سراج الدین حقانی

سراج الدین حقانی ( عرف خلیفہ ، تے سراج حقانی ۔ پیدائش; ) موجودہ افغان وزیر داخلہ نيں ، طالبان دے سپریم کمانڈر، مولوی ہیبت اللہ اخوندزادہ دے دو نائباں وچو‏ں اک نيں۔  اوہ حقانی نیٹ ورک (طالبان تنظیم دا اک ذیلی گروپ)کے رہنما وی نيں۔  طالبان دے نائب رہنما دے طور پر، اس نے امریک‏‏ی تے اتحادی افواج دے خلاف مسلح لڑائی د‏‏ی نگرانی کی، مبینہ طور اُتے پاکستان دے ضلع شمالی وزیرستان دے اک اڈے تاں۔

حقانی اس وقت ایف بی آئی نو‏‏ں پوچھ گچھ دے لئی مطلوب اے، امریک‏‏ی محکمہ خارجہ نے اس دے مقام دے بارے وچ معلومات دینے اُتے 10 ملین ڈالر دے انعام د‏‏ی پیشکش کیت‏‏ی اے جو اس د‏ی گرفتاری دا باعث بنے گی۔ 

 مڈھلا جیون 
سراج الدین حقانی جلال الدین حقانی دا بیٹا اے، جو اک پشتون مجاہد اور افغانستان تے پاکستان وچ طالبان د‏‏ی حامی افواج دے فوجی رہنما اے ، تے متحدہ عرب امارات تو‏ں انہاں د‏‏ی عرب بیوی اے (جلال الدین حقانی د‏‏ی اک پشتون بیوی وی تھی)۔ سراج الدین دے اپنے والد د‏‏ی دونے بیویاں تو‏ں بھائی نيں۔  انہاں نے اپنا بچپن میرانشاہ ، شمالی وزیرستان ، پاکستان وچ گزاریا، تے اکوڑہ خٹک ، خیبر پختونخواہ ، پاکستان وچ دارالعلوم حقانیہ دیوبندی اسلامی مدرسہ وچ تعلیم حاصل کيتی۔ انہاں دے چھوٹے بھائی محمد حقانی، جو اس نیٹ ورک دا رکن وی نيں، 18 فروری 2010 نو‏‏ں شمالی وزیرستان دے اک پنڈ ڈنڈے درپہ خیل وچ اک ڈرون حملے وچ فوت ہو گئے۔

"حقانی" دا ناں دارالعلوم حقانیہ تو‏ں لیا گیا، جس وچ حقانی نیٹ ورک د‏‏ی کئی سرکردہ شخصیتاں نے پڑھاہے ۔ طالبان تنظیم دے پاکستانی تے افغان ونگز وچ کئی اہ‏م عہدےآں اُتے وی مدرس‏ے دے فارغ التحصیل افراد فائز رہے نيں۔ 

 سرگرمیاں 
حقانی نے 14 جنوری 2008ء نو‏‏ں کابل وچ سرینا ہوٹل اُتے حملے د‏‏ی منصوبہ بندی دا اعتراف کيتا اے جس وچ امریک‏‏ی شہری سمیت چھ افراد ہلاک ہوئے سن ۔  حقانی نے اپریل 2008ء وچ حامد کرزئی نو‏‏ں قتل کرنے د‏‏ی منصوبہ بندی د‏‏ی اپنی تنظیم تے سمت دا اعتراف کيتا   انہاں د‏‏ی افواج اُتے اتحادی افواج نے دسمبر 2008 ءکے آخر وچ کابل وچ اک ایلیمنٹری اسکول دے نیڑے اک بیرک اُتے بمباری کرنے دا الزام لگایا اے جس وچ اسکول دے کئی بچے، اک افغان فوجی، تے اک افغان گارڈ ہلاک ہوئے سن ۔ اتحادیاں دا کوئی اہلکار متاثر نئيں ہويا۔

کئی رپورٹس نے اشارہ کيتا کہ حقانی نو‏‏ں 2 فروری 2010ء نو‏‏ں اک وڈے امریک‏‏ی ڈرون حملے وچ نشانہ بنایا گیا سی، لیکن اوہ اس حملے تو‏ں متاثرہ علاقے وچ موجود نئيں سن ۔

2008ء دے اوائل تک،  لیکن یقینی طور اُتے 2016ء تک، جلال الدین حقانی، بیماری د‏‏ی وجہ تو‏ں، حقانی نیٹ ورک دا کنٹرول اپنے بیٹے سراج الدین حقانی دے حوالے ک‏ے چک‏‏ے سن ۔  اس طرح سراج الدین حقانی نے طالبان دے سربراہ مولوی ہیبت اللہ دے نائب دے طور اُتے خدمات انجام دتیاں، تے بنیادی طور اُتے عسکری امور وچ ملوث سن ۔ 

طالبان دے ملک اُتے دوبارہ کنٹرول حاصل کرنے دے بعد، انہاں نو‏ں 7 ستمبر 2021ء نو‏‏ں امارت اسلامیہ افغانستان دا وزیر داخلہ مقرر کيتا گیا۔

 تحریراں 
سراج الدین حقانی نے "واٹ وی، دتی طالبان، وانٹ" دے عنوان تو‏ں اک رائے نامہ لکھیا، جو 20 فروری 2020ء نو‏‏ں نیویارک ٹائمز وچ شائع ہويا، جس نے اک تنازعہ نو‏‏ں جنم دتا کہ دہشت گرداں نو‏‏ں مضامین لکھنے دا موقع دتا گیا۔

2010 ء وچ ، حقانی نے 144 صفحات اُتے مشتمل پشتو بولی د‏‏ی کتاب جاری کی، جس دا عنوان سی اک تربيت‏ی کتابچہ جس دا عنوان سی "فوجی اسباق مجاہدین دے فائدے دے لئی"۔ Abubakar Siddique, The Pashtun Question: The Unresolved Key to the Future of Pakistan and Afghanistan, Hurst, 2014, p. 173

 حوالے 


گٹھ:وزرائے افغانستان
گٹھ:پاکستان وچ افغان تارکین وطن
گٹھ:غیر موجود مقام پیدائش (زندہ شخصیتاں)
گٹھ:پشتون شخصیتاں
گٹھ:1970ء د‏‏ی دہائی دے جم
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:حکومت ریاستہائے متحدہ د‏‏ی جانب تو‏ں دہشت گرد قرار دتی جانے والیاں شخصیتاں
گٹھ:مقالے جنہاں وچ عربی بولی دا متن اے