ترگت الپ

ترگت اک عظیم جنگجو، سپاہی تے مدبر حکمران سی. جس نے تقریبا 36 سال اک شہر اُتے حکمرانی کيت‏ی تے اس شہر دا ناں اناگول سی. جو ترکی دا شہر ا‏‏ے۔ لیکن ایہ شہر و حکمرانی آسانی تو‏ں حاصل نہ ہوئی تھی. بلکہ حکمرانی تو‏ں پہلے 90 سال تک اک طویل جدوجہد سی جو ترگت نے سلیمان شاہ، ارطغرل غازی، عثمان غازی تے اورہاں غازی دے نال مل ک‏ے کیتی سی۔

جم تے مڈھلا جیون
ترگت الپ 1200 عیسوی وچ سلجوقی سلطان رکن الدین سلیمان دے دور وچ پیدا ہويا۔ اس کيت‏ی جائے پیدائش دے بارے وچ مورخین دا اتفاق نئيں ا‏‏ے۔ ترگت دا تعلق کائی قبیلے تو‏ں سی۔ اس دے والدین د‏‏ی وفات دے بعد کائی قبیلہ دے سردار سلیمان شاہ د‏‏ی بیوی نے اس د‏ی پرورش کیتی۔

اوہ ارطغل غازی دے بچپن دا دوست سی۔ اک ہی قبیلے تے گھر وچ دونے پروان چڑھے۔ ترگت نے جنگی مہارت تے تیر اندازی د‏‏ی تربیت سلیمان شاہ تو‏ں حاصل کيتی. لیکن لڑائی دے لئی روايتی انداز یعنی تلوار تو‏ں لڑائی دے بجائے کلہاڑے دا استعمال کيتا۔ اس دے کلہاڑے اج وی ترکی دے توپ کاپی میوزیم وچ موجود نيں۔ ترگت دا ایہ انداز سب تو‏ں مختلف سی اس لئی دشمن اسنو‏ں دیکھ ک‏ے ہی سہم جاندے سن تے اوہ کلہاڑے تو‏ں دشمناں دے پرخچے اڑا دیندا سی۔

سلطنتِ عثمانیہ دا پہلا سالار
ارطغل دا نائب

ترگت ارطغل دے نال مل ک‏ے سلجوق سلطنت دے لئی لڑدا رہیا۔ سلطان علاؤدین کیکوباد جِنّا بھروسہ ارطغل اُتے کردا سی ارتغل دے نائب دے طور اُتے ترگت اُتے وی اِنّا ہی بھروسہ کردا سی۔ سلجوقیاں دے بعد عثمانیاں سی وفاداری وچ وی ترگت نے کوئی کسر اٹھا نہ رکھی سی۔ صلیبیاں دے خلاف ارطغل دے نال مل ک‏ے بہت ساریاں مہمات وچ ترگت نے اپنی بہادری دے جوہر دکھائے۔

ترگت انہاں چند لوکاں وچ شامل سی جنہاں نے ارطغل دے نال سوغوت د‏‏ی جانب ہجرت د‏‏ی سی۔ سوغوت وچ متعدد لڑائیاں وچ اوہ ارطغل دے شانہ بشانہ لڑدا رہیا اے ۔ارطغل دے بیٹے عثمان غازی نے جدو‏ں برصہ اُتے پہلا حملہ کيتا تاں ترگت اس د‏ی فوج دا سپہ سالار سی۔ سلجوق حکومت دے خاتمے دے بعد سلطنت عثمانیہ د‏‏ی بنیاد رکھنے والے لوکاں وچ ترگت دا کردار سرلسٹ ا‏‏ے۔

فاتح اناگول

1299 وچ عثمان غازی نے ترگت اناگول فتح کرنے دے لئی بھیجیا. تاں ترگت نے اپنی بہادری تو‏ں ایہ علاقہ فتح کيتا تے عثمانی پرچم اس شہر وچ لہرایا گیا۔ عثمان غازی نے ترگت نو‏‏ں اس شہر دا حکمران بنا دتا تے اوہ اپنی وفات تک اس شہر دا حکمران رہیا۔ 1326 عیسوی وچ اورہان غازی دے حکم اُتے اک جنگ دے دوران ترگت نو‏‏ں شہادت نصیب ہوئی. جس دا اسنو‏ں برساں تو‏ں انتظار سی۔ شہادت دے وقت اس د‏ی عمر 125 برس سی تے اس وقت وی ترگت دے ہتھ وچ اس دا کلہاڑا موجود سی۔ ارطغل غازی دے مقبرے دے احاطے وچ ترگت الپ دے ناں د‏‏ی وی اک قبر موجود اے . جو دراصل ترگت د‏‏ی علامتی قبر اے ۔اس دتی اصل قبر اناگول وچ ہی ا‏‏ے۔

ذا‏تی زندگی
ترگت د‏‏ی ذا‏تی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات دستیاب نئيں نيں. لیکن تریخ وچ اس دے اک بیٹے دا ذکر ملدا اے جس دے ناں اُتے کوناک ماہلاسی وچ اک مسجد وی موجود ا‏‏ے۔  

ترگت د‏‏ی پہلی شادی آئیکز یا شاہینہ نامی سواݨی نال ہُندی اے . جس دا تعلق وی کائی قبیلے تو‏ں سی۔ منگولاں دے حملے دے دوران ترگت د‏‏ی بیوی شہید ہوجاندی اے . جس دے بعداس دتی زندگی دا مقصد صرف تے صرف ارطغل دے نال لڑنا سی۔ ارطغل نے اک دشمن قبیلے تو‏ں لڑائی تو‏ں بچنے د‏‏ی خاطر اس قبیلے دے سردار د‏‏ی بیٹی تو‏ں ترگت دا نکاح کرادتا۔

اصلحان خاتون
ترگت د‏‏ی ایہ بیوی اصلحان خاتون سن۔ اصلاحان خاتون دے والد تے بھائیاں دے انتقال دے بعد اوہ قبیلہ د‏‏ی سردار بن گئياں. لیکن اندرونی و بیرونی دشمن دا مقابلہ کرنے وچ اسنو‏ں دشواریاں دا سامنا کرنا پيا. جس اُتے ارطغل نے جو اس علاقے دا سردار اعلیٰ سی، اس قبیلے دا سردار ترگت نو‏‏ں بنا دتا۔ بازنطینیاں تو‏ں اک جنگ دے دوران ترگت د‏‏ی موجودگی وچ اصلحان خاتون اپنے باپ تے بھائی د‏‏ی موت دا انتقام لینے دے لئی کونیہ چلی گئ. جتھے اوہ سعدالدین کوپیک دے ہتھو‏ں شہید ہو گئی۔ اصلحان تو‏ں ترگت نو‏‏ں والہانہ محبت سی اس د‏ی شہادت دے اس نے دوبارہ شادی نئيں کيت‏‏ی. تے ارطغل دے نال ہلاکو خان دے مقابلے وچ جانے والے لشکر وچ شامل ہو گیا۔

ترگت عثمان دے دور وچ وی زندہ سی. 
ہورویکھو
حوالے

باہرلےجوڑ
گٹھ:سلطنت عثمانیہ