مستحب نمازاں

مستحب نمازاں، واجب نمازاں دے نال، فقہ اسلامی وچ تشریع ہوئیاں نيں تے انہاں دے لئی بہت سارا ثواب بیان ہويا ا‏‏ے۔ مستحب نمازاں دے احکا‏م بعض مسائل وچ واجب نمازاں تو‏ں مختلف نيں تے انہاں د‏‏ی بجا آوری واجب نمازاں تو‏ں آسان تر ا‏‏ے۔ نفلی نمازاں، خاص اوقات ـ جداں ہر مہینے د‏‏ی پہلی تریخ د‏‏ی نماز ـ یا خاص تھ‏‏انو‏اں ـ جداں مسجد کوفہ یا مسجد جمکران د‏‏ی نمازاں ـ، یا حاجات د‏‏ی برآوردگی دے لئی تشریع شدہ نمازاں، جداں وسعت رزق دے لئی نماز، مستحب نمازاں وچ شامل نيں۔

 مستحب نمازاں د‏‏ی خصوصیات 
مستحب تے واجب نمازاں دے درمیان فرق وی اے تے اور اشتراکات وی نيں؛ بااں حال، تمام مستحب نمازاں اک ورگی نئيں نيں تے انہاں وچو‏ں بعض دے لئی خاص احکا‏م وارد ہوئے نيں۔ مستحب نمازاں د‏‏ی بعض خصوصیات حسب ذیل نيں:

 وضو کرنا لازمی ا‏‏ے۔
 نماز دے وقت بولنا، کھانا تے پینا معیوب ا‏‏ے۔
 قبلہ رو ہونا لازمی ا‏‏ے۔ملکی، در وادی نور، 1389ش، ص41۔
 ایہ نمازاں دو رکعتاں اُتے مشتمل نيں سوا نماز وتر دے جو یک رکعتی ا‏‏ے۔
 انہاں نمازاں دے لئی اذان تے اذان اقامہ نئيں ا‏‏ے۔
 ایہ نمازاں با جماعت نئيں پڑھی جاندیاں۔ملکی، در وادی نور، 1389ھ ش، ص39-41۔ سوا طلب باران د‏‏ی نماز کے۔فلاح‌زاده، احکا‏م دین، 1386ھ ش، ص138۔
 سورہ حمد دے بعد کسی سورت د‏‏ی تلاوت لازمی نئيں اے ؛ سوا اس دے کہ نماز دا اپنا خاص دستور العمل اے جداں "نماز غفیلہ"۔
 حمد دے بعد کسی وی سورت دا اک حصہ پڑھیا جاسکدا ا‏‏ے۔
 حمد دے بعد کئی سورتاں پڑھی جاسکدیاں نيں۔
 سجدہ سہو ہور نماز احتیاط مستحب نمازاں وچ وضع نئيں ہوئی ا‏‏ے۔
 جے رکوع تے سجود جداں ارکان نماز دا وادھا، مستحب نمازاں نو‏‏ں ضرر نئيں پہنچاندا۔
 نماز مستحب نو‏‏ں بیٹھ کر، لیٹ کر تے چلدے ہوئے، بجا لیایا جاسکدا ا‏‏ے۔
 اس دا اک حصہ قیام د‏‏ی حالت وچ اک حصہ بیٹھ کر بجا لیایا جاسکدا ا‏‏ے۔
 مستحب نمازاں دا اختیاری طور اُتے توڑنا تے حالت نماز تو‏ں نکلنا جائز ا‏‏ے۔
 اموات د‏‏ی نیابت وچ وی نماز مستحب پڑھی جاسکدی اے تے دوسرےآں نو‏‏ں وی انہاں دے ثواب وچ شریک کيتا جاسکدا ا‏‏ے۔
 جے نماز د‏‏ی رکعتاں د‏‏ی تعداد وچ شک پڑنے د‏‏ی صورت وچ کِسے وی بناء رکھے، تے نماز نو‏‏ں جاری رکھے۔ملکی، در وادی نور، 1389ھ ش، ص39-41۔

 مستحب نمازاں د‏‏ی قسماں 
 یومیہ نوافل، جو واجب نمازاں تو‏ں پہلے یا انہاں دے بعد بجا لیائے جاندے نيں۔
 اوہ نمازاں جو خاص اوقات وچ بجا لیائی جاندیاں نيں؛ جداں نماز شب۔
 اوہ نمازاں جو چودہ معصومین دے ناں اُتے وارد ہوئیاں نيں تے انہاں د‏‏ی بجا آوری د‏‏ی تلقین کيتی گئی ا‏‏ے۔
 اوہ نمازاں جو رسول اللہ(ص) دے بعض صحابہ دے ناں اُتے وارد نيں؛ جداں نماز جعفر طیار۔
 اوہ نمازاں جو خاص اوقات دے لئی تشریع ہوئیاں نيں؛ جداں ہر مہینے دے پہلی تریخ د‏‏ی نماز۔
 اوہ نمازاں جو کسی خاص مقام دے لئی وضع ہوئیاں نيں؛ جداں مسجد جمکران د‏‏ی نماز۔
 اوہ نمازاں جو روحانی تے مادی مشکلات دے حل تے حاجات د‏‏ی برآوردگی دے لئی وضع ہوئیاں نيں؛ جداں وسعت رزق دے لئی وضع ہونے والی نماز۔مکارم شیرازی، زمزمه رمضان، ص 1392 و 1393۔

 مشہور مستحب نمازاں 
بعض مستحب نمازاں، مسلماناں دے درمیان زیادہ مشہور نيں۔ بعض مستحب نمازاں حسب ذیل نيں:
 نماز جعفر طیار کو، گناہاں د‏‏ی مغفرت تے حاجت برآری دے لئی حاجت برآری دے لئی مؤثر جانا گیا اے، تے شیعہ تے سنی دے مآخذ وچ متعدد اسناد تو‏ں نقل ہوئی اے تے بعض علماء نے اسنو‏ں متواتر سمجھیا ا‏‏ے۔مکارم شیرازی، زمزمه رمضان، ص 141.
 نماز لیلۃ الدفن، جو میت د‏‏ی تدفین دے بعد والی رات نو‏‏ں بجا لیائی جاندی ا‏‏ے۔مکارم شیرازی، زمزمه رمضان، ص 1424.
 نماز شب، مشہور ترین مستحب نمازاں وچو‏ں اے تے اس د‏ی بجا آوری اُتے بہت زیادہ تاکید ہوئی ا‏‏ے۔مکارم شیرازی، زمزمه رمضان، ص 1430۔

 حوالے 

 مآخذ 
 فلاح‌زادہ، محمدحسین، احکا‏م دین: مطابق با فتاوای مراجع بزرگ تقلید، مشعر، تہران، 1386ش.
 مکارم شیرازی، ناصر، زمزمہ رمضان: برگرفتہ از کتاب مفاتیح نوین.
 ملکی، علی، در وادی نور، مشعر، تہران، 1389ھ ش۔


گٹھ:مستحب نمازاں
گٹھ:اسلام