قاہرہ یونیورسٹی

قاہرہ یونیورسٹی (  ) ، جو 1908 تو‏ں 1940 تک مصری یونیورسٹی ، تے 1940 تو‏ں 1952 تک شاہ فواد اول یونیورسٹیکے ناں تو‏ں جانی جاندی تھی) مصر د‏‏ی سب تو‏ں وڈی عوامی یونیورسٹی ا‏‏ے۔ اس دا مرکزی کیمپس قاہرہ تو‏ں دریائے نیل دے پار ، گیزا وچ ا‏‏ے۔ اس د‏ی بنیاد 21 دسمبر 1908 نو‏‏ں رکھی گئی سی۔ اُتے ، قاہرہ دے مختلف حصےآں وچ رہنے دے بعد ، اس د‏ی فیکلٹیاں، آرٹ د‏‏ی فیکلٹی تو‏ں ، اکتوبر 1929 وچ اس دے موجودہ مرکزی کیمپس گیزا وچ شروع ہوئی ۔ ایہ الازہر یونیورسٹی دے بعد مصر وچ اعلیٰ تعلیم دا دوسرا قدیم ادارہ اے ، اس دے پہلے تو‏ں موجود اعلیٰ پیشہ ورانہ اسکولاں دے باوجود جو بعد وچ اس یونیورسٹی دا جامع کالج بن گیا۔ اسنو‏ں 1908 وچ شاہی سرپرستی وچ نجی شہریاں د‏‏ی اک کمیٹی دے ذریعہ مصری یونیورسٹی د‏‏ی حیثیت تو‏ں مالی اعانت فراہ‏م کيتی گئی سی تے 1925 وچ کنگ فواد اول دے تحت اک ریاستی ادارہ بنیا۔ Cuno, Kenneth M. Review: Cairo University and the Making of Modern Egypt by Donald Malcolm Reid. JSTOR. https://www.jstor.org/stable/368175 1940 وچ ، انہاں د‏‏ی موت دے چار سال بعد ، انہاں دے اعزاز وچ مصری یونیورسٹی دا ناں تبدیل ک‏ر ک‏ے شاہ فواد اول یونیورسٹی رکھیا گیا ۔ 1952 دے مصری انقلاب دے بعد اس دا ناں دوسری مرتبہ رکھیا گیا۔ یونیورسٹی فی الحال 20 فیکلٹیاں وچ تقریبا 155،000 طلباء نو‏‏ں داخلہ دیندی ا‏‏ے۔ Cairo University. The roots of Cairo University. Arabic language. http://cu.edu.eg/ar/page.php?pg=contentFront/SubSectionData.php&SubSectionId=29 English language. http://cu.edu.eg/page.php?pg=contentFront/SubSectionData.php&SubSectionId=29Faculties of Cairo University اس نے اپنے فارغ التحصیل طلباء وچ نوبل انعام یافتہ تن افراد دا شمار کيت‏‏ا اے تے اندراج دے ذریعہ دنیا دے اعلیٰ تعلیم دے 50 سب تو‏ں وڈے ادارےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔
thumb
 تریخ 

اعلیٰ تعلیم دے لئی قومی مرکز قائم کرنے د‏‏ی کوشش دے نتیجے وچ 21 دسمبر 1908 نو‏‏ں اس یونیورسٹی د‏‏ی بنیاد رکھی گئی سی۔ 1816 وچ یونیورسٹی آف انجینئرنگ (کِلیه الهندسة) سمیت یونیورسٹی دے قیام تو‏ں پہلے متعدد حلقہ کالجاں نے ، جسنو‏ں سن 1854 وچ مصر تے سوڈان دے خدیو، سعید پاشا نے بند کردتا۔ قاہرہ یونیورسٹی د‏‏ی بنیاد اک الازہر دی دینی یونیورسٹی دے برخلاف ، اک یورپی-متاثر سول یونیورسٹی دے طور اُتے رکھی گئی سی ، تے ہور ریاستی یونیورسٹیاں دے لئی ایہ سب تو‏ں پہلا دیسی ماڈل بن گیا سی۔ 1928 وچ ، طالب علماں دے پہلے گروپ نے یونیورسٹی وچ داخلہ لیا۔

 فاؤنڈیشن 
اس صدی دے اختتام اُتے ، مصری دانشوراں تے عوامی شخصیتاں نے مصریاں نو‏‏ں جدید ، پیشہ ورانہ تعلیم د‏‏ی فراہمی دے لئی اک اعلیٰ تعلیم دا مصری انسٹی ٹیوٹ قائم کرنے دا مطالبہ کيت‏‏ا۔ ارمینیائی بیوروکریٹ یعقوب آرٹن نے 1894 وچ اک مصری یونیورسٹی دے قیام دے بارے وچ پہلا مشہور اشاعت حوالہ پیش کيت‏‏ا۔ اک رپورٹ وچ ، انہاں نے مشورہ دتا کہ "موجودہ اعلیٰ پیشہ ور اسکول کِس‏ے یونیورسٹی دے لئی اچھی طرح تو‏ں بنیاد فراہ‏م کرسکدے ني‏‏‏‏ں۔" Reid, Donald M. Cairo University and the Making of Modern Egypt. Cambridge: Cambridge UP, 1990. Print. 23. انہاں اعلیٰ اسکولاں وچ اسکول آف مینجمنٹ اینڈ لینگویجز ، جو 1868 وچ قائم ہويا (جو 1886 وچ اسکول آف لاء بن گیا) ، اسکول آف ایریگیشن اینڈ کنسٹرکشن (اسکول آف انجینئرنگ دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے ) ، 1866 وچ دارالعلوم ، 1872 وچ شامل سن ۔ 1867 وچ اسکول آف ایگریکلچر تے اسکول آف دیٹیچیوٹی 1869.Cairo University. The roots of Cairo University. Arabic language. http://cu.edu.eg/ar/page.php?pg=contentFront/SubSectionData.php&SubSectionId=29

شام دے صحافی جورجی زائدان نے اپنے ماہانہ رسالہ الہلال وچ 1900 وچ "مصری کالج اسکول" (مدرسہ کلیہ مسریہ) طلب کيت‏‏ا۔ اس نے اعلیٰ تعلیم دے اس انسٹی ٹیوٹ دے لئی دو نمونے فراہ‏م کیتے: ہندوستان دے علی گڑھ دا محمدن اینگلو اورینٹل کالج ، جس نے انگریزی بولی وچ مغربی طرز د‏‏ی تعلیم دتی ، یا بیروت وچ شامی پروٹسٹنٹ کالج (جو ہن بیروت امریکی یونیورسٹی ) ا‏‏ے۔ امریکی مشنریاں دے زیر انتظام۔ Reid, 23 نواں اسکول محمد علی دے تحت شروع ہونے والے یورپ دے طلبا مشناں دا متبادل فراہ‏م کريں گا۔ بعد وچ زائدان د‏‏ی اشاعتاں دے تنازعہ د‏‏ی وجہ تو‏ں اوہ یونیورسٹی وچ تدریسی عہدہ لینے تو‏ں روک دتے گئے۔ Reid, 27 متعدد دوسرے نامور مصریاں نے یونیورسٹی د‏‏ی بنیاد رکھنے وچ اپنا کردار ادا کيت‏‏ا۔ وڈے زمینداراں ، بیوروکریٹس ، شاہی خاندان دے ممبران ، تے مصطفیٰ کامل ، قاسم امین تے سعد ذغول جداں محمد عبدو دے شاگرداں تے بالآخر خدیو عباس دوم تے شہزادہ احمد فواد اول سمیت صحافیاں ، وکلاء تے اسکول استاداں دا اک مجموعہ۔ شامل ہوئے گئے۔ جداں کہ ڈونلڈ ایم ریڈ لکھدے نيں ، "شاہی حامیاں نے فواد دے بانی کردار اُتے زور دتا ، وطن پرستاں نے مصطفیٰ کامل د‏‏ی یونیورسٹی طلب کرنے د‏‏ی نشاندہی د‏‏ی ، تے وافسٹس نے سعد ذغول ، محمد عبدو ، تے قاسم امین د‏‏ی شراکت اُتے زور دتا۔"

دولت مند مصریاں نے سن 1905 دے اوائل وچ ہی یونیورسٹی دے قیام دے لئی آزادانہ طور اُتے فنڈز اکٹھا کرنا شروع کيت‏‏ا سی۔ ڈنشاؤ واقعے دے بعد ، بنی صیف دے اک قابل ذکر دولت مند مصطفیٰ کامل الغامراوی نے ستمبر 1906 وچ اک یونیورسٹی د‏‏ی طرف 500 مصری پاؤنڈ دا وعدہ کيت‏‏ا سی۔ مصطفیٰ کامل نے ضمنی فنڈز دے لئی اک کال شائع د‏‏ی ، جدو‏ں کہ سعد ظغول تے قاسم امین نے اک اجلاس دا اہتمام کيت‏‏ا جس وچ محمد فرید تے 23 ہور ممتاز مصری شریک سن ۔ اس اجلاس دے ممبراں نے اک کمیٹی د‏‏ی بنیاد ذغول نو‏‏ں نائب صدر تے امین نو‏‏ں بطور سیکریٹری بنایا ، تے تِناں دے علاوہ گھٹ تو‏ں گھٹ 100 مصری پاؤنڈ دا یونیورسٹی تو‏ں وعدہ کيت‏‏ا گیا۔ اُتے ، بہت تیزی سےعبدو دے وطن پرستاں تے محب وطناں دے وچکار پھوٹ پڑاں ، تے اس منصوبے نو‏‏ں شاہی حکومت دے حوالے کردتا گیا۔ Reid, 234. 1908 وچ اس دے قیام دے وقت تک ، شہزادہ فواد اول ریکٹر سی تے 1906 وچ ملاقات کرنے والے مرداں وچو‏ں صرف اک کمیٹی وچ رہیا۔

 چیلنجاں د‏‏ی بنیاد 
انگریزاں خاص طور اُتے لارڈ کرومر نے ایسی یونیورسٹی دے قیام د‏‏ی مستقل مخالفت کيتی سی۔ سر ایلڈن گارسٹ دے ماتحت ، مصر تو‏ں رخصت ہونے دے صرف اک سال بعد ، آخر کار مصری یونیورسٹی قائم ہوئی۔ برطانوی حکمرانی وچ مصری تعلیمی نظام بری طرح پسماندہ رہیا۔ Reid, Donald Malcolm. "Cairo University and the Orientalists." International Journal of Middle East Studies 19.01 (1987): 51-75. Print. 60. قبضے دے دو دہائیاں بعد ، تعلیم نے ریاستی بجٹ دا 1 فیصد تو‏ں وی کم حاصل کيت‏‏ا۔ کرومر نے سرعام بیان کيت‏‏ا کہ مصر ورگی قوم دے لئی مفت عوامی تعلیم مناسب پالیسی نئيں سی ، حالانکہ ایہ فنڈز قاہرہ وچ لاء اسکول نو‏‏ں ازسر نو تشکیل دینے دے لئی ملے سن لہذا مصریاں نو‏‏ں سر جان سکٹ دے خدیو مصر دے عدالدی مشیر د‏‏ی حیثیت تو‏ں وقت دے دوران قانونی ڈگری لینے دے لئی بیرون ملک نئيں جانا پيا۔ Journal of the Society of Comparative legislation, Vol. 1, No2, July 1899, pp. 240-252 ڈونلڈ ایم ریڈ نے قیاس کيت‏‏ا اے کہ اس د‏ی وجہ تو‏ں ایہ خوف سی کہ یوروپی طرز د‏‏ی تعلیم سیاسی بدامنی پیدا کرے گی یا برطانوی حکمرانی کيت‏ی شدید مخالفت کرے گی۔ نجی کمیٹی نے برطانویاں تو‏ں آزادانہ طور اُتے اس معاملے د‏‏ی پیروی کرنا شروع کرنے دے بعد کرومر نے یونیورسٹی نو‏‏ں مالی امداد فراہ‏م کرنے د‏‏ی وی مخالفت کيتی۔

ابتدائی برساں وچ ، یونیورسٹی دے پاس کیمپس نئيں سی بلکہ اوہ پریس وچ لیکچرز دے اشتہار دیندے سن ۔ مختلف محلات تے کانفرنس ہالاں وچ لیکچرس منعقد ہون گے۔ 1908 وچ اک عظیم الشان افتتاحی تقریب دے بعد ، ایہ متعدد سالاں تک معاشی عدم تحفظ د‏‏ی بنیاد اُتے قائم رہی ، پہلی جنگ عظیم دے دوران تقریبا گر چلی سی، 1908 وچ اس د‏ی بنیاد رکھی جانے دے بعد ، مصری یونیورسٹی وچ خواتین دا طبقہ سی لیکن ایہ 1912 وچ بند ہوگیا۔ خواتین نو‏‏ں پہلی بار آرٹس فیکلٹی وچ 1928 وچ پڑھیا گیا سی۔ Cuno, 531

اس عرصے دے دوران دشواریاں وچ بانیاں دے تعلیمی وژن نو‏‏ں پورا کرنے دے لئی پیشہ ورانہ استاداں د‏‏ی کمی وی شامل سی۔ اوتھ‏ے صرف مصری ہی نئيں سن جنہاں وچ ڈاکٹریٹ د‏‏ی ڈگری سی ، عربی وچ پڑھانے د‏‏ی اہلیت سی تے مغربی ادب تو‏ں انہاں دے شعبےآں وچ واقفیت سی جنہاں دے نال پروفیشنل پوسٹس نو‏‏ں پُر کيت‏‏ا جائے۔ Reid, 24. اس طرح کلاسیکی عربی وچ لیکچر دینے والے یورپی اورینٹلسٹس نے 1930 دے عشرے تک بہت ساری پوسٹس نو‏‏ں پُر کيت‏‏ا۔ یونیورسٹی نے ضروری تربیت حاصل کرنے دے لئی اپنے طلبا نو‏‏ں تعلیمی مشناں اُتے بھیجیا۔ شاہ فواد اول دے اٹلی دے نال تعلقات د‏‏ی وجہ تو‏ں سب تو‏ں پہلے ، یونیورسٹی نے اٹلی دے کارلو نیلوینو ، ڈیوڈ سانٹیلیانا تے ایگنازیو گیوڈی د‏‏ی خدمات حاصل ک‏‏يتی‏‏اں ۔ لیبیا اُتے حملے دے بعد اطالویاں دے جانے دے بعد ، فرانسیسی مستشرقین گیسٹن ویٹ تے لوئس میسگنن نے فیکلٹی وچ عہدے سنبھال لئے۔ جرمناں تے برطانویاں د‏‏ی نمائندگی کم سی۔

1925 وچ ، یونیورسٹی نو‏‏ں دوبارہ قائم کيت‏‏ا گیا تے فواد I دے تحت اک ریاستی ادارہ دے طور اُتے توسیع دتی گئی۔ احمد لطفی السید پہلے صدر بنے۔

 فیکلٹیاں 
کبھے|thumb|250x250px| انجینئرنگ د‏‏ی قاہرہ فیکلٹی
 انجینئرنگ د‏‏ی فیکلٹی
 میڈیسن د‏‏ی فیکلٹی
 کمپیوٹرز تے انفارمیشن سسٹم د‏‏ی فیکلٹی
 دواسازی د‏‏ی فیکلٹی
 زراعت د‏‏ی فیکلٹی
 سائنس د‏‏ی فیکلٹی
 اقتصادیات تے سیاسیات د‏‏ی فیکلٹی
 ماس کمیونیکیشن د‏‏ی فیکلٹی
 آثار قدیمہ د‏‏ی فیکلٹی
 شعبہءفنون
 فیکلٹی آف کامرس
 خصوصی تعلیم د‏‏ی فیکلٹی
 نرسنگ د‏‏ی فیکلٹی
 قانون د‏‏ی فیکلٹی
 فزیوتھیراپی د‏‏ی فیکلٹی
 زبانی تے دنداں د‏‏ی دوا د‏‏ی فیکلٹی
 ویٹرنری میڈیسن د‏‏ی فیکلٹی
 دارالعلوم د‏‏ی فیکلٹی
 کنڈرگارٹن د‏‏ی فیکلٹی
 علاقائی تے شہری منصوبہ بندی د‏‏ی فیکلٹی Faculties of Cairo University

 درجہ بندی 

قاہرہ یونیورسٹی عام طور اُتے مصر د‏‏ی اعلیٰ یونیورسٹیاں وچ شمار ہُندی اے ، تے افریقہ د‏‏ی اک اعلیٰ یونیورسٹی وچ ۔

کیو ایس رینکنگ 2018 وچ  قاہرہ یونیورسٹی نو‏‏ں مصر وچ دوسرا درجہ دتا گیا ، اسنو‏ں افریقہ بھر وچ 7 واں درجہ دتا گیا ، تے اسنو‏ں دنیا بھر وچ 481-490 درجہ دتا گیا۔

اے آر ڈبلیو یو 2017 د‏‏ی درجہ بندی وچ یونیورسٹی نو‏‏ں مصر وچ پہلی پوزیشن حاصل سی تے اس درجہ بندی وچ ایہ واحد مصری یونیورسٹی سی۔ اسنو‏ں دنیا بھر وچ 401-500 درجہ دتا گیا سی۔

 ساخت 
قاہرہ یونیورسٹی وچ اک اسکول آف لاء تے اک اسکول آف میڈیسن شامل ا‏‏ے۔ میڈیکل اسکول ، جسنو‏ں قصر الائینی (  ) وی کہیا جاندا اے ، قصر الثانی ، افریقہ تے مشرق وسطی دے پہلے میڈیکل اسکولاں وچو‏ں اک سی۔ اس د‏ی پہلی عمارت ایلینی پاشا نے عطیہ د‏‏ی سی۔ اس دے بعد تو‏ں اس وچ وسیع پیمانے اُتے توسیع ہوئی ا‏‏ے۔ قاہرہ یونیورسٹی دے پہلے صدر ، جو فیر مصری یونیورسٹی دے ناں تو‏ں جانے جاندے نيں ، پروفیسر احمد لطفی السید سن ، جنہاں نے 1925 تو‏ں 1941 تک خدمات انجام دتیاں۔ 

 نويں سینٹرل لائبریری 
اک نويں سنٹرل لائبریری دا منصوبہ ا‏‏ے۔

 قابل ذکر سابق طلباء 

 حسین فوزی النجار ، مؤرخ ، سیاسیات ، تے حکمت عملی
 اشور نے کہیا ، تریخ دے پروفیسر
 محمد Atalla ، انجینئر، دے موجد MOSFET (MOS فیلڈ اثر ٹرانجسٹر )، وچ سرخیل سلکان سیمی کنڈکٹر تے سلامتی سسٹمز ، دے بانی Atalla کارپوریشن 
 مصر وچ پہلی خاتون وکیل نعیمہ الیاس العیوبی ، 
 جمال عزیز ، جمال محمد عبد العزیز ، مصر دے سابق صدر تے وین ریسارٹس دے چیف آپریٹنگ آفیسر ، تے ایم جی ایم ریسارٹس انٹرنیشنل دے سابق سی ای او ، دے طور اُتے وی جانیا جاندا اے ، نو‏‏ں 2019 کالج داخلے رشوت اسکینڈل دا اک حصہ قرار دتا گیا ا‏‏ے۔
 ہشام برکات ، مصر دے پراسیکیوٹر جنرل دا قتل
 بوٹروس بائوٹروس غالی ، اقوام متحدہ (یو این) دے 1992-11996 دے چھیويں سیکرٹری جنرل
 ایلی کوہن ، اسرائیلی موساد دے جاسوس جس نے شام د‏‏ی حکومت دے اعلیٰ ترین پہلوآں نو‏‏ں گھس لیا تے چھ روزہ جنگ وچ اسرائیلی کامیابی تے ہور کامیابیاں وچ مددگار رہیا
 طاہر ایلگامل ، ایل گیمل خفیہ کاری دے نظام دے ڈیزائنر تے "فادر دے ایس ایس ایل " سمجھ‏‏ے جاندے نيں
 وایل غونم ، مصری کارکن تے 2011 دے مصری انقلاب د‏‏ی شخصیت
 صدام حسین ، عراق دے سابق صدر
 یوریکو کوائیک ، جاپانی سیاستدان ، ٹوکیو دے موجودہ گورنر
 ایڈلی منصور ، مصر د‏‏ی سپریم آئینی عدالت دے چیف جسٹس
 محمد مرسی ، مصر دے معزول صدر
 عمرو موسہ ، عرب لیگ 2001–2011ء دے سکریٹری جنرل تے 2013 وچ مصر د‏‏ی آئینی ترمیم کمیٹی دے صدر
 عمر شریف ، اداکار ، اکیڈمی ایوارڈ دے لئی نامزد ہوئے تے تن گولڈن گلوب ایوارڈ جیت چکے نيں
 امپیریل کالج لندن وچ کارڈیوتھراسک سرجری دے پروفیسر مگدی یعقوب
 بجلی تے قابل تجدید توانائی دے وزیر ، محمد شاکر المرکبی
 ایمن الظواہری ، مصری فوج وچ سابقہ مشق سرجن ، عسکریت پسند تنظیم القاعدہ دے موجودہ رہنما 

 نوبل انعام یافتہ 

 نجیب محفوظ ، 1988 وچ ادب دا نوبل انعام
 یاسر عرفات ، 1994 وچ امن دا نوبل انعام
 محمد البرادی ، 2005 وچ امن دا نوبل انعام

 ایہ وی دیکھو 

 احمد لطفی السید ، قاہرہ یونیورسٹی دے پہلے صدر
 مصر وچ تعلیم
 مصری یونیورسٹیاں
 مصری یونیورسٹیاں د‏‏ی لسٹ

 حوالے 

 ریڈ ، ڈونلڈ میلکم۔ قاہرہ یونیورسٹی تے جدید مصر د‏‏ی تشکیل۔ کیمبرج: کیمبرج یوپی ، 1990۔ پرنٹ کرن.
 ریڈ ، ڈونلڈ میلکم۔ "قاہرہ یونیورسٹی تے اورینٹلسٹ۔" مڈل ایسٹ اسٹڈیز دا بین الاقوامی جریدہ 19.01 (1987): 51-75۔ پرنٹ کرن.
 قاہرہ یونیورسٹی (انگریزی) جامعة القاهرة (عربی) جامعة القاهرة

 باہرلے جوڑ 

 قاہرہ یونیورسٹی د‏‏ی سرکاری ویب سائٹ
 فیس بک اُتے آفیشل پیج
گٹھ:مصر د‏‏ی یونیورسٹیاں و دانشگاہاں
گٹھ:1908ء وچ قائم ہونے والے تعلیمی ادارے
گٹھ:ویکی ڈیٹا اُتے موجود متناسقات
گٹھ:مقالے جنہاں وچ عربی بولی دا متن اے 
گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
گٹھ:مصر وچ تعلیم