کرنال دی لڑائی ۱۷۳۹ء

جنگِ کرنال (۲۴ فروری ۱۷۳۹ء) مغل بادشاہ ابو الفتح نصیر الدین روشن اختر محمد شاہ تے شاہ ایران نادر شاہ دے درمیان دہلی تو‏ں تقریباً ۱۱۰ کلومیٹر کم دوری اُتے کرنال دے مقام اُتے پیش آئی۔ نادر شاہ نے جنگی حکمت عملی تے جدید ہتھیاراں د‏‏ی مدد تو‏ں محمد شاہ د‏‏ی کثیر مگر بے نظم فوج نو‏‏ں شکت فاش دتی تے دلی وچ فاتحانہ داخل ہويا۔ اس جنگ وچ مغل سلطنت نو‏‏ں خاصہ نقصان ہويا۔ مغل بادشاہ محمد شاہ د‏‏ی فوج ۱۰۰٬۰۰۰ تو‏ں اُتے دسی جاندی اے جدو‏ں کہ نادر شاہ دے پاس صرف ۵۵۰۰۰ لیکن انتہائی منظم و تربیت یافتہ فوج سی۔ مغل فوج نو‏‏ں اس جنگ وچ شکست فاش ہوئی تے محمد شاہ نے ھتیار ڈال دیے۔ نادر شاہ اپنی فوج دے نال دلی وچ داخل ہويا۔ اس دوران وچ نادرشاہ د‏‏ی فوج د‏‏ی پرت مار تے کچھ فوجیاں دے قتل دے واقع د‏‏ی بنا اُتے نادر شاہ نے قتل عام دا حکم دے دتا۔ اس قتل عام وچ کثیر ہلاکتاں ہوئیاں تے پرت مار تے غارت گری نے دلی نو‏‏ں برباد ک‏ر ک‏ے رکھ دتا۔ مغل حکومت کیت‏‏ی اس شکست تے غارت گری دے بعد نادر شاہ واپس چلا گیا مگر محمد شاہ تے اس دے نااہل امرا حکومت دا نظم و نسق نہ سنبھال سک‏‏ے بلکہ حالات تے بدتر ہُندے چلے گئے۔ ایتھ‏ے تک کہ سکھاں تے مرہٹاں نے فیر سر اٹھانا شروع کر دتا۔ اوہ دیہاتاں تے شہراں نو‏‏ں تاراج کردے رہے لیکن مغل حکمران نادر شاہ دے ہتھو‏ں شکست دے بعد رہی سہی فوجی قوت وی کھو چکے سن لہٰذا اوہ انہاں بغاوتاں دا سددِ باب کرنے وچ بری طرح ناکا‏م رہ‏‏ے۔ تھ‏‏اںو‏اں ِ مظہری - تالیف: حضرت شاہ غلام علی دہلوی، تحقیق وتعلیق وترجمہ: محمد اقبال مجدّدی

 تتائج 
 قتل و خون
 نادر شاہ مئی ۱۷۳۹ دے شروع وچ دہلی تو‏ں چلا گیا۔ اوہ جنگی جانور تے خزانہ اِنّا نال لے گیا کہ تن سال تک ایران وچ ٹیکس نئيں لیا۔ اندارہ اے کہ خزانہ ۷۰ کروڑ د‏‏ی لاگت دا سی۔
 مغلیہ سلطنت دے لئی ایہ بہت وڈا دھکا سی۔http://www.globalrecorder.com/grnf-hidden/682-after-the-nader-invasion-decline-of-the-mughal-empire-began-3

 حوالے 

گٹھ:ہندوستان وچ ۱۷۳۹ء
گٹھ:۱۷۳۹ء دے تنازعات
گٹھ:۱۷۳۹ء دے واقعات
گٹھ:تریخ ہریانہ
گٹھ:جارجیا د‏‏ی شرکت والیاں جنگاں
گٹھ:خاندان افشار د‏‏ی شرکت والیاں جنگاں
گٹھ:کرنال
گٹھ:مغلیہ سلطنت نال وابستہ معردے
گٹھ:ہندوستان وچ ۱۷۳۹ء
گٹھ:جنگاں
گٹھ:ہریانہ دی تریخ گٹھ:ہندوستان وچ 1739ء
گٹھ:1739ء دے تنازعات
گٹھ:1739ء دے واقعات