فیٹی جگر بیماری

فیٹی لیور دی بیماری (ایف۔ایلّ۔ڈی۔)، جس نوں ہیپیٹک سٹیٹوسس وی کیہا جاندا اے، اک اجیہی حالت اے جتھے جگر وچ ودھیرے چربی پیدا ہندی اے۔ اتھے اکثر بہت گھٹ جاں کوئی لچھن نہیں ہندے۔ کئی واری پیٹ دے اپرلے سجے حصے وچ تھکاوٹ جاں درد ہو سکدا اے۔ پیچیدگیاں وچ سروسس، جگر دا کینسر، اتے ٹھوڈی دے روپ شامل ہو سکدے ہن۔

پھیٹی لیور دی بیماری دیاں دو قسماں ہن: الکوہل رہت پھیٹی جگر دی بیماری (اینئیئیپھئیلڈی) اتے الکوہل جگر دی بیماری۔ اینئیئیپھئیلڈی عام پھیٹی لیور اتے نان-الکوہلک سٹیٹوہیپیٹائیٹس (اینئیئیسئیچ) توں بنیا اے۔ مل جوکھماں وچ شراب پینا، ٹائیپ 2 شوگر اتے موٹاپا شامل اے۔ ہور جوکھم دے کارکاں وچ کجھ دوائیاں جویں کہ گلوکوکارٹکوئڈز اتے ہیپیٹائیٹس سی شامل ہن۔ ایہہ اواضع اے کہ کی اینئیئیپھئیلڈی والے کجھ انسان عام چربی والے جگر دا ترقی کردے ہن اتے دوسرے NASH دا ترقی کردے ہن۔ ندان خون دیاں جانچاں، میڈیکل امیجنگ، اتے کئی وار جگر دے بائیوپسی ولوں شراکت دار ڈاکٹری اتہاس اُتے بیسڈ ہندا اے۔

ایہہ سفارش کیتی جاندی اے کہ پھیٹی لیور دی بیماری والے لوک شراب نہ پیو۔ NAFLD دا علاج عامَ طور اُتے خوراک تبدیلیاں اتے بھار گھٹاؤن لئی کسرت ولوں کیتا جاندا اے۔ جہڑے لوک بری طرحاں متاثر ہندے ہن، جگر دی بیماری دا آپشن ہو سکدا اے۔ سارے بھاری پین والے 90% توں ودھ چربی والے جگر دا ترقی کردے ہن جدوں کہ لگبھگ 25% ودھیرے شراب پین والے ہیپیٹائیٹس دا ترقی کردے ہن۔ NAFLD ریاست ہائے متحدہ وچ لگبھگ 10% بچیاں نوں متاثر کردا اے۔ ایہہ بزرگ لوکاں اتے آدمیاں وچ اکثر ہندا اے۔

 چنہ اتے لچھن 
اکثر بہت گھٹ جاں کوئی لچھن نہیں ہندے۔ کئی وار پیٹ دے اپرلے سجے حصے وچ تھکاوٹ جاں درد ہو سکدا اے۔

پیچیدگیاں پھیٹی جگر پھائیبروسس جاں جگر دے کینسر وچ ترقی یافتہ ہو سکدیاں ہن۔ اینئیئیپھئیلڈی ولوں متاثر لوکاں لئی، 10 سالاں دی بچاء دی در لگبھگ 0% متاثر سی۔ اینئیئیسئیچ وچ پھائیبروسس دی ترقی دی در 7 سال اتے اینئیئیپھئیلڈی لئی ودھ رہی رفتار نال 14 سالاں دی انومانت اے۔ ایہناں وکار اتے پاچک بیماریاں (شوگر دی قسم II, پاچک سنڈروم) دے وچکار اک مضبوط ​​تعلق اے۔ ایہہ جراثیم غیر-موٹے لوکاں نوں وی متاثر کر سکدے ہن، جو اس ویلے ودھیرے جوکھم وچ ہندے ہن۔

سریؤٹک الکوہل ایپھئیلڈی والے 10% توں گھٹ لوک ہیپیٹوسیللر کارسنوما دا ترقی کرنگے، بالغاں وچ جگر دا سبھ توں عامَ قسم دا کینسر اے، پر N.A.S.H والے 45% لوک سروسس توں بناں ہیپیٹوسیلِularلر کارسنوما دا ترقی کر سکدے ہن۔

حالت ہور بیماریاں نال وی جڑی ہوئی اے جو چربی دے پاچک اثر نوں متاثر کردے ہن۔

 کارن 
پھیٹی جگر (ایپھّ۔ایلّ۔) عامَ طور تے میٹابولک سنڈروم (شوگر، ہائیپرٹینشن، موٹاپا، اتے ڈسلپیڈمیا) نال جڑیا ہندا اے، پر کئی کارناں وچوں اک کارن وی ہو سکدا اے:

 شراب 
زہریلے پاچک دے پیداوار کارن الکوہل چربی جگر دا اک کارن اے جویں کہ الکوہل الرجی دے دوران شراب۔ ایہہ ورتارا عامَ طور تے پرانی شراب دے نال ہندا اے۔

 پاچک 
ابلاٹیپوپروٹینیمیا، گلائیکوجن سٹوریج بیماری، ویبر-عیسائی بیماری، گربھ حالت دا تیبر چربی جگر، لپوڈسٹروپھی۔

 پوشن متعلق 
موٹاپا، کپوشن، کل پیٹ پالن پوشن، گمبھیر بھار گھٹاؤنا، ریڈٹنگ سنڈروم، جیجنیل بائیپاس، ہائیڈروکلورک بائیپاس، جیجینل ڈائیورٹکولوسس بیکٹریا ودھن نال۔

 نشے اتے زہریلے مادہ 
ایمیؤڈرون، میتھوٹریکسیٹ، ڈلٹیازیم، ایکسپائر ٹیٹراسائیکلن، اتی سرگرم اینٹیریٹرووائیرل تھیریپی، گلوکوکارٹکوئڈز، ٹیموکسیپھین، ماحولیاتی ہیپیٹوٹوکسن (جویں، فاسفورس، مشروم زہر)۔

 ہور 
سلئیک بیماری، [15] ساڑ ٹٹی دی بیماری، ایچائیوی، ہیپیٹائیٹس سی (خاصکر جینوٹائیپ 3)، اتے الفا 1-اینٹیٹرپسن دی گھاٹ۔

 ندان 
زیادہ تر انسان اسمانیئتوادی ہندے ہن اتے عامَ طور اُتے جگر دے اعام کماں دے ٹیسٹاں جاں امتعلق ڈاکٹری حالات وچ نوٹ کیتے گئے ہیپیٹومیگلی کارن سمبھاوت طور تے لبھے جاندے ہن۔ اچے جگر دے پاچک 50% عام سٹیٹیؤسس والے مریضاں وچ پائے جاندے ہن۔ سیرم ایلنن ٹرانسمینیس (اے۔ایلّ۔ٹی۔) دے پدھر عامَ طور اُتے اسپیٹیٹ ٹرانسمینیس (اے۔ایسّ۔ٹی۔) دے پدھر غیر-استھر روپ وچ ہندے ہن اتے الکوہل ایف۔ایل۔ڈی۔ (اے۔ایسّ۔ٹی۔: ALT 2: 1 توں ودھ) دے الٹ ہندے ہن۔ عام خون دے ٹیسٹ، ہیپیٹک پھائیبروسس دی ڈگری دا ملانکن کرکے بیماری دی تیبرتا نوں مقرر کرن وچ مدد کر سکدے ہن۔ اداہرن لئی، ایئیسٹی-ٹو-پلیٹلیٹس ریشو انڈیکس (ایپیارآئی سکور) اتے ہور کئی سکور، جو خون دے ٹیسٹاں دے نتیجیاں توں گندے ہن، جگر پھائیبروسس دی ڈگری دا پتہ لگا سکدا اے اتے جگر دے کینسر دے مستقبل دے گٹھن دی بھوکھبانی کر سکدا اے۔

امیجنگ مطالعہ اکثر ملانکن عمل دوران حاصل کیتے جاندے ہن۔ الٹراسونوگراپھی اک "چمکدار" جگر نوں اتم ایکوجینیسیٹی دے نال پردرشت کردی اے۔ میڈیکل امیجنگ چربی جگر دی جانچ وچ مدد کر سکدی اے؛ چربی جگر دی کمپٹڈ ٹوموگراپھی (سیٹی) تے تلی نالوں گھٹ کثافت ہندی اے، اتے چربی ٹی 1-ویٹڈ میگنیٹک گونج چتراں (ایمارآئی) وچ چمکدار دکھائی دندی اے۔ چمبکی گونجدا عکس، اک قسم دی چمبکی گونج امیجنگ، پھائیبروسس دے ترقی دی پچھان کرن لئی اک نہ-حملہ آور ڈھنگ وجوں جانچ کیتی جاندی اے۔

 علاج 
گھٹو گھٹ 30% جاں لگبھگ 750-1000 کیلسی متعلق دن کیلوری دی مقدار نوں گھٹاؤن نال ہیپیٹائیٹس وچ سدھار ہندا اے۔ اینئیئیپھئیلڈی جاں اینئیسئیچ والے لوکاں لئی، خوراک وچ سدھار اتے کسرت دے نال بھار گھٹاؤنا بیماری نوں عام جاں حل کرن لئی درسایا گیا سی۔ ودھیرے گمبھیر معاملیاں وچ، اوہ دوائیاں جو انسلن پرتیرودھ نوں گھٹاؤندیاں ہن، ہائیپرلپیڈیمیا، اتے جو بھار گھٹاؤن لئی راغب کردیاں ہن جویں کہ بیریئیٹرک سرجری  دے نال نال وٹامن ای نوں سدھاریا جاندا اے جاں جگر دے کم لئی حل کیتا گیا اے۔

بیریاٹرک سرجری دی سفارش سال 2017 وچ پھیٹی جگر دی بیماری (ایپھّ۔ایلّ۔ڈی۔) دے علاج لئی نہیں کیتی جاندی، جدوں کہ ایپھئیلڈی، اینئیئیپھئیلڈی، اینئیئیسئیچ اتے ایڈوانسڈ سٹیٹوہیپیٹائیٹس 90% توں ودھ لوکاں وچ دوبارہ درسائے گئے ہن جنہاں نے موٹاپے دے علاج لئی ایہہ سرجری کیتی اے۔

لمبے ویلے تک پیریپھرل پوشن-راغب چربی جگر دی بیماری دے معاملے وچ، کولین نوں لچھناں نوں گھٹاؤن لئی درسایا گیا اے۔ ایہہ متھیونائین چکر وچ کمی دے کارن ہو سکدا اے۔

 باہری لنک 

 Relation between cannabis and weight gain  بھنگ اتے بھار ودھاؤن دے وچکار تعلق

 حوالے 

گٹھ:روگ