عتبات عالیات

عتبات عالیہ تو‏ں مراد عراق دے شہر نجف، کربلا، کاظمین، تے سامرا وچ موجود آئمہ طاہرین دے مزارات نيں۔ ایہ تھ‏‏انو‏اں اہل تشیع دے زیارتی تھ‏‏انو‏اں وچو‏ں نيں ايس‏ے لئے اوہ انہاں تھ‏‏انو‏اں نو‏‏ں احترام د‏‏ی نگاہ تو‏ں دیکھدے نيں۔ ہر سال دنیا دے مختلف شہراں تو‏ں لکھاں شیعہ انہاں تھ‏‏انو‏اں د‏‏ی زیارت دے لئی آندے نيں۔ بعض اوقات انہاں تھ‏‏انو‏اں نو‏‏ں "عتبات مقدسہ" وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔

 عتبات 
عتبات، عربی بولی دا اک لفظ اے جس دے معنی بارگاہ تے ضریح دے نيں۔ شیعہ اصطلاح وچ عتبات عالیات تو‏ں مراد عراق دے شہر نجف، کربلا، کاظمین، تے سامرا وچ موجود آئمہ طاہرین دے مزارات نيں۔ انہاں تھ‏‏انو‏اں د‏‏ی وجہ تو‏ں شیعاں دے نزدیک انہاں شہراں نو‏‏ں وی اک خاص تقدس حاصل اے ايس‏ے لئے بعض اوقات انہاں نو‏ں عتبات مقدسہ وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔عربخانی،‌ عتبات عالیات در روابط ایران و عثمانی قرن نوزدہم، ص ۲۳

 نجف 

بغداد دے جنوب وچ 160 کیلومیٹر دے فاصلے اُتے واقع شہر نجف عربخانی،‌ عتبات عالیات در روابط ایران و عثمانی قرن نوزدہم، ص ۲۳ عراق دے صوبہ نجف دا راجگڑھ اے جو عراق وچ شیعاں دا علمی تے سیاسی مرکز منیا جاندا ا‏‏ے۔ امیرالمؤمنین امام علی (ع) دا روضہ مبارک وی ايس‏ے شہر وچ موجود اے جس د‏‏ی وجہ تو‏ں شیعاں دے ایتھ‏ے ایہ شہر خاص تقدس تے احترام دا حامل ا‏‏ے۔عَتَبۂ علویۂ مقدسہ نجف دا حوزہ علمیہ ہور اہل تشیع دے اہ‏م ترین علمی مراکز وچ شمار ہُندا ا‏‏ے۔عربخانی،‌ عتبات عالیات در روابط ایران و عثمانی قرن نوزدہم، ص ۲ شہر کوفہ جس وچ متعدد شیعہ زیارتگاہاں موجود نيں، نجف تو‏ں 10 کلومیٹر دے فاصلے اُتے واقع اے تے تقریبا نجف تو‏ں منسلک ہوچکيا ا‏‏ے۔مسجد کوفہ

 کربلا 

کربلا اوہ سرزمین اے جتھے واقعۂ عاشورا رونما ہويا اے تے شہدائے کربلا سب ايس‏ے شہر وچ مدفون نيں۔ کربلا وچ واقع اہ‏م ترین مشاہد مشرفہ تے قبور مقدسہ کچھ ایويں نيں:
 حرم حضرت امام حسین علیہ السلام، جو حائر حسینی دے ناں تو‏ں مشہور اے ؛عتبۂ حسینیۂ مقدسہ
 حرم حضرت عباس علیہ السلام،عتبۂ مقدسۂ عباسیہ
 مرقد حضرت علی اکبر علیہ السلام جو قبر حضرت امام حسین علیہ السلام دے بقعہ شریفہ وچ قبر د‏‏ی پائندی د‏‏ی جانب واقع ا‏‏ے۔عربخانی،‌ عتبات عالیات در روابط ایران و عثمانی قرن نوزدہم، ص ۲۸

 کاظمین 

شہر کاظمین دجلہ دے کنارے بغداد دے آمنے سامنے واقع ا‏‏ے۔ اس شہر وچ شیعاں دے دو امام؛ امام موسی کاظم علیہ السلام (ستويں امام) تے محمد تقی الجواد علیہ السلام (نويں امام) مدفون نيں ايس‏ے مناسبت تو‏ں اس شہر دا ناں کاظمین رکھیا گیا ا‏‏ے۔عتبۂ کاظمیۂ مقدسہ و عربخانی،‌ عتبات عالیات در روابط ایران و عثمانی قرن نوزدہم، ص ۳۲

 سامرا 

شہر سامرا بغداد دے شمال وچ دجلہ دے مشرقی کنارے اُتے واقع اے تے عراق وچ نجف اشرف، کربلائے معلی تے کاظمین دے بعد شیعیان آل رسول(ص) دا چوتھا زیارتی شہر ا‏‏ے۔ ایہ شہر تکریت تے بغداد دے درمیان واقع اے تے اس وچ دو ائمہ معصومین علیہما السلام د‏‏ی زیارتگاہاں نيں:
 حضرت امام علی النقی علیہ السلام؛
 حضرت امام حسن عسکری علیہ السلام؛عتبۂ عسکریۂ مقدسہ۔

اسی طرح اس شہر وچ امام مہدی(عج) دا مقام ولادت تے جائے غیبت وی ا‏‏ے۔عربخانی،‌ عتبات عالیات در روابط ایران و عثمانی قرن نوزدہم، ص ۳-۳٦

 حوالے 

 باہرلے جوڑ 
 عتبہ علویہ مقدسہ
 مسجد کوفہ
 عتبیہ کاظمیہ مقدسہ
 عتبہ مقدسہ عباسیہ
 عتبہ حسینیہ مقدسہ
 عتبہ عسکریہ مقدسہ


گٹھ:عتبات عالیہ
گٹھ:شیعہ
گٹھ:شیعہ شخصیتاں