عادا یونات

عادا یونات (پیدائش 22 جون 1939)  اسرائیلی ماہر قلمیات نيں جو رائبوسوم (ribosome) د‏‏ی ساخت اُتے کم کرنے والی اولین بانی سائنس دان نيں۔ اوہ اودو‏ں ویزمین انسٹی ٹیوٹ آف سائنس دے ہیلن تے ملٹن سینٹر برائے بائیو مالیکیولر اسٹرکچر اسمبلی د‏‏ی ڈائریکٹر نيں۔
2009 وچ انہاں نو‏ں وینکٹ رامن رامکرشنن تے تھامس اے۔ اسٹیٹز دے نال کیمیا وچ رائبوسوم (ribosome) د‏‏ی ساخت تے کارگزاری اُتے تحقیق اُتے نوبل پرائز ملا۔ ایہ اسرائیل دے دس نوبل انعام یافتہ افراد وچ   پہلی اسرائیلی سواݨی نيں جنہاں نو‏ں نوبل انعام ملا، مڈل ایسٹ تو‏ں پہلی سواݨیKarin Klenke, Women in Leadership: Contextual Dynamics and Boundaries، Emerald Group Publishing, 2011, p. 191. جنہاں نو‏ں سائنس وچ نوبل انعام ملیا تے 45 سال وچ کیمیا وچ نوبل انعام جیتنے والی پہلی سواݨی وی Interview، Ada E. Yonath, The Nobel Prize in Chemistry 2009۔

 حالات زندگی 
یہ یروشلم وچ پیدا ہوئیاں، انہاں دے والدین صیہونی یہودی سن جو پولینڈ تو‏ں ہجرت کرکے 1933 وچ اسرائیل دے قیام تو‏ں پہلے آ بسے سن ۔ انہاں دے والد اک ربی سن تے ربی خاندان نال تعلق رکھدے سن ۔ یروشلم وچ بسنے دے بعد انہاں نے گروسری اسٹور چلایا جس تو‏ں بمشکل گزاریا ہُندا سی۔ یونات نے انتہائی غربت وچ بچپن گزاریا مگر والدین نے اچھی تعلیم دے لئی بہتر علاقے دے اسکول وچ تعلیم دلائی۔ والد د‏‏ی وفات دے بعد انہاں دا خاندان تل ابیب جا بسا۔ ٹچون ہدش اسکول وچ یونات نو‏‏ں داخلہ مل گیا گو کہ والدہ دے پاس فیس دے پیسے نئيں سن، پیسےآں د‏‏ی بجائے طالب علماں نو‏‏ں حساب پڑھانے اُتے فیس معاف ہوئی۔

بچپن وچ پولش سائنس دان میری کیوری دے بارے وچ اک عمدہ تحریر کردہ سوانح تو‏ں متاثر ہوئیاں مگر اوہ انہاں دا رول ماڈل نہ سی۔ یروشلم د‏‏ی عبرانی یونیورسٹی تو‏ں 1962 وچ کیمیا وچ گریجویشن کيتا تے ایتھے تو‏ں 1964 وچ حیاتیا‏تی کیمیا وچ ماسٹر د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ 1968 وچ پی ایچ ڈی د‏‏ی ڈگری ویزمین انسٹی ٹیوٹ آف سائنس برائے ایکس رے کرسٹیلوگرافر

[Weizmann Institute of Science for X-ray crystallographic] تو‏ں رائبوسوم (ribosome) د‏‏ی ساخت تے کارگزاری اُتے تحقیق اُتے نوبل پرائز حاصل کیتا، انہاں دے پی ایچ ڈی معاون ولفی ٹراب سن ۔

یونات نے کریو بائیو کرسٹیلوگرافی [cryo bio-crystallography] د‏‏ی تکنیک متعارف کروائی جو ساختیا‏تی بائیولوجی وچ عام استعمال ہوݨ لگی تے بوہت سارے مشکل  پراجیکٹ قدرے آسان ہو گئے۔

ان د‏‏ی اک دھی اے، ہیگتھ یونات، شیبا میڈیکل سینٹر وچ ڈاکٹر نيں۔

 سیاسی نظریات 
یہ مشہور قبضہ مخالف سماجی کارکن ڈاکٹر روخامہ مارٹن د‏‏ی کزن نيں۔

عادا یونات نے حماس دے تمام قیدیاں نو‏‏ں بغیر شرط رہیا کرنے د‏‏ی استدعا وی د‏‏ی اے کیونجے انہاں دا مننا اے کہ جے کوئی قیدی نئيں ہوݨ گے تاں فوجیاں نو‏‏ں اغوا کرنے دا جواز خود ہی ختم ہو جائے گا۔

 رکنیت 
یونتھ تھلے لکھے تنظیماں د‏‏ی ممبر نيں
 ریاست ہائے امریکا د‏‏ی نیشنل اکیڈیمی آف سائنسز
 امریکن اکیڈیم آف آرٹس تے سائنس
 اسرائیلی اکیڈیمی آف سائنسز اینڈ ہیومنٹیز
 یورپین اکیڈیمی آف سائنسز اینڈ آرٹ
 یورپین مالیکیولر بائیلوجی آرگنائزیشن

2014 وچ پروفیسر یونات نو‏‏ں پوپ فرانسس نے پونٹیفکل اکیڈیمی آف سائنسز دا عام رکن بنا دتا گیا۔

 ایوارڈ تے اعزازات 
 اسرائیل پرائز، 2002
 ہاروے پرائز
 میسری پرائز
 پال کیرر گولڈ میڈل
 ہاروٹز پرائز
 جارج فہیر دے نال کیمسٹری وچ وولف پرائز
 لائف سائنسز وچ روتھس چائلڈ پرائز
 البرٹ آئن سٹائن ورلڈ ایوارڈ آف سائنس
 کیمسٹری وچ نوبل پرائز، 2009
 ول ہلم ایکسنر میڈل، 2010
 ڈی لا سیلے یونیورسٹی د‏‏ی طرف تو‏ں اعزازی ڈاکٹریٹ د‏‏ی ڈگری، 2015
 جوزف فوریئر یونیورسٹی، فرانس د‏‏ی طرف تو‏ں اعزازی ڈاکٹریٹ د‏‏ی ڈگری  ، 2015
 میڈیکل یونیورسٹی آف لوڈز، پولینڈ د‏‏ی طرف تو‏ں اعزازی ڈاکٹریٹ د‏‏ی ڈگری
 یونیورسٹی آف واروک، برطانیہ د‏‏ی طرف تو‏ں اعزازی ڈاکٹریٹ د‏‏ی ڈگری

 حوالے 

 باہرلے جوڑ 

 The Official Site of Louisa Gross Horwitz Prize
 Weizmann Institute of Science, Yonath-Site
 Talk of Ada Yonath at the Origins 2011 congress

گٹھ:1939 دے جم
گٹھ:اسرائیلی امن پسند شخصیتاں
گٹھ:اسرائیلی حیا‏تی کیمیا دان
گٹھ:اسرائیلی سواݨیاں سائنسدان
گٹھ:اسرائیلی نوبل انعام یافتہ
گٹھ:اسرائیلی یہودی
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں سواݨیاں سائنس دان
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:تعہدی فلسطین وچ یہودی
گٹھ:تل ابیب دیاں شخصیتاں
گٹھ:سواݨی نوبل انعام یافتہ
گٹھ:سواݨیاں حیاتیات دان
گٹھ:ریاستہائے متحدہ د‏‏ی قومی اکادمی برائے سائنس دے ارکان
گٹھ:ماہرین قلمیات
گٹھ:وولف انعام برائے کیمیا وصول کنندگان
گٹھ:یروشلم دیاں شخصیتاں
گٹھ:یہودی امن پسند شخصیتاں
گٹھ:یہودی کیمیا دان
گٹھ:رائل سوسائٹی دے غیر ملکی ارکان
گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں سواݨیاں سائنس دان
گٹھ:نوبل انعام برائے کیمیاء وصول کنندگان
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل