سُدھا بھاردواج

سدھا بھاردواج اک بھارتی ٹریڈ یونیئنسٹ اے، جو زمین ایکوائر دے خلاف اک شہری حقوق کارکن اے اتے ہال ہی وچ اک وکیل، جو ہن 29 سالاں توں چھتیسگڑھ وچ کم کر رہی اے اتے رہِ رہی اے۔ اوہ چھتیسگڑھ پیپلز یونین فار سول لبرٹیز (پی۔یو۔سی۔ایل۔) دی جنرل سیکٹری اے، اتے جنہت (اک وکیل اجتمائی) دی بانی وی اے اتے اوہ شنکر گہا نیوگی دے چھتیسگڑ مکتی مورچے دے نال وی جڑی ہوئی اے۔ سدھا دا جم اک امریکن شہری وجوں ہویا سی، جسدے ماتا-پتا کرشنا اتے رنگناتھ بھاردواج سی، جو امریکہ دے میسیچیوسیٹس انسٹیچیوٹ آف ٹیکنولوجی وچ پیئیچڈی کردے سن۔ بھاردواج نوں بہت چھوٹی عمر وچ نازک وچاراں نال پیش کیتا گیا سی۔ بھاردواج 11 سال دی عمر وچ بھارت واپس آئی، اسنے 18 سال دی عمر وچ اپنی امریکی شہریت تیاگ دتی، اتے 1984 وچ پنج سالا ایکیکرت کورس پورا کرن لئی، گنت دا مطالعہ کرن لئی انڈین انسٹیچیوٹ آف ٹیکنولوجی (آئیائیٹی)، کانپور وچ شامل ہو گئی۔

1986 وچ اتر پردیش، مغربی بنگال اتے بہار  وچ اک مزدوراں دی بھاری توہین والیاں حالتاں دا ساہمنا کرن دے باو جود اس نے نیوگی دے چھتیسگڑھ مکتی مورچے دے نال کم کرن لئی متاثر کیتا۔ کامیاں نوں مکمل ترقی حاصل کرن لئی سدھا نے رائیپر وچ پنڈت رویشنکر شکلا یونیورسٹی نال متعلق کالج توں 2000 وچ اپنی قانون دی ڈگری حاصل کیتی۔

چھتیسگڑھ مکت مورچہ نال تعلق رکھدے ہوئے بھاردواج بھرشٹ افسرشاہاں دے خلاف جوش نال بھری ہوئی سی تاں کہ ایہہ یقینی بنایا جا سکے کہ بھلائی وچ واقع کھاناں اتے پلانٹاں وچ ورکراں نوں صحیح تنخواہ دتی جا سکے۔ اوہ دلت اتے آدواسی حقاں دے مدعیاں وچ وی شامل سی، خاص طور اُتے زمین لئی حق، سکھیا دے حق، صحتَ لئی اتے بھرشٹ ذمینداراں دے خلاف سرکھیا لئی آدی۔ سدھا نے بہیرو سین دی نیانئک فیصلے دی تعریف کرن اتے اس نوں زوردار طریقے نال نندا کرن دی اک تنقید لکھی۔

بھاردواج، اج تک چھتیسگڑھ راج وچ اسدا کم جاری اے، اسنے مقامی لوکاں دے حقاں لئی لڑن لئی پولیس اتے راج دیاں سانجھیاں طاقتاں دا خلاف کیتا۔ ایہناں نوں اگست 2018 وچ گرفتار کیتا گیا پر سپریم کورٹ دے دخل دین تے اوہناں نوں گھر وچ ہی نظربند رکھن دا حکم دے کے پولیس دی کاروائی نوں غلط قرار دتا۔ مڑ 27اکتوبر 2018 نوں اس نوں گرفتار کیتا گیا۔

 خاندانی پچھوکڑ 
سدھا بھاردواج مرحوم پروفیسر کرشنا بھاردواج دی دھی اے جو جواہر لال نہرو یونیورسٹی وچ ‘سینٹر فار اکونومک سٹڈیز اینڈ پلیننگ’ دے موڈھی سن۔ پروفیسر بھاردواج معاشی سوچ وچار بارے قومانتری پدھر دے اتہاسکار سن جنہاں نے 20ویں صدی دی معاشی تھیوری بارے مشہور مفکر پیئیرو سریپھا نال کیمبرج یونیورسٹی وچ کم کیتا سی۔سکول ویلے توں ہی سدھا بھاردواج دے سماجک-آرتھکک مثلیاں بابت وچار بہت تکھے اتے حساس سن۔ ایہہ لگدا سی کہ سدھا معیشت دان بنیگی کیونکہ اوہ مغربی ملکاں دیاں کہندیاں کہاؤندیاں یونیورسٹیاں وچ کھوج کم کرن لئی آسانی نال ہی سکالرشپ حاصل کر سکدی سی، پر اوہناں اپنی صلاحیت ٹریڈ یونیناں وچ کم کرکے کامیاں دے حقاں دی راکھی والے پاسے لاؤن نوں پہل دتی اتے اپنے آپ نوں کرت قنوناں بارے ودھ توں ودھ علم نال لیس کیتا۔ اس نے چھتیسگڑھ نوں اپنی کرمزمین بنایا جہڑا کھنج پدمعنےآں، جنگلات تے پانی سروتاں ورگے قدرتی زریعاں نال تاں بھاویں مالا-مالا سی۔ ایہہ علاقہ بھارت دے سبھ توں پچھڑے علاقیاں وچوں اک سی۔

 حوالے 

گٹھ:بھارتی وکیل عورتاں
گٹھ:زندہ لوک