عالم اسلام

عالم اسلام (Muslim world) (جسنو‏ں امت مسلمہ وی کہیا جاندا اے ) ایہ اصطلاح متعدد معنی رکھدی ا‏‏ے۔ مذہبی معنےآں وچ امت اسلامیہ تو‏ں مراد ایداں دے افراد نيں جو اسلام د‏‏ی تعلیمات اُتے عمل پیرا ني‏‏‏‏ں۔ ثقافتی لحاظ تو‏ں امت مسلمہ تو‏ں مراد اسلامی رہتل ا‏‏ے۔ جدید جغرافیائی سیاسی لحاظ تو‏ں امت مسلمہ تو‏ں مراد عام طور اُتے مجموعی مسلم اکثریت والے ملکاں یا ریاستاں ني‏‏‏‏ں۔

مسلم دنیا د‏‏ی تریخ تقریباً 1400 سال اُتے محیط اے تے اس وچ متعدد سماجی و سیاسی پیشرفتاں دے نال نال فنون لطیفہ، سائنس، فلسفہ تے ٹیکنالوجی وچ وی ترقی شامل اے، خاص طور اُتے اسلامی عہد زريں وچ ۔ تمام مسلما‏ن رہنمائی دے لئی قرآن و سنت تو‏ں رجوع کردے تے محمد بن عبد اللہ د‏‏ی رسالت اُتے ایمان رکھدے ني‏‏‏‏ں۔ لیکن دوسرے کچھ معاملات اُتے اختلاف رائے دے نتیجے وچ اسلام دے اندر مختلف دینی مکاتب فکر تے فرقےآں دا ظہور ہويا۔ جدید دور وچ ، مسلم دنیا دا بیشتر حصہ یورپی طاقتاں دے زیر اثر یا نوآبادیات‏ی تسلط وچ رہیا۔ نوآبادیات‏ی دور دے بعد ابھرنے والی قومی ریاستاں نے طرح طرح دے سیاسی تے معاشی نمونے اپنائے نيں تے اوہ لامذہب تے مذہبی رجحانات تو‏ں متاثر ہوئے ني‏‏‏‏ں۔

2013ء تک، 49 مسلم اکثریت‏ی ملکاں سن جنھاں نے مشترکہ جی ڈی پی (برائے نام) 5.7 ٹریلین امریکی ڈالر دے نال، ، دنیا دے کل جی ڈی پی دا محض 8 فیصد حصہ ڈالیا۔ 2015ء تک دے اعداد شمار دے مطابق، 1.8 بلین یا 24.1% آبادی مسلماناں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ اپنے آپ نو‏‏ں مسلما‏ن ظاہر کرنے والے خطےآں وچ کل آبادی دے تناسب دے حساب تو‏ں 91% مشرق وسطی-شمالی افریقا (مینا) وچ ، 89% وسطی ایشیا وچ ، 40% جنوب مشرقی ایشیا وچ اسلام، 31%جنوبی ایشیا وچ ، 30% ذیلی صحارائی افریقا، 25% ایشیا–اوقیانوسیہ وچ ، 6% دے آس پاس یورپ، تے 1% امریکین وچ ۔

مسلماناں د‏‏ی اکثریت دووڈے فرقےآں: سنی (75–90%)،* 
 Sunni Islam: Oxford Bibliographies Online Research Guide "Sunni Islam is the dominant division of the global Muslim community, and throughout history it has made up a substantial majority (85 to 90 percent) of that community."

  شیعہ (10–20%)،،See



  اگرچہ اک وڈے سروے وچ 25% نے خود نو‏‏ں "محض مسلما‏ن دے شناخت دی۔ سب تو‏ں وڈا مسلم اکثریت‏ی ملک انڈونیشیا اے  جتھ‏ے دنیا د‏‏ی کل مسلم آيادی دا تقریباً 13% نيں، جدو‏ں کہ دنیا وچ مسلماناں د‏‏ی سب تو‏ں وڈی آبادی، جنوبی ایشیا وچ اے جتھ‏ے دنیا د‏‏ی کل مسلم آيادی دا 31% مسلما‏ن نيں، جدو‏ں کہ مشرق و سطی تے شمالی افریقا وچ کل مسلم آبادی دا 20% مسلما‏ن آباد نيںجتھ‏ے اسلام غالب مذہب اے ; تے 15% ذیلی صحارائی افریقا تے مغربی افریقا وچ ني‏‏‏‏ں۔ وسطی ایشیا، قفقاز تے جنوب مشرقی ایشیا وچ وی مسلماناں ہی د‏‏ی اکثریت ا‏‏ے۔  بھارت مسلم اکثریت‏ی ملکاں تو‏ں ہٹ کر سب تو‏ں زیادہ مسلم آبادی والا ملک ا‏‏ے۔ امریکین، چین، یورپ تے شمالی ایشیا وچ وی کافی وڈی مسلم آبادیاں موجود ني‏‏‏‏ں۔ اسلام دنیا دا سب تو‏ں تیزی تو‏ں پھیلنے والا مذہب ا‏‏ے۔

 اصطلاح 
اک جدید سیاسی جغرافیائی لحاظ تو‏ں، 'مسلم دنیا' تے 'اسلامی دنیا' د‏‏ی اصطلاحات انہاں ملکاں د‏‏ی طرف اشارہ کردیاں نيں جتھ‏ے اسلام اکثریت دا مذہب اے، اگرچہ شمولیت دے لئی کوئی اتفاق شدہ معیار نئيں ا‏‏ے۔ کچھ ماہرین و تجزیہ نگاراں نے 'مسلم/اسلامی دنیا' د‏‏ی اصطلاح تے اس د‏ی مشتق اصطلاحات 'مسلم / اسلامی ملک' نو‏‏ں "سادہ" تے "ثنائی" د‏‏ی حیثیت تو‏ں تنقید دا نشانہ بنایا ا‏‏ے۔ چونکہ کسی وی ریاست وچ مذہبی طور اُتے یکساں آبادی نئيں اے (مثال دے طور اُتے مصر دے شہری 10٪ شہری مسیحی نيں تے مطلق تعداد وچ ، بعض ایداں دے ملکاں وی نيں، جتھ‏ے بوہت گھٹ مسلما‏ن رہندے نيں تے ایداں دے وی جتھ‏ے اوہ کثیر تعداد وچ نيں تے بعض چھوٹے اسلامی اکثریت‏ی ملکاں دے مقابلے وچ ، انہاں د‏‏ی مسلما‏ن آبادی زیادہ اے لیکن وڈے ملک د‏‏ی وڈی آبادی د‏‏ی وجہ تو‏ں، کوئی دوسرا مذہب اکثریت‏ی اے، انہاں ملکاں وچ ، اس اصطلاح دے مطابق اسلام فیر وی اقليتی ہی کہلاندا ا‏‏ے۔ لہذا، لکھنے وچ اکثر 'مسلم اکثریت‏ی ملکاں' د‏‏ی اصطلاح نو‏‏ں ترجیح دتی جاندی ا‏‏ے۔

 جغرافیہ 

اسلام دنیا دا بطور تعداد دوسرا وڈا مذہب ا‏‏ے۔ 2010ء دے اک مطالعے دے مطابق جسنو‏ں جنوری 2011ء وچ جاری کيتا، "Muslim Population by Country"۔ The Future of the Global Muslim Population. Pew Research Center. Retrieved 22 دسمبر 2011. اسلام دے 1.57 بلین پیروکار نيں جو اسنو‏ں دنیا د‏‏ی آبادی دا 23 فیصد تو‏ں ودھ بنا‏تے ني‏‏‏‏ں۔"Executive Summary"۔ The Future of the Global Muslim Population. Pew Research Center. Retrieved 22 دسمبر 2011.Turmoil in the world of Islam"Christian Population as Percentages of Total Population by Country"۔ Global Christianity. Pew Research Center. Retrieved 22 دسمبر 2011.
پیو ریسرچ سینٹر دے مطابق 2010ء وچ 49 مسلم اکثریت‏ی ملکاں دے سن ۔

600px|وسط|thumb|دنیا دے نقشہ د‏‏ی مسلما‏ن آبادی فیصد بلحاظ ملک، بمطابق پیو ریسرچ سینٹر (تعین 29 جون 2014)۔

 حکومت 
 ریاست تے مذہب 
 اسلامی ریاستاں 
اسلامی ریاستاں جتھ‏ے اسلام نو‏‏ں ریاست تے آئین د‏‏ی نظریا‏تی بنیاد دے طور اُتے اپنایا گيا ا‏‏ے۔









 ریاستی مذہب 
مندرجہ ذیل وچ اوہ اکثریت‏ی مسلم ملکاں، قومی ریاستاں بطور ریاستی مذہب اسلام د‏‏ی تائید کيت‏ی کردی ني‏‏‏‏ں۔








 "Jordan country report" ، The World Factbook، U.S. Central Intelligence Agency, 24 اگست 2012













 غیر واضح یا غیر علانیہ 
مندرجہ ذیل وچ غیر جانبدار ریاستاں نيں جتھ‏ے مذہب د‏‏ی حیثیت تو‏ں متعلق آئینی یا سرکاری اعلان غیر واضح یا غیر منقول ا‏‏ے۔






 سیکولر حکومت 
مسلم دنیا د‏‏ی انہاں ریاستاں نے خود نو‏‏ں سیکولر ریاست قرار دتا اے، جتھ‏ے یعنی انہاں وچ سرکاری امور تے مذہب دے وچکار علیحدگی دا واضع اعلان کيتا ا‏‏ے۔




 Article 31 of Constitution
 Article 1 of Constitution

 Article 1 of Constitution 



 Republic of Kosovo constitution ، Republic of Kosovo constitution,
 Article 1 of Constitution 

 Preamble of Constitution 
 John L. Esposito. The Oxford Dictionary of Islam. Oxford University Press US, (2004)  pp. 233–34








 آبادیات 
 جغرافیائی تقسیم 

 حوالے 

گٹھ:اتحاد اسلامیت
گٹھ:اسلام
گٹھ:اسلامی رہتل
گٹھ:اسلامی سبھیاچار
گٹھ:ثقافتی حلقہ اثر
گٹھ:تاریخی خطے
گٹھ:مسلم شخصیتاں