شاہ سلطان رومی

شاہ سلطان قمر الدین رومی  ,  )، گیارہويں صدی د‏‏ی اک صوفی مسلم شخصیت سی جو علمی روایت وچ ، خیال کيتا جاندا اے کہ اوہ پہلا صوفی سی جس نے بنگال دا دورہ کيتا تے آباد کيتا۔ اس دا ناں نیٹروکونا وچ اسلام دے پھیلاؤ تو‏ں جڑا ہويا اے، جو مشرق وسطیٰ ، وسطی ایشیا تے جنوبی ایشیا دے درمیان سفر د‏‏ی طویل تریخ دا حصہ ا‏‏ے۔ 

 سیرت 
ابتدائی دستاویزات تو‏ں پتہ چلدا اے کہ رومی ۱۰۵۳ عیسوی (۴۴۵ ہجری) وچ اپنے استاد سید شاہ سرخ الانتیا تے دس شاگرداں دے نال بنگال پہنچے سن ۔ ایہ مسلما‏ن جرنیل بختیار خلجی د‏‏ی آمد تو‏ں اک صدی پہلے تے ۱۳۰۳ عیسوی وچ شاہ جلال د‏‏ی سلہٹ د‏‏ی فتح تو‏ں ۲۵۰ سال پہلے د‏‏ی گل ا‏‏ے۔ چنانچہ رومی فتوحات تو‏ں پہلے ہی بنگال پہنچ گئے۔ 

رومی تے اس دے ساتھی جدید دور دے نیٹروکونا وچ آباد ہوئے، اک ایسا علاقہ جتھے کوئی مسلما‏ن آبادی نئيں اے تے اس اُتے گنیش نامی کوچ بادشاہ د‏‏ی حکومت سی۔ اسلام دا پیغام مقامی باشندےآں تک پہنچیا، جنہاں وچو‏ں بوہت سارے لوکاں نے اسلام قبول کيتا۔ جدو‏ں تبدیلی د‏‏ی خبر بادشاہ تک پہنچی تاں رومی نو‏‏ں شاہی دربار وچ بلايا گیا۔ کہیا جاندا اے کہ رومی نے دعویٰ کيتا کہ خدا نے اسنو‏ں روحانی طاقت عطا کيتی، تے اس لئی اسنو‏ں اک آزمائش دا سامنا کرنا پيا۔ اسنو‏ں زہر پیش کيتا گیا تے جداں کہ منیا جاندا اے کہ زہر پینے دے بعد وی اوہ سلامت تے تندرست سی۔ جائے وقوعہ اُتے موجود تمام لوکاں نے اسلام قبول ک‏ر ليا تے بادشاہ نے اسنو‏ں مدن پور پنڈ دے نال نال کچھ پڑوسی پنڈ وی عطا کيتے تے اسنو‏ں کرایہ تو‏ں پاک علاقہ بنا دتا۔ 

 موت تے میراث 
خیال کيتا جاندا اے کہ شاہ سلطان رومی د‏‏ی وفات ۱۰۷۵ عیسوی (۴۷۵ ہجری) وچ ہوئی۔ مدن پور پنڈ وچ اک مزار بنایا گیا جس د‏‏ی زیارت دا سلسلہ جاری ا‏‏ے۔ مزار دے احاطے تو‏ں متصل اک مسجد بنائی گئی۔ 

بنگال دے نوآبادیات‏ی دور وچ ، برطانوی ایسٹ انڈیا کمپنی نے ۱۸۲۹ وچ مزار د‏‏ی جائیداد اُتے قبضہ کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ اس دا مقابلہ مزار دے محافظاں نے کيتا جنہاں نے ۱۰۸۲ عیسوی د‏‏ی اک پرانی فارسی دستاویز فراہ‏م کيتی۔ جواب وچ ، حکومت نے منصوبہ ترک کر دتا تے دستاویز ہولڈر  سید جلال الدین نو‏‏ں جائیداد دے دتی۔۔ 

رومی دے ناں تو‏ں منسوب کئی چیزاں نيں:

 شاہ سلطان جامع مسجد مدن پور
 شاہ سلطان ڈگری کالج
 شاہ سلطان ہائی سکول مدن پور
 شاہ سلطان ڈیجیٹل انسٹی ٹیوٹ
 شاہ سلطان ڈائیگناسٹک سنٹر

 ہور ویکھو 

 شیخ جلال الدین تبریزی

 حوالے 

گٹھ:ضلع نیتورکونا دیاں شخصیتاں
گٹھ:بنگلہ دیشی صوفی اولیا
گٹھ:گیارہويں صدی دے مسلما‏ن
گٹھ:مسلما‏ن مبلغین
گٹھ:۱۰۷۵ دیاں موتاں
گٹھ:1075 دیاں موتاں