نبیسہ اُمل

نبیسہ اُمل (۳۰ جون ۱۹۳۰ – ۶ مئی ۲۰۲۳) کیرالہ ، ہندوستان نال تعلق رکھنے والی اک معلم، سماجی کارکن، تے کمیونسٹ پارٹی آف انڈیا (مارکسسٹ)کی سیاست دان سی۔ اوہ ملیالم وچ پوسٹ گریجویٹ ڈگری حاصل کرنے والی پہلی مسلم سواݨی سی۔ اوہ کھبے ڈیموکریٹک فرنٹ د‏‏ی حمایت تو‏ں آزاد امیدوار دے طور اُتے ۱۹۸۷ء وچ کازہ کوٹم اسمبلی حلقہ تو‏ں کیرالہ قانون ساز اسمبلی دے لئی منتخب ہوئیاں۔ 

 سیرت 
نبیسہ اُمل ۳۰ جون ۱۹۳۱ء نو‏‏ں کلانویلا، اٹنگل ، موجودہ کیرالہ دے ترواننت پورم ضلع وچ پیدا ہوئیاں، آسانومل دے پنج بچےآں وچ سب تو‏ں چھوٹی سی، جو کہ بھوتھاپنڈی، تمل ناڈو دے رہنے والے نيں، تے اک پولیس کانسٹیبل خدر معدن۔  اٹنگل گورنمنٹ گرلز ہائی اسکول وچ تعلیم حاصل کرنے دے بعد، نبیسہ امل نے ملیالم وچ اقتصادیات، سیاست تے تریخ د‏‏ی تعلیم حاصل کردے ہوئے ترواننت پورم سواݨیاں کالج تو‏ں بی اے تے ایم اے د‏‏ی ڈگریاں حاصل کیتیاں۔ اوہ ملیالم وچ پوسٹ گریجویٹ ڈگری حاصل کرنے والی پہلی مسلم سواݨی سی۔  نبیسا نے نیڈومانگاڈ نال تعلق رکھنے والے اک سپاہی حسین کنجو نال شادی کيتی، جدو‏ں اوہ ترواننت پورم ویمنس کالج وچ اپنی یونیورسٹی تو‏ں پہلے د‏‏ی تعلیم حاصل کر رہ‏ی سی۔ جوڑے دے چھ بچے سن ۔ 

 کیریئر 
۱۹۵۵ء وچ ، اپنی تعلیم دے بعد، نبیسہ نے تیسری جماعت د‏‏ی جونیئر لیکچرر دے طور اُتے اپنے الما میٹر وچ شمولیت اختیار کيتی۔ اس دے بعد اس نے کیرالہ دے پنج ضلعے دے ست کالجاں وچ بطور لیکچرار کم کيتا تے بعد وچ اسنو‏ں گورنمنٹ کالج ملاپورم وچ پرنسپل دے عہدے اُتے ترقی دتی گئی۔ اس دے بعد نبیسہ سواݨیاں دے کالج وچ واپس آگئياں، جتھے اوہ پہلے پروفیسر بنیاں، فیر ملیالم دے شعبہ د‏‏ی سربراہ، تے فیر پرنسپل بنیاں۔ نبیسہ کالج وچ ملیالم سیکشن د‏‏ی پہلی سواݨی پرنسپل سی۔  اوہ ۱۹۸۶ء وچ بطور پرنسپل ریٹائر ہوئیاں۔  نبیسہ جدو‏ں تو‏ں اسکول وچ سی تب تو‏ں ہی اک خطیب سی۔ EMS Namboodiripad نے اودو‏ں شرعی تنازعہ دے دوران انہاں د‏‏ی تقریراں سننے دے بعد انہاں نو‏ں کیرالہ قانون ساز اسمبلی وچ حصہ لینے د‏‏ی دعوت دتی۔ اس نے کھبے ڈیموکریٹک فرنٹ د‏‏ی حمایت تو‏ں آزاد امیدوار دے طور اُتے ۱۹۸۷ وچ کازہ کوٹم اسمبلی حلقہ تو‏ں کیرالہ قانون ساز اسمبلی دے لئی انتخاب لڑیا تے منتخب ہوئی۔  لیکن ۱۹۹۱ دے انتخابات وچ ، اس نے لیفٹ ڈیموکریٹک فرنٹ د‏‏ی امیدوار دے طور اُتے مقابلہ کیتا، تے کمیونسٹ مارکسسٹ پارٹی دے ایم وی راگھون تو‏ں ہار گئياں۔  ۱۹۹۵ وچ ، اوہ نیڈومانگاڈ میونسپل کارپوریشن دے لئی منتخب ہوئیاں تے چیئرپرسن بن گئياں۔  نبیسا نے ریاستی منصوبہ بندی مشاورتی کمیٹی، آئی ایم جی گورننگ باڈی، کیرالہ دے امتحانی بورڈ تے ایم جی یونیورسٹیاں، پبلک لائبریری کمیٹی، پبلک انڈر ٹیکنگ کمیٹی، تے کیرالہ پی ایس سی سوال سازی کمیٹی د‏‏ی رکن دے طور اُتے وی خدمات انجام دتیاں۔ 

 اعزازات تے اعزازات 
۲۰۰۰ء وچ انہاں نو‏ں سواݨیاں نو‏‏ں بااختیار بنانے دے لئی مرکزی حکومت دے ایوارڈ تو‏ں نوازیا گیا۔ 

 وفات 
امل دا انتقال ۹۱ سال د‏‏ی عمر وچ ۶ مئی ۲۰۲۳ء نو‏‏ں نیڈومانگاڈ دے پاتھمکلو وچ واقع اپنی رہائش گاہ اُتے ہويا۔ 

 حوالے 

گٹھ:ضلع تریوینڈرم دیاں شخصیتاں
گٹھ:مئی 2023ءگٹھ:2023 دیاں موتاں
گٹھ:1930 دے جم
گٹھ:کیرلا
گٹھ:کیرلا تو‏ں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:کیرلا تو‏ں راجیہ سبھا دے ارکان
گٹھ:مئی ۲۰۲۳ءگٹھ:۲۰۲۳ دیاں موتاں
گٹھ:۱۹۳۰ دے جم