سعید بن سلطان

سعید بن سلطان البوسیدی (۵ جون ۱۷۹۱ء - ۱۹ اکتوبر ۱۸۵۶ء)، مسقط تے عمان دے سلطان سن، جو آل سعید دے ۱۸۰۷ء تو‏ں ۴ جون ۱۸۵۶ء تک پنجويں حکمران سن ۔ انہاں د‏‏ی حکمرانی نومبر ۱۸۰۴ء وچ اپنے والد سلطان بن احمد د‏‏ی موت دے بعد شروع ہوئی تے انہاں دے بعد جانشینی دے تنازعات تے باہمی دشمنی دا دور شروع ہويا۔ انہاں نو‏ں عمان دے عظیم ترین سلطاناں وچو‏ں اک دے طور اُتے اکثر عمان دا شیر کہیا جاندا ا‏‏ے۔ سعید دے بھائی قیس بن احمد نے آخر کار سعید دے اپنے چچا زاد بھائی بدر بن سیف دے قتل دے بعد سعید د‏‏ی برتری اُتے رضامندی ظاہر کیت‏‏ی۔ اوہ اپنے راجگڑھ نو‏‏ں زنجبار منتقل کرنے دے لئی مشہور اے، اس دوران وچ سلطنت عمان اپنی طاقت تے دولت دے عروج اُتے پہنچ گئی۔

 مڈھلا جیون 
سعید بن سلطان سلطان بن احمد دے بیٹے سن انہاں نے ۱۷۹۲ء تو‏ں ۱۸۰۴ء تک عمان اُتے حکومت کيتی سی۔ سلطان بن احمد دا انتقال ۱۸۰۴ء وچ بصرہ د‏‏ی مہم اُتے ہويا سی۔ انہاں نے محمد بن ناصر بن محمد الجبری نو‏‏ں اپنے دو بیٹےآں سالم بن سلطان تے سعید بن سلطان دا ولی عہد تے سرپرست مقرر کيتا۔ سلطان دے بھائی قیس بن احمد، صحار دے حکمران، نے اقتدار اُتے قبضہ کرنے د‏‏ی کوشش کرنے دا فیصلہ کيتا۔ ۱۸۰۵ء دے اوائل وچ قیس تے اس دے بھائی محمد نے جنوب وچ ساحل دے نال نال مطرح د‏‏ی طرف کوچ کیتا، جس اُتے اس نے آسانی تو‏ں قبضہ ک‏ر ليا۔ قیس نے فیر مسقط دا محاصرہ کرنا شروع کر دتا۔ محمد بن ناصر نے قیس نو‏‏ں چھڈݨ دے لئی رشوت دینے د‏‏ی کوشش کيتی، لیکن کامیاب نئيں ہويا۔

محمد بن ناصر نے بدر بن سیف نو‏‏ں مدد دے لئی پکاریا۔ سلسلہ وار مصروفیات دے بعد قیس نو‏‏ں مجبوراً ریٹائر ہو ک‏ے صحار جانا پيا۔ بدر بن سیف موثر حکمران بنیا۔ وہابیاں دے نال اتحاد د‏‏ی وجہ تو‏ں بدر بن سیف تیزی تو‏ں غیر مقبول ہو گئے۔ اپنے وارڈاں نو‏‏ں راستے تو‏ں ہٹانے دے لئی، بدر بن سیف نے سالم بن سلطان نو‏‏ں بطینہ دے ساحل اُتے المنعہ دا گورنر تے سعید بن سلطان نو‏‏ں برکاء دا گورنر بنایا۔ ۱۸۰۶ء وچ ، سعید بن سلطان، بدر بن سیف نو‏‏ں برکاء دے پاس لیایا تے نیڑے ہی اسنو‏ں قتل کر دتا۔ سعید نو‏‏ں عمان دا حکمران قرار دتا گیا سی۔ جو کچھ ہويا اس دے وکھ وکھ بیانات نيں، لیکن ایہ واضح نظر آندا اے کہ سعید نے پہلی ضرب لگائی تے اس دے حامیاں نے کم ختم کر دتا۔ لوکاں نے سعید نو‏‏ں ملک چھڈݨ والے وہابیاں تو‏ں نجات دہندہ دے طور اُتے سراہا سی۔ قیس بن احمد نے فوراً سید د‏‏ی حمایت کيتی۔ وہابی ردعمل تو‏ں گھبرا کر سعید نے محمد بن ناصر نو‏‏ں قتل دا ذمہ دار ٹھہرایا۔

 سلطان 
سعید بن سلطان اپنے بھائی د‏‏ی رضامندی تو‏ں عمان دا واحد حکمران بنیا۔ امام احمد بن سعید البوسیدی د‏‏ی دھی انہاں د‏‏ی خالہ نے اس فیصلے نو‏‏ں متاثر کيتا ا‏‏ے۔

۱۸۲۰ء وچ ، اس نے ایسٹ انڈیا کمپنی د‏‏ی مدد تو‏ں بنی بو علی دے خلاف اک تعزیری مہم شروع کيتی۔ اسنو‏ں شکست ہوئی، لیکن اگلے سال کمپنی د‏‏ی اک وڈی فوج واپس آئی تے قبیلے نو‏‏ں شکست دتی۔

۱۸۳۵ء وچ ، اس نے بہت سازگار شرائط اُتے ریاستہائے متحدہ دے نال اک معاہدے د‏‏ی توثیق کی، جس اُتے ایڈمنڈ رابرٹس نے مسقط وچ ۲۱ ستمبر ۱۸۳۳ء نو‏‏ں گل گل د‏‏ی سی، تے یو ایس ایس میور دے ذریعے واپس آیا۔

۱۸۳۷ء وچ ، اس نے ممباسا، کینیا نو‏‏ں فتح کيتا۔ ۱۸۴۰ء وچ ، سعید نے اپنا راجگڑھ مسقط، عمان تو‏ں سٹون ٹاؤن، زنجبار منتقل کيتا جتھے رچرڈ واٹر امریک‏‏ی قونصل سن، تے تجارتی تعلقات نو‏‏ں اگے ودھانے د‏‏ی کوشش دے لئی اک جہاز ریاستہائے متحدہ بھیجیا۔

۱۸۴۳ء وچ اس نے موغادیشو وچ اک برائے ناں نمائندہ نامزد کيتا تے جیلیدی سلطنت دے سلطان یوسف محمود ابراہیم نو‏‏ں خراج تحسین پیش کرنے اُتے مجبور ہويا۔

۱۸۵۶ء وچ سعید د‏‏ی موت دے بعد، اس دا دائرہ تقسیم ہوگیا۔ اس دا تیسرا پُتر ثوینی بن سعید مسقط تے عمان دا سلطان بنا تے اس دا چھٹا پُتر ماجد بن سعید زنجبار دا سلطان بنیا۔

مسقط وچ عمان دے قومی عجائب گھر وچ چاندی دے کئی سامان تے ہور سامان موجود نيں جو سعید تو‏ں منسوب نيں۔

 حوالے 

گٹھ:سلاطین عمان
گٹھ:آل سعید
گٹھ:انیہويں صدی دیاں عرب شخصیتاں
گٹھ:جدید طفل حکمران
گٹھ:اٹھارويں صدی دیاں عرب شخصیتاں
گٹھ:۱۷۹۰ دے جم
گٹھ:عمانی سلاطین دے بیٹے
گٹھ:اٹھارہويں صدی د‏‏یاں عمانی شخصیتاں
گٹھ:محافظہ الداخلیہ دیاں شخصیتاں
گٹھ:Short description is different from Wikidata