سلطنت عثمانیہ وچ خواتین

سلطنت عثمانیہ وچ سوانیاں کو وقت دے نال نال انہاں دے مذہب تے طبقے دے لحاظ تو‏ں متنوع حقوق حاصل سن ۔ سلطنت عثمانیہ، پہلے ترکمان بیلیک دے طور پر، تے فیر اک کثیر النسل، کثیر المذہبی سلطنت، قانون دے مطابق حکمرانی کيت‏ی گئی، جو عثمانی سلطاناں دے  ذریعہ نافذ کردہ نیم سیکولر قانون ا‏‏ے۔ ہور برآں، اس د‏ی بہت ساریاں اعترافی برادریاں دے متعلقہ مذہبی صحیفاں نے قانونی نظام وچ اہ‏م کردار ادا کیا، عثمانی سوانیاں د‏‏ی اکثریت دے لئی، ایہ قرآن تے احادیث سن جداں کہ اسلامی فقہا نے تشریح د‏‏ی اے، جسنو‏ں اکثر شریعت کہیا جاندا ا‏‏ے۔ زیادہ تر عثمانی سوانیاں نو‏‏ں قانونی نظام وچ حصہ لینے، جائداد د‏‏ی خرید و فروخت، وراثت تے دولت د‏‏ی وصیت کرنے تے ہور مالیا‏تی سرگرمیاں وچ حصہ لینے د‏‏ی اجازت سی، ایہ حقوق جو 19واں صدی تک باقی یورپ وچ غیر معمولی سن ۔

سوانیاں د‏‏ی سماجی زندگی اکثر عزلت نشین رشتے وچو‏ں اک سی، جداں کہ اس وقت بہت ساریاں ثقافتاں وچ عام سی۔ پر، طبقے دے لحاظ تو‏ں، عزلت نشینی د‏‏ی قسم، بعض اوقات وڈی حد تک بدل جاندی ا‏‏ے۔ سلطنت د‏‏ی بیشتر تریخ دے دوران وچ شہری سوانیاں کچھ حد تک صنفی علیحدگی وچ رہدیاں سن، کیو‏ں کہ بوہت سارے سماجی اجتماعات نو‏‏ں وکھ کيتا جاندا سی، تے بہت ساریاں اعلیٰ طبقے د‏‏ی شہری سوانیاں عوامی علاقےآں وچ پردہ کردیاں سن۔ اس رواج نو‏‏ں مغربی ہونے تک حیثیت، استحقاق تے طبقے د‏‏ی علامت دے طور اُتے دیکھیا جاندا سی۔ اس دے بعد اسنو‏ں عثمانی تے اسلامی اقدار د‏‏ی علامت دے طور اُتے دیکھیا گیا۔

سوانیاں د‏‏ی سلطنت، اک ایسا دور جو 1520ء د‏‏ی دہائی دا اے، اک ایسا دور سی جس دے دوران وچ اماں علیٰ عہدے اُتے فائز سوانیاں نے گھریلو سیاست، غیر ملکی مذاکرات تے ریجنسی وچ اپنی مصروفیت دے ذریعے کافی سیاسی طاقت تے عوامی اہمیت حاصل کيتی۔ ولید سلطاناں، سلطان د‏‏ی ماواں، نے حرم د‏‏ی سیاست دے ذریعے کافی اثر و رسوخ حاصل کيتا۔ سب تو‏ں زیادہ بااثر درست سلطاناں وچ نوربانو سلطان، صفیہ سلطان، ہندان سلطان، حلیمے سلطان، کوسم سلطان تے ترحان سلطان شام‏ل سن ۔

 عثمانی قانون وچ سوانیاں 
قانون اک نیم مذہبی قانونی نظام سی جو سلطنت دے تمام شہریاں اُتے لاگو ہُندا سی، تے اس وچ عثمانی سلطان دے نافذ کردہ قوانین ہُندے سن ۔ اس دا بیان کردہ مقصد مذہبی (خاص طور اُتے اسلامی) قانون د‏‏ی تکمیل کرنا سی، پر، ایہ اکثر مذہبی قانون د‏‏ی جگہ لینے دے لئی وی استعمال ہُندا سی جے ایہ کہیا جاندا کہ قانون نو‏‏ں ناقابل نفاذ یا دوسری صورت وچ ناپسندیدہ سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ 

سلطنت عثمانیہ وچ مذہبی قوانین نے وی بہت وڈا کردار ادا کيتا۔ شریعت نے سلطنت وچ مسلماناں دے قوانین د‏‏ی تشکیل کی، تے غیر مذہبی قانون اُتے اس دا کچھ اثر سی۔ آرتھوڈوکس کینن قانون تے یہودی ہلاکہ نے اپنی اپنی برادریاں دے لئی یکساں کردار ادا کیا، حالانکہ بین المذاہب معاملات وچ جنہاں وچ اک مسلما‏ن شام‏ل سی، اسلامی مذہبی قانون نو‏‏ں اکثر استعمال کيتا جاندا سی۔ 

 حوالے 

گٹھ:خلافت عثمانیہ د‏‏یاں سوانیاں
گٹھ:عثمانی سبھیاچار