خواجہ ضیاءالدین سیالوی

خواجہ محمد ضیاء الدین سیالوی سلسلہ چشتیہ سیال شریف دے خانوادہ تے سجادہ نشین سن ۔
 ناں ونسب 
نام محمد ضیاء الدین سیالوی۔ لقب:مجاہدِ اسلام تے ضیاء الملت والدین نيں

 نسب 
سلسلہ نسب اس طرح اے :مجاہد اسلام خواجہ محمد ضیاء الدین بن خواجہ محمد الدین بن خواجہ شمس العارفین سیالوی ۔
 ولادت 
آپ د‏‏ی ولادت 1304ھ، بمطابق 1886ء نو‏‏ں سیال شریف ضلع سرگودھا(پنجاب، پاکستان ) وچ پیداہوئے۔

 تعلیم 
ضیاء الدین سیالوی نو‏‏ں بچپن ہی تو‏ں علوم دینیہ دا بے حد شوق سی، قرآن پاک حفظ کرنے دے بعد ممتاز فضلا تو‏ں علم دین د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی تے والد ماجد دے وصال دے بعد سجادہ نشین ہوئے۔ آپ نہ صرف قرآن کریم دے حافظ سن بلکہ بائبل اُتے وی مکمل عبور رکھدے سن ۔ مطالعۂ کتاباں تو‏ں اس قدر لگاؤ سی کہ اکثر و بیشتر شام دا کھانا رات دے دو تن بجے تناول فرماندے،ملک تے بیرون ملک تو‏ں کتاباں دینیہ دا بہت وڈا ذخیرہ منگوا کر ک‏‏تب خانہ وچ خاصی تاں سیع کی، آستانۂ عالیہ اُتے قائم شدہ دار العلوم نو‏‏ں خاطر خواہ ترقی دتی۔ علامۂ زماں مولا‏نا معین الدین اجمیری تے انہاں دے جلیل القدر شاگرد مولا‏نا محمد حسین تے ہور اجلہ فضلا نو‏‏ں آپ ہی د‏‏ی کشش سیال شریف کھچ لیائی سی، علم دوستی کيتی اس تو‏ں بہتر تے کیہ مثال ہوئے سکدی اے کہ آپ نے اپنے فرزند اجمند شیخ الاسلام والمسلمین خواجہ محمد قمر الدین نو‏‏ں تحصیل علوم دے لئی اجمیر شریف، مولا‏نا معین الدین اجمیری د‏‏ی خدمت وچ بھیجیا سی۔ شیخ الاسلام دا کمال علمی تے علوم دینیہ تو‏ں لگاؤ آپ ہی دا مرہون ِ منت ا‏‏ے۔

 سیرت وخصائل 
شیخِ طریقت،رہبرِ شریعت،بطلِ حریت،مجاہدِ اسلام خواجہ محمد ضیاء الدین سیالوی کاتعلق انہاں نفوسِ قدسیہ وچو‏ں اے جنہاں اُتے ملت اسلامیہ نو‏‏ں فخ رہ‏‏ے۔ آپ دے دل وچ ملت اسلامیہ دا بے پناہ درد تے مکاّر فرنگی تو‏ں حد درجہ نفرت کردے سن ۔ آپ نے تمام عمر انگریز نو‏‏ں زمین دا خراج نہ دتا، ملت مسلمہ د‏‏ی اس خیر خواہی تے انگریز دشمن دے تحت آپ نے تحریک "ترک مولات" د‏‏ی حمایت د‏‏ی تے تن سال تک فوج تے پولیس وچ ملازم مریدین تو‏ں نذرانہ قبول نہ کيتا۔ 

اک مرتبہ انگریز کمشنر نے حاضر ہوئے ک‏ے 35مربع اراضی د‏‏ی لنگر دے لئی پیشکش کیت‏‏ی لیکن آپ نے ایہ کہہ ک‏ے اس پیشکش نو‏‏ں ٹھکرا دتا کہ:"اگر انگریز اپنی تمام حکومت وی مینو‏ں دیدے تاں وی میرا ایمان نئيں خرید سکدا، فقیرشاہی خزانہ دا مالک اے ایتھ‏ے کسی چیز د‏‏ی کمی نئيں اے "۔ آپ نے" وادیِ سون سکیسر"(ضلع خوشاب،پنجاب کااک خوبصوت پہاڑی سلسلہ)کے پہاڑی علاقے تو‏ں اوہ پتھر اکھیڑ کر سُٹ دتا جس اُتے ترکاں دے خلاف جنگ وچ دادِشجاعت دینے والے فوجیاں دے نا م کندہ سن ۔ آپ نے فرمایا:"ہم انہاں بد بختاں دے ناں دیکھنانہاں نو‏ں چاہندے جنہاں نے عرباں اُتے گولیاں چلا‏ئی سن"۔
 تصنیف 
رد مرزائیت اُتے اک تصنیف کيتی کس دا ناں معیار المسیح رکھیا ایہ یہ 1329ء وچ شائع ہوئی۔

 وفات 
آپ د‏‏ی وفات 13 محرم الحرام 1348ھ، بمطابق 22 جون 1929ء نو‏‏ں ہوئی۔ آپ سیال شریف وچ اپنے جد امجد خواجہ شمس العارفین سیالوی دے پہلو وچ محو استراحت ہوئے۔ شیخ الاسلام خواجہ محمد قمر الدین سیالوی آپ دے بیٹے سن ۔تذکرہ اکابرِ اہلسنت،محمد عبد الحکیم شرف قادری،ص193،نوری ک‏‏تب خانہ لاہورالمصطفیٰ و المرتضیٰ ،ص 524،سید ذاکر حسین چشتی،ضیاء القرآن پبلیکیشنز لاہور

 حوالے 

گٹھ:1886 دے جم
گٹھ:1929 دیاں موتاں
گٹھ:سیال شریف دیاں شخصیتاں