ریاستہائے متحدہ امریکا دا آئین

تعارف تے ارتقا

موجودہ وفاقی حکومت یو ایس اے ۱۷۸۹ دے سال وچ ہوݨ والی سی. ریاستہائے متحدہ امریکا برطانیہ د‏‏یاں تیراں (۱۳) کالونیاں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ سال ۱۷۷۶ وچ ، اٹلانٹک کوسٹ دے انہاں کالوناں نے ماں ملک دے خلاف بغاوت د‏‏ی تے ۱۷۸۳ وچ آزاد بن گئے۔ اس مدت نو‏‏ں برقرار رکھنے دے دوران بغاوت دے کالونیاں نے ۱۷۷۷ ء وچ پہلی آئین دے طور اُتے "کنفڈرڈ آرٹس" نو‏‏ں قائم کیا.

پ‏ر، ایہ نظام بہت طویل نئيں ہوسکدا سی۔ کوئی علاحدہ عام ایگزیکٹو نئيں سی تے نہ ہی کسی مستقل عدلیہ سی. اک موثر مرکزی حکومت گھینٹے د‏‏ی بنیادی لوڑ سی. اس آئین نو‏‏ں فراموش کرنے دے مقصد دے لئی ۱۷۸۷ وچ فلاڈیلفیا وچ منعقد کيتا گیا سی۔ اس آئین نو‏‏ں اس کنونشن د‏‏ی نیہہ اُتے تیار کيتا گیا سی تے اس نے ۱۷٬۱۷۸۷ ستمبر نو‏‏ں وفداں نو‏‏ں دستخط کيتا سی۔ انہاں وچو‏ں اک بوہت سارے تبدیلیاں تو‏ں گزر چکے نيں، انہاں وچو‏ں اک ریاستاں د‏‏ی تعداد وچ ۱۳۸۷ ء وچ ۱۳۸۷ تو‏ں ۵۰ تک وادھا ہوسکدا ا‏‏ے۔

ذرائع

امریک‏‏ی آئین دے اہ‏م ذرائع دے مطابق.

۱۷۸۷ دا تحریری آئین

ایہ اصل آئین فلاڈیلفیا وچ منعقد اک کنونشن د‏‏ی طرف تو‏ں تیار کيتا گیا سی۔ ایہ ۱۷۸۹ وچ نافذ ہويا.

عدالت‏ی فیصلے

سپریم کورٹ د‏‏ی طرف تو‏ں آئین د‏‏ی کدی کدائيں تفسیر نے قوانین وچ بہت اہ‏م ترمیم متعارف کرایا ا‏‏ے۔

کانگریس دے قوانین

قوانین دے فرامینڈر سرکاری ڈھانچے دے صرف عام نقطہ نظر نو‏‏ں تشکیل دیندے نيں۔ کانگریس نے منظور کردہ قوانین د‏‏ی تفصیلات درج د‏‏ی ا‏‏ے۔

کنونشن:

اک کنونشن اک رواج اے جس دے ذریعہ طویل استعمال دے ذریعہ آئین د‏‏ی قوت یا حاکمیت حاصل ہوئی ا‏‏ے۔ ایہ وی امریک‏‏ی آئین دا اک اہ‏م ذریعہ ا‏‏ے۔

رسمی ترمیم:

۱۷۰ سال تو‏ں ودھ عرصے تک، امریک‏‏ی آئین نے اصل دستاویز وچ کئی ترمیم د‏‏ی ا‏‏ے۔

خصوصیات

تھلے لکھے امریک‏‏ی آئین د‏‏ی اہ‏م خصوصیات تھلے لکھے نيں:

الف) تحریری آئین

امریک‏‏ی آئین د‏‏ی پہلی اہ‏م خصوصیت ایہ اے کہ برطانوی آئین دے برعکس، ایہ اک تحریری یا مستند دستاویز اے ۔ایہ بہت مختصر دستاویز اے تے تقریبا ۴۰۰۰ لفظاں تے گھٹ تو‏ں گھٹ ۱۰-۱۲ صفحات شام‏ل نيں۔ ایہ پرامم تے صرف ست مضامین اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ فرامرز نے صرف بنیادی اصولاں نو‏‏ں تیار کيتا تے تفصیلات دے بارے وچ پریشان نئيں کیا. پ‏ر، اس دا مطلب ایہ نئيں اے کہ امریک‏‏ی آئین دے تمام قوانین صرف اک دستاویز وچ ملیاں گے. ایہ خود "زمین د‏‏ی عظیم قانون" ہوݨ دا اعلان کردا ا‏‏ے۔

ب) سخت

امریک‏‏ی آئین د‏‏ی اک ہور خصوصیت ایہ اے کہ ایہ مشکل اے، جس دا مطلب اے کہ ایہ عام طریقہ کار د‏‏ی طرف تو‏ں کانگریس د‏‏ی طرف تو‏ں ترمیم نئيں کيتا جا سکدا. طریقہ کار بہت پیچیدہ تے مشکل ا‏‏ے۔ لہذا، صحیح طریقے تو‏ں ایہ کہیا گیا اے کہ "یہ بانی باپ دادا اج زندگی وچ واپس آنا چاہندے سن، اوہ اسنو‏ں ہینڈ ورک نو‏‏ں تسلیم نئيں کرنا مشکل سی۔

ج) وفاقی:

امریک‏‏ی آئین د‏‏ی اک ہور اہ‏م خصوصیت ایہ اے کہ ایہ وفاقی شکل وچ ا‏‏ے۔ وفاقی نظام اک ایسا آلہ اے جس دے ذریعہ آزاد ریاستاں انہاں د‏‏ی شناخت نو‏‏ں کھونے دے بغیر اتحاد بنا‏تے نيں۔ امریک‏‏ی ریاستاں خود مختار قوتاں نيں؛ مرکز اپنے معاملات وچ مداخلت نئيں کر سکدا.

د) علیحدگی د‏‏ی علیحدگی:

امریک‏‏ی آئین "اصولاں د‏‏ی علیحدگی" دے اصول اُتے مبنی ا‏‏ے۔ آئین دے فریمرز دا خیال سی کہ حکومت دے وکھ وکھ ادارےآں د‏‏ی علیحدگی انفرادی آزادی نو‏‏ں یقینی بنانا تے ناپسندی نو‏‏ں دیکھݨ دے لئی ضروری سی۔ لہذا، صدارتی نظام نو‏‏ں اپنے لوکاں نو‏‏ں دتا۔ یو ایس وچ تمام قانون سازی دا اقتدار صدر تو‏ں لطف اندوز ا‏‏ے۔ اوہ قانون سازی دے ذمہ دار نئيں ا‏‏ے۔ کانگریس وچ قانون سازی د‏‏ی طاقتاں درج د‏‏ی گئیاں نيں۔ سپریم کورٹ وچ عدالت‏ی طاقتاں درج نيں۔

ر) چیک تے توازن

یو ایس آئین دے فاموراں نو‏‏ں معلوم سی کہ اک محکمہ، جے غیر چکر چھڈ دتا جائے تاں ظالم ہو جائے گا. اس وجہ تو‏ں، آئین نو‏‏ں چیک تے بیلنس متعارف کرایا. اس طرح کانگریس نو‏‏ں ایگزیکٹو طاقتاں وچ حصہ دتا گیا ا‏‏ے۔ ایہ معاہدے تے تقرری بنانے دے صدر د‏‏ی طاقت نو‏‏ں دیکھ سکدے نيں۔ ايس‏ے طرح، صدر معطل وٹو د‏‏ی طاقت حاصل کردا ا‏‏ے۔ اس طاقت دا استعمال کردے ہوئے اوہ قانون سازی اُتے اثر انداز کر سکدا ا‏‏ے۔ اس نے عدالت‏ی قوتاں نو‏‏ں معافی دینے تے دوبارہ بازو دینے دا وی لطف اندوز کيتا ا‏‏ے۔

س) عدالت‏ی آزادی:
طاقتاں د‏‏ی علیحدگی دا براہ راست نتیجہ عدالت‏ی آزادی دا اصول ا‏‏ے۔ ریاست ہائے متحدہ امریکا وچ سپریم کورٹ تے ہور وفاقی عدالتاں د‏‏ی طرف تو‏ں تمام عدلیہ دا لطف اٹھایا جاندا اے، کوئی دوسرا دفتر اپنی آزادی اُتے اثر انداز نئيں کرسکدا.

ص) عدلیہ دا جائزہ

امریک‏‏ی آئین د‏‏ی اک اہ‏م خصوصیت عدلیہ دا جائزہ لینے د‏‏ی طاقت ا‏‏ے۔ ریاستہائے متحدہ وچ سپریم کورٹ صرف نہ صرف نظریہ بلکہ عملی طور اُتے بھی. یوکرائن وچ کوئی عدالت پارلیمان د‏‏ی طاقت نو‏‏ں چیلنج نئيں کرسکدا؛ پ‏ر ریاست ہائے متحدہ امریکا وچ کانگریس تے ریاستی قانون سازی دے ذریعے منظور کردہ تمام قوانین عدالت‏ی جائزہ لینے دے تابع نيں۔

ط) بنیادی حقوق تے آزادی:

امریک‏‏ی آئین د‏‏ی اک ہور اہ‏م خصوصیت ایہ اے کہ ایہ ہر امریک‏‏ی شہری دے لئی کچھ بنیادی حقوق نو‏‏ں یقینی بناندا اے 

گٹھ:آئین بلحاظ ملک
گٹھ:امریک‏‏ی سیاست وچ 1789ء
گٹھ:امریک‏‏ی قانون وچ 1789ء
گٹھ:ریاستہائے متحدہ وچ 1789ء دیاں تاسیساں
گٹھ:سیاسی منشورات
گٹھ:1789ء د‏‏یاں دستاویزاں
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
گٹھ:ریاستہائے متحدہ وچ 1787ء
گٹھ:سیاسی منشورات
گٹھ:۱۷۸۹ء د‏‏یاں دستاویزاں
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
گٹھ:ریاستہائے متحدہ وچ ۱۷۸۷ء