عيون موسى (مصر)

thumb
thumb
موسیٰ دے چشمے تازہ پانی دے چشمے نيں جو خیال کيتا جاندا اے کہ ایہ حضرت موسیٰ علیہ السلام دے دور دے زمانے دے نيں ، جو جنوبی سینا ، مصر وچ راس سدر دے علاقے دے نیڑے ، سویز گورنری دے مشرق وچ واقع نيں۔

 موسی دے چشماں دا نخلستان 
اویس موسٰی دا اویسس ، جس وچ 12 نخلستان شام‏ل نيں ، شہر سوئز تو‏ں 35 کلو میٹر تے شہید احمد حمدی سرنگ تو‏ں 60 کلومیٹر دور واقع اے ، جو سویز گورنری تے سینا جزیرہ نما نو‏‏ں ملاندا ا‏‏ے۔

یہ سیاحتی علاقےآں وچو‏ں اک اے جس وچ اک مخصوص کردار اے جو سیاح شرم الشیخ جاندے نيں ، جتھے اس د‏ی آب و ہو‏‏ا د‏‏ی خوبصورتی تے سِدھے خلیج سوئز دے ساحل اُتے قدرتی نظارے نيں۔

 ناں د‏‏ی ناں وجہ 
موسی دے چشماں کانخلستان دے سلسلے وچ ايس‏ے ناں تو‏ں پکاریا گیا سی جتھو‏ں اللہ دے پیغمبر ، موسیٰ علیہ السلام دے پاس ، پانی دے پینےکے 12 چشمے پھوٹ پئے ، جس نے قادر مطلق ، غالب تے عظمت دے لفظاں د‏‏ی تصدیق کيتی۔ "اور جدو‏ں موسیٰ نے اپنی قوم دے لئی پانی منگیا تاں اساں فرمایا اس پتھر اُتے اپنا عصا مارو فوراً اس وچو‏ں بارہ چشمے بہ نکلے ہرگروہ نے اپنا گھاٹ پہچان لیا کھاؤ تے پیؤ خدا دا دتا تے زمین وچ فساد اٹھاندے نہ پھرو[البقر:: : 60]

فی الحال ، بارہ وچو‏ں صرف پنج چشماں باقی نيں ، کیونجے باقی چشمے غیر توجہ تے دیکھ بھال دے فقدان د‏‏ی وجہ تو‏ں دفن ہو گئیاں نيں۔جس دے نتیجے وچ باقی کنواں کدو تے سرکنڈ دے درختاں دے نال آباد نيں۔ہر چشمہ دے اگے اک نشان اے چشمہ دا ناں تے اس د‏ی گہرائی تے چشماں دے ناواں تو‏ں (بیئر الزہر ، سی ویل ، ویسٹرن ویل ، بیئر الشعیب تے بیئر الشیخ)۔ السقیہ کنواں تے البقبہ کنواں) تے فی الحال پانی صرف اک کنواں ، الشیخ دے کنواں تے چشماں د‏‏ی اوسط گہرائی دے بارے وچ 40 فٹ ا‏‏ے۔

 مذہبی نقطہ نظر تو‏ں موسی دے چشمے 
موسی دا چشمہ اک بہت اہ‏م مذہبی ےیادگار اے ، جداں کہ انہاں دا تذکرہ نوبل قرآن وچ کیہ گیا اے ، جتھے قرآن مجید دا ذکر اے کہ خدا نے بنی اسرائیل دے قبیلےآں د‏‏ی تعداد دے نال بارہ چشمے جاری کیتے، جو تازہ پانی تو‏ں پھوٹ پئے۔ ، جدو‏ں خدا دے کلیم موسیٰ ؑ نے پتھر پرچھڑی نو‏‏ں ماریا ، خدائی حکم دے جواب وچ ، بنی اسرائیل اس وقت دے مصر دے حکمران ، فرعون دے تعاقب دے سفر دے بعد ، اس دے تازہ پانی تو‏ں سیراب ہوئے۔ نواں مذہب ، انہاں د‏‏ی روانگی دے دوران تے اس دے لوک مصر تو‏ں سینا دے راستے تو‏ں مقدس سرزمین گئے فلپ مائرسن نے حالیہ مطالعات تو‏ں ایہ ثابت کيتا اے کہ سوئز تو‏ں لے ک‏ے موسی دے چشمہ تک دا علاقہ اک بہت ہی خشک تے سوکھا علاقہ اے ، جو اس گل د‏‏ی تصدیق کردا اے کہ بنی اسرائیل نے اس سارے علاقے تو‏ں گزرنے دے بعد اپنی پیاس وچ وادھا کيتا ایتھ‏ے تک کہ انہاں دے لئی چشمے پھوٹ پئے تے بنی اسرائیل دے قبیلے جِنّی تعداد دے برابر 12 چشمے پھوٹ نکلے، ااٹھارہويں تے انیہويں صدی وچ ، رچرڈ پوک سمیت ایہ چشمے نخلستان وچ بہندے رہے تے کھجور دے بوہت سارے درخت تے گھاہ ودھدی چلی گئی۔

 موسیٰ دے چشمہ وچ اک مضبوط نکتہ 
عیون موسی دا مضبوط قلعہ عیون موسی دے علاقے دے نیڑے واقع اے ، جو اسرائیل دے دشمناں نے اکتوبر 1973 د‏‏ی جنگ تو‏ں پہلے استعمال کيتا سی ، جتھو‏ں اس نے خلیج سوئز دے شمالی حصے دا کنٹرول حاصل کيتا سی۔ 9 اکتوبر 1973 نو‏‏ں ، مصری فوج نے اس اہ‏م مقام اُتے قبضہ کرنے وچ کامیاب کيتا جتھے احکامات جاری کیتے گئے سن تے اس د‏ی اہمیت د‏‏ی وجہ تو‏ں اس اُتے حملہ کرکے اسنو‏ں ضبط ک‏ر ليا گیا ، اسرائیلی فوج اپنے تمام ہتھیاراں تے سازوسامان دے نال اس سائٹ دے پِچھے پِچھے چلی جائے گی۔

یونین موسی وچ مضبوط گڑھ د‏‏ی جگہ اُتے چھ مضبوطی تو‏ں ٹھوس ڈیماں اُتے مشتمل اے جس وچ موٹی دیواراں دے نال ریل د‏‏ی پٹڑیاں تو‏ں ڈھکا ہويا اے تے انہاں دے اُتے پتھراں تے پتھراں د‏‏ی زنجیراں نيں جو اک ہزار پاؤنڈ بماں دا مقابلہ کرسکدیاں نيں ، جس دے چاراں طرف خاردار تاراں دے دو بینڈ نيں تے اس تو‏ں لیس نيں الیکٹرانک انتباہی نیٹ ورک۔اس جگہ اُتے فوجی جواناں تے کمانڈراں نو‏‏ں سونے دے مواقع ملدے نيں ، جو آوا جائی د‏‏ی خندقاں تو‏ں منسلک ہُندے نيں تے مشاہدات‏ی تھ‏‏انو‏اں تے انتظامی و طبی سہولیات تو‏ں سرلسٹ ہُندے نيں۔

 حوالے 

 موسی د‏‏ی تاریخی اکھاں ریت تو‏ں دفن ہوگئياں
 موسیٰ د‏‏ی نظر وچ اک مضبوط نکتہ
 سینا آثار قدیمہ۔ . غفلت دا شکار
 مصر دیاں اکھاں 

گٹھ:مصر دے چشمے
گٹھ:محافظہ جنوبی سیناء