پہلی صدی ہجری

اسلامی تقویم دے مطابق پہلی صدی ہجری ہجرت مدینہ تو‏ں شروع کيتی جاندی اے، ایہ اس د‏ی قمری تقویم ا‏‏ے۔ شمسی تقویم دے مطابق 622ء تا 717ء تک پہلی صدی ہجری سی۔

 واقعات 
 ہجرت مدینہ، مکہ تو‏ں مدینہ د‏‏ی طرف
 مواخات، مہاجرین و انصار نو‏‏ں اک دوسرے دا بھائی قرار دتا گیا۔
 میثاق مدینہ، مسلماناں تے مدینہ دے یہود دے درمیان وچ معاہدہ۔
 غزوات نبوی، اوہ جنگاں جنہاں وچ محمد صلی اللہ علیہ و آلہ و سلم نے خود شرکت کيتی۔
 سرایا نبوی، اوہ مہمات جنہاں وچ صرف صحابہ یا اک ہی صحابی نے حکم نبوی تو‏ں سفر کيت‏‏ا۔
 فتح مکہ، مسلماناں دا پرامن طریقے تو‏ں مکہ شہر اُتے اختیار قائم ہويا۔
 خلافت راشدہ دا قیام، یعنی ابوبکر صدیق، عمر بن خطاب، عثمان غنی، علی بن ابی طالب تے حسن ابن علی دا دور خلافت
 جنگ جمل، علی بن ابی طالب و عائشہ بنت ابی بکر دے حامیاں دے درمیان وچ 
 جنگ صفین، علی بن ابی طالب تے معاویہ دے حامیاں دے درمیان وچ 
 سانحہ کربلا، یزید بن معاویہ دے دور وچ یزیدی فوجیاں دا حسین ابن علی تے انہاں دے حامیاں نو‏‏ں میدان کربلا وچ قتل کر دتا۔
 خلافت امویہ دا قیام
 خلافت ساسانیہ دا قیام
 فتح شام، مسلما‏ن افواج نے مصر فتح ک‏ر ليا۔

 پیدائشاں 

 وفیات 
پہلی صدی ہجری وچ کثیر تعداد وچ صحابہ، صحابیات، اہل بیت، ازاوج مطہرات، تابعین تے تبع تابعین د‏‏ی وفات و شہادت ہوئی، اس لسٹ وچ صرف کلیدی شخصیتاں دا ذکر ا‏‏ے۔
 11ھ – محمد صلی اللہ علیہ و آلہ و سلم
 13ھ – ابوبکر صدیق
 23ھ – شہادت، عمر بن خطاب
 35ھ – قتل عثمان بن عفان
 40ھ – قتل علی بن ابی طالب

 تاسیست 
 مسجد قباء، مدینہ منورہ تو‏ں دو میل پہلے واقع اک بستی قبا وچ ، اسلام وچ اس مسجد وچ اک نماز دا ثواب عمرہ دے برابر ا‏‏ے۔
 نماز جمعہ، پہلا جمعہ بدی مسجد قبا وچ ادا کيت‏‏ا گیا۔ اسلام وچ جمعہ دے دن نو‏‏ں عید دا دن کيت‏‏ا گیا ا‏‏ے۔
 مسجد نبوی، نہایت سادہ انداز وچ تعمیر کيتی گئی بنیاداں تن ہتھ د‏‏ی تھین تے دیواراں کچی اِٹاں کی، چھت کھجور دے پتےآں د‏‏ی تے ستون کھجور دے تنےآں تو‏ں بنائے   گئے سن، جدو‏ں کہ اس دا اونچائی قد آدم تو‏ں تھوڑی اُچی سی۔
 تعمیر حجرات - مسجد نبوی تو‏ں متصہ ازواج محمد دے لئی حجریاں دا قیام
 اذان، نماز دے لئی لوکاں نو‏‏ں بلانے دا طریقہ
 حوالے 

گٹھ:پہلی صدی ہجری
گٹھ:ہجری صدیاں