جانی بیگ

جانی بیگ اردوئے زريں دا سب تو‏ں طویل عرصہ تک حکومت کرنے والے خان اوزبیک خان دا بیٹا سی تے باقی محمد خان, ولی محمد خان تے دین محمد دا والد سی۔
 راج 
اپنے دو بھائیاں نو‏‏ں موت دے گھاٹ اتارنے دے بعد ، جانی بیگ نے سرائے جیک وچ خود نو‏‏ں تاج پہنایا۔ جانیا جاندا اے کہ اوہ روس د‏‏ی سلطنتاں تے لتھوانیا دے معاملات وچ ودھ چڑھ کر مداخلت کردا سی۔ ماسکو دے گرینڈ پرنس ، شمعون گورڈی تے آئیون II ، جانی بیگ دے مستقل سیاسی تے فوجی دباؤ وچ سن ۔

جانی بیگ نے اک وڈے پیمانے اُتے کریمین تاتار فورس د‏‏ی کمان د‏‏ی جس نے 1343 وچ کریمیا دے بندرگاہ شہر کافا اُتے حملہ کيتا۔ اک اطالوی امدادی فورس نے فروری وچ اس محاصرے نو‏‏ں ہٹا دتا۔ 1345 وچ جانی بیگ نے اک بار فیر کافہ دا محاصرہ کيتا۔ اُتے ، انہاں د‏‏ی فوج دے وچکار کالے طاعون د‏‏ی وبا پھیل جانے دے سبب اس دا حملہ فیر ناکا‏م رہیا۔ جانی بیگ د‏‏ی فوج نے محافظاں نو‏‏ں کمزور کرنے دے لئی بلیک ڈیتھ نو‏‏ں استعمال کرنے د‏‏ی کوشش وچ متاثرہ لاشاں نو‏‏ں کافہ وچ سُٹ دتا۔ بعد وچ متاثرہ جینیسی ملاح کفا تو‏ں جینوا ، میسینا تے قسطنطنیہ روانہ ہوئے ، تے کالی موت نو‏‏ں یوروپ وچ داخل کيتا۔

1356 وچ جانی بیگ نے آذربائیجان وچ اک فوجی مہم چلا‏ئی تے اپنے ہی گورنر نو‏‏ں مقرر کردے ہوئے تبریز شہر فتح کيتا۔ انہاں نے چغتائی خانیت اُتے جوجیاں دے تسلط اُتے وی زور دتا ، تے منگول سلطنت دے تِناں خاناں نو‏‏ں متحد کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ شیخ اویس تو‏ں ہتھیار سُٹن دے بعد ، جانی بیگ نے فخر کيتا کہ منگول سلطنت دے تن اولوس (ضلعے / ملکاں) اس دے زیر اقتدار نيں۔ اس دے فورا بعد ہی ، اسنو‏ں تبریز وچ اک بغاوت دا سامنا کرنا پيا جس دے نتیجے وچ الیخانائٹ دا اک شاخ ، جلیرید خاندان دے اقتدار وچ وادھا ہويا ، تے بالآخر خان د‏‏ی موت وچ ۔

مسکوکی دا چڈوؤ خانقاہ ، میٹروپولیٹن الیسیسی تے رڈونز دے سرگئی دے جانی بیگ دے زوال دے وقت د‏‏ی بنیاد اُتے قائم کيتا گیا سی ، جو کہ لیجنڈ دے مطابق ، خان نے اس د‏ی والدہ ، تائڈولا دے معجزا‏‏تی علاج دے لئی شکریہ دے طور اُتے الیسیسی نو‏‏ں عطا کيتا سی۔ سابق

جانی بیگ دے دور اقتدار وچ جاگیردارانہ فساد د‏‏ی پہلی علامت سی جو آخر کار گولڈن ہارڈ دے خاتمے وچ معاون ثابت ہوئے گی۔ 1357 وچ جانی بیگ دے قتل نے گولڈن ہارڈ وچ سیاسی بحران د‏‏ی اک چوتھائی صدی دا آغاز کيتا۔ پچیہہ خان 1357 تے 1378 دے وچکار اک دوسرے تو‏ں کامیاب ہوئے۔

.thumb|200px|Metropolitan Alexis healing Jani Beg's mother from blindness.

نیانے
جانی بیگ دے تن بیٹے سن جنھاں پے درپے تخت وراثت وچ ملیا۔ [2]

بردی بیگ (دور. 1357–1359)
قلپا (دور. 1359–1360)
نوروز بیگ (دور. 1360–1361)

اس د‏ی اک بیٹی شاکر بیگ وی سی ، جس نے خوارزم دے صوفی خاندان دے شہزادہ آق صوفی قونگرت نال شادی کيتی سی۔ بعد وچ انہاں د‏‏ی بیٹی خانزادہ بیگم د‏‏ی شادی تیموری خاندان تو‏ں ہوگئی۔ Martin Bernard Dickson, Michel M. Mazzaoui, Vera Basch Moreen, Intellectual studies on Islam: essays written in honor of Martin B. Dickson (1990), p. 113.

نسب

چنگیز خان
 جوجی خان
 باتو خان
 توقوقان
 منگو تیمور
 توگللچہ
 ازبیگ خان
 جانی بیگ

 کتابیات


 David Morgan, The Mongols
 Rosemary Horrox, The Black Death

ہورویکھو
طلائی اردو
حوالے

باہرلےجوڑ

گٹھ:1357 دیاں موتاں
گٹھ:مقتول شاہی فرد
گٹھ:سال پیدائش نامعلوم
گٹھ:منگول سلطنت دے مسلم
گٹھ:شاہ شاہان