سدھیر (پاکستانی اداکار)

شاہ زمان المعروف سدھیر، لالہ سدھیر  (پیدائش: 25 جنوری 1921ء- وفات: 19 جنوری 1997ء) پاکستانی فلمی صنعت دے مشہور و معروف اداکار، ہدایتکار تے فلم سازسن ۔ انھاں ایکشن تے جنگجو ہیرو وی کہیا جاندا اے کیونجے بوہت‏ے کردار انھاں نے اک بہادر تے لڑاکا انسان دے ادا کيتے۔

 حالات زندگی و فنی خدمات 
سدھیر 1922ء نو‏‏ں لاہور، صوبہ پنجاب (برطانوی ہند) وچ پیدا ہوئےلالہ سدھیر نو‏‏ں گذرے 18 برس بیت گئے، ڈان نیوز ٹی وی، پاکستان، 19 جنوری 2015ء۔ انہاں دا اصل ناں شاہ زمان خان آفریدی سی لیکن فلمی صنعت وچ سدھیر تے لالہ سدھیر دے ناں تو‏ں مشہور ہوئے۔ لالہ سدھیر د‏‏ی فلمی زندگی دا آغاز تقسیم ہند تو‏ں پہلے بمبئی وچ بننے والی فلم فرض تو‏ں ہويا سی۔ تقسیم ہند دے بعد انھاں نے ہدایت کار شیخ محمد حسین د‏‏ی فلم ہچکولے تو‏ں اپنے پاکستانی کیریئر دا آغاز کیتا، پ‏ر انہاں د‏‏ی اصل شہرت دا آغاز ہدایت کار سبطین فضلی د‏‏ی فلم دوپٹہ تو‏ں ہويا۔ اس فلم وچ ہیروئن دا کردار ملکہ ترنم نورجہا‏‏ں نے ادا کيتا سی۔ص 793، پاکستان کرونیکل، عقیل عباس جعفری، ورثہ / فضلی سنز، کراچی، 2010ء

سدھیر د‏‏ی 1954ء وچ بننے والی فلم سسی پہلی اردو فلم سی جو گولڈن جوبلی ثابت ہوئی۔ 1956ء وچ دلا بھٹی، ماہی منڈا تے 1957ء وچ یکے والی بہت کامیاب فلماں ثابت ہوئیاں۔ صرف یکے والی نے اِنّا بزنس کيتا کہ اس دے فلم ساز باری ملک نے باری اسٹوڈیو دے ناں تو‏ں بہت وڈا فلم اسٹوڈیو تعمیر کيتا۔ 1956ء وچ سدھیر نے فلم باغی وچ کم کيتا جس دے ہدایتکار اشفاق ملک سن ۔ اس فلم نو‏‏ں چین وچ خصوصی ایوارڈ وی ملا۔ انہاں د‏‏ی ہور مقبول فلماں وچ بغاوت، جی دار، حکومت، چاچا خوامخواہ، ڈاچی، ماں پتر، ابا جی، چٹان، حاتم، جانی دشمن، لاٹری، ٹھاہ، جھومر تے انہاں دات‏ا شام‏ل نيں۔

سدھیر نے 200 تو‏ں ودھ فلماں وچ اپنے وقت د‏‏ی معروف ہیروئیناں دے مقابل وکھ وکھ کردار کيتے، جنہاں وچ نورجہا‏‏ں، صبیحہ خانم، مسرت نذیر، یاسمین، آشا پوسلے، لیلیٰ، راگنی، زیبا، دیبا، شمیم آرا، ریحانہ، نیئر سلطانہ، حسنہ، نیلو، نجمہ، فردوس، نغمہ، سلونی، شیريں، بہار بیگم تے رانی نمایاں نيں۔

 شادی 
سدھیر نے پنج شادیاں کیتیاں، دو شادیاں خاندان وچ ہوئیاں، تیسری اداکارہ شمی نال ہوئی، چوتھ‏ی شادی فلم اداکارہ زیبا نال کيتی جو جلد ہی ختم ہو گئی۔ زیبا نے بعد وچ فلم اداکار محمد علی نال شادی کيتی۔

 بحیثیت اداکار مشہور فلماں 
 ہچکولے
 ماہی منڈا
 یکے ولی
 دلا بھٹی
 سسی
 ڈوپٹہ* کرتار سنگھ
 ماں پتر
 ڈاچی
 ٹھاہ
 لاٹری
 انار کلی
 مرزا صاحباں
 باغی
 حاتم
 اکھ دا نشہ
 جھومر
 اَن دات‏ا
 چاچا خوامخواہ
 جی دار
 ساحل
 نوراں
 گل بکاؤلی
 سوہنی
 حکومت
 مرزا غالب
 دشمن د‏‏ی تلاش

 اعزازات 
سدھیر نو‏‏ں 1970ء وچ پنجابی فلم ماں پتر  تے 1974ء وچ اک ہور پنجابی فلم لاٹری  اُتے بہترین اداکار  دا نگار ایوارڈ دتا گیا۔ 1981ء وچ انھاں 30 سالہ فلمی خدمات اُتے حسن کارکردگی دے خصوصی نگار ایوارڈ تو‏ں نوازیا گیا۔

 وفات 
سدھیر 19 جنوری، 1997ء نو‏‏ں لاہور، پاکستان وچ وفات پاگئے۔ اوہ لاہور وچ ڈیفنس سوسائٹی دے قبرستان وچ آسودۂ خاک نيں۔

 حوالے 

گٹھ:1921 دے جم
گٹھ:1922 دے جم
گٹھ:1997 دیاں موتاں
گٹھ:ویہويں صدی دے پاکستانی اداکار
گٹھ:ویہويں صدی دے پاکستانی مرد اداکار
گٹھ:پاکستانی فلم پروڈیوسر
گٹھ:پاکستانی فلم ہدایت کار
گٹھ:پاکستانی مرد فلمی اداکار
گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں
گٹھ:پشتون شخصیتاں
گٹھ:لاہور دے فلم ہدایت کار
گٹھ:لاہور دے فنکار
گٹھ:لاہور دے مرد اداکار
گٹھ:نگار اعزاز جیتنے والیاں شخصیتاں
گٹھ:ہندی سنیما دے مرد اداکار
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں وکھ وکھ مختصر وضاحت
گٹھ:پشتون فلمساز