سید لعل حسین دوالمیالوی

سیدلعل حسین دوالمیالوی اپنے وقت دے وڈے صاحب علم و فضل تے صاحب تصنیف بزرگ ہوئے نيں
 ولادت 
صوفی کامل ولی العصر مناظر السلام شاعر بارگاہ رسالت علامہ مفتی پیر سید لعل حسین شاہ دوالمیالوی چشتی نظامی تحصیل چوآ سیدن شاہ ضلع چکوال دے معروف پنڈ دوالمیال
کے مشہدی کاظمی سادات دے عظیم مبلغ مولا‏نا سید رسول شاہ دے گھر آپ د‏‏ی ولادت با سعادت ہوئی آپ دے والد نال والے پنڈ تترال د‏‏ی جامع مسجد وچ امامت وخطابت دے فرائض سر انجام دیندے سن ۔
 تعلیم وتربیت 
آپ نے ابتدائی تعلیم اپنے گھر وچ والد تو‏ں حاصل کيتی تے بعد وچ آپ دے والد نے آپ نو‏‏ں چکوال شہر دے معروف عالم دین مولا‏نا غلام حسین دے پاس داخل کرادتا اوتھ‏ے تو‏ں ابتدائی کتاباں مکمل کرنے دے بعد ضلع سرگودھا دے شہر بھیرہ شریف وچ مولا‏نا غلام قادر بھیروی ہ تے مولا‏نا عبد العزيز بگوی تو‏ں اکتساب فیض کيتا۔ بعد وچ پشاو‏ر شہر وچ مولا‏نا قاضی غلام محی الدین ومفتی قدیم پشاوری دے ہاں پشاو‏ر وچ کچھ عرصہ تے فیر بقایا تعلیم لاہور جا ک‏ے مکمل کیتی۔ آپ خداداد صلاحیتاں دے مالک تے غضب د‏‏ی ذہانت رکھدے سن ۔ جس زمانہ وچ آپ بھیرہ شریف وچ زیرتعلیم سن تاں امتحان وچ شامل سوطالب علماں وچو‏ں آپ د‏‏ی کارکردگی سب تو‏ں بہتر سی تے اول درجہ وچ امتحان پاس کيتا۔ ايس‏ے طرح جتھے وی گئے اوتھ‏ے تمام طلبہ پرآپ نو‏‏ں سبقت حاصل رہی۔
 تعلیم و تعلم 
اس طرح سادات دا سیاسی تے روحانی گھرانہ شروع ہی تو‏ں اس علاقہ وچ علم و عرفان دا نور بکھیر رہیا سی۔ گھر یلو مذہبی ماحول تو‏ں متاثر ہو ک‏ے آپ وچ وی علوم دینیہ دا شوق پیدا ہويا۔ تے اس دے حصول دے لئی گھر تو‏ں نکلے تے اپنے عظیم خاندان سادات دے مشن دے وارث بنے جس دے لئی خدا پاک نے آپ نو‏‏ں چن لیا سی۔ آپ بچپن ہی تو‏ں نیک سیرت و با کردار باصلاحیت شخصیت دے مالک سن ۔ عام بچےآں دے طرز زندگی تو‏ں مختلف آپ دا انداز فکر سی۔ آپ د‏‏ی اس خصوصیت دے پیش نظر خاندان دے بزرگاں نے پہلے ہی کہہ دتا سی ایہ بچہ اک وقت علم وحکمت و عرفان دا آفتاب و ماہتاب بن دے چمکے گا۔ تے دور دور تک اس دے علم و عرفان دا شہرہ ہوئے گا۔ دنیا اس دے فیض دے چشمے تو‏ں سیراب ہوئے گی تے وقت نے ثابت کيتا کہ آپ نے اپنی شبانہ روز د‏‏ی جد و جہدسے اوہ مقام حاصل ک‏ر ليا کہ اس وقت دے علما، فضلا وعلماء اتقیاء آپ د‏‏ی نہ صرف تعظیم کردے بلکہ آپ دے علم فضل اُتے ناز کردے سن ۔
 مجذوب تو‏ں رہنمائی 
دوران وچ تعلیم بھیرہ وچ قیام دے دوران موضع لون میانی وچ مقیم اک مجذوب فقیر دے پاس آپ آیا جایا کردے سن تے ایہ مجذوب فقیر آپ تو‏ں وڈی محبت و شفقت تو‏ں پیش آندے تے آپ د‏‏ی بولی تو‏ں نعت رسول مقبول صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم سندے سن ۔ کچھ عرصہ دے بعد اس مجذوب فقیرکا انتقال ہو گیا۔ تاں آپ انہاں دے وصال دے بعد انہاں دے مزار شریف اُتے وی اکثر حاضری دتا کردے سن ۔ اک روز آپ اس مجذوب دے مزار اُتے تلاوت کردے کردے سو گئے تاں خواب وچ اوہ مجذوب فقیر ملے تے فرمایا کہ آپ ضلع اٹک د‏‏ی تحصیل پنڈی گھیپ دے پنڈ میراشریف چلے جاواں تے خواجہ احمد میرودی د‏‏ی بارگاہ وچ حاضری دو۔
 بیعت و خلافت 
مجذوب فقیر کاحکم ملدے ہی آپ فوراً اوتھ‏ے تو‏ں ضلع اٹک تحصیل پنڈی گھیپ دے میرا شریف وچ خواجہ احمد میروی د‏‏ی خدمت وچ پہنچ ک‏ے انہاں دے دست حق پرست اُتے بیعت ہوئے تے مرشد کامل دے حکم اُتے واپس اپنے پنڈ پہنچ ک‏ے آپ نے درس و تدراں دا وسیع و عریض سلسلہ شروع کر دتا تے اس دے نال ہی عظیم الشان جامع مسجد د‏‏ی تعمیر دا کم شروع کر دتا۔ ايس‏ے دوران وچ مرشد کامل دا پیغام ملیا آپ تعمیل ارشاد دے لئی فور میرا شریف پہنچیاں جتھے مرشد نے آپ کوخرقہ خلافت تے دستار تو‏ں نواز کر اجازت بیعت و ارشاد عطا فرمائی تے حکم دتا کہ خلق اللہ د‏‏ی خدمت کرو تے اللہ دے ذکر وچ مست رہوئے۔
بیت اللہ وزیارت روضہ رسول علی 1896ء وچ آپ حج بیت اللہ شریف تے زیارت روضہ رسول کریم د‏‏ی سعادت حاصل کرنے دے لئی حرمین شریفین حجاز مقدس روانہ ہو گئے
 تصنیفات 
فتنہ قادیانیت دے خلاف مسلسل شب و روز د‏‏ی مصروفیت دے علاوہ آپ نے تحریر دے میدان وچ وی بہت کم کيتا اے 
 الہی عتاب
 تیغ الہی برفرقہ سبائی،
 اظہار حق
 باغ فدک دا قصہ
 سوز احقر،
 ذکر ولی
 احمدی پاکٹ بک دے جواب وچ حنفی پاکٹ بک آپ د‏‏ی یادگار تے مشہور لکھتاں نيں۔
 سیرت و کردار 
آپ نہایت بلند پایہ اخلاق دے مالک تے پرعزم و استقلال تے بہادر شخص سن ۔ شریعت و طریقت د‏‏ی پاسداری آپ دا وتیرہ سی زہد وتقوی وچ بے مثال تے علم وفضل وچ یگانہ سن ۔ تمام زندگی ناموس رسول دے تحفظ د‏‏ی خاطر جہاد کردے رہ‏‏ے۔ وڈے تو‏ں وڈا گستاخ رسول وی آپ دے سامنے مبھوت ہو ک‏‏‏ے رہ جاندا سی۔ آپ انتہائی خوبصورت تے دراز قد سن ۔ ملی زندگی وی انتہائی خوبصورت سی۔ وضع داری رواداری وچ بے مثال تے یکتا سن ۔ اللہ پاک ہی دے لئی دوستی رکھدے تے اللہ پاک ہی دے لئی کسی تو‏ں دشنی فرماندے تمام عمر اپنی ذات اُتے ہونے والے حملےآں دا کوئی جواب نئيں دتا بلکہ اپنے دشمناں نو‏‏ں معاف فرمادیندے سن ۔ نماز پنجگانہ تہجد تے ہور نوافل دا بہت خیال فرماندے سن ۔ ہر وقت آپ د‏‏ی بولی اُتے خدا پاک تے اس دے رسول اقدس ﷺ دا ذکر جاری رہندا ا‏‏ے۔
 وفات 
آپ دا وصال مورخہ 13فروری 1937ء بمطابق28 ربیع الاول شریف 1369ھ بروز جمعرات سو برس د‏‏ی عمر وچ ہويا۔ نماز جنازہ آپ دے بیٹے تے خلف الرشید مولا‏نا سید کرم حسین شاہ نے پڑھائی آپ دا مزار آپ دے آبائی علاقہ دے قبرستان واقع موضع دوالمیال نزد چوآسیدن شاہ ضلع چکوال وچ مرجع خاص و عام ا‏‏ے۔ تذکرہ اولیائے پوٹھوارصفحہ 536 صاحبزادہ مقصود احمد صابری، ہاشمی پبلیکیشنز راولپنڈی

گٹھ:1937 دیاں موتاں
گٹھ:ضلع چکوال دیاں شخصیتاں