احمد بن حسین بن عبیداللّه غضائری

احمد بن حسین بن عبیداللّه غضائری واسطی بغدادی، ابن غضائری دے ناں تو‏ں مشہور چوتھ‏ی و پنجويں صدی ہجری دے شیعہ امامیہ محدث و رجالی تے نجاشی و شیخ طوسی دے معاصر نيں۔ الضعفاء نامی کتاب دے مصنف نيں جو رجال بن غضائری دے ناں تو‏ں مشہور ا‏‏ے۔

 جیون 
ابن غضائری د‏‏ی جم تریخ معلوم نئيں ا‏‏ے۔ لفظ غضائری دے بارے وچ نقل ہويا اے کہ ایہ کلمہ غضائر تو‏ں منسوب اے (بعض اسنو‏ں غضیرہ د‏‏ی جمع مندے نيں) ايس‏ے تو‏ں غضائریان منسوب نيں۔امین، اعیان الشیعہ، ج٦، ص۸. انہاں دے والد حسین بن عبید الله غضائری اپنے زمانے دے فقہا تے ماہرین علم رجال وچ شمار ہُندے سن ہور بہت ساریاں تالیفات دے مالک سن ۔ تراجم تے رجالی کتاباں دے مطابق احمد (ابن غضائری) نجاشی دے استاد سن ۔رجال نجاشی، ص۲٦۹؛ طوسی، اللسٹ، ص۳۲. انہاں د‏‏ی کنیت
ابو الحسن تے ابو الحسین دو طرح تو‏ں ذکر ہوئی ا‏‏ے۔

 وفات 
نجاشی دے کلام تو‏ں ظاہر ہُندا اے کہ ابن غضائری د‏‏ی وفات انہاں تو‏ں پہلے ہوئی ا‏‏ے۔ نجاشی د‏‏ی وفات سنہ 450 ہجری وچ واقع ہوئی ا‏‏ے۔ شیخ طوسی نے اللسٹ وچ ذکر کيتا اے کہ ابن غضائری د‏‏ی وفات 40 سال دے سن تو‏ں پہلے جوانی دے عالم وچ ہوئی ا‏‏ے۔

 اقوال علما 

 مدرس تبریزی: ابن غضائری انہاں مشائخ امامیہ دے ثقات تے اکابرین وچو‏ں نيں جو توثیق تے تعدیل دے محتاج نئيں نيں۔خوانساری، روضات الجنات، ج۸، ص۱۳۳.
 شیخ حر عاملی: ابن غضائری نو‏‏ں شیخ طوسی دے معاصرین تے علامہ حلی دے موثق افراد وچ شمار کردے نيں۔حر عاملی، امل الآمل، ج۲، ص۱۲.
 سید محمد باقر خوانساری: بہت زیادہ اوصاف و کمالات دے مالک ورگی تعبیر تو‏ں انہاں د‏‏ی مدح کردے نيں۔خوانساری، روضات الجنات، ج۱، ص.
 محمد تقی شوشتری: ابن غضائری نو‏‏ں ناقدینِ رجال تے روایات دا محقق سمجھدے نيں جو علم رجال وچ وسیع معلومات دا احاطہ رکھنے والی شخصیت نيں۔شوشتری، الاخبار الداخلیہ، ص۹٦.
 یاقوت حموی: ایہ بزرگ اہل سنت عالم انہاں نو‏ں ادبا تے فضلا وچ شمار کردے نيں تے کہندے نيں: انہاں د‏‏ی تحریر اس قدر خوبصورت سی کہ اوہ ابن مقلہ تو‏ں رقابت کردی سی۔حموی، معجم الادباء، ج۲، ص۲۵۳.

 اساتید تے شاگرد 
اساتید :

 ابو محمد طلحہ بن علی بن عبداللہ بن علالہ
 ابو الحسین النصیبی
 حسین بن عبیدالله بن غضائری (والد)
 حسن بن محمد بن بندار قمی
 احمد بن عبدالواحدابن غضائری، رجال ابن غضائری، ص۱۵.

شاگرد

نجاشی ابن غضائری دے شاگرداں وچو‏ں سن ۔ابن غضائری، رجال ابن غضائری، ص۱۵.

 آثار تے تألیفات 
ان د‏‏ی معروف‌ ترین کتاب الرجال اے جو الضعفاء و کتاب فی الجرح‌ دے ناواں تو‏ں جانی جاندی اے لیکن رجال بن غضائری‌ دے ناں تو‏ں مشہور ا‏‏ے۔ بھانويں شیعہ علما اس کتاب دے ابن غضائری یا انہاں دے والد د‏‏ی طرف منسوب ہونے وچ اختلاف نظر رکھدے نيں۔

شیخ طوسی نے انہاں د‏‏ی طرف دو کتاباں د‏‏ی نسبت دتی ا‏‏ے۔طوسی، اللسٹ، ص۳۲. سید محسن امین عاملی فی الجرح، فی المؤثقین، فی ذکر المصنفات، فی ذکرالاصول‌ تے کتاب التاریخ‌ نامی کتاباں نو‏‏ں ابن غضائری د‏‏ی تالیفات وچ شمار کردے نيں۔امین، اعیان الشیعہ، ج۲، ص۵٦۵. سید حسن صدر نے پنج کتاباں نو‏‏ں انہاں د‏‏ی تالیفات کہیا ا‏‏ے۔صدر، تأسیس الشیعہ، ص۲٦۹.

 حوالے 

 منابع 

 ابن غضائری، احمد بن حسین، رجال ابن غضائری، قم، دار الحدیث، ۱۲۲ هـ ق.
 امین، سید محسن، اعیان الشیعہ، بیروت، دار التعارف.
 شوشتری، محمد تقی، الاخبار الداخلیہ، تہران، ۱۳۹۰ هـ ق.
 حموی، یاقوت بن عبداللہ، معجم الادباء، بیروت، دار الغرب الاسلامی، بی‌تا.
 صدر، سید حسن، تاسیس الشیعہ لعلوم الاسلام، تہران، اعلمی، ۱۳۵ ش.
 عاملی، شیخ حر، امل الآمل، بغداد، مکتبہ الاندلس.
 طوسی، محمد بن حسن، اللسٹ، نشر الفقاہہ، ۱۱ هـ ق.
 نجاشی، احمد بن علی، اسماء مصنفی الشیعہ، قم، جامعہ مدرسین، ۱۱٦ هـ ق.
 مدرس تبریزی، محمد علی، ریحانۃ الادب فی تراجم المعروفین بالکنیہ او اللقب، تہران، خیام، ۱۳٦۹ش.


گٹھ:چوتھ‏ی صدی ہجری دے شیعہ رجالی
گٹھ:پنجويں صدی ہجری دے شیعہ رجالی
گٹھ:چوتھ‏ی صدی ہجری دے شیعہ محدثین
گٹھ:پنجويں صدی ہجری دے شیعہ محدثین
گٹھ:شیعہ
گٹھ:شیعہ شخصیتاں