چنتپورنی

چنتپورنی ہماچل پردیش دے اونا ضلعے دا اکّ چھوٹا جیہا قصبہ اے جو کہ ۴۰ دے قریب اے کلومیٹر (۲۵ میل) اونا دے اتر ول، بھارت دے پنجاب راج دی سرحد توں دور نہیں۔ اچائی لگبھگ ۹۷۷ میٹر (لگبھگ ۳٬۲۰۰ پھٹّ) اے۔ ایہہ ماں چنتپرنی مندر دا گھر اے جو بھارت وچ طاقت پیٹھاں وچوں اکّ وجوں اکّ پرمکھ تیرتھ تھاں اے۔ چنتپرنی، ہماچل پردیش وکھے ہندو ونشاولی دے رجسٹر اتھے رکھے گئے ہن۔ چنتپرنی دے اتر مغربی ہمالیہ ہن۔ چنتپرنی بہت ہیٹھلے شوالک (جاں شوالک) سیما دے اندر واقع اے۔

مندر وچ چنتپرنی طاقت پیٹھ (چھنمسٹک طاقت پیٹھ) اے۔ 

شکتیپیٹھ دے پچھے دی کہانی طاقت روایت دا حصہ اے جو دیوی ستی دے آتم-داہ دی کہانی دسدی اے۔ وشنوں نوں اپنے سریر دے ۵۱ انگ کٹنے پئے، جو دھرتی اُتے ڈگے اتے پوتر تھاں بن گئے۔

چھنمستا دیوی دی کہانی ڈریکٹ طور اُتے چنتپرنی وچ طاقت روایت دا حصہ اے۔ اتھے، چھنمستا دی وضاحت کٹے ہوئے سر والے اتے نال ہی متھے والے وجوں کیتی گئی اے۔

 پرانے مول 
جدوں بھگوان وشنوں نے ماں ستی دی بلدی ہوئی دیہہ نوں ۵۱ ٹکڑیاں وچ ونڈیا تاں جو بھگوان شو شانت ہو جان اتے اس دے تانڈو نوں روک سکن، ایہہ ٹکڑے برصغیر وچ وکھ-وکھ تھاواں اُتے کھلرے گئے سن۔ ایہہ منیا جاندا اے کہ ستی دا سر اس تھاں اُتے ڈگیا سی اتے اس طرحاں اسنوں ۵۱ طاقت پیٹھاں وچوں سبھ توں اہم منیا جاندا اے۔

چنتپرنی وچ رہن والی دیوی نوں چھنمستکا دے نام نال وی جانیا جاندا اے۔ مارکنڈیی پران دے مطابق، دیوی چنڈی نے اکّ بھیانک لڑائی توں بعد دینتاں نوں ہرایا پر اس دیاں دو یوگنی اتپتی (جیا اتے وجیا) اجے وی ہور خون دیاں پیاسیاں سن۔ دیوی چنڈی نے جیا اتے وجے دی ہور خون دی پیاس بجھاؤن لئی اپنا سر وڈھّ دتا۔

اسنوں عام طور اُتے اپنے ہتھ وچ اپنا کٹیا ہویا سر پھڑیا دکھایا گیا اے، اسدی گردن دیاں دھمنیاں وچوں خون دی اکّ دھارا پیندی اے، جدوں کہ اس دے پاسے دو ننگیاں یوگنیاں ہن، جیہناں وچوں ہر اکّ خون دی اکّ ہور دھارا پیندی اے۔

چھنمستا، سر رہت دیوی، مہان برہمنڈی طاقت اے جو سہرد اتے وقف یوگی نوں اس دے من نوں بھنگ کرن وچ مدد کردی اے، جس وچ سارے پوروَ-تجزیہ وچاراں، لگاو اتے عادتاں نوں خالص برہم فکر وچ شامل کیتا جاندا اے۔ سر نوں وڈھنا سریر توں من نوں وکھ کرن دا سجھاء دندا اے، جو کہ بھوتک سریر دیاں بھوتک سیماواں توں فکر دی آزادی اے۔

پرانک پرمپراواں دے مطابق، چھنمستکا دیوی دی چار سمتاں وچ شو-ردر مہادیو ولوں سرکھیا کیتی جاوے گی۔ اتھے چار شو مندر ہن - مشرق وچ کلیشور مہادیو، پچھم وچ نرین مہادیو، اتر وچ مچکند مہادیو اتے دکھن وچ شوباڑی - جو کہ چنتپرنی توں لگبھگ برابر دوری اُتے ہن۔ ایہہ چنتپرنی نوں چھنمستکا دیوی دا نواس تھاں وی مندا اے۔

 چنتپرنی مندر اکّ طاقت پیٹھ دے روپ وچ 
چنمستکا دیوی آتم-بلیدان دا اکّ برہم روپ اے اتے اتھے چنتپرنی شری ولوں اکّ شکتیپیٹھ منیا جاندا اے۔ دکش یگّ اتے ستی دے آتمداہ دی کہانی طاقت پیٹھاں نوں پسندیدہ کہانی اے۔ طاقت پیٹھ طاقت دے پوتر استھان ہن جو اکّ کہانی نال جڑے ہوئے ہن جو ستی دیوی دی لاش دے سریر دے انگاں دے ڈگن بارے دسدی اے، جدوں بھگوان شو نے اسنوں چکّ لیا اتے دکھ وچ بھٹک گئے۔ سنسکرت وچ ۵۱ اکھراں نال ۵۱ شکتیپیٹھ جڑے ہوئے ہن۔ منیا جاندا اے کہ اس تھاں اُتے ستی دیوی دے پیر پئے سن 

 مندر بارے 
ماں چنتپرنی دیوی نوں وقف ایہہ مندر ضلع اونا دی انب تحصیل دے پنڈ چنتپرنی وچ واقع اے۔ ; ہماچل پردیش ۔

صدیاں توں اس شکتیپیٹھ اُتے ماں شری چھنمستکا دیوی دے چرن کملاں وچ ارداس کرن لئی عقیدت مند آؤندے رہے ہن۔

اوہ اپنے نال سنسارک چنتاواں لے کے آؤندے ہن اتے دیوی توں آشیرواد لیندے ہن۔

ایہہ منیا جاندا اے کہ جیکر کوئی ایمان داری نال دیوی توں کجھ منگدا اے، تاں اچھا پوری ہو جاندی اے۔

پوتر استھان توں علاوہ، چنتپرنی اتے اس دے آلے-دوآلے گھمن-پھرن، اندرونی اتے باہری سرگرمیاں لئی کجھ بہت ہی سندر تھاں ہن۔

چنتپرنی سڑکاں راہیں بہت چنگی طرحاں جڑی ہوئی اے۔ کوئی وی اتھے مذہبی سفر لئی، چھٹی اُتے جاں دوواں لئی آ سکدا اے۔ لوک اتھے ویلے دا آنند ماندے ہن اتے سدیوی یاداں نال واپس آؤندے ہن۔

 اتہاس 
پٹیالے ریاست دے اکّ براہمن پنڈت مائی داس نے عام طور اُتے ۱۲ پیڑھیاں پہلاں چھپروہ پنڈ وچ ماں چنتپرنی دیوی دے اس استھان دا قیام کیتا منی جاندی اے۔ ویلے دے نال ایہہ تھاں چنتپرنی دے نام توں مشہور ہو گیا۔ اس دے ونشج اجے وی چنتپرنی وچ رہندے ہن اتے چنتپرنی مندر وچ پوجا اتے پوجا کردے ہن۔ ایہہ ونشج مندر دے سرکاری پجاری ہن۔

 ہندو ونشاولی ریکارڈ 
چنتپرنی وکھے ہندو ونشاولی رجسٹر پنڈتاں ولوں اتھے رکھے گئے عقیدت منداں دے ونشاولی رجسٹر ہن۔ Tracing your Asian roots  www.overseasindian.in.Hindu Pilgrimage Marriage Records  www.movinghere.org.uk۔10 Places Across The World That Help You Trace Your Ancestors ، India Times, 29 جنوری 2016. اس پوتر تھاں اُتے ہندو تیرتھ سفر اتے ویاہ دے ریکارڈ وی رکھے جاندے سن۔ یوٹا، یوئیسئے دی ونشاولی سوسائٹی (جیئیسیو) نے ہردوار اتے کئی ہور ہندو تیرتھ تھاںاں لئی مائیکروفلم کیتے ہندو تیرتھ تھاںاں دے ریکارڈ بنائے ہن۔ ہریک تھاں اُتے واقع پجاری (پنڈت) ہریک عقیدت مند دا نام، متی، گھر-شہر اتے سفر دا مقصد درج کرنگے۔ ایہناں رکارڈاں نوں پروار اتے جدی گھر دے مطابق سموہبدھّ کیتا گیا سی۔ جیئیسیو دے قبضے وچ ہردوار، کروکشیتر، پہووا، چنتپرنی، جوالاپر اتے جوالامکھی شامل ہن۔ 

 ارداساں کردے ہن 
کووڈ-۱۹ مہاماری دے کارن ماں شری چنتپرنی دیوی مندر ہن ۱۰ ستمبر ۲۰۲۰ توں سویرے ۹ وجے توں شام ۷ وجے تک کھلا رہے گا۔

ہماچل پردیش سرکار نے ۱۰ ستمبر، ۲۰۲۰ توں مذہبی تھاںاں نوں جنتا لئی کھولن دی منظوری دے دتی اے۔ بولی، کلا اتے سبھیاچار ڈیپارٹمنٹ، ہماچل پردیش نے مذہبی تھاںاں وچ عقیدت منداں دی آواجائی نوں نیمت کرن لئی ہیٹھاں دتے دشا-نردیش جاری کیتے ہن۔

ہر روز صرف ۵۰۰ عقیدت منداں نوں ہی مندر وچ داخل ہون دی اجازت ہوویگی۔ سارے عقیدت منداں نوں اروگیا سیتو ایپ ڈاؤنلوڈ کرن دی لوڑ ہوویگی۔

راج توں باہر دے عقیدت منداں دی کووڈ-۱۹ منفی رپورٹ اتے ۲ دن دی چنتپرنی ہوٹل بکنگ ہونی چاہیدی اے۔

سارے عقیدت منداں نوں رجسٹریشن اتے صحت متعلق جانچ لئی چنتپرنی سدن (نویں بسّ سٹیشن دے نیڑے) جاں شمبھو بیریئر اُتے رپورٹ کرنی چاہیدی اے۔ پھلو ورگے لچھناں والے عقیدت منداں نوں ہسپتال وچ الگ رکھیا جاوے گا اتے کووڈ-۱۹ لئی ٹیسٹ کیتا جاوے گا۔ جیکر اوہناں دی جانچ رپورٹ نیگیٹو آؤندی اے تاں اوہناں نوں داخلے دی اجازت دتی جاوے گی۔

۶۵ سال توں ودھ عمر دے عقیدت مند، سہِ-روگ والے، حاملہ ماواں اتے ۱۰ سال توں گھٹ عمر دے بچیاں نوں داخلے دی آگیا نہیں ہوویگی،

سماجی دوری بنائی رکھدے ہوئے مندر پریسنکٹ وچ داخلہ گیٹ ۱ اتے ۲ راہیں ہووےگا۔ تسیں اپنے جتیاں نوں پرانی بسّ اڈا وکھے جتی سٹوریج دی سہولت اُتے چھڈّ سکدے ہو۔ عقیدت منداں نوں مندر دے اندر جان توں پہلاں اپنے ہتھ-پیر دھونے پینگے۔ جگدمبا ڈھابہ، منگت رام دی دوکان نیڑے اتے پرانا بسّ اڈا وکھے پربندھ کیتے گئے ہن۔

گربھ سیارہ وچ صرف دو پجاریاں نوں ہی جان دتا جاوے گا۔ پجاری نوں کسے انسان نوں چھوہنا جاں اسیس نہیں دینی چاہیدی۔ جنتا دے کسے وی ممبر نوں 'گربھ سیارہ' وچ داخل ہون دی اجازت نہیں اے۔ مندر دے اندر پرساد، ونڈن جاں پوتر پانی دے چھڑکاء ورگیاں بھوتک بھیٹاں دی آگیا نہیں ہوویگی۔
عقیدت مند عام طور اُتے دیوی لئی بھیٹا لے کے آؤندے ہن۔ مٹھیائیاں (جویں کہ سوجی دا حلوہ، لڈو، برفی )، کھیر (شکر-کوٹیڈ پھل چاول)، patasha, ناریل (جاں ہور پھل)، چنی، دھواجا (لال رنگ دا جھنڈا)، پھلّ اتے گھیؤ کجھ چڑھاوے ہن جو عقیدت مند لیاؤندے ہن۔ ۔ کوئی وی گھر توں پرشاد لیا سکدا اے جاں چنتپرنی دے بازاراں وچوں کسے دوکان توں خرید سکدا اے۔

مندر دے مرکز وچ مندر گربھ سیارہ اے۔ اتھے ماں چنتپرنی دیوی دی مورتی پنڈی (گول پتھر) دے روپ وچ قائم اے۔ لوک دیوی دے درشناں لئی قطاراں وچ کھڑے ہن اتے اپنیاں پرارتھناواں اتے چڑھاوا چڑھاؤندے ہن۔

مندر دے پچھلے ویہڑے توں چنتپرنی دے پنڈاں اتے دور-دراڈے دے سندر نظاریاں دا نظارہ منموہک اے۔

 تھاں اتے آواجائی 
چنتپرنی ماں مندر واقع اے 3 بھروائین توں کلومیٹر پچھم جو مبارک پور؉  – دیہرا – کانگڑا – دھرم شالہ اُتے واقع اے روڈ۔

بساں دی سہولت

پرائیویٹ آپریٹراں اتے HRTC (سرکاری بساں) ولوں مسافراں نوں ۲۴ گھنٹے بسّ سیوا حاصل کیتی جاندی اے۔

ریلوے

چنتپرنی رستہ ریلوے سٹیشن سبھ توں نزدیکی ریلوے سٹیشن اے جو کہ ۲۰ اے اس توں کلومیٹر دور

نجی واہناں نوں عام طور اُتے ISBT توں باہر دی اجازت نہیں ہندی اے جو لگبھگ مندر توں ۱٫۵ کہ۔می۔ عقیدت منداں نوں اس دوری اُتے چلن دی لوڑ اے۔ اس دوری دا لگبھگ ادھا اکّ کومل چڑھائی دا جھکاء اے اتے اکّ مصروف بازار وچوں لنگھدا اے۔

مندر سویرے ۴توں شام ۱۱ وجے تک کھلا اے

بسنت : لگبھگ ادھ فروری توں ادھ اپریل تک۔ سہاونے دناں دے نال اجے وی ٹھنڈ اے۔

گرمیاں: مدھ-اپریل توں ادھ جولائی دے انت تک۔ ایہہ گرمیاں وچ گرم ہندا اے اتے ہلکے سوتی دی سفارش کیتی جاندی اے۔

برسات دا موسم: مدھ-جولائی توں ستمبر (مانسون دا سماں)۔ اجے وی کافی نگھا اتے، بے شک، برساتی اتے نمی والا۔

پتجھڑ: اکتوبر توں نومبر۔ دن سہاونے ہن، راتاں ٹھنڈھیاں ہن۔ رات اتے سویر نوں ہلکے انّ دی لوڑ ہو سکدی اے۔

سردیاں : دسمبر - جنوری۔ ایہہ ٹھنڈا اے اتے انّ دی لوڑ اے۔ سردیاں دیاں راتاں بہت ٹھنڈیاں ہندیاں ہن اتے انّ دی اکّ وادھو پرت دی لوڑ ہندی اے۔

عام طور اُتے چنتپرنی وچ تاپمان پنجاب اتے ہریانہ دے میدانی علاقیاں اتے دلی دے مقابلے لگبھگ ۵ ڈگری گھٹ ہندا اے۔ اوسط سالانہ ورکھا ۲۵۸۷ اے ملیمیٹر  ۲۰۱۲ وچ، اتھے اکّ ٹھنڈی سردی سی کیونکہ اتھے اکّ برپھباری ہوئی سی، جسدی رپورٹ ۵۲ سالاں دی معیاد دے بعد ہوئی سی، جس نال سڑک جام ہو گئی سی۔
شرون (جولائی-اگست)، اشون (ستمبر-اکتوبر) اتے چیترا (مارچ-اپریل) وچ نوراترے میلے عقیدت منداں وچ مشہور ہن جدوں رہائش بہت تنگ ہندی اے۔ ہور مشہور دن سنانقلاب، پورنما اتے اشٹمی ہن۔ ہندو مانیتا مطابق، چیلیاں دی مانتا اے کہ شرون نوراتری دے دن اشٹمی والے دن ہور شکتیپیٹھاں دیاں نوں جوتاں مندر وچ فلسفہ کرن لئی آئیاں سن۔

چنتپرنی اتے اس دے آلے-دوآلے بہت ساریاں دھرمشالاواں، گیسٹ ہاؤس اتے وکھ-وکھ گنوتا والے ہوٹل ہن۔ ہماچل ٹورزم تھکئی پرا دے نیڑے، بھروائین وکھے ہوٹل چنتپرنی ہائیٹس (پہلاں یاتری نواس) چلاؤندا اے ۔ جو صرف چنتپرنی مندر توں ۳ کہ۔می۔ اس توں دکھن ول ہنس گھاٹی دے نظارہ ہن۔ رات نوں پچھم ول مندر اتے اس دے بازار دیاں چمک دار؉ روشنیاں دیکھیاں جا سکدیاں ہن۔ اتر-پچھم ول دیکھدے ہوئے مہارانا پرتاپ ساگر (پونگ ڈیم جھیل) دے چمکدے پانی ہن۔

اتھے بجٹ توں لے کے لگزری تک رہن لئی بہت سارے ہوٹل اتے لوج ہن۔ گگریٹ ہوٹلاں اتے پکنک تھاںاں توں ماں چنتپرنی دے رستے اُتے شروع ہندا اے اس لئی اتھے رہن اتے کھان دے بہت سارے آپشن ہن۔

 اتھے حاصل کرنا 
دلی اتے اتری بھارت دے ہور تھاںاں توں چنتپرنی جان دے کئی رستے ہن۔

سڑک ولوں :

دلی توں: دلی- چنڈی گڑھ -روپڑ-ننگل-اونا-انب-مبارکپر- تھکئی پرا - بھرواں -چنتپرنی

جالندھر توں: جالندھر -ہوشیارپور؉ - گگریٹ -مبارکپر- تھکئی پرا - بھرواں -چنتپرنی

بسّ ولوں :

دلی، ہریانہ، پنجاب اتے ہماچل راج ٹرانسپورٹ ڈیپارٹمنٹ دلی-چنڈی گڑھ-چنتپرنی روٹ اُتے بساں چلاؤندے ہن۔ ہماچل روڈ ٹرانسپورٹ کارپوریشن دلی اتے چنتپرنی وچکار روزانہ وولوو کوچ سیوا چلاؤندی اے۔ دلی-چنڈی گڑھ-دھرم شالہ اتے دلی-چنڈی گڑھ-پالم پور؉ روٹ اُتے چلن والیاں بساں بھرواں جاں چنتپرنی بسّ سٹینڈ اُتے رکدیاں ہن۔ پنجاب، ہریانہ، جموں اتے کشمیر، راجستھان، اتراکھنڈ، اتے دلی آدی دے اہم شہراں توں اکثر سٹیٹ ٹرانسپورٹ بسّ سیواواں وی مہیا ہن۔

ریلگڈی ولوں :

چنتپرنی جان لئی کئی ریل گڈیاں دی ورتوں کیتی جا سکدی اے۔ سارے نیڑلے ریلوے سٹیشناں توں چنتپرنی لئی اکثر بسّ اتے ٹیکسی سیواواں مہیا ہن۔ سبھ توں نزدیکی ریلوے سٹیشن چنتپرنی رستہ (سٹیشن کوڈ CHMG) اے، جو لگبھگ ۱۷ کلومیٹر اے۔ چنتپرنی مندر توں ہور نیڑلے سٹیشن اونا ہماچل (سٹیشن کوڈ UHL) 50 کہ۔می۔اُتے اتے ہوشیارپور؉ (سٹیشن کوڈ HSX) 42 کلومیٹر اُتے ہن۔

ہیٹھ لکھیاں ریلگڈیاں سبھ توں مطابق ہن:

 ہماچل ایکسپریس (۱۴۵۵۳) : روزانہ، دلی توں چنتپرنی رستہ، ہماچل پردیش۔ شام۱۰٫۳۰ وجے پرانی دلی ریلوے سٹیشن توں نکلدا اے تے سویرے ۵٫۳۰ وجے چنتپرنی رستہ سٹیشن پہنچدا اے
 جن صدی (۱۲۰۵۷) : روزانہ، دلی توں اونا ہماچل۔ نویں دلی ریلوے سٹیشن توں شام ۳ وجے نکلدا اے اتے سام ۱۰ وجے اونا پہنچدا اے
 DMU شٹل ٹرین سیوا (۷۴۹۹۲) : روزانہ، انبالہ توں چنتپرنی رستہ راہیں ننگل ڈیم اتے اونا۔

ہوا ولوں :

نزدیکی ہوائی اڈا دھرم شالہ وچ گگل وکھے اے، جو کہ کانگڑا ضلعے وچ اے۔ چنتپرنی دی دوری لگبھگ ۶۰ کلومیٹر اے ایئر انڈیا اتے سپائیسجیٹّ دھرم شالہ ہوائی اڈے نوں روزانہ سیواواں حاصل کردے ہن۔ ہور ہوائی اڈے امرتسر (160 کلومیٹر) اتے چنڈی گڑھ (150 km) وکھے ہن

 کجھ دوری 

 دلی - چنڈی گڑھ - روپڑ - ننگل - اونا - مبارک پور؉ - بھرواں - چنتپرنی : 420 کلومیٹر
 چنڈی گڑھ - روپڑ - ننگل - اونا - مبارک پور؉ - بھرواں - چنتپرنی : 150 کلومیٹر
 جالندھر - ہوشیارپور؉ - گگریٹ - بھرواں - چنتپرنی : 90 کلومیٹر
 ہوشیارپور؉ - گگریٹ - بھرواں - چنتپرنی : ۴۲۔۔ کلومیٹر
 کانگڑا - جوالاجی - بھروائین - چنتپرنی : 55 کلومیٹر
 نینا دیوی - ننگل - اونا - مبارک پور؉ - بھرواں - چنتپرنی : ۱۱۵ ۔۔   ;کلومیٹر
 * ویشنو دیوی - جموں - پٹھان کوٹ - کانگڑا - بھروائین - چنتپرنی : 250   ;کلومیٹر

 مورتاں
  { {gallery|file :chinnamasta chintpurni 01.jpg|durga in the door|file :chinnamasta chintpurni 02.jpg|chinnamasta in the door|file :chinnamasta chintpurni 03. jpg|parvathi|file :chinnamasta chintpurni 04.jpg|chinna masta dham|file :chinnamasta chintpurni 05.jpg|temple another view|file :chinnamasta chintpurni 06.jpg|left side view|file :chinnamasta chintpurni 07. jpg|barricade|file :chinnamasta chintpurni 08.jpg|temple inside -side view|file :chinnamasta chintpurni 09.jpg|big banian tree outside|title=chinna masta temple|width=200|hei ght=200|lines=2|align =center } }

 { {reflist } }
 [ [گٹھ :webarchive template wayback links ] ]
 [ [گٹھ :بھارت دے شہر]]