قومی کمیشن برائے وقار نسواں

قومی کمیشن برائے وقار نسواں دا قیام جولائ‏ی 2000ء وچ عمل وچ آیا۔ اس ادارے دے قیام دا محرک پاکستان د‏‏ی طرف تو‏ں بین الاقوامی معاہدےآں تے اعلامیاں یعنی بیجنگ ڈکلریشن اینڈ پلان آف ایکشن تے نیشنل پلان آف ایکشن فاروومن د‏‏ی توثیق سی۔ اس ادارے دے قیام دا مقصد ایہ سی کہ حکومت د‏‏ی طرف تو‏ں عورتاں د‏‏ی ترقی تے صنفی مساوات دے لئی بنائی جانے والی پالیسیاں تے پروگراماں تے عورتاں اُتے براہ راست اثرانداز ہونے والے قوانین دا جائزہ لیا جائے۔ تے عورتاں دے حقوق، انہاں دے استحصال تے انہاں اُتے تشدد ورگے معاملات دے لئی کم کيتا جائے۔ اس کمیشن وچ اک چیئرپرسن تے تمام صوبےآں تو‏ں اک رکن، تے 3 ہور ارکان سیکرٹری قانون، سیکرٹری فنانس تے سیکرٹری داخلہ شامل نيں۔
 رکنیت 
NCSW is composed of a Chairperson and thirteen independent members, preferably women, two each from four provinces پنجاب، پاکستان، سندھ، بلوچستان and خیبر پختونخوا، one each from قبائلی علاقہ جات، آزاد کشمیر، گلگت بلتستان and اسلام آباد وفاقی راجگڑھ علاقہ، and one representative the اقلیتون دے حقوق (پاکستان)، as well as representatives of each provincial commissions on the status of women, and five ex-officio members representing different government ministries including; وزارت قانون و انصاف (پاکستان)، وزارت خزانہ پاکستان، وزارت امور خارجہ (پاکستان)، وزارت داخلہ (پاکستان)، وزارت انسانی حقوق (پاکستان)۔ The Chairperson and the members are appointed for a term of three years.

+ ChairpersonsChairpersons, NCSW NCSW official website. Retrieved 22 اکتوبر 2020 نمبر نام از  تا 1.   ڈاکٹر۔ شاہین سردار علی   1 ستمبر 2000  22 جولائ‏ی 2001ء 2.   ڈاکٹر۔ فقیر حسین (قائم مقام)   23 جولائ‏ی 2001ء 6 مارچ 2002ء 3.  جسٹس (ریٹائرڈ۔) ماجدہ رضوی   7 مارچ 2002ء 7 مارچ 2005ء 4.  ڈاکٹر۔ ارفع سیدہ زہرا  2 فروری 2006ء  1 جنوری 2009ء 5.  انس ہارون   25 جنوری 2009  26 مارچ 2012ء 6.  خاور ممتاز (1st term)  1 جنوری 2013  31 دسمبر 2015 7.  Khawar Mumtaz (2nd term) 31 اکتوبر 2016  30 اکتوبر 2019

+ Current members (جون 2020-جون 2023) No  Name  Province/Areas/Other 1.   Sahibzadi Madiha Sultan       Azad Jammu and Kashmir 2.   Fatima Iqbal     بلوچستان 3.  Rehana Bibi Khilji      بلوچستان 4.   Sosan Aziz     گلگت بلتستان 5.   Rubina Naz     خیبر پختونخوا 6.   Asiya Azeem    اسلام آباد (وقافی علاقہ) 7.   Dr. Kanwal Afridi       خیبر پختونخوا 8.  Shaista Bukhari   پنجاب 9.   Ruhi Syed   پنجاب 10.  Habiba Hasan       سندھ 11.  Haya Emaan Zahid    سندھ 12.  Prof. (Dr.) Sarah Safdar     خیبر پختونخوا / Minority Member

 سابقہ ارکان 
+ 2016 – اکتوبر 2019 نمبر  ناں  صوبہ/علاقہ/ديگر 1.   فاطمہ اقبال  آزاد کشمیر 2.  قاریہ اقبال ترانہ   صدر نشین، آزاد کشمیر (اے جے دے سی ایس ڈبلیو) 3.  ثنا درانی   بلوچستان 4.  رخسانہ احمد علی   بلوچستان 5.  علی بیگم  فاٹا 6.  بی بی نابت علی  گلگت بلتستان 7.  ڈاکٹر ہما قریشی     اسلام آباد 8.  مسرت قدیم   اسلام آباد 9.  ڈاکٹر مریم بی بی   خیبر پختونخوا 10.  نیلم تورو  صدر نشین، خیبر پختونخوا (کے پی سی ایس ڈبلیو) 11.  سہیل اکبر وڑائچ  پنجاب 12  فریدہ شہید   پنجاب 13.  فوزیہ وقار   صدر نشین، پنجاب کمیشن برائے سوانیاں 14.  کوثر ایس خان   سندھ 15. ڈاکٹر مصباح قریشی  سندھ 16.  ڈاکٹر مصباح قریشی  سندھ 17.  کلپنا دیوی  سندھ / اقليتی رکن

 سابقہ ارکان 

+ (2013–2016) نمبر  نام صوبہ/خطہ/ہور 1. نصرت شاہین آزاد کشمیر 2. کشور ناہید  اسلام آباد (وقافی علاقہ) 3. زینب عصمت  فاٹا 4. سعدیہ دانش  گلگت بلتستان 5. جسٹس مہت‏ا کیلاش ناتھ کوہلی بلوچستان 6. شیريں گل بلوچستان 7. زبیدہ نور خیبر پختونخوا 8. سعدیہ قاسم شاہ  خیبر پختونخوا 9. عظمی نورانی  سندھ 10. محمد جان اوڈہانو سندھ 11. سارہ افظل تارڑ پنجاب 12 تنویر جہاں  پنجاب

 ہور ویکھو 
 پاکستان وچ سوانیاں

 باہرلے جوڑ 
 National Commission on the Status of Women
 پنجاب Commission on the Status of Women
 خیبر پختونخوا Commission on the Status of Women 
 Enabling more Pakistani Women to Work – A world bank blog
 UN Women Pakistan 
 The Rising Voices of Women in Pakistan
 Employment Situation of Women in Pakistan – International Journal of Social Economics
 Working Women in Pakistan: Analysis of Issues and Problems
 Historic Gain for Women in Pakistan as Women’s Commission Gains Autonomous Status
 List of publications published

 حوالے 

گٹھ:پاکستان وچ حقوق نسواں
گٹھ:2000ء وچ قائم ہونے والیاں تنظیماں
گٹھ:پاکستانی وفاقی محکمے تے وکالات
گٹھ:پاکستان وچ 2000ء دیاں تاسیساں
گٹھ:2000ء وچ قائم ہونے والے حکومت‏ی شعبے
گٹھ:پاکستان وچ تحریک نسواں
گٹھ:پاکستان وچ سوانیاں