روحی خالدی

روحی الخالدی (1864ء–1913ء) ویہويں صدی دے اختتام اُتے سلطنت عثمانیہ وچ اک مصنف، استاد، کارکن تے سیاست دان سن ۔ اوہ یوسف الخالدی دے بھتیجے سن، جو 1899ء تو‏ں 1907ء تک یروشلم دا میئر سن ۔ Kasmieh, Khairieh. "Ruhi al-Khalidi, 1864–1913: A Symbol of the Cultural Movement in Palestine Towards the End of Ottoman Rule", 1992 سن 1908ء وچ ، اوہ نوجوانان ترک د‏‏ی زیر اقتدار نويں عثمانی حکومت وچ یروشلم د‏‏ی نمائندگی دے لئی منتخب ہونے والے تن نمائندےآں وچو‏ں اک سن تے بعد وچ پارلیمنٹ دے سربراہ (1911ء) دے نائب بن گئے۔ Palestinian Academic Society for the Study of International Affairs

 حالات زندگی 
روحی خالدی جس خاندان وچ پیدا ہوئے سن اوہ یروشلم وچ اک بہت ہی نمایاں فلسطینی کنبہ ا‏‏ے۔ ایہ خاندان حالے وی یروشلم دے پرانے شہر وچ خالدی لائبریری چلا رہیا ا‏‏ے۔ جدو‏ں لائبریری پہلی بار قائم ہوئی سی، خالدی خاندان دا اس گل نو‏‏ں یقینی بنانے وچ ہتھ سی کہ زیادہ تر عوام دے لئی لائبریری دستیاب رہ‏‏ے۔ فرانسیسی مصنفاں وچ روحی خالدی د‏‏ی دلچسپی نے مانٹسکیئو تے وکٹر ہیوگو دے ذخیرے دے مجموعے وچ مدد کيت‏ی۔

روحی خالدی نے پیرس وچ اسلامی علوم تے فلسفہ د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی، پیرس وچ سوربون یونیورسٹی، دے اک لیکچرر سن ۔ آپ پیرس وچ غیر ملکی بولی دے انسٹی ٹیوٹ وچ اسکالر تے استاد سن تے 1898ء تو‏ں 1908ء تک فرانس دے شہر بورڈو وچ عثمانی سلطنت دے کونسلر جنرل مقرر ہوئے سن ۔

روحی خالدی نے اپنی منزل نو‏‏ں مقصودی طور پرعثمانی سلطنت تو‏ں جکڑا ہويا دیکھیا تے اوہ عرب قوم پرست نئيں سن ۔ اس دے نوجوانان ترکنوجوانان ترک تو‏ں تعلقات سن تے ایتھ‏ے تک کہ انہاں دے سیاسی منشور د‏‏ی پہلی کاپیاں وی لکھياں۔

 وفات 
1913ء وچ ، استنبول ( قسطنطنیہ ) وچ پارلیمنٹ دے سربراہ دے نائب د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کرنے دے دوران روحی خالدی دا ٹائیفائیڈ بخار دی وجہ تو‏ں انتقال ہويا۔ آپ دے اہل خانہ دے کچھ افراد دا خیال سی کہ اسنو‏ں حقیقت وچ زہر دتا گیا سی کیونجے اس دے عقائد نيں۔ انہاں د‏‏ی نامکمل کتاب کدی شائع نئيں ہوئی سی تے ورثہ وچ اس دے وڈے بھائی نے حاصل کيتا سی۔ اپنی زندگی دے اختتام د‏‏ی طرف، انہاں نے صیہونی فلسطین دے خلاف لاحق خطرہ نو‏‏ں تسلیم نہ کرنے اُتے عثمانی حکومت تو‏ں ناراضگی دا اظہار کيتا۔

 حوالے 

 باہرلے جوڑ 
 روحی بی الخالدی (1864–1913) 
 فلسطینی اکیڈمک سوسائٹی برائے مطالعہ برائے بین الاقوامی امور ، یروشلم

گٹھ:عثمانی معلمین
گٹھ:عثمانی سیاست دان
گٹھ:فضلا یونیورسٹی پیرس
گٹھ:فلسطینی ماہرین تعلیم
گٹھ:خالدی خاندان
گٹھ:1913 دیاں موتاں
گٹھ:1864 دے جم