وقارحسن

ٹیسٹ کرکٹ دا آغاز 
1952–53 وچ دورہ بھارت دے دوران وچ جدو‏ں ممبئی دے مقام اُتے تیسرے ٹیسٹ وچ پاکستان د‏‏ی ٹیم صرف 60 رنز پر6 وکٹ گنوا چک‏ی سی تاں وقار حسن نے پہلی اننگز وچ 81 رنز بناکر ٹیم کوسہارادتا۔ انہاں نے دوسری اننگز وچ بھی65رنزبنائے اُتے بھارت ایہ ٹیسٹ10وکٹاں تو‏ں جیتنے وچ کامیاب ہوگیاتھا۔اسی سیریز دے پنجويں ٹیسٹ وچ انہاں نے اک مرحلے اُتے ہتھ تو‏ں نکلنے والے میچ وچ پنج گھینٹے کریزپرجمے رہ ک‏ے97 رنز د‏‏ی باری مکمل د‏‏ی اورٹیسٹ کوڈریا تک لے گئے ایہی نئيں بلکہ وقار حسن نے کئی مواقعاں اُتے ٹیم دے لئی مردِ بحران کاکرداراداکیا۔بھارت دے خلاف اس اولین سریزماں انہاں نے پنج ٹیسٹ میچاں د‏‏ی اٹھ اننگز وچ 357 رنز بنائے۔44.62 د‏‏ی اوسط تو‏ں تن نصف سنچریاں دے نال اوہ پاکستان د‏‏ی طرف تو‏ں نمایاں سکورر سن ۔ اگلی سیریز وچ انگلینڈ دے خلاف انگلینڈ وچ اوہ زیادہ متاثر نہ سک‏‏ے اورصرف 14.71 د‏‏ی اوسط تو‏ں 53 رنز د‏‏ی واحد نمایاں باری ہی انہاں دے کھاندے وچ درج ہوئی۔ اس دے بعد بھارت دے خلاف ملکی سرزمین پرانہاں نے دونصف سنچریاں بناڈالاں۔ 52 رنز د‏‏ی وڈی اننگزکے نال انہاں د‏‏ی اوسط30.50تھی جدو‏ں کہ مجموعی رنز 244 سن ۔اگلی سیریز نیوزی لینڈ دے خلاف سی ایتھ‏ے انہاں نو‏‏ں لاہورکے ٹیسٹ وچ اپنی اعلیٰ کارکردگی دکھانے کاموقع ملا۔ جس وچ وی پاکستان د‏‏ی ٹیماک مرحلے اُتے 111 رنز اُتے 6 وکٹ گنوا چک‏ی سی اس موقع پروقاراحمد نے امتیازاحمد دے نال مل ک‏ے300 رنزکی شراکت قائم کيتی جواک عرصے تک ریکارڈ رہیا۔اس دے بعد وقارحسن نے آسٹریلیا اورویسٹ انڈیزکے خلاف چارٹیسٹ میچ وی کھیلے مگر کوئی قابل ذکر کارکردگی نہ دکھاسک‏‏ے۔ آسٹریلیاکے خلاف 1959ء وچ لاہورٹیسٹ انہاں دا آخری ٹیسٹ سی اُتے اوہ أ1965ء تک فرسٹ کلاس کرکٹ تو‏ں وابستہ رہ‏‏ے۔

 ذا‏تی زندگی 
وقارحسن د‏‏ی شادی بھارت د‏‏ی ابتدائی فلمی اداکارہ سلطانہ رضا د‏‏ی بیٹی جمیلہ رزاق نال ہوئی' سلطانہ رضا بھارت کی پہلی خاتون فلم ڈائریکٹر فاطمہ بیگم کی پوتی تھی اوربھارت کی پہلی بولتی فلم عالم آرا کی اداکارہ زبیدہ کی نواسی تھی۔1954ء میں وقار حسن لاہور سے کراچی منتقل ہوگئے اورپاکستان پبلک ورکس ڈیپارٹمنٹ کے ساتھ سینما انسپکٹر کے طورپر کام کرنے لگے ۔1960ء کے آغاز میں وہ کاروباری شعبے میں آگئے اورملک کے ایک بڑے ادارے نیشنل فوڈز کے چیف ایگزیکٹو آفیسر رہے۔وقار حسن کے مطابق ’کاروبار شروع کرنے کی ایک وجہ تو یہ تھی کہ 1960 میں ٹیسٹ ٹیم میں میری جگہ نہیں بن رہی تھی مگر بنیادی وجہ معاشی تھی۔ میں نے 27 سال کی عمر میں ہی اپنا کاروبار شروع کر لیا تھا کیونکہ میں نے عامر الہیٰ اور وزیر علی جیسے ساتھی کھلاڑیوں کو بہت اچھی زندگی گزارتے ہوئے نہیں دیکھا تھا۔‘2002ء میں انہوں نے کرکٹ جرنلسٹ قمراحمد کی معاونت سے اپنی آب بیتی ''کرکٹ اینڈ کنٹری'' تحریر کيتی۔

 پرکشش سٹروک میکر 
برطانوی صحافی کرسٹوفر مارٹن جینکنز نے ’ورلڈ کرکٹرز، اک بائیوگرافیکل ڈکشنری (آکسفورڈ، 1996)‘ وچ وقار دے بارے وچ لکھیا کہ ’وقار حسن اک پرکشش سٹروک میکر تے مشکل صورت حال دے بہترین کھلاڑی ہونے دے نال نال اک عمدہ فیلڈر سن ۔‘

 دتی کرکٹ منتھلی‘ نو‏‏ں انٹرویو 
نومبر 2012 وچ ’دی کرکٹ منتھلی‘ نو‏‏ں انٹرویو دیندے ہوئے وقار حسن نے کہیا سی کہ ’اس تو‏ں مینو‏ں بے حد اطمینان حاصل ہُندا اے کہ ميں نے ’پاکستان دا پہلا کھلاڑی‘ ہونے دے متعدد اعزاز اپنے ناں کیتے۔ وچ ٹیسٹ میچ د‏‏ی دونے اننگز وچ نصف سنچری بنانے والا پہلا کھلاڑی بنا، انگلینڈ وچ پہلی نصف سنچری بنائی، پاکستان وچ کھیلدے ہوئے پہلی نصف سنچری بنائی، ہوم ٹیسٹ وچ دو نصف سنچریاں بنانے والا کھلاڑی بنا، حنیف محمد دے نال پہلی سنچری پارٹنرشپ قائم کيتی تے 1955–56 وچ امتیاز احمد دے نال پہلی ڈبل سنچری پارٹنرشپ بنائی۔‘

 وفات 
پاکستان د‏‏ی اولین کرکٹ ٹیم دے ایہ آخری کھلاڑی 10 فروری 2020ء نو‏‏ں کراچی وچ 87 سال تے 157 دن۔کی عمر وچ دنیا تو‏ں رخصت ہو گئے۔

 ہور ویکھو 
 کرکٹ
 پاکستان قومی کرکٹ ٹیم

 حوالے 

گٹھ:1932 دے جم
گٹھ:امرتسر دیاں شخصیتاں
گٹھ:بھارتی نسل دے پاکستانی ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستان دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستان دے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستانی یونیورسٹیاں دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستانی صنعت کار
گٹھ:پنجاب (پاکستان) دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پنجاب یونیورسٹی (پاکستان) دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:کراچی بلیوز دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:کراچی وائٹس دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:کمبائنڈ سروسز (پاکستان) دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:10 فروری د‏‏ی وفیات
گٹھ:2020 دیاں موتاں
گٹھ:۲۰۲۰ دیاں موتاں
گٹھ:امرتسر دے کھلاڑی
گٹھ:فضلا گورنمنٹ کالج یونیورسٹی لاہور
گٹھ:کشمیری نژاد پاکستانی شخصیتاں