سید منور ہاشمی

ڈاکٹرسید منور ہاشمی پاکستان دے نامور نقاد، ادیب ،محقق، شاعر، نشرکار، دانشور ،ماہرِ تعلیم تے ماہر اقبالیات نيں۔

 پیدائش 
سید منور ہاشمی یکم جنوری 1957ء نو‏‏ں ساہیوال، پنجاب وچ پیدا ہوئے۔ والد دا ناں عبد اللطیف شاہ سی۔Bio-bibliography.com – Authors
 تعلیم 
منور ہاشمی نے ایم اے (اردو) ملتان یونیورسٹی تو‏ں تے پی ایچ ڈی اردو ادب د‏‏ی سند سندھ یونیورسٹی تو‏ں حاصل کيتی۔ انہاں دے تحقیقی مقالہ دا موضوع تھااقبال د‏‏ی اردو شاعری وچ فطرت نگاری۔ ہور ڈاکٹر منور ہاشمی نے بی ایڈ د‏‏ی وی ڈگری حاصل کيتی ہوئی ا‏‏ے۔
 تدریس 
وہ شعبۂ صحافت و ادب دے نال نال شعبۂ تعلیم وچ وی وسیع تجربہ رکھدے نيں۔ اوہ تقریباً 24 سال تو‏ں شعبۂ تدریس تو‏ں وابستہ نيں تے اج بھݪک نادرن یونیورسٹی نوشہرہ وچ پروفیسر شعبۂ اردو د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دے رہے نيں۔ اوہ نہ صرف اقبالیات تے اردو ادب دے لئی ایم فل تے پی ایچ ڈی دے مقالہ جات د‏‏ی نگرانی فرماندے نيں بلکہ خود انہاں د‏‏ی شخصیت اُتے وی بوہت سارے طلبہ نے ایم فل تے پی ایچ ڈی دے تحقیقی مقالے پیش کيتے نيں۔
بحیثیت محقق ڈاکٹر منور ہاشمی دے تحریر کردہ مقالہ جات ہائیر ایجوکیشن کمیشن تو‏ں منظور شدہ جریدے وچ بکثرت شائع ہوئے نيں، ہور بیرونِ ملک وی وکھ وکھ بین الاقوامی جریدے وچ انہاں دے مضامین شائع ہُندے رہندے نيں۔

 2017ء تک د‏‏ی مصروفیات 
 شعبہِ ابلاغ وچ خدمات 
 ڈپٹی ایڈیٹر، روزنامہ زمانہ، کوئٹہ( 1980 تو‏ں 1982 )
 ایڈیٹر، روزنامہ میزان کوئٹہ(1981 تو‏ں 1982)
 ایڈیٹر، ہفت روزہ قندیل، لاہور
 سینئیر سب ایڈیٹر، روزنامہ نوائے وقت، راولپنڈی ( 1982 تو‏ں 1983)
 انچارج پروگرامز، ریڈیو پاکستان( ادبی پروگرامز، کرنٹ افئیرز سیکشن، دڑامہ سیکشن، گفتگو/ مباحثہ سیکشن، نوجواناں دے پروگرام)
 سینئیر پروڈیوسر ریڈیوپاکستان راولپنڈی / اسلام آباد (1983 تو‏ں 1993)
 ایڈیٹر انہاں چیف، القلم، جدہ، متحدہ عرب امارات( 2004 تو‏ں 2005)
 ایڈیٹر انہاں چیف، دنیائے اردو، اسلام آباد ( 2004 تو‏ں 2005)
 ڈائریکٹر پلاننگ اینڈ ریسرچ ای، ٹی، این /ایسٹرن ٹیلی ویژن نیوز(2006 تو‏ں 2007)
 منیجنگ ڈائریکٹر روز ٹیلی ویژن، اسلام آباد (2007 تو‏ں 2009)
 گروپ ایڈیٹر،پاکستان گروپ آف نیوز پیپرز( 2007 تو‏ں 2009 )

 تعلیمی خدمات 
 صوبائی سکاؤٹس اورگنائزر بلوچستان ( 1978 تو‏ں 1981)
 ایسوسی ایٹ پروفیسر، پاکستان ایمبیسی کالج، جدہ ( 1993 تو‏ں 2006)
 وزٹنگ پروفیسر مدینہ یونیورسٹی، مدینہ، عرب امارات( 2002 تو‏ں 2003)
 وزٹنگ پروفیسر کنگ عبد العزیز یونیورسٹی، جدہ، عرب امارات( 2002 تو‏ں 2003)
 وزٹنگ پروفیسر، علامہ اقبال اوپن یونیورسٹی، اسلام آباد( 2003 تو‏ں 2004 )
 وزٹنگ پروفیسر شعبہ اُردو، وفاقی اردو یونیورسٹی اسلام آباد( 2007 تو‏ں 2009)
 اسٹنٹ پروفیسر شعبہ اُردو، وفاقی اردو یونیورسٹی اسلام آباد( 2009 تو‏ں 2017 )

 رکنیت و صدارت 
 رکن، ایگزیکٹو کونسل پاکستان رائٹرز گلڈ
 سربراہ، عالمی اردو مرکز، جدہ
 سابقہ رکن، ایڈوائزری کونسل علامہ اقبال اوپن یونیورسٹی، اسلام آباد
 رکن نصاب کمیٹی، علامہ اقبال اوپن یونیورسٹی، اسلام آباد
 رکن قومی نصاب کمیٹی ( تشکیل کردہ وزیرِ اعظم پاکستان )
 سابقہ رکن ریویو کمیٹی، نیشنل لینگویج اتھارٹی، اسلام آباد
 قومی تے بین الاقوامی مشاعراں اوراندرون ملک و بیرون ملک ادبی کانفرنسز وچ شرکت
 اندرون ملک و بیرون ملک تعلیمی سیمینار / ورکشاپس وچ شرکت
 ادبی، تحقیقی اور، سماجی موضوعات اُتے قومی سطح اُتے اہمیت دے آرٹیکلز د‏‏ی موقر قومی جریداں وچ اشاعت
 رکن، حلقہ ارباب ذوق۔ اسلام آباد

 منتخب کلام 

<div style='text-align: center;'>
غزل دے اشعار

<div style='text-align: center;'>
غزل دے اشعار

 لکھتاں 

1۔ سوچ دا صحرا (1980)غزلاں ،نظماں2۔ غزل اے غزل( کلیاتِ غزل ) 3۔ نخلستان (1988)حکایاتِ ہاشمی4۔ انتخابِ کلام حکیم مومن خان مومن(مرتبہ)‘ 2015 ڈاکٹر منور ہاشمی د‏‏ی مرتب کردہ کتاب ’’ انتخابِ کلام مومن‘‘ شائع ہو گئی | Sada-e-Librarian5۔ کرب آگہی (1983)غزلاں6۔ نورِ ھدایت ( سیرت النبی ) 7۔ پردیسی د‏‏ی چي‏تا (1990) ناولٹ8۔ عملی صحافت (جامعاندی نصاب)9۔ بے ساختہ (1995)غزلاں10۔ تجزیات ( تحقیقی مقالہ جات )11۔ لوح وی تاں قلم وی تاں (1999)نعتیہ مجموعہ12۔ مصورِ فطرت اقبال تے انہاں دے معاصرین13۔ نیند پوری نہ ہوئی (2005) غزلاں14۔ اقبال دے اثرات معاصرین اُتے ( زیر طبع )15۔ اقبال د‏‏ی شاعری وچ فطرت نگاری ( زیر طبع )

 ایچ ای سی دے منظور شدہ تحقیقی جریدے وچ مضامین د‏‏ی اشاعت 
 ادارے دا نام جریدہ دا نام عنوانپنجاب یونیورسٹیبازیافت1۔ مجید امجد د‏‏ی غزل

2۔ ادب معاشرہ تے وحدت فکر

3۔ شبلی تے حالی دے فکری اشتراکاتایرانی ثقافتی قونصلیتپیغام آشنا4۔ شکوہ جواب شکوہ، تجزیا‏تی مطالعہ

5۔ غالب دے فارسی خطوط د‏‏ی تدوین

6۔ جدید اردو مرثیے دا نقش اول

7۔ اقبال دا فلسفہ خودی تے ڈاکٹر شریعتی جی سی یونیورسٹیزبان و ادب8۔ اقبال دا تصور فطرت

9۔ شعر اقبال وچ عشق دا مفہوماسلامیہ کالج یونیورسٹیآرٹ اینڈ، لیٹرز10۔ حسرت موہانی اُتے اقبال دے اثرات

11۔ میرا جی بطور غزل گوہزارہ یونیورسٹیادراک12۔ نثری نظم تجزیا‏تی مطالعہ نملدریافت13۔ فراق د‏‏ی شاعری اُتے اقبال دے اثرات  الحمد یونیورسٹی، اسلام آبادالحمد14۔ مرثیئے دے تیسرے دبستان دا نقیب وفاقی اردو یونیورسٹی، اسلام آبادوفاقین15۔ مرثیئے دے تیسرے دبستان دا سب تو‏ں وڈا شاعر
  ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔16، 17 کتاب تجزیات مساوی دو تحقیقی مضامین
  ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ہور جریدے وچ سینکڑاں مضامین تے کالم

 بیرون ملک مضامین د‏‏ی اشاعت 
 جریدہ دا نام عنواندنیائے اردو، جدہ، سعودی عرب 1۔ قتیل شفائی دا فن

2۔ اقبال تے مسجد قرطبہنیا ادب، بنگلور، انڈیا3۔ اقبال تے معروف ادبی نظریاتکوہسار، جورنل جبل پور، انڈیا4۔ اردو غزل وچ ہیئت دے تجربات

 ایوارڈز 
1۔ نشانِ اردو2۔ رومی ایوارڈ 3۔ بولان ایوارڈ4۔ اہلِ قلم ایوارڈ5۔ دھن چوراسی ایوارڈ6۔ بہترین استاد 7۔ نشانِ فضیلت /سفیر علم و فضیلت8۔ محسنِ اردو ایوارڈ9۔ نشانِ جامعہ ( سندھ یونیورسٹی)10۔ ایشین آرٹ ایوارڈ11۔ نشانِ اقبال/اقبال ایوارڈ12۔ نشانِ کارکردگی ایوارڈ ( وفاقی اردو یونیورسٹی )13۔ علامہ اقبال انٹرنیشنل ائیر پورٹ لاہورکا ناں رکھنے دا ایوارڈ

 خطابات 
ڈاکٹر منور ہاشمی نو‏‏ں انہاں د‏‏ی ادبی خدمات دے باعث وکھ وکھ ادبی تنظیماں تو‏ں وکھ وکھ موقعاں اُتے تھلے لکھے خطابات ملے نيں ۔
1۔ محسنِ اردو2۔ خادمِ اردو 3۔ اردو ادب دا شیخ سعدی4۔ سفیرِ ادب5۔ استاذالاستاداں

 ڈاکٹر منور ہاشمی د‏‏ی شخصیت و فن اُتے تحقیقی مقالات 
 منور ہاشمی ( فن تے شخصیت ) پی، ایچ، ڈی( زیرِ تحقیق)بھاگل یونیورسٹی، بھارت
 منور ہاشمی بطور غزل گو(ایم فل ) جی، سی یونیورسٹی، فیصل آباد ( زیرِ تحقیق)
 منور ہاشمی د‏‏ی غزل وچ سماجی شعور، رفاہ یونیورسٹی، فیصل آباد
 منور ہاشمی بطور شاعر( ایم فل ) علامہ اقبال اوپن یونیورسٹی ،اسلام آباد
 منور ہاشمی (شخصیت تے فن )، وفاقی اردو یونیورسٹی، اسلام آباد، 2007

 ہور پڑھو 
 حمیرا جمیݪ

 حوالے 

گٹھ:1957 دے جم
گٹھ:ویہويں صدی دے پاکستانی شاعر
گٹھ:پاکستانی اردو شاعر
گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں
گٹھ:ریڈیو براڈکاسٹر
گٹھ:ساہیوال دیاں شخصیتاں

گٹھ:ماہرین اقبالیات