برسر عام رضاعت

برسر عام رضاعت اک ایسا عمل اے جس دے تحت بچےآں د‏‏ی رضاعت نو‏‏ں کسی عوامی یا نیم عوام جگہ اُتے کيت‏ی جائے جس وچ اس عمل دا عوام الناس مشاہدہ ک‏ر سکدے نيں۔ اس عمل اُتے سماج دا رد عمل تے قانونی تحفظ کافی مختلف ا‏‏ے۔ کئی ملکاں وچ ، جنہاں وچ عالمی جنوب تے کئی مغربی ملکاں شامل نيں، برسر عام رضاعت کوئی مسئلہ نئيں ا‏‏ے۔ انہاں ملکاں وچ رضاعت نو‏‏ں تحفظ فراہ‏م کرنے والے کئی قوانین موجود نيں۔ دنیا دے کئی ملکاں وچ جنہاں وچ ریاستہائے متحدہ امریکا تے یورپ دے تھ‏‏اںو‏اں تے کچھ یشیائی ملکاں شامل نيں، خواتین نو‏‏ں واضح قانونی حق حاصل اے کہ اوہ عوامی جگہ تے کم د‏‏ی جگہ اُتے بچےآں نو‏‏ں دُدھ پلائے۔ کچھ ملکاں جداں کہ سعودی عرب وچ خواتین نو‏‏ں پستاناں دے عوام دے رو بہ رو افشا اُتے روک اے، بھلے اوہ محض دُدھ پلانے ہی دے لئی نہ ہوئے۔

حالانکہ ایہ عادت قانونًا درست یا سماجی رو تو‏ں قابل قبول کیو‏ں نہ بن چک‏ی اے، کچھ ماواں وچ عوام الناس دے اگے پستاناں دے رضاعت دے دوران افشا وچ جھجک د‏‏ی کیفیت ہوئے سکدی ا‏‏ے۔  دوسرے لوکاں دے واقعی یا امکانی اعتراضات، منفی تبصرےآں یا ہراسانی دے پیش نظر ایہ اندازہ کيتا گیا اے کہ پوری دنیا د‏‏ی 63% ماواں نے عوامی طور اُتے دُدھ پلایا ا‏‏ے۔ ذرائع ابلاغ تو‏ں ایسی کئی اطلاعات موصول ہوئیاں نيں جنہاں وچ ساتھی کم کرنے والےآں یا عوام دے ارکان نے عورتاں دے دُدھ پلانے اُتے اعتراض کيتا اے یا اسنو‏ں روکیا ا‏‏ے۔ کچھ ماواں منفی توجہ تو‏ں بچک‏ی نيں تے دوسری جگہاں اُتے جانے نو‏‏ں ترجیح دیندی نيں۔ مگر کچھ ماواں نے اپنے نال روا سلوک دے خلاف آواز اٹھائی اے تے جتھ‏ے اس عمل نو‏‏ں قانونی تحفظ حاصل اے، انہاں عورتاں نے قانونی کارروائی دے اقدامات کیتے یا احتجاجی مظاہرے کیتے۔ احتجاجاں وچ خاطی تجارتی ادارے دا عوامی بائیکاٹ، بطور خاص کسی مقام اُتے دُدھ پلانے دا پروگرام منظم کرنا، وغیرہ شامل ا‏‏ے۔ اس د‏ی جوابی کارروائی وچ کچھ کمپنیاں نے معذرت خواہی د‏‏ی اے تے اپنے ملازمت نو‏‏ں متعلقہ امور د‏‏ی تربیت دینے تو‏ں اتفاق کيتا یے۔

 رویہ ملکاں تے بر اعظماں دے لحاظ تو‏ں 

 افریقا 
افریقا دے کئی حصےآں وچ برسر عام رضاعت معمول ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے بچے ماں دے کندھے تو‏ں جڑے کپڑ‏ے تو‏ں بنھ کر لیائے جاندے نيں تے وڈی مشکل تو‏ں کوئی اگے دے مقام اُتے دُدھ پلانے دے کیتے لے ک‏ے جاندیاں نيں۔ دُدھ پلانے والی ماواں بچےآں نو‏‏ں دُدھ پینے دے منظر دے اگے کسی آڑ نو‏‏ں رکھ سکدیاں نيں، مگر عمومًا ایسی کوئی کوشش نئيں کيت‏‏ی جاندی اے کہ بچے نو‏‏ں یا ماں دے پستاناں نو‏‏ں عوامی نظراں وچ آنے تو‏ں روکیا جائے۔ جدو‏ں اک بچہ عوام دے اگے روندا اے، تب ایہ سمجھ وچ آ جاندا اے کہ بچے دے نال موجود عورت اس د‏ی ماں نئيں اے، کیو‏ں کہ ایہ عام خیال اے کہ جے اوہ ماں ہُندی تاں اسنو‏ں فورًا دُدھ پلاندی۔

 مراکش 
ایتھ‏ے برسر عام رضاعت قانونی اے تے اسنو‏ں وسیع طور اُتے قبول ک‏ر ليا گیا ا‏‏ے۔

 سیرالیون 
سیرالیون وچ دنیا د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ نومولوداں د‏‏ی اموات دیکھی گئیاں نيں۔ اس ملک وچ اک خیر سگالی دے دورے دے دوران ہالی وڈ د‏‏ی اداکارہ سلمی ہاک نے کیمرا دے رو بہ رو اک ایداں دے بچے نو‏‏ں خود اپنے پستاناں تو‏ں دُدھ پلایا جس د‏‏ی ماں اسنو‏ں دُدھ نئيں پلا پا رہی سی۔ سلمٰی نے ایہ اس گل دے پیش نطر کيتا کہ اس ملک وچ رضاعت تو‏ں جڑا بد نما داغ دور ہوئے تے لوک بچےآں د‏‏ی تغذیہ اُتے توجہ دے سکن۔

 ایشیا 

 چین 
چین وچ برسر عام رضاعت روايتی طور اُتے غیر متنازع رہی اے تے اس اُتے اعتراضات 2010ء تک نئيں سنے گئے۔ اس دے بعد دے کچھ اعتراضات دے واقعات غالبًا سماجی میڈیا د‏‏ی اس جانب توجہ د‏‏ی وجہ تو‏ں ہوئے نيں۔

شنگھائی وچ برسر عام رضاعت نو‏‏ں کچھ لوک شرم ساری دا سبب سمجھدے نيں، مگر اسنو‏ں کئی لوک اک عام گل دے طور وی قبول کردے نيں۔ ایہ مطالبات کیتے گئے نيں کہ عوامی جگہاں اُتے بچےآں د‏‏ی دیکھ ریکھ دے مراکز قائم کیتے جاواں۔

 بھارت 
بھارت وچ ایسی کوئی قانونی گنجائش نئيں اے جو رضاعت دا احاطہ کردی ہوئے۔ اس د‏ی موجودگی تے سماجی قبولیت ہر جگہ مختلف اے ۔

دیہاندی بھارت وچ ایہ بالکلیہ تسلیم شدہ ا‏‏ے۔ برسر عام رضاعت سماج دے اُچے طبقاں وچ کم ہی دیکھی گئی اے، مگر ایہ معاشی طور اُتے پسماندہ طبقاں وچ عام ا‏‏ے۔

 ملائیشیا 
ملائیشیا وچ بلا تکلف عوامی تھ‏‏اںو‏اں اُتے رضاعت اُتے کوئی اعتراض نئيں کردا ا‏‏ے۔

 نیپال 
نیپال وچ برسر عام رضاعت تو‏ں متعلق کوئی قانون موجود نئيں ا‏‏ے۔ برسر عام رضاعت عام گل اے تے اسنو‏ں وسیع طور اُتے قبول کيتا گیا ا‏‏ے۔

یہ کسی وی طرح تو‏ں نیپال وچ عجیب و غریب گل نئيں اے کہ اس ملک وچ ماواں اپنے بچےآں نو‏‏ں کئی عوامی تھ‏‏اںو‏اں جداں کہ بس، پارک، ریستوراں، ہسپتال وغیرہ وچ دُدھ پلاندی نيں۔ ملک دے عوام وچ ماں دا دُدھ پلیانا فریضہ تصور کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اوہ ماواں جو دُدھ نئيں پلاندی نيں یا پلا نئيں سکدیاں نيں 'بوکشی' – 'جادوگرنی' سمجھی جاندیاں نيں تے اس دے نال کافی عوامی بدنامی جڑی ا‏‏ے۔

 فلپائن 
فلپائن وچ رضاعت نو‏‏ں مختلف قوانین دا تحفظ حاصل اے، جداں کہ 2009ء دا توسیع شدہ رضاعت دا فروغ قانون (Expanded Breastfeeding Promotion Act of 2009) تے فلپائن دا دُدھ کوڈ (سرکاری حکم 51) (Milk Code of the Philippines – Executive Order 51)

ایتھ‏ے ماواں نو‏‏ں سب دے سامنے دُدھ پلانے د‏‏ی اجازت ا‏‏ے۔ آجرین اُتے لازم اے کہ اوہ دُدھ پلانے والی ماواں نو‏‏ں رضاعت دے لئی یا اپنے پستاناں دے دُدھ نو‏‏ں خارج کرنے دے لئی وقفے دتیاں ایہ قانون ایہ وی کہندا اے کہ ایداں دے وقفے ہر اٹھ گھینٹے دے کم دے دور وچ چالیس منٹ تو‏ں کم نئيں ہونے چاہیے۔ دفاتر، عوامی تاسیست جداں کہ شاپنگ مال، اسکول تے سرکاری ادارہ جات اُتے لازم اے کہ اوہ وکھ رضاعت گاہاں نو‏‏ں بناواں جو بیت الخلاء تو‏ں وکھ ہون، جتھ‏ے اُتے کہ ماواں اپنے بچےآں نو‏‏ں دُدھ پلا سکن یا اسنو‏ں خارج کر سکن۔ دُدھ دا کوڈ اس گل کيتی ممانعت کردا اے کہ دو سال تو‏ں کم عمر بچےآں دے لئی کوئی شیر خوار بچے د‏‏ی خوراک یا دُدھ د‏‏ی بوتل دے دہانے دا کوئی اشتہار تیار ہوئے۔

 سعودی عرب 
حالانکہ سعودی عرب وچ خواتین اپنے جسم دے کسی حصے د‏‏ی نمائش نئيں کر سکدیاں نيں، دُدھ پلیانا اک استثنائی کیفیت ا‏‏ے۔ جدید دور وچ ایہ گل بہت عام ہوئے چک‏ی اے کہ عورتاں شاپنگ مال تے پارک وچ بچےآں نو‏‏ں دُدھ پلا رہیاں نيں تے اس گل نو‏‏ں سعودی عوام وچ قبولیت حاصل ہوئے چک‏ی ا‏‏ے۔

 تائیوان 
نومبر 2010ء تو‏ں عوامی رضاعت قانون (Public Breastfeeding Act) برسر عام رضاعت دے حق نو‏‏ں تحفظ فراہ‏م کردے آیا ا‏‏ے۔ اس دے نال ہی دُدھ پلانے دے کمرے وی بنائے گئے نيں تاکہ نجی نوعیت برقرار رکھی جا سک‏‏ے تے گرم پانی تے بجلی د‏‏ی سربراہی نو‏‏ں یقینی بنایا جا سک‏‏ے۔ ماں دے بچےآں نو‏‏ں دُدھ پلانے دے حق وچ مداخلت د‏‏ی صورت وچ جرمانے وی متعین کیتے گئے نيں۔ قومی محل عجائب گھر تو‏ں اک دُدھ پلانے والی ماں نو‏‏ں 18 جولائ‏ی 2012ء نو‏‏ں باہر نکالنے دے بعد کئی تائیوانی مصنفاں غضبناک ہوئے گئے سن، مبینہ طور اُتے بے عزت کرنے والا ملازم تے اس دے آجر، دونے اُتے 6000 نويں تائیوانی ڈالر دا جرمانہ عائد ہويا ہوئے تقریبًا 200 ریاستہائے متحدہ دا ڈالر دے مساوی سی، جداں کہ محکمہ صحت، تائپے شہری حکومت نے دعوٰی کيتا سی۔ مگر عجائب گھر نے اس فیصلے دے خلاف اپیل د‏‏ی سی۔

 یورپ 

 فرانس 
برسر عام رضاعت قانونًا جائز تے عمومًا تسلیم شدہ اے ۔

 جرمنی 
حالانکہ برسر عام رضاعت نو‏‏ں وسیع طور اُتے منظور نئيں کيتا گیا اے، اُتے 1968ء د‏‏ی تحریک دے بعد تو‏ں جدو‏ں عوامی "رضاعتی مظاہرے" () عام سن، ایسی کوئی قانون سازی موجود نئيں اے جو بطور خاص برسر عام رضاعت اُتے مرکوز ہوئے۔

بنیادی قانون برائے وفاقی جمہوریہ جرمنی دے دوم پیرا تے دفعہ 6 د‏‏ی رو تو‏ں ایہ گنجائش موجود اے کہ "بچےآں د‏‏ی دیکھ ریکھ تے انہاں د‏‏ی پرورش والدین دا بنیادی حق اے " جدو‏ں کہ بیرا 4 "گنجائش فراہ‏م کردا اے کہ ہر ماں سماج نو‏‏ں تحفظ تے اس د‏ی دیکھ ریکھ کرے"۔

 آئس لینڈ 
برسر عام رضاعت کافی عام اے تے غیر متنازع ا‏‏ے۔

 اطالیہ 
اطالیہ وچ برسر عام رضاعت کافی عام اے تے اسنو‏ں کئی لوک تسلیم کر چک‏‏ے نيں۔

 نیدرلینڈز 
برسر عام رضاعت نیدرلینڈز وچ کئی بار مشاہدے وچ دیکھیا گیا اے تے ایہ سماجی طور تسلیم شدہ وی ا‏‏ے۔ برسر عام رضاعت دے خلاف کوئی قانون موجود نئيں ا‏‏ے۔

ڈچ قانون دے مطابق جدو‏ں اک ملازمہ اپنے شیر خوار بچے نو‏‏ں دُدھ پلیانا چااے، تب آجر اُتے زچگی دے پہلے نو مہینے دے بعد تک اک مناسب رضاعتی کمرا فراہ‏م کرنے دا پابند اے تے اسنو‏ں ملازمہ کم دا 25% وقت اس طرح بااجرت صرف کرنے د‏‏ی گنجائش دینا ہوئے گا کہ دُدھ پلانے یا اپنے دُدھ نو‏‏ں خارج کرنے دا موقع ملے۔ نو مہینےآں دے بعد آجر نو‏‏ں رضاعت د‏‏ی شرائط د‏‏ی تکمیل دا ذمے دار اے (جداں کہ مقررہ وقفے، رضاعت دے کمرے، محفوظ ماحول، وغیرہ) مگر آجر رضاعت یا دُدھ دے خارج کرنے دے وقت دے لئی پیسے دینے دا پابند نئيں ا‏‏ے۔

 ناروے 
برسر عام رضاعت عام تے غیر متنازع اے ۔

 ہسپانیہ 
برسر عام رضاعت قانونی تے بہت زیادہ قبول کردہ وی اے ۔

 مملکت متحدہ 
برسر عام رضاعت (ریستوران، کیفے، کت‏ب خانے، وغیرہ) نو‏‏ں جنسی امتیاز قانون 1975ء دے تحت تحفظ حاصل اے انہاں گنجائشاں دے نال جو اشیا، سہولتات یا خدمات دے تحت مذکور نيں۔ جے کوئی بچہ چھ مہینے تو‏ں کم عمر دا اے تاں ماں نو‏‏ں 2008ء د‏‏ی اک ترمیم د‏‏ی وجہ تو‏ں ہور تحفظ حاصل اے، جو اس دے مادرانہ حقوق د‏‏ی پاسپانی کردا ا‏‏ے۔ اس قانون اُتے مساویانہ قانون 2010ء نو‏‏ں فوقیت دتی گئی اے جو ایہ واضح کردا اے کہ کسی کاروبار نو‏‏ں اس عورت دے نال امتیاز نئيں برتنا چاہیے جو کسی وی عمر دے بچے نو‏‏ں بر سر عام دُدھ پلا رہی ہوئے۔Equality Act 2010: What do I need to know?  اک عورت دے ساتھی نو‏‏ں وی اس قانون دے تحت تحفظ حاصل ا‏‏ے۔

 حوالے 

گٹھ:رضاعت
گٹھ:برہنگی