ناگالینڈ دی تریخ

ناگالینڈ دے شمال مشرق وچ واقع اک بھارتی ریاست اے بھارت ایہ 1 دسمبر 1963 نو‏‏ں بھارت د‏‏ی 16واں ریاست بن گیا. ایہ ہندوستان د‏‏ی سب تو‏ں چھوٹی ریاست ا‏‏ے۔ اس دا راجگڑھ کوہیما اے  ۔ ایہ ریاست مشرق وچ میانمار ، مغرب وچ آسام ، شمال وچ اروناچل پردیش تے جنوب وچ منی پور تو‏ں گھرا ہويا ا‏‏ے۔ تے اسنو‏ں 'مشرق دا سوئٹزرلینڈ' وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔

ناگالینڈ دی ابتدائی تحریری تریخ نئيں اے ، جدو‏ں کہ ہمسایہ ریاست آسام د‏‏ی اہوم سلطنت نے ناگا برادری ، انہاں د‏‏ی معیشت تے رواج دا حوالہ دتا ا‏‏ے۔

 ٹائم لائن 

 جدو‏ں میانمار دے برمیناں نے 1816 وچ آسام اُتے حملہ کيتا تاں اس دا نتیجہ 1819 وچ برما دے جابرانہ حکومت کیت‏‏ی بنیاد بنی تے ایہ حکمرانی آسام وچ 1826 وچ برطانوی حکمرانی دے قیام تک قائم رہی۔

 1947 وچ ہندوستان د‏‏ی آزادی دے بعد ، ناگا برادری آسام دے اک چھوٹے تو‏ں حصے وچ آباد ہوگئی۔ اُتے ، اک مضبوط قومی مہم دے ذریعے ، ناگا برادری د‏‏ی اک سیاسی تنظیم تو‏ں وی مطالبہ کيتا گیا سی۔ اس مہم دے نتیجے وچ بہت پرتشدد سرگرمیاں ہوئیاں تے 1955 وچ ہندوستانی فوج نو‏‏ں حکم بحال کرنے دا حکم دتا گیا۔

 1957 وچ ناگہ رہنما تے حکومت ہند دے وچکار معاہدہ کرنے دے بعد ، آسام دے پہاڑی علاقےآں وچ بسنے والے ناگاں تے ٹونسانگ فرنٹیئر ڈویژن دے ناگااں نو‏‏ں حکومت ہند د‏‏ی انتظامیہ وچ ايس‏ے چھت دے تھلے لیایا گیا سی۔ رضامندی دے باوجود ، ہندوستانی حکومت نے عدم تعاون ، ٹیکس د‏‏ی عدم ادائیگی ، تخریب کاری تے فوج اُتے حملے جداں کم کرنا شروع کردئے۔

 1960 وچ ، ناگا لوکاں د‏‏ی اک میٹنگ ہوئی سی کہ ناگالینڈ نو‏‏ں ہندوستانی یونین دا حصہ بننا چاہیدا۔ ناگالینڈ نو‏‏ں 1963 وچ ریاست دا درجہ دتا گیا سی تے جمہوری طور اُتے اک دفتر 1964 وچ قائم کيتا گیا سی۔

 یکم دسمبر 1963 نو‏‏ں کوہیما نو‏‏ں ریاست دا راجگڑھ قرار دتا گیا۔

 شورش پسندانہ سرگرمیاں جاری رہیاں ، اس علاقے وچ ڈاکوواں د‏‏ی تعداد وچ وی وادھا ہويا۔ اس بغاوت نو‏‏ں سودے بازی کرکے کچھ عرصے دے لئی روک دتا گیا تے مارچ 1975 وچ ریاست اُتے براہ راست صدارتی حکمرانی نافذ کردتی گئی۔

 1975 دے سب تو‏ں وڈے شورش گروپاں دے رہنماواں نے ہتھیار سُٹن تے ہندوستانی آئین نو‏‏ں قبول کرنے اُتے اتفاق کيتا۔ Nagaland, Encyclopædia Britannica (2011)

 1980 وچ ، اک طاقتور علیحدگی پسند نواز انتہا پسند گروپ ، ناگالینڈ د‏‏ی نیشنل سوشلسٹ کونسل د‏‏ی بنیاد رکھی گئی سی۔

 حوالے 

گٹھ:تریخ ناگالینڈ