پنجابی حروفاں دیاں وکھریاں آوازاں

پنجابی وچ کجھ ھ نال بݨے ہوٸے مرکب حروف ایہو جیہے نیں جو جدوں کسے لفظ دے شروع وچ آندے نیں تاں اوہ پنجاب دے کٸی علاقیاں وچ  کجھ ہور پڑھے یا بولے جاندے نیں۔ تھلے اوہ حرف دتے ہَوۓ نیں:
جے کسے لفظ دے شروع اچ، 
 بھ آوے تے اوہدی آواز پ دی بن جاندی ہے۔ جیویں "بھرا: پڑھیا جاوے گا پرا"، "بھانڈے: پانڈے" وغیرہ
 دھ آوے تے اوہدی آواز ت دی بن جاندی ہے۔ جیویں "دھی: تی"، "دھوݨ: توݨ" وغیرہ
 ڈھ آوے تے اوہدی آواز ٹ دی بن جاندی ہے۔ جیویں "ڈھڈ: ٹِد"، "ڈھول: ٹول" وغیرہ
 گھ آوے تے اوہدی آواز ک دی بن جاندی ہے۔ جیویں "گھر: کر"، "گھوڑا: کَوڑا" وغیرہ
 جھ آوے تے اوہدی آواز چ دی بن جاندی ہے۔ جیویں "جھانجر: چانجر"، "جھوٹا: چوٹھا" وغیرہ




Bowden, A.L. (2012). "Punjabi Tonemics and the Gurmukhi Script: A Preliminary Study" .

ہ دی آواز
اس دے نال نال اکثر پنجابی وچ "ہ" دی آواز لئی "الف" دی جاں "ی"، "ئ" دی آوازاں مونہ چوں کڈھِیاں جاندِیاں نیں۔ جداں کہندا نوں کیندا بولیا جاندا اے۔ لیکن لکھنے وچ ہر لفظ دے اندر "ہ" نوں الف جاں ی جاں ئ نال بدلا نہیں جا سکدا۔ ایہدے بارے مزید جانن واسطے شاہ مکھی وچ املاء دیاں غلطیاں ویکھو۔

 حوالے 

گٹھ:پنجابی گریمر