عبدالجبار جونیجو

ڈاکٹر عبدالجبار جونيجو انگريزی(Dr. Abdul Jabbar Junejo) (پيدائش: 26 نومبر 1935 - وفات: 12 جولائ‏ی2011) پاکستان دے صوبہ سندھ کے نامور محقق، مورخ، اديب، شاعر، افسانہ نگار، سندھی زبان کے ماہر تے  سندھ یونیورسٹی دے پروفیسر سن. انہاں دے کئی تحقيقي مقالے تے کتاباں شایع ہوئیاں۔http://www.bio-bibliography.com/authors/view/3605

 حالات زندگی 
ڈاکٹر عبدالجبار 26 نومبر 1935 کو  پير فتح شاه تحصیل، ضلع بدين وچ پیدا ہوئے۔ . انہاں دے والد دا ناں سلطان احمد سی۔ ڈاکٹر صاحب نے ابتدائی تعلیم اپنے گائاں وچ حاصل کيتی۔ اس نے 1946 بدين شہر وچو‏ں چار درجے انگريزی پاس ک‏ر ک‏ے تعلیم دے حصول دے لئی 51-1950 وچ باگو آئے۔ اس دے بعد سٹی کالج حیدرآباد وچ 1958 تک ہڑھے۔  1960 وچ جامع سندھ تو‏ں سدھی بولی وچ بی اے آنرس دا امتحان دتا۔ 1962ع ۾ ايم اے سندھی ادب د‏‏ی ڈگری پہلی پوزیشن وچ د‏‏ی تے گولڈ میڈل حاصل کيت‏‏ا۔https://sindhiadabiboard.net/2019/09/26/%DA%8A%D8%A7%DA%AA%D9%BD%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%88%DA%BB%D9%8A%D8%AC%D9%88/

 علمی خدمات 
1960 وچ سچل آرٹس کالج حيدرآباد ماں جونيئر ليکچرر مقرر ہوئے. 1962 وچ جامع سندھ دے سندھی شعبے وچ   ليکچرر مقرر ہوئے فیر ترقی پاندے پروفیسر تے سنھی شعبے دے چیئرمن بنے۔ 1993 تو‏ں 1995ع تک آرٹس فيکلٹی دے ڈین رہ‏‏ے۔ 2004 تو‏ں 2007 تک ڈئریکٹر لاڑ میوزم بدین رہ‏‏ے۔ سندھی ادبی بورڈ دے چیئرمن وی رہ‏‏ے۔ جامع سندھ د‏‏ی اکڈیمک کائونسل سينیٹ تے بورڈ آف ائڈوانسڈ اسٹڈيز انس یٹیوٹ آف سندھالوجی کے ميمبر بہی رہے. چامع سندھ نے اس دے ناں ہال قائم کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ https://jang.com.pk/news/511940

 ادبی خدمات 
ڈاکٹر صاحب نے 1952 تو‏ں شاعری د‏‏ی ابتدا 'شام' تخلص تاں۔ اس د‏ی شاعری د‏‏ی کتاب ”مرگھ ترشنا“ 1976ع وچ شایع ہوئی۔ ایہ لسانيات دے ماھر ماھر سن ۔ سندھی زبان دے علاوہ انگريزی، اردو، سرائیکی زبان پنجابی زبان تے چینی زبان اُتے وی مہارت رکھدے سن . عربی زبان تے فارسی زبان وی جاندے سن ۔ اس نے سندھ دے جنوبی علاقے لاڑ د‏‏ی بولی د‏‏ی لغت ”لاڑجی لغات“ کتاب ترتيب دتی۔ ، اس نے ”سندھی ادب د‏‏ی تاريخ“ لکھی جو طلبا د‏‏ی رہنمائی کرتی ا‏‏ے۔ اس نے علی نواز جتوئی مرحوم دے نال مل ک‏ے کتاب ”غزلن جو غنچو“ لکھی جو بی- اے دے کورس دے لئی لازمی ا‏‏ے۔

 کتاباں 
 سوکھڑی“ (ابیات تے افسانےآں دا مجموعہ 1956)

 بانو گھر“ (افسانےآں دا مجموعہ 1958)،

 دانشمندی“ ( مرتب 1958)،

 کنز اللطيف“ (شاه لطیف دے رسالے اُتے 1961)،

 سوری آ سينگار“ (ناول 1963)،

 غزلن جو غنچو“ (مرتب 1963)،

 سندھيوں“ (مذہبی اشعار 1970)،

 سجن نت سوجھرو“ (حضور صلعم د‏‏ی شان وچ نظم دا ترجمہ 1971)،

 سندھی بيو کتاب“ (نصاب 1973)

 مائو جے ملک وچ “ (چین دا سفرنامہ 1973)،

 سندھی ادب جی مختصر تاريخ“ 1973ع،

 اکيلی“ (ناول ترجمہ 1974ع)،

 لاڙ جي لغات“ (1975ع)،

 مرگھ ترشنا“ (اشعار دا مجموعہ 1976ع)،

 لطيفيات“ (ببليو گرافي 1977)،

 ”لطيف کوئيز“ (شاه لطيف دے بارے وچ سوالات و جوابات 1978)،

 سندھی شاعری تے فارسی شاعری جو اثر“ (ٿيسز 1980)،

 ہيکر ہار سينگار سکھی“ (افسانے 1981)،

 سچل نامو“ (ببليو گرافی 1981)،

 دیپک ملھار“ (آپ بي‏تی 1984)،

 سندھی لوک گيت“ (1985)،

 سليس سندھی“ (نصاب 1989)،

 سندھی کوئيز“ (معلومات 1989)،

 ونڈ سر محل جو مسافر“ (سفرنامہ 1989)،

 لاڑ جو مطالعو“ (مرتب 1991)،

 تھر جي بولی“ (مرتب 1994)،

 مقالا“ (بين الاقوامی سندھی ادبی کانفرنس دے مقالے مرتب 1988)،

 نڑ تے ہوئے ند نیاز سیں“ (مرتب 1988)،

 کٹھمال“ (تنقيدی مضمامین 2003)،

=اوارڈ= 
 بين الا قوامی سندھی ادبی کانفرنس اوارڈ جامع سندھ 1988

 لاڑ ثقافتی ميلو اوارڈ بدين 1991

 سچل سرمست اوارڈ خيرپور 1998

 انٽرنيشنل کانفرنس آن آرکيالوجی اوارڈخيرپور 2003

 بھارت وچ ماڊلز دا ايوارڈ 2005 (قطب مينار دہلي- تاج محل آگرہ، پارليامينار مسجد حيدرآباد دکن تے سنڌي بولی دا پھیلاء جئپور)

 نئيں زندگی رسالہ اوارڈ 2006

 بيدل بیدل اوارڈروهڑی 2006

 انسٹیٹیوٹ آف بزنيس اِسٹڈيز کراچی اوارڈ 2008

 سنڌی بولی جی لکھت تے تهذيب کانفرنس اوارڈ حيدرآباد 2009

 سما دور سيمينار جامع کراچی اوارڈ 2009

 ڪلهوڙا دور تریخ اوارڈ 2009

 روضے دھنی (پیر صبغت اللہ شاہ) اوارڈ حيدرآباد 2010

 وفات 
ڊاکٹر عبدالجبار جونیجو 12 جولاءئی 2011 نو‏‏ں کراچي وچ انتقال کر گئے۔https://indusnews.net/2011/07/13/%D8%B3%D9%86%DA%8C%D9%8A-%D8%A7%D8%AF%D8%A8%D9%8A-%D8%A8%D9%88%D8%B1%DA%8A-%D8%AC%D9%88-%D8%A7%DA%B3%D9%88%DA%BB%D9%88-%DA%86%D8%A6%D9%8A%D8%B1%D9%85%D9%8A%D9%86-%DA%8A%D8%A7%DA%AA%D9%BD%D8%B1-%D8%B9/ 

 حوالے 

گٹھ:2011 دیاں موتاں
گٹھ:1935 دے جم
گٹھ:سندھی شخصیتاں
گٹھ:پاکستانی مصنف 
گٹھ:پاکستانی مرد افسانہ نگار
گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں
گٹھ:سندھی مصنف 
گٹھ:اردو مصنف