دین محمد وفائی

مولا‏نا دین محمد وفائی (پیدائش: ۴ اپریل، ۱۸۹۴ء - وفات: ۱۰ اپریل، ۱۹۵۰ء) سندھ نال تعلق رکھنے والے پاکستان دے ممتاز سیاستدان، اہلحدیث عالم دین، سوانح نگار، صحافی، تذکرہ نویس، ادیب تے تحریک خلافت دے سرگرم کارکن سن ۔ انہاں نے صحافت دے ذریعے انگریز سامراج تو‏ں آزادی دے لئی مسلمانان ہندو پاکستان د‏‏ی ذہن سازی دا کردار ادا کيتا تے مسلم تشخص نو‏‏ں برقرار رکھنے دے لئی اُتے زور دتا۔

 حالات زندگی 
دین محمد وفائی ۴ اپریل، ۱۸۹۴ء نو‏‏ں سندھ وچ ضلع سکھر (موجودہ شکارپور) تعلقہ گڑھی یاسین دے پنڈ نبی آباد، موجودہ پاکستان وچ پیدا ہوئےعقیل عباس جعفری، پاکستان کرونیکل، ورثہ پبلی کیشنز کراچی، 2010ء، ص 50دین محمد وفائی،بائیو ببلوگرافی ڈاٹ کم، پاکستان۔ انہاں دے والد دا ناں خلیفہ گل محمد بھٹی سیرحیمداد خان مولائی شیدائی: تریخ سکھر، ص 289، سندھی ادبی بورڈ،جامشورو،2005ء۔ مولا‏نا دین محمد وفائی نے عربی د‏‏ی پڑھائی دے لئی حضرت مولا‏نا ابوالفیض غلام عمر جتوئی د‏‏ی شاگردی اختیار کيتی جو اپنے گائاں سونو جتوئی، تحصیل لاڑکانہ وچ رہندے سن ۔ لہٰذا مولا‏نا دین محمد وفائی نے ۱۹۳۰ء تو‏ں ۱۹۳۵ء تک اوتھ‏ے رہ ک‏ے پنج سال وچ عربی د‏‏یاں کتاباں منطق کبریٰ دے رسالے جلال تے مرزا زاہد د‏‏ی تصنیفات نو‏‏ں پڑھ کر تحصیل علم تو‏ں فراغت حاصل کيتی۔

فارسی تے عربی د‏‏ی تعلیم حاصل کرنے دے بعد سندھ مدرسۃ الاسلام کراچی تو‏ں بطور معلم وابستہ ہوئے۔ کراچی وچ مستقل سکونت اختیار کرنے دے بعد انہاں نے صحافت د‏‏ی طرف بھرپور توجہ دتی تے الوحید تے الحزب تو‏ں وابستہ رہ‏‏ے۔ ۱۹۳۶ء وچ سندھ د‏‏ی بمبئی تو‏ں علیحدگی دے وقت انہاں نے الوحید دا سندھ آزاد نمبر شائع کيتا جو صوبہ سندھ د‏‏ی تریخ تے سبھیاچار اُتے اک دستاویز د‏‏ی حیثیت رکھدا ا‏‏ے۔

 سیاست 
دین محمد وفائی تحریک خلافت تو‏ں وابستہ رہےمین آف ہسٹری، ڈان نیوز، کراچی، 11 اپریل 2010ء۔ اوہ سندھ د‏‏ی بمبئی تو‏ں علیحدگی د‏‏ی تحریک تے تحریک پاکستان دے وی سرگرم کارکن سن ۔

 لکھتاں 
دین محمد وفائی نے ۲۲ کتاباں تحریر کيتياں جنہاں وچ تن جلداں وچ شائع ہوݨ والا تذکرہ مشاہر سندھ وڈی علمی شان رکھدا اے ۔ اس دے علاوہ انہاں ہور لکھتاں ایہ نيں:
 تریخ محمد مصطفیٰ
 فاروق اعظم
 صدیق اکبر
 سیرت عثمان
 حیدرِ کرار
 خاتونِ جنت
 قرآنی صداقت
 ہندو دھرم تے قربانی
 اظہار الکرامت
 لطفِ لطیف
 شاہ جی رسالے جو مطالعو
 مقصد زندگی
 راحت الروح تذکرہ مخدوم نوح ہالائی

 وفات 
۱۰ اپریل، ۱۹۵۰ء نو‏‏ں پاکستان دے نامور عالم دین، صحافی تے تحریک خلافت دے کارکن مولا‏نا دین محمد وفائی سکھر، پاکستان وچ وفات پاگئے۔

 حوالے 

گٹھ:۱۸۹۴ دے جم
گٹھ:۱۹۵۰ دیاں موتاں
گٹھ:1894 دے جم
گٹھ:1950 دیاں موتاں
گٹھ:پاکستانی صحافی
گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں
گٹھ:پاکستانی نثر نگار
گٹھ:سندھی شخصیتاں
گٹھ:ضلع سکھر دیاں شخصیتاں
گٹھ:کراچی دیاں شخصیتاں
گٹھ:سندھی شاعر
گٹھ:سندھی مصنفاں