاؤڈنگ ممبر وی ہن۔

ساہتی جیون/سفر
امنپال سارا نے اپنی ساہتی شروعات سال 1984 وچ اکّ شاعری لکھ کے کیتی۔ اوہناں دی ایہہ شاعری پنجاب وچ چل رہے اتواد دے ماحول بارے سی۔ اوہناں نے اپنی ایہہ شاعری اپنی ماسی نوں دکھائی اتے اوہناں دی وڈیائی توں ہمت لے کے، امنپال سارا نے اپنی شاعری گرشرن سنگھ نوں بھیجی۔ گرشرن سنگھ نوں امنپال سارا دی شاعری بڑی ہی پسند آئی اتے اوہناں نے ایہہ شاعری اپنے مہینےوار میگزین "سمتا" وچ شائع کیتی۔ امنپال سارا دا اپنی لکھت شائع ہوئی دیکھ کے ہونسلا ودھیا اتے نال ہی اوہناں دی ساہتی بھائیچارے وچ پچھان بننی شروع ہوئی۔ لکھن دے نال نال، امنپال سارا ساہتی بھائیچارے دیاں سرگرمیاں وچ حصہ لین لگ پئے۔

وینکوور ستھ
1984 وچ امنپال سارا 'وینکوور ستھ' ناں دے اکّ ڈرامے گروپ دے ممبر بنے۔ اس گروپ دا مکھ مقصد کینیڈا دے پنجابی بھائیچارے دیاں سمسیاواں نوں ناٹکاں راہیں بھائیچارے دے ساہمنے لیاؤنا اتے اوہناں بارے وچار چرچہ چھیڑنا سی۔ امنپال سارا نے وینکوور ستھّ ولوں تیار کیتے اتے کھیڈے بہت سارے ناٹکاں وچ اکّ اداکار وجوں کم کیتا اتے نال دی نال اس دی پروڈکشن ٹیم دے سرگرم ممبر رہے۔ وینکوور ستھّ ولوں کھیڈے جہناں ناٹکاں وچ ایہناں نے کم کیتا اوہناں دے ناں ہن: پکٹ لائن، لتاں دے بھوت، حویلیاں تے پارکاں، زہر دی فصل، ملوکے دا عالمی ودیالیہ، نکی جہی گل نہیں اتے توتاں والا کھوہ۔ ایہہ ناٹک کینیڈا دے وکھ وکھ شہراں اتے صوبیاں وچ کھیڈے گئے۔ امنپال سارا 'وینکوور ستھّ' ولوں کڈھے انگریزی میگزین 'انکر' دی ٹیم دے وی ممبر رہے۔

وطن
1989 وچ امنپال سارا کینیڈا توں شروع ہوئے ساہتی میگزین وطن دی ٹیم وچ شامل ہوئے۔۔ سادھو بننگ اتے سکھونت ہندل اس میگزین دے اڈیٹر رہے، اتے امنپال سارا 'وطن' دے پربندھکی کماں دے انچارج۔ امنپال سارا نے اس میگزین نال 1995 تک کم کیتا۔ اس ویلے وطن کجھ ویلے لئی چھپنا بندہ ہو گیا سی۔

فلماں
امنپال سارا نے کیروسل تھئیٹر سکول وینکوور توں اداکاری دا ڈپلوما اتے وینکوور فلم سکول توں سکرپٹ لکھن دی ٹریننگ حاصل کیتی۔ اوہناں دی سبھ توں پہلی فلم سی - اوہلا۔ اس فلم وچ اوہناں نے رما وجّ دے نال مکھ کردار نبھائی۔ پھر اوہناں نے اکّ 'سارا آرٹس' ناں دی فلم اتے تھئیٹر کمپنی کھولھی جس راہیں اوہناں نے سن 2001 وچ 'گلدستہ' ناں دی فلم بنائی۔ اس فلم دی شوٹنگ دوران اوہناں دا گٹہ ٹٹ گیا پر پھر وی اوہناں نے شوٹنگ کرنی بند نہیں کیتی۔

رچناواں
کہانی مجموعہ
 "سرد-رشتے"، کو-آپریٹو پبلیکیشنز، لدھیانہ، 1993
 "ڈائمنڈ رنگ"، چیتنا پرکاشن، لدھیانہ، 2006
"ویہاں دا نوٹ"، روی ساہت پرکاشن، امرتسر، 2000
 "موہرلا بلد"، 2008 

شاعری مجموعہ
"دو ماواں دا پتر"، ایشیا وزنز، 1999

حوالے

باہرلے لنک
 اوہلا
 http://www.likhari.org/archive/Likhari%20dey%20Lekhak/amanpal%20saraiN_main%2023%20Jan%202008.htm 
 http://www.tribuneindia.com/2001/20010128/cth2.htm
 http://www.sikhpioneers.org/sursingh.htm 
 http://indiabookworld.ca/collections/punjabi-fictions-non-fictions
 https://sukhwanthundal.files.wordpress.com/2012/06/julyaugsept1991.pdf
 http://thefestival.bc.ca/archives/1986-artists/ 
 http://www.watanpunjabi.ca/vishesh/vi17.php
 http://books.google.ca/books?id=sNGO98sdJHIC&pg=PA247&lpg=PA247&dq=amanpal+sara&source=bl&ots=5pHf_BOR8d&sig=QkmFtil01lu6YPXQhFsqc4rj4Cs&hl=en&sa=X&ei=fXJqVIOVD47QiQL71oGYBw&ved=0CDgQ6AEwBQ#v=onepage&q=amanpal%20sara&f=false
 http://books.google.ca/books?id=Mkh2vJ_9GpEC&pg=PA768&lpg=PA768&dq=amanpal+sara&source=bl&ots=bg9eXTA_z_&sig=d7y3H9wEtOrd_hFMLmbr_hh4vHI&hl=en&sa=X&ei=fXJqVIOVD47QiQL71oGYBw&ved=0CDoQ6AEwBg#v=onepage&q=amanpal%20sara&f=false
 https://namesdatabase.com/people/SARA/AMAN%20PAL%20SINGH/26391992

گٹھ:پنجابی کہانی کار
گٹھ:کینیڈیئن پنجابی لکھاری