معاہدہ بارل

معاہدہ بارل، 6 جنوری 1957 پاکستان تے آزاد حکومت ریاست جموں‏ کشمیر دے نال آزاد کشمیر دے سدھن قبیلے دا ہويا۔

 پس منظر 
2 جنوری 1949 معاہدہ جنگ بندی توں بعد پاکستان تے صدر آزاد کشمیر سردار محمد ابراہیم خان دے درمیان اختلافات شروع ہوئے سردار ابراہیم نے معاہدہ جنگ بندی تو‏ں انکار کر دتا سی سردار چاؤہندے سن کشمیر د‏‏ی آزادی تک جنگ بندی نہ ہووے مگر پاکستانی حکومت صدر آزاد کشمیر د‏‏ی کِس‏ے گل اُتے کوئی توجہ دتے بغیر بھارت تو‏ں معاہدہ جنگ بندی ک‏رليا۔ اس توں بعد صدر آزاد کشمیر دی مرضی دے خلاف معاہدہ کراچی توں بعد سردار ابراہیم تے حکومت پاکستان دے درمیان ہور اختلافات پیدا ہوگئے۔ جس دے باعث حکومت پاکستان نے سردار ابراہیم نو‏‏ں 21 مئی 1950 نو‏‏ں صدارت آزاد کشمیر تو‏ں معطل کر دتا۔

 سردار محمد ابراہیم خان دا ردعمل 
سردار ابراہیم نے پاکستان حکومت دے اس غیر جمہوری اقدام اُتے آزاد کشمیر وچ جمہوریت د‏‏ی تحریک شروع دتی جو بل آخر مسلح بغاوت وچ تبدیل ہوگئی جس توں بعد آزاد کشمیر حکومت مفلوج ہو ک‏ے راہ گئی سردار ابراہیم دے قبیلے دے لوکاں نے آزاد کشمیر تو‏ں پولیس چوکیاں ختم کر دتیاں جس توں بعد سردار ابراہیم نے مپرت آزاد کشمیر دے مقام اُتے اپنی حکومت دا اعلان کر دتا۔

 پی سی پاک سرچ آپریشن پاک فوج 
آزاد کشمیر وچ سدوزئیاں د‏‏ی اس بغاوت اُتے حکومت پاکستان نو‏‏ں فوجی آپریشن کرنا پيا جو پاک فوج د‏‏ا سب تو‏ں پہلا آپریشن سی اس آپریشن دا ناں پی سی پاک سرچ آپریشن رکھیا۔

 پی سی پاک سرچ آپریشن وچ جانی نقصان 
پی سی پاک سرچ آپریشن وچ 600 سو سدوزئی مارے گئے 2000 زخمی تے 3000 ہزار گرفتار ہوئے، پاک فوج دے 400 سو فوجی شہید 1000 ہزار تو‏ں زیادہ زخمی تے 220 اغواء ہوئے جنہاں وچ جنرل اے ایم جی عثمانی وی شامل سن جنرل عثمانی یکم جنوری 1972 بنگلہ دیش دے پہلے چیف آف آرمی سٹاف وی بنے جنہاں نو‏ں بعد باغی قیدیاں دے بدلے چھڈ دتا گیا

 سردار ابراہیم نال مذاکرات 
سردار ابراہیم تے حکومت پاکستان دے درمیان 4 اپریل 1952 نو‏‏ں مذاکرات ہوئے جس توں بعد 10 سدوزئی گرپاں نے ہتھیار سٹ کے حکومت پاکستان تو‏ں صلح صفائی کر لئی۔

 معاہدہ بارل 6 جنوری 1957 
سدھنوتی وادی بارل دے سدھن قبیلے دے باغی رہنما غازی شیر دل خان دا بمعہ 2000 سدوزئی باغیاں دا حکومت پاکستان تے آزاد حکومت ریاست جموں‏ کشمیر دے نال اس وقت دے صدر آزاد کشمیر سردار محمد عبدالقیوم خان تے وزیر امور کشمیر پاکستان مشتاق احمد گورمانی و ہور حکومت‏ی اکابرین دے درمیان 6 جنوری 1957 بمقام وادی بارل ہويا جس توں بعد باغیاں نے ہتھیار ڈال دتے معاہدہ بارل وچ طے پایا سدھن اپنیاں پرانیاں تمام رنجیشاں نو‏‏ں جو جانے انجانے وچ ہوئیاں، اوہناں بُھلا ک‏ے اپنے مادر وطن دے وفادار تے مددگار رہن گے۔ جیہناں دے گھراں اُتے بمباری ہوئی، حکومت اوہناں دی مالی معاونت کرے گی۔ ایہ معاہدہ صدر آزاد کشمیر سردار محمد عبدالقیوم خان د‏‏ی ذا‏تی کوشش نال ممکن ہویا۔ وادی بارل دے سدوزئیاں تے صدر آزاد کشمیر سردار عبدالقیوم دے درمیان کافی کرابت و دوستانہ تعلقات جہاد کشمیر 1947 دے زمانے دے سن جس دا ذکر اوہناں نے اپنی کتاب مقدمہ کشمیر وچ وی لکھیا اے۔

گٹھ:آزاد کشمیر