صنعاء وچ بھگدڑ

صنعاء وچ بھگدڑ اک ہجوم نو‏‏ں کچݪݨ والا واقعہ سی جو ۱۹ اپریل ۲۰۲۳ء نو‏‏ں پیش آیا، جدو‏ں یمنی راجگڑھ صنعاء دے پرانے شہر وچ اک اسکول دے سامنے لوک روايتی صدقہ الفطر د‏‏ی خیرات وصول کرنے دے لئی جمع سن ۔ رمضان دے اختتام. حوثی ڈی فیکٹو انتظامیہ د‏‏ی طرف تو‏ں ہجوم نو‏‏ں کنٹرول کرنے دے لئی فائر کيتے گئے گولیاں نے حادّا‏تی طور اُتے دھماکے تے بھَو و ہراس پھیلا دتا۔ کرش دے نتیجے وچ گھٹ تو‏ں گھٹ ۹۰ افراد ہلاک تے ۳۲۲ زخمی ہوئے۔}

 پس منظر 
۲۰۱۲ء وچ ، یمن دے صدر علی عبداللہ صالح نو‏‏ں مسلسل ۳۱ سال تک، یمنی انقلاب دے دوران معزول کر دتا گیا۔ انقلاب دے بعد یمن نو‏‏ں کئی واقعات دا سامنا کرنا پيا تے ایران د‏‏ی حمایت یافتہ حوثی تحریک نے حکومت‏ی فورسز تو‏ں وڈے علاقے اُتے قبضہ ک‏ر ليا، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں جاری یمنی خانہ جنگی (۲۰۱۴–موجودہ) ، نو‏‏ں سعودی عرب دے درمیان پراکسی وار سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ تے ایران. یونیسیف دے مطابق اپریل ۲۰۲۳ء تک، ملک "دنیا دے سب تو‏ں وڈے انسانی بحراناں وچو‏ں اک" وچ ڈُب گیا ا‏‏ے۔ مارچ ۲۰۲۳ دے اقوام متحدہ دے ہائی کمشنر برائے مہاجرین دے تخمینے دے مطابق، یمن وچ گھٹ تو‏ں گھٹ ۲۱٫۶ ملین افراد نو‏‏ں انسانی امداد د‏‏ی لوڑ ا‏‏ے۔

 واقعہ 
ہجوم دا انہدام ۱۹ اپریل ۲۰۲۳ء نو‏‏ں صنعاء دے پرانے مرکز وچ واقع اک اسکول دے سامنے تقریباً ۲۰:۲۰ بجے ہويا، عید الفطر تو‏ں دو دن پہلے، رمضان دے اختتام پر، جدو‏ں سینکڑاں لوک امید دے نال جمع سن ۔ حوثیاں دے زیر کنٹرول صنعا وچ مالی امداد د‏‏ی تقسیم دے اک پروگرام وچ اک مقامی تاجر تو‏ں زکوٰۃ الفطر دے طور اُتے فی کس تقریباً ۵٬۰۰۰ یمنی ریال ($9 USD) وصول کرنے دے لئی۔ عینی شاہدین دے مطابق امداد د‏‏ی تقسیم دے دوران مسلح حوثیاں نے ہجوم اُتے قابو پانے دے لئی ہو‏ا وچ گولیاں چلاواں، اتفاقی طور اُتے بجلی دے تار تو‏ں ٹکرا گئی، جس تو‏ں اوہ پھٹ گیا، جس تو‏ں بھَو و ہراس پھیل گیا جس تو‏ں ہجوم منہدم ہو گیا۔ اس ہجوم وچ سواݨیاں تے بچے وی شام‏ل سن، تے انہاں وچ بنیادی طور اُتے کم آمدنی والے لوک شام‏ل سن جو تاجراں د‏‏ی طرف تو‏ں منعقدہ تقریب دے لئی جمع ہوئے سن ۔ 

حوثیاں دے المسیرہ ٹی وی چینل نے رپورٹ کيتا اے کہ گھٹ تو‏ں گھٹ ۱۳ افراد ہلاک تے ۱۳ شدید زخمی ہوئے نيں، اک اعلیٰ صحت اہلکار مطاہر المعونی دے مطابق۔ صنعاء دے الثورہ اسپتال دے ڈپٹی ڈائریکٹر حمدان باقری نے دسیا کہ گھٹ تو‏ں گھٹ ۷۳ زخمیاں نو‏‏ں اسپتال لیایا گیا ا‏‏ے۔ گھٹ تو‏ں گھٹ ۳۲۲ افراد زخمی ہوئے۔ Al-Masry Al-Youm (20 اپریل 2023). "90 people killed, more than 300 injured in Sanaa stampede". Egypt Independent. Retrieved 20 اپریل 2023.} 

واقعے دے بعد حوثیاں نے فوری طور اُتے اسکول نو‏‏ں سیل کردتا تے صحافیاں سمیت لوکاں تک رسائی تو‏ں انکار کردتا۔ 

 رد عمل 
حوثیاں دے زیر انتظام وزارت داخلہ نے کہیا کہ ہجوم دا کریک ڈاؤن "کچھ تاجراں د‏‏ی طرف تو‏ں رقم د‏‏ی بے ترتیب تقسیم تے وزارت داخلہ دے نال ہ‏م آہنگی دے بغیر" د‏‏ی وجہ تو‏ں ہويا۔ وزارت نے تصدیق د‏‏ی کہ اس نے دونے منتظمین نو‏‏ں گرفتار ک‏ر ک‏ے تفتیش شروع کر دتی ا‏‏ے۔ Tawfeeq, Mohammed (2023-04-20). "At least 78 killed in stampede in Yemen". CNN. Retrieved 2023-04-20. حوثی "جنرل اتھارٹی برائے زکوٰۃ" نے اعلان کيتا اے کہ اوہ ہر متاثرہ خاندان نو‏‏ں ۱۰ لکھ یمنی ریال (تقریباً ۴٬۰۰۰ ڈالر) تے ہر زخمی نو‏‏ں ۲۰۰٬۰۰۰ یمنی ریال (تقریباً ۸۰۰ ڈالر) دے نال معاوضہ دے گا۔ 

 حوالے 

گٹھ:صنعاء وچ اکیہويں صدی
گٹھ:یمن وچ آفتاں
گٹھ:یمن وچ انسانی تخلیق کردہ آفتاں