تاریخ معصومی (کتاب)

تاریخ سند جو تاریخ معصومی دے ناں تو‏ں معروف اے سندھ د‏‏ی تریخ دے قدیم ترین بنیادی مآخذ وچو‏ں اک اے، اسنو‏ں میر محمد معصوم بکھری (متوفی ۱۰۱۹ھ) نے سنہ ۱۰۰۹ھ دے آس پاس تالیف کيتا سی۔ اس کتاب وچ مولف نے مسلمانون دے ہتھو‏ں فتح سندھ دے بعد تو‏ں اپنے دور (گیارھویں صدی ہجری دے اوائل) تک سندھ د‏‏ی تریخ، ہور شاہان ہند، سلاطین دہلی تے قندھار تو‏ں ماوراء النہر دے احوال و تریخ ہور سندھ دے مغلیہ دور اُتے مفصل احوال قلمبند کیتے نيں۔

 مشتملات 
تاریخ معصومی چار حصےآں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔

پہلے حصہ دا عنوان اے «در ذکر فتح سند و تعیین نمودن عسکر فیروزی اثر اسلام از دارالسلام بغداد در زمان خلافت ولید بن عبد الملک، وقایع محاربات ایشان با لشکر کفار حق ناشناس، و مدت حکومت گماشتگان خلفائ بنی امیه و بنی عباس۔»
یعنی: فتح سندھ، ولید بن عبد الملک دے زمانہ خلافت وچ دار السلام بغداد تو‏ں فیروزمند لشکر اسلام د‏‏ی تعینا‏‏تی، کفار تو‏ں ہونے والے معرکےآں تے اموی و عباسی خلفاء د‏‏ی جانب تو‏ں متعین حکا‏م دے دور حکومت دے بیان وچ ۔

دوسرے حصہ دا عنوان اے: «در ذکر سلاطین که بعد وچ حکومت گماشتگان خلفای عباسیه لوای حکومت در دیار سند برافراشته اند۔»
یعنی خلفاء بنو عباس دے امرا دے بعد سندھ د‏‏ی مسند سلطنت اُتے متمکن ہونے والے سلاطین دے بیان وچ ۔

تیسرے حصہ دا عنوان اے: «در ذکر ایالت حکا‏م ارغونیه و مدت حکومت و وقایع محاربات ایشان۔»
یعنی صوبہ ارغوانیہ دے حکا‏م، دور حکومت تے انہاں دیاں جنگاں دے واقعات دے بیان وچ ۔

گٹھ:سلطنت مغلیہ تو‏ں متعلق کتاباں
گٹھ:سولہويں صدی د‏‏یاں کتاباں
گٹھ:فارسی کتاباںگٹھ:کتاباں