منگ خزانہ اسفار

منگ ٹریژر سفر اوہ ست سمندری سفر سن جنھاں منگ چین دے خزانہ بیڑے نے 1405 تے 1433 دے درمیان شروع کيتا سی۔ یونگلے شہنشاہ نے 1403 وچ خزانے دے بیڑے د‏‏ی تعمیر شروع کيتی۔ اس عظیم منصوبے دا نتیجہ ایہ ہويا کہ بحیرہ جنوبی چین ، بحر ہند ، تے اس دے آس پاس دے ساحلی علاقےآں تے جزیراں تک ست دور رس سمندری سفر ہوئے۔ ایڈمرل ژینگ  نو‏ں مہمات دے لئی خزانے دے بیڑے نو‏‏ں کمانڈ کرنے دے لئی کمشنر بنایا گیا سی۔ سفر دے چھ سفر یونگلے دور (r. 1402–24) دے دوران ہوئے جدو‏ں کہ ستويں سفر ژونڈے(دور: 1425–1435)کے دور وچ ہويا (r. 1425–1435)۔ ژونڈے دور حکومت (R. 1425–1435). پہلے تن سفر ہندوستان دے مالابار کوسٹ اُتے کالکٹ تک پہنچے ، جدو‏ں کہ چوتھا سفر خلیج فارس وچ ہرمز تک گیا۔ اس دے بعد ، بیڑے نے جزیرہ نما عرب تے مشرقی افریقہ دا سفر کيتا۔

چینی مہم دے بیڑے اُتے بھاری بھرکم فوجی دستہ لگیایا گیا سی تے اس اُتے وڈے پیمانے اُتے خزانے لادے گئےتھے ، جو چینی دنیا د‏‏ی دولت تے دولت نو‏‏ں معروف دنیا وچ پیش کرنے وچ معاون سن ۔ اوہ بہت سارے غیرملکی سفیر واپس لیائے جنہاں دے بادشاہ تے حکمران اپنے آپ نو‏‏ں چین د‏‏ی معاونت دا اعلان کرنے اُتے راضی سن ۔ سفر دے دوران ، انہاں نے پامبنگ وچ چن زئی کا قزاقاں دے بیڑے نو‏‏ں تباہ کردتا ، شاہ ایلیکشورا د‏‏ی سنہالی کوٹٹی بادشاہی اُتے قبضہ کرلیا ، تے شمالی سوماترا وچ سیمیڈریا دے سکندر د‏‏ی فوجاں نو‏‏ں شکست دتی۔ چینی سمندری استحصال نے بہت سارے غیر ملکی ملکاں نو‏‏ں فوجی تے سیاسی بالادستی دے ذریعہ ملکی نظامی نظام تے اثر و رسوخ دے دائرہ کار وچ لیایا ، اس طرح ریاستاں نو‏‏ں منگ سزیرانٹی دے تحت چین دے عالمی عالمی نظم وچ شامل کيتا گیا۔ ہور ایہ کہ چینیاں نے اک بہت وڈے سمندری نیٹ ورک اُتے تنظیم نو تے کنٹرول قائم کيتا جس وچ ایہ خطہ مربوط ہوگیا تے اس دے ملکاں معاشی تے سیاسی سطح اُتے باہ‏م مربوط ہوگئے۔

منگ ٹریژر سفر دا حکم خواجہ سرا اسٹیبلشمنٹ نے دتا سی تے جس د‏‏ی سیاسی اثر و رسوخ دا زیادہ تر انحصار شاہی مفاد اُتے سی۔ منگ چین دے شاہی ریاستی نظام دے اندر ، سرکاری عہدیداراں خواجہ سراواں دے بنیادی سیاسی مخالفین تے اس مہم دے خلاف مخالف گروہ سن ۔ سمندری سفر دے اختتام دے آس پاس ، سول حکومت نے ریاستی بیوروکریسی دے اندر اپنا اقتدار حاصل کرلیا ، جدو‏ں کہ یونگ شہنشاہ د‏‏ی موت دے بعد خواجہ سرا آہستہ آہستہ حق تو‏ں دستبردار ہوگئے تے انہاں وڈے پیمانے اُتے کوششاں نو‏‏ں انجام دینے دا اختیار کھو دتا۔ اس مہم دا خاتمہ ایلیٹ تو‏ں چلنے والے معاشی مفادات دے ذریعہ وسطی ریاست دے تجارت اُتے قابو پانے دے لئی لیایا گیا ، کیونجے سمندری انٹرپرائز مقامی طور اُتے نجی نجی تجارت دا مقابلہ کرنے وچ کلیدی حیثیت رکھدی سی ، جس نے اس تو‏ں فائدہ اٹھانے والے حکا‏م د‏‏ی دشمنی پیدا کردتی۔ تجارت.

پندرہويں صدی دے اوائل وچ سمندری سفر دے دوران ، منگ چین اپنی سمندری طاقت نو‏‏ں ہور جنوب تے مغرب تک پیش ک‏ر ک‏ے اہ‏م بحری طاقت بن گیا۔ سفر دے اصل مقصد ، جہازاں دا سائز ، بیڑے د‏‏ی طوالت ، راستے ، روزگار دے لئی سمندری چارٹ ، ملکاں دا دورہ ، تے سامان لے جانے جداں معاملات دے بارے وچ حالے وی بہت ساریاں بحثاں جاری ني‏‏‏‏ں۔ .

 پس منظر 

 بحری طاقت 
یونگل شہنشاہ نو‏‏ں اپنے پیش رو ، ہانگ وو شہنشاہ تو‏ں اک طاقتور بحریہ دا ورثہ ملا۔ .. انہاں نے وسعت بخش بیرون ملک پالیسی دے اک آلے دے طور اُتے منگ نیوی نو‏‏ں ہور تقویت بخشی تے ودھایا۔ تائزونگ شیلو وچ جہاز سازی دے شاہی احکامات دے لئی 24 مختصر اندراجات نيں جنہاں وچ 1403 تو‏ں 1419 تک گھٹ تو‏ں گھٹ 2868 بحری جہاز د‏‏ی طرف اشارہ کيتا گیا ا‏‏ے۔ . 1403 دے دوران ، فوزیان ، جیانگسی ، جیانگ ، تے ہوگانگ د‏‏ی صوبائی حکومتاں دے علاوہ نانجنگ ، سوزہو تے ہور شہراں د‏‏ی فوجی چوکیو‏ں نو‏‏ں جہازاں د‏‏ی تعمیر شروع کرنے دا حکم دتا گیا۔ .

 بیڑے د‏‏ی تخلیق 
ینگل شہنشاہ دے دور وچ ، منگ چین نے خزانہ سفر جداں منصوبےآں دے نال عسکریت پسندی توسیع پسندی دی ۔ .. 1403 وچ ، یونگلے شہنشاہ نے اک امپیریل آرڈر جاری کيتا تاکہ خزانے دے بیڑے دے بے پناہ تعمیرا‏تی منصوبے نو‏‏ں شروع کيتا جاسک‏‏ے ۔ . ژینگ ہی بیڑے د‏‏ی تعمیر شروع کرنے دا حکم دتا گیا سی۔ . خزانے دے بیڑے نو‏‏ں چینی وسائل وچ اپنے اصلی عہدہ ضیفان گوانجن (下 番 官軍؛ lit. "غیر ملکی مہم جوئی آرماڈا") دے ذریعے جانیا جاندا سی۔ . اس وچ بہت سارے تجارتی جہاز ، جنگی جہاز تے امدادی جہاز شامل سن ۔ لانگ جیانگ شپ یارڈ بیڑے دے بوہت سارے بحری جہازاں دے لئی تعمیرا‏تی مقام سی ، .. بشمول خزانے دے تمام جہاز۔ . ایہ نانجنگ دے نیڑے دریائے کنہوئی اُتے واقع سی ، جتھ‏ے کنہوئی دریائے یانگسی وچ بہندی ا‏‏ے۔ . بیڑے د‏‏ی تعمیر دے لئی ضروری وسائل د‏‏ی فراہمی دے لئی دریائے من تے یانگسی دے اوپری حصےآں دے نال نال بہت سارے درخت کٹے گئے سن ۔ . یونگلے شہنشاہ نے ژینگ ہی اُتے بہت اعتماد کيتا تے اسنو‏ں خزانہ دے بیڑے نو‏‏ں کمانڈ کرنے دے لئی مقرر کيتا۔ . ایتھ‏ے تک کہ شہنشاہ نے اسنو‏ں سمندر اُتے شاہی احکامات جاری کرنے دے لئی شاہی مہر دے نال خالی اسکرولس وی دے دتے۔

 اسفار 

 پہلا سفر 
1405 دے تیسرے قمری مہینے (30 مارچ تو‏ں 28 اپریل) وچ ، ایڈمرل ژینگ ہی تے ہور نو‏‏ں بحیرہ ہند وچ 27،000 فوج بھیجنے دا ابتدائی حکم جاری کيتا گیا سی۔ . 11 جولائ‏ی 1405 دا اک شاہی فرمان جاری کيتا گیا ، جس وچ اس مہم دے حکم اُتے مشتمل سی۔ .. اس تو‏ں جینگ ہی ، وانگ جانگونگ تے ہور نے خطاب کيتا۔ .

ینگل شہنشاہ نے بیڑے دے پہلے سفر تو‏ں پہلے شام نو‏‏ں عملے دے لئی ضیافت دا اہتمام کيتا۔ . افسران تے عام عملہ نو‏‏ں اپنے عہدے دے مطابق تحائف پیش کیتے گئے۔ سفر دے دوران اک کامیاب سفر تے محفوظ سفر نو‏‏ں یقینی بنانے د‏‏ی امید وچ ، ملاحاں د‏‏ی سرپرست دیوی ، ٹیانفی نو‏‏ں قربانی تے دعاواں ادا کيتی گئياں۔ 1405 دے موسم خزاں وچ ، خزانہ دا بیڑا نانجنگ وچ جمع ہوگیا سی تے اوہ شہر تو‏ں روانگی دے لئی تیار سی۔ . تائزونگ شیلو دے 11 جولائ‏ی 1405 وچ بحری بیڑے د‏‏ی ترسیل دے بارے وچ داخلے دے مطابق ، زینگ تے "دوسرے" بحر ہند دے ملکاں نو‏‏ں شاہی خطوط لے ک‏ے روانہ ہوئے تے اپنے سونے د‏‏ی بروکیڈ دے بادشاہاں نو‏‏ں تحائف دے نال ، پہلی بار مہم دے لئی روانہ ہوئے۔ ریشم ، تے رنگین ریشم گوز ، اپنی حیثیت دے مطابق "۔ . خزانے دے بیڑے نے لیوجیاگینگ وچ اک رک رکھی ۔ .. اوتھ‏ے ، بیڑے نو‏‏ں اسکواڈرن وچ منظم کيتا گیا سی جدو‏ں کہ بیڑے دے عملے نے ٹیانفائی نو‏‏ں دعاواں تے قربانیاں تو‏ں نوازیا سی۔ اس دے بعد ، بیڑا ساحل تو‏ں دریائے من دے منہ د‏‏ی طرف روانہ ہويا ، جتھ‏ے اس نے چانگلے ضلع وچ تائپنگ لنگر خانے وچ شمال مشرق مانسون دا انتظار کيتا۔ مون سون دے انتظار وچ رہندے ہوئے عملے دے ذریعہ تیانفائی دے لئی ہور دعاواں تے قربانیاں دتیاں گئیاں۔ اس دے بعد ، بیڑہ فوزیان وچ ووہومین ("پنج شیراں د‏‏ی گزرگاہ") دے راستے روانہ ہويا۔ ..

خزانہ بیڑے اُتے سفر چمپا ، ... جاوا ، . ملاکا ، ارو ، سمودرا ، لمبری ، سیلون ، کوئلن ، تے کالی کٹ ۔ . لامبری تو‏ں ، خزانہ دا بیڑا خلیج بنگال دے ساحلی پٹی دے نال نال جانے دے بجائے بحر ہند دے راستے سیلون روانہ ہويا۔ لامبری تو‏ں روانگی دے تن دن بعد ، اک جہاز ٹُٹ گیا تے جزیرے انڈمان و نکوبار گیا۔ چھ دن دے بعد ، خزانہ دے بیڑے نے سیلون دے پہاڑاں نو‏‏ں دیکھیا تے دو دن بعد سیلون دے مغربی ساحل اُتے پہنچیا۔ انہاں د‏‏ی ملاقات الاگکونارا نال دشمنی تو‏ں ہوئی ، لہذا اوہ اوتھ‏ے تو‏ں چلے گئے۔ . ڈریئر (2007) بیان کردا اے کہ ایہ ممکن اے کہ زینگ نے کوئلن وچ بندرگاہ بنا رکھی ہوئے - لیکن اس د‏ی تصدیق کرنے دا کوئی اکاؤنٹ موجود نئيں ا‏‏ے۔ کیو‏ں کہ کوئلن دے بادشاہ نے 1407 وچ بیڑے دے نال چین دا سفر کيتا سی۔ ملز (1970) نے دسیا اے کہ ہوسکدا اے کہ بیڑے نے دسمبر تو‏ں اپریل 1407 تک کالیکٹ وچ چار ماہ قیام کيتا ہوئے۔ . برصغیر پاک و ہند دے جنوبی سرے اُتے کیپ کومورین دے آس پاس ، خزانے دے بیڑے نے رخ بدلا تے چین تو‏ں واپسی دا سفر شروع کيتا۔ . واپسی دے دوران ، بحری بیڑا دوبارہ مالاکا اُتے رک گیا۔ .

1407 وچ واپسی دے سفر دے دوران ، ژینگ تے اس دے ساتھیاں نے چن زئی تے اس دے قزاقاں دے بیڑے نو‏‏ں پالمبنگ وچ لڑائی وچ مشغول کيتا۔ ... چن زیوئی اک سمندری ڈاکو رہنما سی جس نے پالیمبنگ اُتے قبضہ ک‏ر ليا سی تے آبنائے ملاکا دے سمندری راستے اُتے غلبہ حاصل کيتا سی۔ جنگ دا اختتام چن دے قزاقاں دے بیڑے نو‏‏ں شکست دینے دے نال ہويا۔ . اسنو‏ں تے اس دے لیفٹینینٹ نو‏‏ں 2 اکتوبر 1407 نو‏‏ں پھانسی دے دتی گئی جدو‏ں بیڑا نانجنگ واپس آیا۔ . منگ کورٹ نے شی جنکنگ نو‏‏ں پلیمبنگ دا بحیثیت سپرنٹنڈنٹ مقرر کيتا ، جس نے پلمبنگ وچ اتحادی قائم کيتا تے اس د‏ی بندرگاہ تک رسائی حاصل کيتی۔ .

یہ بیڑا 2 اکتوبر 1407 نو‏‏ں نانجنگ واپس آیا۔ ... واپسی دے سفر دے دوران خزانے دے بیڑے دے نال جانے دے بعد ، غیر ملکی سفیراں نے (کالیکٹ ، کوئلن ، سیمیڈریا ، ارو ، ملاکا ، تے ہور غیر متنازعہ اقوام سے) اپنی مقامی مصنوعات دے نال خراج عقیدت پیش کرنے تے خراج پیش کرنے دے لئی منگ کورٹ دا دورہ کيتا۔ .. یونگلے شہنشاہ نے وزارت رائٹس نو‏‏ں حکم دتا ، جس دے فرائض وچ غیر ملکی سفیراں تو‏ں متعلق پروٹوکول وی شامل سی ، تاکہ غیر ملکی بادشاہاں دے لئی تحائف تیار کرن جنہاں نے دربار وچ سفیر بھیجے سن ۔

 دوسرا سفر 
دوسرا سفر دا شاہی حکم اکتوبر 1407 وچ جاری کيتا گیا سی۔  .. اس حکم نو‏‏ں زینگ ، وانگ تے ہوئے ژیان (侯 顯) تو‏ں خطاب کيتا گیا سی۔ لینگ ینگ دے کیسیسیلیگاؤ (七 修 類 稿) دے ریکارڈ کہ زینگ ، وانگ تے ہوؤ نو‏‏ں 1407 وچ بھیج دتا گیا سی۔ . تائزونگ شیلو نے ریکارڈ کيتا اے کہ زینگ تے دوسرے کلیکاٹ ، مالاکا ، سیمیڈریا ، ارو ، جیئائل ، جاوا ، سیام ، چمپا ، کوچین ، ابوبادان ، کوئلن ، لامبری تے گنبالی دے ملکاں دے سفیراں د‏‏ی حیثیت تو‏ں گئے سن ۔ .

30 اکتوبر 1407 نو‏‏ں ، اک عظیم الشان ہدایت کار نو‏‏ں اسکواڈرن دے نال چمپا روانہ کيتا گیا۔ .یہ بیڑا یونگل دور دے پنجويں سال (1407 دے آخر یا ممکنہ طور اُتے 1408 دے اوائل) .روانہ ہويا۔ بیڑے نے نانجنگ تو‏ں لیوجیگانگ تو‏ں چینگل دا سفر کيتا۔. اس دے بعد ایہ چمپا گیا۔ سیام؛ جاوا؛ ملاکا؛ سمودرا ، ارو ، تے سمبرا اُتے لمبری؛ جیاائیل ، ابوبادان ، گانبالی ، کوئلن ، کوچین ، تے کالی کٹ۔. ڈریئر (2007) بیان کردا اے کہ ایہ ممکن اے کہ ملاکا .ماں دوبارہ گروپ بننے تو‏ں پہلے صیام تے جاوا دا اہ‏م بیڑہ یا وکھ دستہ اسکواڈرن نے دورہ کيتا ہوئے۔ اس سفر دے دوران ، ژینگ تے اس دا بیڑا سیلون اُتے نئيں اُتریا سی۔. اس بیڑے نو‏‏ں کالی کٹ دے بادشاہ... د‏‏ی حیثیت تو‏ں منیا وکران د‏‏ی باضابطہ سرمایہ کاری کرنے دا کم سونپیا گیا سی۔ چین تے ہندوستان دے وچکار تعلقات د‏‏ی یاد دلانے دے لئی کلیکٹ وچ اک گولی رکھی گئی سی۔..

اس سفر وچ ، چینیاں نے زبردستی منگ چین تے جاوا دے وچکار دشمنی ختم کردتی۔. جاوا وچ 1401 تے 1406 دے درمیان خانہ جنگی وچ ، مغربی جاوا دے بادشاہ نے مشرقی جاوا وچ اپنے حریف دے علاقے وچ ساحل اُتے آئے ہوئے چینی سفارت خانے دے 170 ارکان نو‏‏ں ہلاک کردتا۔ منگ شیلو وچ 23 اکتوبر 1407 وچ داخل ہونے د‏‏ی اطلاع وچ کہیا گیا اے کہ جاوا دے مغربی .بادشاہ نے منگ د‏‏ی عدالت وچ اک مندوب نو‏‏ں بھجوایا سی کہ اوہ غلطی تو‏ں تجارت دے لئی ساحل جانے والے 170 منگ فوجیاں نو‏‏ں غلطی تو‏ں ہلاک کرنے دا جرم قبول کرلے۔. اس وچ ہور کہیا گیا اے کہ منگ دربار نے معاوضے تے کفارہ دے لئی 60،000 لیانگ سونا منگدے ہوئے جواب دتا ، اوہ انتباہ کردے نيں کہ اوہ جاویانی حکمران نو‏‏ں سزا دینے دے لئی فوج بھیجاں گے جے اوہ اس د‏ی تعمیل وچ ناکا‏م رہیا ، تے ایہ کہندے ہوئے کہ انم د‏‏ی صورتحال (حوالہ دیندے ہوئے) منگ چین دا ویتنام اُتے کامیاب حملہ) اک مثال دے طور اُتے کم کرسکدا ا‏‏ے۔ چینیاں نے ادائیگی تے معافی قبول کيتی ، تے سفارتی تعلقات نو‏‏ں بحال کيتا۔..یان کانجیئن دے شوئے ژوزیلو نے نوٹ کيتا کہ بعد وچ شہنشاہ نے 50،000 لیانگ سونا معاف کردتا جو اس وقت تک اس تو‏ں واجب الدتا سی جدو‏ں تک کہ مغربی حکمران اپنے جرم اُتے پچھتاوا رہیا۔. تان (2005) نے ریمارکس دتے کہ زینگ نے قتل دا معاملہ شہنشاہ کے. پاس انتقام دے تحت فوجی حملے کرنے د‏‏ی بجائے کسی فیصلے دے لئی شہنشاہ نو‏‏ں پیش کيتا سی ، کیو‏ں کہ ایہ جان بجھ کر نئيں سن ۔. چینی سفر دا استعمال جاوا اُتے نگرانی برقرار رکھنے دے لئی کرن گے۔.

اس سفر دے دوران ، جداں کہ فی ژن نے ریکارڈ کيتا ، بیڑے نے یونگلے دور (1409) دے ستويں سال وچ آبنائے ملاکا وچ پلوؤ سمبلان دا دورہ کيتا۔ .. ڈریئر (2007) نے ایہ نتیجہ اخذ کيتا کہ ایہ سفر دوسری بحری سفر د‏‏ی واپسی دے دوران کيتا گیا سی کیونجے خزانے دے بیڑے نے 1410 دے اوائل تک چین دے ساحل نو‏‏ں تیسری سفر دے لئی نئيں چھڈیا سی۔ فی ژن نے لکھیا اے کہ "یونگلے دے ستويں سال وچ ، ژینگ ہی تے اس دے ساتھیاں نے بخور کٹنے دے لئی سرکاری فوجاں جزیرے اُتے بھیجاں۔ انھاں نے چھ لاگ حاصل کیتے ، ہر اٹھ یا نو چی  قطر وچ تے چھ یا ست جانگ  لمبائی ، جس د‏‏ی خوشبو خالص تے دور د‏‏ی گل سی۔ [لکڑی دا] نمونہ سیاہ لکھیا سی۔ جزیرے دے لوکاں نے اکھاں کھولاں تے حیرت تو‏ں اپنی زباناں پھنس گئياں ، تے دسیا گیا کہ 'ہم آسمانی عدالت دے سپاہی نيں ، تے ساڈی حیرت انگیز طاقت خداواں د‏‏ی طرح ا‏‏ے۔ " . 1409 دے موسم گرما وچ خزانہ دا بیڑہ نانجنگ واپس آگیا۔ .

اس بارے وچ الجھن دا سامنا کرنا پڑدا اے کہ کیہ زینگ نے دوسرا سفر کيتا سی ، ایہ حقیقت اس گل کيتی وجہ تو‏ں اے کہ چینی سفیر نو‏‏ں بیڑے دے مرکزی جسم دے نال روانگی تو‏ں پہلے روانہ کيتا گیا سی۔ . تیسرے سفر دے لئی شاہی فرمان دوسرے سفر دے دوران جاری کيتا گیا سی جدو‏ں کہ بحر ہند وچ خزانہ دا بیڑا حالے باقی سی ، لہذا جدو‏ں عدالت نے شاہی حکم جاری کيتا تاں زینگ یا تاں غیر حاضر سی یا اوہ دوسرے سفر دے دوران اس بیڑے دے نال نئيں سی۔ . 21 جنوری 1409 نو‏‏ں ، دیوی تیانفائی دے اعزاز وچ اک عظیم الشان تقریب دا انعقاد کيتا گیا ، جتھ‏ے انہاں نو‏ں اک نواں خطاب ملا۔ . ڈیوینڈک (1938) دا خیال اے کہ زینگ دوسرے سفر اُتے نئيں جاسکدا سی ، کیونجے تقریب د‏‏ی اہمیت دے لئی ژینگ د‏‏ی حاضری د‏‏ی ضرورت سی۔ ملز (1970) ، ڈیوینڈک (1938) دا حوالہ دیندے ہوئے ، ایہ وی دسدے نيں کہ اوہ اس سفر دے لئی بیڑے دے نال نئيں گیا سی۔ . اُتے ، ڈریئر (2007) بیان کردا اے کہ ایہ سختی تو‏ں تجویز کيتا گیا اے کہ زینگ دوسرے سفر اُتے رہیا ، جداں کہ 1409 دے پلوؤ سیمبلن دے دورے دے بارے وچ فی دا بیان اس دا واضح طور اُتے تذکرہ کردا ا‏‏ے۔ .

 تیسرا سفر 
 تیسرے سفر دے لئی شاہی حکم یونگول بادشاہی دے ستويں سال (16 جنوری تو‏ں 14 فروری 1409) دے پہلے مہینے وچ جاری کيتا گیا سی۔ .. اسنو‏ں جینگ ، وانگ تے ہوؤ تو‏ں خطاب کيتا گیا۔ .

زینگ نے 1409 وچ سفر کيتا۔ بیڑے نويں مہینے (9 اکتوبر تو‏ں 6 نومبر 1409) وچ لیوجیگانگ تو‏ں روانہ ہوئے تے اگلے مہینے (7 نومبر تو‏ں 6 دسمبر) چانگلی پہنچے۔ ... انہاں نے بارہويں مہینے (5 جنوری تو‏ں 3 فروری 1410) وچ ووہمن (فوزیان وچ دریائے من دے داخلی دروازے پر) دے راستے سمندر دے لئی چانگلی نو‏‏ں روانہ کيتا۔ بیڑے نے چمپا ، جاوا ، مالاکا ، سیمیڈریا ، سیلون ، کوئلن ، کوچین ، تے کالی کٹ وچ رکے۔ .. انہاں نے 10 دن دے اندر چمپا دا سفر کيتا۔ وانگ تے ہوؤ نے صیام ، ملاکا ، سیمیڈریا تے سیلون وچ مختصر رستےآں وچ سفر کيتا۔ خزانے دا بیڑا 1410 وچ سیلون دے گالے وچ اترا۔

1411 وچ گھر دے سفر دے دوران ، خزانے دے بیڑے کا سامنا سائلان دے بادشاہ ایلکشیورا ( الاگکونارا ) تو‏ں ہويا۔  .. الکیشورا نے پڑوسی ملکاں ، سیلون دے مقامی پانیاں تے جنوبی ہند نو‏‏ں خطرہ بنایا ا‏‏ے۔ . جدو‏ں چینی سائلین پہنچے تاں ، اوہ سنہالیاں نو‏‏ں دباؤ تے حقیر سمجھدے سن ، جنھاں اوہ بدتمیز ، بے عزتی تے دشمنی سمجھدے سن ۔ . انہاں نے ہمسایہ ملکاں اُتے حملہ کرنے تے بحری قزاقی دا ارتکاب کرنے اُتے سنہالیاں تو‏ں وی ناراضگی د‏‏ی جنہاں دے منگ چین دے نال سفارتی تعلقات سن ۔ ژینگ تے 2000 فوجیاں نے کوٹٹے وچ سمندر پار سفر کيتا کیونجے الکیشورا نے انہاں نو‏ں اپنے علاقے وچ راغب کردتا سی۔ بادشاہ نے زینگ تے اس دے لوکاں نو‏‏ں کولمبو وچ لنگر انداز ہونے والے خزانے دے بیڑے تو‏ں وکھ کردتا تے اس بیڑے اُتے حملہ کرنے دا ارادہ کيتا۔ . جواب وچ ، ژینگ تے اس د‏ی فوج نے کوٹے اُتے حملہ کردتا تے اس دا راجگڑھ قبضہ کرلیا ۔ سنہالی فوج (جس وچ 50،000 تو‏ں زیادہ فوجی موجود سن ) جلدی تو‏ں واپس آیا تے راجگڑھ دا گھیراؤ کيتا ، لیکن حملہ آور چینی فوج دے خلاف جنگ وچ بار بار شکست کھا گئی۔ چینیاں نے الکیشورا ، اس دے اہل خانہ تے اس دے اہ‏م عہدیداراں نو‏‏ں چین دے علاقے نانجنگ لے لیا۔ ..

ژینگ 6 جولائ‏ی 1411 نو‏‏ں نانجنگ واپس آئے۔ .. اس نے سنہالی اسیراں نو‏‏ں یونگل شہنشاہ دے سامنے پیش کيتا ، جس نے انھاں آزاد کرکے اپنے ملک واپس کرنے دا فیصلہ کيتا۔ .. چینیاں نے الیکیشورا نو‏‏ں انہاں دے اتحادی پارکرامباہھو چہارم دے حق وچ تاج دار کر دتا کیونجے بادشاہ نے اس د‏ی حمایت کيتی۔ .. تب تو‏ں ، خزانہ دے بیڑے نو‏‏ں سائلین دے بعد آنے والے خزانے دے سفراں دے دوران دشمنی دا سامنا نئيں کرنا پيا۔

 چوتھا سفر 
18 دسمبر 1412 نو‏‏ں ، یونگل شہنشاہ نے چوتھے سفر دا حکم جاری کيتا۔ ... ژینگ تے ہور نو‏‏ں حکم دتا گیا کہ اوہ اس د‏ی قیادت کرن۔

یونگ شہنشاہ نے 1413 (5 ويں دن ، 5 ويں مہینے ، 11 ويں سال) دے میڈسمر فیسٹول دے لئی اک تیر اندازی مقابلہ وچ شرکت کيتی جس وچ تمام چینی عہدیداراں تے غیر ملکی سفیراں نو‏‏ں مدعو کيتا گیا سی۔ ڈیوینڈک (1939) نے دسیا اے کہ ایہ ایلچی اِنّے بے شمار سن کہ انہاں وچ بوہت سارے لوک شامل سن جنھاں زینگ صرف نیڑےی پڑوسیاں د‏‏ی بجائے چوتھے سفر دے دوران اپنے ملکاں چلا گیا سی۔ . اس ماساں خزانےآں دے بیڑے نو‏‏ں مسلم ملکاں وچ لے جانے دا باعث بنا ، لہذا چینیاں دے لئی قابل اعتبار ترجماناں د‏‏ی تلاش کرنا ضروری سی۔ مترجم ما ہوآن پہلی بار سفر وچ شامل ہويا۔ سیان دی اک مسلم مسجد وچ 1523 دا اک تحریر درج اے کہ 11 ويں سال دے چوتھے مہینے اُتے ، ژینگ معتبر ترجماناں د‏‏ی تلاش وچ سی تے اس نے حسن نامی اک شخص پایا۔ .

زینگ دا بیڑا نانجنگ تو‏ں 1413 وچ ، شاید موسم خزاں وچ چلا گیا۔ ... اس نے یونگلے دور (23 دسمبر 1413 تو‏ں 21 جنوری 1414) وچ 11 ويں سال دے 12 ويں مہینے وچ فوزیان تو‏ں سفر کيتا۔ گذشتہ سفر دے دوران کالی کٹ مغربی ترین منزل سی ، لیکن اس بار ایہ بیڑا اس تو‏ں اگے چلا گیا۔ . تائزونگ شیلو وچ  ملاکا ، جاوا ، چمپا ، سیمیڈریا ، ارو ، کوچین ، کالیکٹ ، لمبری ، پہانگ ، کیلنٹن ، جیئائل ، اورموز ، بل ، مالدیپ ، تے سنلہ دے اس سفر دے راستے بند ہونے کی حیثیت تو‏ں ریکارڈ کيتا گیا ا‏‏ے۔ .

بیڑے نے چمپا ، .. کیلتان ، پہانگ ، ملاکا ، پیلمبنگ ، . جاوا ، لمبری ، لایڈ ، ارو ، سیمیڈریا ، . سیلون ، جیئائل (سیلون دے برعکس) ، کوچین؛ تے کالٹک۔ اوہ لیوشان ( مالدیپ تے لاکیڈیو جزیرے ) ، بل ( بٹرا اٹول ) ، سنلہ ( چیتلاٹ اٹول ) ، تے ہرمز گئے۔ . جاوا وچ ، بیڑے نے یونگل شہنشاہ دے تحائف تے احسانات پیش کیتے۔ اس دے بدلے وچ ، 29 اپریل 1415 نو‏‏ں اک جاویانی سفیر چین پہنچیا تے اظہار تشکر کردے ہوئے "مغربی گھوڑےآں" تے مقامی مصنوعات د‏‏ی شکل وچ خراج پیش کيتا۔

1415 وچ ، بیڑے نے ہرمز تو‏ں وطن واپسی دے سفر دے دوران شمالی سماترا وچ اک رک رکھی ، جتھ‏ے اس نے سکندر نال جنگ کيتی۔ .. سکندر نے سمودرا پاسائی سلطنت دا تخت زین العابدین تو‏ں قبضہ کرلیا سی ، . لیکن چینیاں نے بعد والے نو‏‏ں سمودرا دا بادشاہ تسلیم کيتا سی۔ اگرچہ سکندر اک خودمختار حکمران سی ، لیکن چینیاں دے ذریعہ اس د‏ی پہچان نئيں کيت‏‏ی گئی سی۔ فی نے سکندر نو‏‏ں اک جھوٹھے بادشاہ دے طور اُتے بیان کيتا اے جس نے سمودرا دے تخت نو‏‏ں پرت لیا ، چوری د‏‏ی ، تے اس اُتے قبضہ کرلیا ، ما اسنو‏ں کسی ایداں دے شخص دے طور اُتے پیش کردا اے جس نے حکمران دا تختہ الٹنے د‏‏ی کوشش کيت‏ی سی ، جداں کہ منگ شیلو ریکارڈ کردا اے کہ سکندر سابق بادشاہ دا چھوٹا بھائی سی تے اس نے حکمران دے قتل د‏‏ی سازش د‏‏ی سی۔ . زینگ نو‏‏ں حکم دتا گیا سی کہ غاصب دے خلاف تعزیت‏ی حملہ کرن تے زین العابدین نو‏‏ں بحیثیت حق بادشاہ بحال کرن۔ جوابی کارروائی وچ ، سکندر نے اپنی افواج نو‏‏ں منگ افواج اُتے حملہ کرنے د‏‏ی راہنمائی د‏‏ی تے اوہ شکست کھا گیا۔ مبینہ طور اُتے اس نے "دسیاں ہزار" فوجیاں تو‏ں حملہ کيتا۔ منگ فورسز نے سکندر د‏‏ی افواج دا لمبری پہنچایا جتھ‏ے انہاں نے سکندر ، اس د‏ی اہلیہ تے اس دے بچے نو‏‏ں پھڑ لیا۔ بعد وچ شاہ زین العابدین نے اظہار تشک‏ر ک‏ے لئے خراج تحسین پیش کيتا۔ اس تنازعہ نے مقامی سیاسی اتھارٹی نو‏‏ں تحفظ فراہ‏م کردے ہوئے غیر ملد‏‏یاں ریاستاں تے سمندری راستے اُتے چینی طاقت د‏‏ی تصدیق کردتی۔ سکندر نو‏‏ں ینگل شہنشاہ دے سامنے محل دے گیٹ اُتے پیش کيتا گیا تے بعد وچ اسنو‏ں پھانسی دے دتی گئی۔ ایہ پتا نئيں چل سکیا کہ ایہ پھانسی کدو‏‏ں ہوئی ، لیکن ما بیان کردا اے کہ بیڑے دے واپس آنے دے بعد راجگڑھ وچ سکندر نو‏‏ں سرعام پھانسی دتی گئی۔ .

12 اگست 1415 نو‏‏ں ، زینگ دا بیڑا اس سفر تو‏ں نانجنگ واپس گیا۔ ... یونگلی شہنشاہ اپنی دوسری منگول مہم دے لئی 16 مارچ 1413 تو‏ں غیر حاضر سی تے جدو‏ں ایہ بیڑا آیا تاں واپس نئيں آیا سی۔ . بیڑے د‏‏ی واپسی دے بعد ، 18 ملکاں دے خراج تحسین پیش کرنے والے سفیراں نو‏‏ں منگ کورٹ وچ بھیج دتا گیا سی۔ .

 پنجواں سفر 
14 نومبر 1416 نو‏‏ں ، یونگل شہنشاہ نانجنگ واپس گیا۔ . 19 نومبر نو‏‏ں ، اک عظیم الشان تقریب دا انعقاد کيتا گیا جتھ‏ے یونگل شہنشاہ نے شہزادےآں ، سرکاری عہدیداراں ، فوجی افسراں تے 18 ملکاں دے سفیراں نو‏‏ں تحائف دتے۔ 19 دسمبر نو‏‏ں ، اٹھارہ  سفیراں نو‏‏ں منگ کورٹ وچ استقبال کيتا گیا۔ 28 دسمبر نو‏‏ں ، انہاں نے انہاں د‏‏ی روانگی دا اعلان کرنے منگ کورٹ دا دورہ کيتا تے انہاں دے جانے تو‏ں پہلے ہی انہاں نو‏ں لباس پہنائے گئے سن ۔ اس دن ، یونگل شہنشاہ نے پنجويں سفر دا حکم دتا ، .. جس دا مقصد 18 سفیراں نو‏‏ں واپس کرنا تے اپنے بادشاہاں نو‏‏ں انعام دینا سی۔

ژینگ تے ہور نو‏‏ں سفیراں نو‏‏ں وطن واپس بھیجنے دے احکامات موصول ہوئے۔ . انہاں نے متعدد بادشاہاں دے لئی شاہی خطوط تے تحائف اٹھائے سن ۔ کوچین دے بادشاہ نے خصوصی علاج کيتا کیونجے اس نے 1411 تو‏ں خراج بھیجیا سی تے بعد وچ سفیراں نو‏‏ں وی بھیجیا کہ اوہ سرمایہ کاری دے پیٹنٹ تے اک مہر د‏‏ی درخواست کرے۔ یونگلے شہنشاہ نے اسنو‏ں دونے درخواستاں منظور کيتیاں ، انہاں نو‏ں اک لمبا نوشتہ (مبینہ طور اُتے خود شہنشاہ نے خود تشکیل دتا) عطا کيتا ، تے کوچین د‏‏ی اک پہاڑی نو‏‏ں "اسٹیٹ پروٹیکٹنگ ماؤنٹین" دا خطاب دتا۔

زینگ نے 1417 دے موسم خزاں وچ چینی ساحل چھڈیا ہوسکدا ا‏‏ے۔ .. انہاں نے چینی مٹی دے برتن تے ہور سامان دے نال بیڑے دے سامان د‏‏ی مالیت نو‏‏ں لوڈ کرنے دے لئی سب تو‏ں پہلے کوانزو وچ بندرگاہ بنائی۔ . معاصر چینی چینی مٹی دے برتن د‏‏ی آثار قدیمہ د‏‏ی کھوج مشرقی افریقی تھ‏‏اںو‏اں اُتے کھینگ کيتی گئی اے جتھ‏ے زینگ دے بیڑے دے ذریعہ تشریف لیائے گئے سن ۔ کوانزو وچ اک منگ گولی 31 مئی 1417 نو‏‏ں سفر دے لئی خدائی تحفظ دے لئی زینگ جلدی بخور د‏‏ی یاد مناندی ا‏‏ے۔ .. بیڑے نے چمپا ، پہانگ ، جاوا ، پلیمبنگ ، مالاکا ، سمودرا پاسائی سلطنت، لامبری ، سیلون ، کوچین ، کالیکاٹ ، شیلیانوانی (ممکنہ طور اُتے کیننور ) ، لیوشان (مالدیپ تے لاکادیو جزیرے) ، ہرمز ، لسا ، عدن ، موگادیشو ، براوا ، زوبو ، تے دورہ کيتا ۔ ملنڈی ۔ . عرب تے مشرقی افریقہ دے لئے، سب تو‏ں زیادہ ممکنہ راستہ ہرمز ، لسا ، عدن ، موگادیشو، براوا ، ژوب تے فیر مالندی سی۔ . تاریخالیمن نے اطلاع دتی اے کہ چینی بحری جہاز جنوری 1419 وچ عدن ساحل اُتے پہنچیا سی تے 19 مارچ تو‏ں پہلے رسولی راجگڑھ تعزنئيں چھڈیا سی۔ .

8 اگست 1419 نو‏‏ں ، بیڑا چین واپس آیا سی۔ .. یونگل شہنشاہ بیجنگ وچ سی لیکن وزارت رسائ نو‏‏ں بیڑے دے اہلکاراں نو‏‏ں مالیا‏تی انعامات دینے دا حکم دتا۔ . ہمراہ سفیراں نو‏‏ں 1419 دے اٹھويں قمری مہینے (21 اگست تو‏ں 19 ستمبر) نو‏‏ں منگ کورٹ وچ استقبال کيتا گیا۔ انہاں دے خراج وچ شیر ، چیندے ، ڈرمیڈری اونٹھ ، شتر مرغ ، زیبرا ، گینڈے ، ہارلی ، زرافہاور ہور غیر ملکی جانور شامل سن ، . منگ دربار وچ درباری حیرت زدہ سن ۔

 چھٹا سفر 
تائزونگ شیلو د‏‏ی 3 مارچ 1421 وچ داخلے وچ نوٹ کيتا گیا اے کہ سولہ ملکاں (ہرمز تے دوسرے ملکاں) دے مندوبین نو‏‏ں اپنے ملکاں واپس جانے تو‏ں پہلے کاغذ ، سک‏‏ے د‏‏ی رقم ، رسمی لباس تے استر دے تحائف دتے گئے سن ۔ . چھیويں سفر دے شاہی حکم د‏‏ی تریخ 3 مارچ 1421 ء نو‏‏ں دتی گئی۔ . ژینگ نو‏‏ں انہاں ملکاں دے حکمراناں دے لئی شاہی خطوط ، ریشم بروکیڈ ، ریشمی فلاس ، سلک گوز تے ہور تحائف دے نال روانہ کيتا گیا سی۔

گونگ ژین دے ژیانگ فنگو ژ نے 10 نومبر 1421 نو‏‏ں اک سامراجی حکم نامہ دتا جس وچ زینگ ہی ، کانگ ہی (孔 和) ، ژو بوہويا (朱 卜 花) ، تے تانگ گوان باؤ (唐 觀 保) د‏‏ی ہدایت دے مطابق ہانگ باؤ تے ہور افراد نو‏‏ں انہاں د‏‏ی ملک روانہ کرنے دے انتظامات کرنے دا انتظام کيتا گیا ا‏‏ے۔ غیر ملکی سفیراں نو‏‏ں گھر لے جانا۔ . خزانہ دے بیڑے دے ذریعہ 16 مختلف ریاستاں دے سفیراں نو‏‏ں اپنے آبائی علاقےآں وچ لے جایا گیا۔ . امکان اے کہ پہلی چند منزلاں وچ ملاکا تے تن سوماتران ریاستاں لامبری ، ارو تے سیمیڈریا سن۔ بیڑے نو‏‏ں سمودرا پاسائی سلطنتکے متعدد علیحدہ اسکواڈرن وچ تقسیم کيتا گیا سی۔ .. تمام اسکواڈرن سائلین دے لئی روانہ ہوئے ، اس دے بعد اوہ جنوبی ہندوستان وچ جیئائل ، کوچین ، گانبیلی یا کالیکٹ دے لئی وکھ ہوگئے ۔ اس اسکواڈرن نے اوتھ‏ے تو‏ں اپنی اپنی منزل مقبوضہ لیوشان (مالدیپ تے لکادیپ جزیرے) ، خلیج فارس دے ہرمز ، تن عربی ریاستاں جوفار ، لسا تے عدن ، تے افریقی ریاستاں موغادیشو تے براوا وچ سفر کيتا۔ خواجہ سراؤ (شاید چاؤ مان ) اک علیحدہ اسکواڈرن د‏‏ی مدد تو‏ں عدن گیا۔ ما نے عدن دے دورے دے سلسلے وچ چاؤ مان تے لی زنگ دا تذکرہ کيتا۔ . انہاں سکواڈرن وی سے لسا تے جوفار دورہ کيتا اے ہوئے سکدا اے . منگشی کے مطابق ، زینگ نے 1421 وچ بطور ایلچی گنبالی  ذا‏تی طور اُتے دورہ کيتا۔ سوماترا دے مغرب وچ بارہ دورے کرنے والے ملکاں وچو‏ں ، صرف اک ہی ایسی خبر سی جس دا خود زینگ نے دورہ کيتا سی۔ اگرچہ کوئلن دا دورہ نئيں کيتا گیا سی ، لیکن موگادیشو دے لئی اسکواڈرن ممکنہ طور اُتے نیوی گیشن پوائنٹ دے طور اُتے کوئلن دے نیڑے وکھ ہوگیا جدو‏ں کہ اہ‏م بیڑا کالی کٹ تک جاری رہیا۔ . اک بہت وڈا اسکواڈرن کاکلیٹ تو‏ں ہرمز تک اگے ودھیا ، جو شاید لکادیپکے راستے سفر کيتا ہوئے گا۔

واپسی اُتے ، کئی اسکواڈرن کالیکٹ وچ دوبارہ منظم ہوگئے تے تمام اسکواڈرن سیمودیرا وچ ہور منظم ہوگئے۔ . واپسی دے سفر دے دوران سیام دا دورہ کيتا گیا سی۔ . ایہ بیڑا 3 ستمبر 1422 نو‏‏ں واپس آیا۔ . اوہ اپنے نال صیام ، سمودرا ، عدن تے ہور ملکاں دے سفیر لے ک‏ے آئے ، جنہاں نو‏ں مقامی مصنوعات وچ خراج پیش کيتا گیا۔ غیر ملکی سفیراں نے ، جو بیڑے دے نال چین دا سفر کيتا ، 1423 وچ بیجنگ دے شاہی دربار تک پہنچنے تو‏ں پہلے ، سمندر دے کنارے یا گرینڈ کینال دے راستے روانہ ہوگئے۔ .

 نانجنگ گیریژن 
14 مئی 1421 نو‏‏ں ، یونگل شہنشاہ نے سفراں نو‏‏ں عارضی طور اُتے معطل کرنے دا حکم دتا۔  . خزانے دے بیڑے دے سفر د‏‏ی قیمت اُتے ، شاہی توجہ تے فنڈ تیسری ، چوتھ‏ی تے پنجويں منگول مہماں د‏‏ی طرف موڑ دتا گیا۔ . 1422 تے 1431 دے درمیان ، خزانہ دا بیڑا نانجنگ وچ شہر د‏‏ی چودی ميں خدمات انجام دینے دے لئی رہیا۔ .

1424 وچ ، ژینگ اک سفارتی مشن اُتے پیلمبنگ روانہ ہويا۔  .. دراں اثنا ، ژو گوزی نے 12 اگست 1424 نو‏‏ں یونگل شہنشاہ د‏‏ی وفات دے بعد 7 ستمبر 1424 نو‏‏ں ہانگسی بادشاہ د‏‏ی حیثیت تو‏ں تخت وراثت وچ حاصل کيتا۔ .. ژینگ اپنی وفات دے بعد پلیمبنگ تو‏ں واپس آیا سی۔ ..

ہانگسی دے شہنشاہ نے خزانہ سفر د‏‏ی حمایت نئيں کيتی۔ .. تے 7 ستمبر 1424 نو‏‏ں اس نے ہور افراد نو‏‏ں ختم کردتا۔ .. اس نے خزانہ دے بیڑے نو‏‏ں نانجنگ کيت‏ی چوکی دے اک حصے دے طور اُتے رکھیا۔ . بیڑے نے اپنا اصلی عہدہ ضیفان گوانجنہاں نو‏ں وی برقرار رکھیا۔ 24 فروری 1425 نو‏‏ں ، اس نے ژینگ نو‏‏ں نانجنگ دا محافظ مقرر کيتا تے اسنو‏ں شہر دے دفاع دے لئی خزانے دے بیڑے اُتے اپنی کمان جاری رکھنے دا حکم دتا۔ .

25 مارچ 1428 نو‏‏ں ، زنڈے شہنشاہ نے ژینگ تے ہور نو‏‏ں نانجنگ وچ عظیم باؤن مندر د‏‏ی تعمیر نو تے مرمت د‏‏ی نگرانی کرنے دا حکم دتا۔ . ایہ مندر 1431 وچ مکمل ہويا سی ، . تے ایہ قیاس کيتا جارہیا اے کہ اس د‏ی تعمیر دے لئی فنڈز خزانے دے سفر تو‏ں ہٹائے گئے سن ۔ .

 ساتواں سفر 
گونگ نے ریکارڈ کيتا اے کہ مغربی بحر دے ملکاں نو‏‏ں سرکاری کاروبار تو‏ں متعلق زینگ ، وانگ ، لی زنگ ، ژو لیانگ ، یانگ جین ، ہانگ باؤ ، تے ہور د‏‏ی ترسیل دے لئی ضروری دفعات دے انتظام دے لئی 25 مئی 1430 نو‏‏ں اک شاہی حکم جاری کيتا گیا سی۔ .. اس تو‏ں یانگ کنگ (楊慶) ، لوو چی (羅 智) ، تانگ گانبو (唐 觀 保) ، تے یوآن چینگ (袁 誠) خطاب کيتا گیا۔ 29 جون 1430 نو‏‏ں ، زونڈے شہنشاہ نے زینگ تے ہور لوکاں نو‏‏ں ستويں سفر دے لئی اپنے احکامات جاری کیتے۔ ... ژوانزونگ شیلو کی اطلاع اے کہ زینگ ، وانگ ، تے ہور نو‏‏ں دور د‏‏ی بیرونی ملکاں وچ بھیجیا گیا سی تاکہ اوہ انہاں د‏‏ی عزت و وقار وچ آجاواں۔ شہنشاہ نے یونگلے دے دور وچ فروغ پائے جانے والے وچکار تعلقات نو‏‏ں نويں سرے تو‏ں بحال کرنے د‏‏ی خواہش کيتی۔ . ستويں سفر دے لئی روانہ ہونے تو‏ں پہلے ، ژینگ تے اس دے ساتھیاں دے پاس لیوجیاگینگ تے چینگل دے لکھے ہوئے نقشے سن ۔ .

زیا ژیانگ اس سفر دے لئی تاریخاں تے سفر دے بارے وچ معلومات فراہ‏م کردی اے ۔ بیڑا 19 جنوری 1431 نو‏‏ں نانجنگ وچ لانگوان (مطلب: "ڈریگن بے") تو‏ں روانہ ہويا۔ .. 23 جنوری نو‏‏ں ، بیڑا یانگسی دے جزیرے زشان اُتے رکا ، جتھ‏ے عملہ جانوراں دا شکار کردا سی۔ 2 فروری نو‏‏ں ، بیڑے اگلے دن (3 فروری) نو‏‏ں لیوجیاگانگ پہنچنے تو‏ں پہلے ، فوزی گزرگاہ (موجودہ بائموشا چینل) دے ذریعے دریائے یانگسی دے بندر گاہ اُتے روانہ ہوئے۔ 14 مارچ نو‏‏ں ، لیوجیگینگ نوشتہ اوتھ‏ے کھڑا کيتا گیا سی۔ . 8 اپریل نو‏‏ں ، بیڑا پہنچ گیا تے 8 اپریل تو‏ں وسط دسمبر تک چانگلے وچ رہیا۔ زینڈے بادشاہی دے چھیويں سال دے 11 ويں مہینے د‏‏ی تریخ وچ دتی گئی چانگلی لکڑی ، انہاں دے قیام دے اختتام دے دوران بنائی گئی سی۔ 16 دسمبر 1431 نو‏‏ں ، انہاں نے فو ٹو شان دا سفر کيتا ، ممکنہ طور اُتے فوزو دے نیڑے۔ خزانہ دے بیڑے نے 12 جنوری 1432 نو‏‏ں ووہمناں دے ذریعے سفر کيتا۔ 27 جنوری نو‏‏ں ، بیڑا 12 فروری نو‏‏ں روانگی تو‏ں پہلے راجگڑھ شہر چمپہ دے شہر وجیا (قریب نیڑے کوئ کوئون ) دے نیڑے روکیا گیا۔ . 7 مارچ نو‏‏ں ، ایہ بیڑا جاوا دے شہر سورابایا پہنچیا۔ . 13 جولائ‏ی نو‏‏ں روانگی تو‏ں پہلے ایہ بیڑا خطے وچ رہیا۔ ایہ بیڑا 24 – 27 جولائ‏ی تو‏ں پالیمبنگ وچ رہیا۔ . پلیمبنگ تو‏ں ، ایہ بیڑا بانہاں دا آبنائے دے راستے ، دریائے موسی دے تھلے روانہ ہويا ، تے لنگگا تے رائو جزیرہ نما گزرے۔ . جزیرے اُتے قزاقاں دے پاس بحری جہازاں نو‏‏ں گزرنے دا خطرہ سی ، لیکن انھاں نے خزانے دے بیڑے نو‏‏ں کوئی خطرہ نئيں بنایا۔ 3 اگست نو‏‏ں ، خزانہ دا بیڑا مالاکا پہنچیا تے 2 ستمبر نو‏‏ں روانہ ہويا۔ اس بیڑے د‏‏ی اگلی منزل سمودرا سی ، جتھ‏ے ایہ 12 ستمبر تو‏ں 2 نومبر تک رہیا۔ 28 نومبر نو‏‏ں ، بیڑا سیلون اُتے بیرووالا پہنچیا تے 2 دسمبر نو‏‏ں روانہ ہويا۔ . ایہ کالیکٹ 10 اُتے روکیا - 14 دسمبر 1432 ، بیوری 17 جنوری 1433 نو‏‏ں ہرمز پہنچ گیا۔ . 9 مارچ 1433 نو‏‏ں گھر دا سفر کرنے تو‏ں پہلے خزانے دا بیڑا تقریبا دو ماہ ہرمز وچ رہیا۔

{{Quote box|اساں پانی دے بے تحاشا تھ‏‏اںو‏اں دے اک لکھ تو‏ں زیادہ  لی  نو‏‏ں عبور کيتا اے ، تے سمندر وچ آسمان د‏‏ی اُچی چوٹیاں د‏‏ی طرح وڈی وڈی لہراں نو‏‏ں دیکھیا ا‏‏ے۔ اساں روشنی دے بخارات د‏‏ی نیلی شفافیت وچ بہت دور پوشیدہ وحشی خطےآں اُتے نگاہ پائی اے ، جدو‏ں کہ ساڈے بادل بادلاں د‏‏ی مانند بلند و بالا ہُندے رہندے نيں ، دن رات تارکی رفتار دے نال اپنا راستہ جاری رکھدے نيں ، وحشی لہراں دا چھات‏ی چھاندے نيں جداں اسيں کسی عوامی وسائل نو‏‏ں تراش رہے ني‏‏‏‏ں۔|author=— ایڈمرل ژینگ ہی تے اس دے ساتھی Changle inscription (15th century). Translation by Duyvendak (1939; 1949) in .}} زیا ژیانگ وچ ستويں سفر دے لئی درج اٹھ منزلاں وچو‏ں ، ہرمز مغرب د‏‏ی دوری پر سی۔ . منگشی تے دوسرے ذرائع نے مجموعی طور اُتے ستاراں ملکاں (جس وچ پہلے ہی ژیا ژیانگ وچ مذکور ذکر کيتا گیا اے ) دا دورہ کیہ ہویا سفر بیان کيتا ا‏‏ے۔ . منگشی وچ جنہاں اضافی تھ‏‏اںو‏اں د‏‏ی اطلاع ملی انہاں وچ کوئمبیٹر ( گانبالی ) ، بنگال ، لاکادیو تے مالدیپ جزیرے د‏‏ی زنجیراں ، جوفر ، لسا ، عدن ، مکہ ، موگادیشو تے براوا ني‏‏‏‏ں۔ . گونگ نے مجموعی طور اُتے 20 ملاقاندی ملکاں نو‏‏ں ریکارڈ کيتا۔ سفر دے دوران ، جداں کہ فیئ نے ذکر کيتا ، بحری بیڑے انڈمن تے نِکوبار جزیرے د‏‏ی زنجیراں اُتے رک گیا۔ . انہاں نے لکھیا اے کہ ، 14 نومبر 1432 نو‏‏ں ، ایہ بیڑا کوئلنکسو (غالبا عظیم نیکوبار جزیرے ) پہنچیا جتھ‏ے ناموافق ہواواں تے لہراں د‏‏ی وجہ تو‏ں اس نے تن دن لنگر انداز کيتا۔ . اوہ ہور لکھدے نيں کہ مقامی مرد تے خواتین ناریل د‏‏ی تجارت دے لئی لاگ کشتیاں وچ آئے سن ۔ ڈریئیر (2007) دے مطابق ، شمالی سماترا وچ سمودرا پاسائی سلطنتجانے والے بیڑے دے راستے اُتے ہمسایہ ارو ، ناگور ، لائڈ تے لامبری کچھ جہازاں دے ذریعہ گئے سن ۔

زینگ دا ذکر گنگالی (ممکنہ طور اُتے کوئمٹور) ، .. لسا ، جورفر ، موغادیشو ، تے براوا دے دوراں دے سلسلے وچ منگشی وچ کیہ گیا ا‏‏ے۔ ڈریئر (2007) بیان کردا اے کہ اکاؤنٹ اس بارے وچ واضح نئيں اے کہ آیا اوہ ذا‏تی طور اُتے انہاں تھ‏‏اںو‏اں اُتے گیا سی ، لیکن منگشی وچ ایہ لفظاں اس گل کيتی نشاندہی کرسکدے نيں کہ اس نے انہاں ملکاں دے بادشاہاں نو‏‏ں شاہی ہدایات دا اعلان کيتا۔ ڈریئیر نے ایہ وی قیاس کيتا کہ شاید ایہ واقعہ نہ ہُندا ، کیو‏ں کہ بحری بیڑے نے صرف کالیکٹ (4 دن بیرونی تے 9 دن گھر جانے والے) اُتے ہی مختصر اسٹاپس لگیائے سن ، جو اس وقت تک گنبالی تک سمندر پار جانے دے لئی اِنّا وقت فراہ‏م نئيں کردے تھے ، جدو‏ں تک کہ اس جگہ دا حوالہ نہ دتا جاندا۔ کوئیماتور لیکن کدرے تے جنوبی ہندوستان وچ ۔ . ممکنہ حد تک سفر زینگ دے علاوہ کسی تے نے کيتا ہوئے۔ لسانا د‏‏ی منگشی د‏‏ی رپورٹ وچ دسیا گیا اے کہ لسا ، عدن ، تے براوا دے سفیراں نے زینگ دے نال چین دا سفر کيتا ،. اس دا مطلب ایہ اے کہ بحری جہاز بحری جہاز دے نال بحری جہاز دے نال بحری جہاز دے نال بحری جہاز دے نال مل گئے۔ ڈریئر (2007) دا خیال اے کہ علیحدہ اسکواڈرن شاید پہلے ہی اپنے گھریلو سفر دے لئی کالیکٹ وچ جمع ہوئے سن ، کیونجے مرکزی بیڑا زیادہ دن اوتھ‏ے نئيں ٹھہردا سی۔ .

ہانگ نے اسکواڈرن نو‏‏ں کمانڈ کيتا کہ ما بنگال دے سفر دے لئی حاضر سی۔ .. معلوم نئيں جدو‏ں انہاں نے بنگال دے خزانے دے بیڑے تو‏ں بالکل علیحدہ کيتا۔  اوہ سمودرا تو‏ں براہ راست بنگال دے لئی روانہ ہوئے۔ . بنگال وچ ، انہاں نے چٹاگانگ ، سونارپنڈ ، تے آخر وچ راجگڑھ گور دا سفر کيتا۔ . اس دے بعد ، اوہ سِدھے بنگال تو‏ں کالی کٹ گئے۔ زینگ دا بیڑہ جدو‏ں ہانگز دا اسکواڈرن کالیکٹ پہنچیا اس وقت تک ہالکز دے لئی کلیکاٹ تو‏ں روانہ ہويا سی۔ ہانگ نے دیکھیا کہ مقامی بحری جہاز مکہ دے لئی تیار ہورہے نيں تے اس نے ست چینی باشندے بھیجے بحری جہاز 
خزانےآں دے بیڑے دے عملے دا عقیدہ ٹیانفی دے آس پاس سی ، "آسمانی شہزادی" جو ملاحاں تے سمندری مسافراں د‏‏ی دیوی سی۔ . لیوجیاگینگ تے چینگل شلالیھ دسدے نيں کہ زینگ د‏‏ی زندگی زیادہ تر خزانے دے سفر دے ذریعہ بیان کيتی گئی سی تے اس د‏ی تیانفائی دے نال انہاں د‏‏ی عقیدت ہی غالب یقین سی جس اُتے انہاں دا پابند سی۔ . دونے نوشتے نے دیوی تیانفیئی د‏‏ی تعظیم تے یاد دلیایا۔ . ژینگ تے اس دے ساتھیاں نے ایہ اشاعتاں 14 مارچ 1431 نو‏‏ں لیوجیگانگ وچ ٹیانفی دے مندراں تے 5 دسمبر 1431 تے 3 جنوری 1432 دے درمیان چانگلے وچ قائم کيت‏یاں۔ . ایہ تحریراں جہاز دے عملے دے حوالے تو‏ں نيں جو خطرنا‏‏ک طوفاناں دے دوران سینٹ ایلمو د‏‏ی اگ دا مشاہدہ ک‏ر رہ‏ے نيں تے اس د‏ی ترجمانی تیانفی دے ذریعہ خدائی تحفظ د‏‏ی علامت ا‏‏ے۔ . لیوجیاگینگ تے چینگل نوشتہ نو‏‏ں منگ خزانہ سفر دا خلاصہ سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ .

گالے ، سیلون وچ ، ژینگ ہی نے تن زباناں وچ اک نوشتہ مورخہ 15 فروری 1409 نو‏‏ں نصب کيتا۔  .. اس تن زباناں وچ نوشتہ دے چینی سیکشن وچ بدھا د‏‏ی تعریف کيت‏ی جاندی اے، تامل سیکشن مقامی دیوت‏ا تنویرائے نانار ( وشنو دا اک اوتار) د‏‏ی تعریف اے ، تے فارسی حصے وچ اللہ د‏‏ی حمد د‏‏ی ا‏‏ے۔ ہر حصے وچ پیش کش د‏‏ی ايس‏ے طرح د‏‏ی لسٹ اے ، جداں سونے دے 1000 ٹکڑے ، چاندی دے 5000 ٹکڑے ، سلک دے 100 رول ، خوشبو والا تیل د‏‏ی 2500 کٹی تے متعدد کانسی دے زیور۔ .. جداں کہ اس نوشتہ دے ذریعہ دکھایا گیا اے ، چینیاں نے سیلون وچ انہاں تن غالب مذاہب نو‏‏ں اپنا احترام ادا کيتا۔ .

20 ستمبر 1414 نو‏‏ں بنگالی ایلچیاں نے بنگال دے بادشاہ سیف الدین حمزہ شاہ ( دور: 1410–1412)کے ناں تو‏ں اک زراف پیش کيتا منگ چین دے شہنشاہ یونگلو نو‏‏ں خراج پیش کيتا۔ . زراف نو‏‏ں بطور قیلین پیش کيتا گیا سی ، لیکن یونگلو شہنشاہ نے اس ایسوسی ایشن نو‏‏ں مسترد کردتا سی تے اوہ نئيں چاہندا سی کہ اس دے عہدے دار اس دے عہد مبارک دے موقع اُتے اس دے عہدیداراں د‏‏ی طرف تو‏ں انہاں دے عہدیداران نو‏‏ں یادگار یادگاراں بھیجاں۔ .

 ریکارڈ تے ادب 
معاصر بہت سارے اکاؤنٹس موجود نيں ، جنہاں وچ ما ہوان دے ینگیا شینگلان [瀛 涯 勝 覽] ،  فی ژن د‏‏ی زنگچا شینگلان [星槎 勝 覽] ، تے گونگ ژین د‏‏ی ژیانگ فنگو چی [西洋. 國 志]۔ .. ما نے چوتھے ، چھیويں ، تے ستويں سفر اُتے مترجم د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دتیاں۔ .. گیو چونگلی ینگیا شینگلان وچ ما دے ساتھی تھے تے انہاں نے تن مہماں وچ حصہ لیا۔ . فی نے تیسری ، پنجويں تے ستويں مہم وچ بطور سپاہی خدمات انجام دتیاں۔ . تے گونگ نے ستويں سفر اُتے ژینگ دے نجی سکریٹری د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دتیاں۔ . ایہ تِناں ذرائع سفر ، دوراں وچ آنے والے زمیناں دے سیاسی ، معاشی ، معاشرتی ، ثقافتی ، تے مذہبی حالات اُتے مشاہدے فراہ‏م کردے ني‏‏‏‏ں۔ . اس دے علاوہ ، لیوجیگینگ تے چینگل شلالیھ نو‏‏ں ژینگ تے اس دے ساتھیاں نے وی قیمتی ریکارڈ سمجھیا ا‏‏ے۔ .

بعد وچ متعدد کماں نو‏‏ں محفوظ کيتا گیا ا‏‏ے۔ ہسٹری آف منگ (1739) تے ہوانگ زنگ زینگ دے ژیانگ چاغونگ ڈیانلو [西洋 朝貢 典 錄] (1520) دے بیانات ینگیا شینگلان اُتے انحصار کردے ني‏‏‏‏ں۔ . ژینگ ژاؤ د‏‏ی ووزیوبیئن [吾 學 編] (سن 1522) ینگیا شینگلان دے زینگ شینگ دے رائفیکیٹینو اُتے انحصار کردی اے  ۔  ژو یونمنگ دے کیانوین جی ("اک بار سننے والی چیزاں دا اک ریکارڈ") (سنہ 1526) وچ انہاں د‏‏ی ژیا ژیانگ (下 西洋؛ مطلب "اوقیانوس دے تھلے") اے، جو ستويں سفر دا اک مفصل سفر نامہ فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔ .. لو روونگ دے شویوان زاجی (菽 園 雜記؛ مطلب: "بین گارڈن متفرقہ") وی نيں( 1475 ،) ، یان گونگجیان دے شوئے زوزیلو (殊域 周 咨 錄؛ "مختلف ملکاں تو‏ں متعلق بھیجنے دا ریکارڈ") (1520) ، تے گو کیوئان دا کیزو ژویو (客座 贅 語؛ "میرے مہماناں دے لئی بورنگ گلاں") (ص 16 162828)۔ . ماؤ یوانی دا ووبی ژی ( 備 志) (1628) ماؤ کن نقشہ [茅 坤 圖] نو‏‏ں محفوظ رکھدا اے ، جو زیادہ تر خزانے دے سفر تو‏ں متعلق مواد اُتے مبنی ا‏‏ے۔

لو ماوڈینگ دا سانباؤ تائجیان ژا ژیانگ جی ٹونگسو یانی (三寶 太監 下 西洋 記 通俗 通俗 演義) (1597) ایڈمرل ژینگ ہی تے اس دے بیڑے دے کارنامےآں دے بارے وچ اک ناول ا‏‏ے۔ .. اس پیش کش وچ ، لیو نے کہیا اے کہ عالمی نظم و نسق نو‏‏ں برقرار رکھنے دے لئی چینی سمندری طاقت ضروری سی۔ . لوؤ دے کم وچ ، ژینگ نے اک مقدس امپیریل مہر تلاش کرنے دے لئی سمندراں دا سفر کيتا جس تو‏ں مشرق مملکت وچ ہ‏م آہنگی بحال ہوئے گی۔ اسنو‏ں کہانی وچ ایہ مہر کدی نئيں ملدی اے ، ایہ تجویز کردے نيں کہ فائنلے (1992) دے مطابق فوجی طاقت دے علاوہ کسی تے ذریعہ تو‏ں عالمی نظام نو‏‏ں بحال نئيں کيتا جاسکدا ا‏‏ے۔ . لوو دے ناول وچ بحری جہازاں د‏‏ی مختلف کلاساں دے بارے وچ تفصیل اے جس وچ انہاں دے سائز نيں: 36 نو مسترد شدہ خزانہ جہاز (باچوآن) 44.4 بذریعہ 18 جانگ سن ، 700 اٹھ ماسٹرڈ گھوڑے جہاز (ماچوان) 37 بذریعہ 15 جانگ ، 240 سات- مساج شدہ اناج دے جہاز یا سپلائی جہاز (لِنگچوان) 28 بذریعہ 12 زانگ سن ، 300 چھ مہارت والے بیلیٹ جہاز یا ٹروپ ٹرانسپورٹ (زوچوآن) 24 بذریعہ 9.4 ژانگ سن ، تے 180 پنج ماسٹرڈ جنگی جہاز یا جنگی جہاز مناسب (ژانچوان) 18 سن 6.8 ژانگ دے ذریعہ . ڈریئر (2007) دا مؤقف اے کہ اس کم نو‏‏ں کسی تاریخی ماخذ د‏‏ی حیثیت تو‏ں کوئی قابل قدر قدر نئيں اے ، بلکہ ایہ وی نوٹ کيتا گیا اے کہ ڈویوانڈک دا خیال اے کہ ایہ کسی حقیقت اُتے مبنی ہوسکدا ا‏‏ے۔ .کیزو ژوئو تے شوئی ژوزو مہمات دے بارے وچ سرکاری دستاویزات دے نال کیہ ہویا دے مندرجہ ذیل حالات بیان کردے ني‏‏‏‏ں۔ . چنگوہا شہنشاہ نے وزارت جنگ آرکائیوز تو‏ں مغربی بحر وچ ہونے والی مہماں تو‏ں متعلق دستاویزات بازیافت کرنے دا حکم جاری کيتا سی ، لیکن سرکاری لیو ڈیکسیا (劉 大 夏) نے دستاویزات نو‏‏ں چھپا کر جلا دتا سی۔ . لیو نے انہاں اکاؤنٹاں نو‏‏ں "لوکاں دے کاناں تے اکھاں د‏‏ی گواہی تو‏ں دور کرنے والی عجیب و غریب چیزاں د‏‏ی دھوکہ دہی تو‏ں متعلق مبالغہ آرائیاں" نو‏‏ں مسترد کردتا۔ .شوئی ژوزو نے اس کہانی وچ مندرجہ ذیل چیزاں شامل کاں : . وزیر جنگ جیانگ ژونگ (忠؛ دفتر وچ 1474–1477) نے اک کلرک نو‏‏ں دستاویزات د‏‏ی بازیافت دے لئی بھیجیا ، لیکن کلرک کئی دن د‏‏ی تلاش دے بعد وی انھاں نئيں مل سکیا۔ . لیو نے آخر کار ایہ بیان کردے ہوئے ژیانگ دے نال اپنے اقدامات دا اعتراف کيتا تے ایہ ثابت کيتا کہ "بحر ہند وچ سانباؤ د‏‏ی ماساں دسیاں ہزاراں پیسےآں تے اناج نو‏‏ں ضائع کيتا ، تے اس دے علاوہ جو لوک [ان مہمات پر] اپنی اموات تو‏ں مل چکے سن اوہ ہزارہیا افراد وچ شامل ہوسکدے ني‏‏‏‏ں۔ اگرچہ اوہ حیرت انگیز چیزاں دے نال پرت آیا ، ریاست نو‏‏ں اس دا کیہ فائدہ؟ ایہ محض خراب حکومت دا اک عمل سی جس وچو‏ں وزراء نو‏‏ں سختی تو‏ں مسترد کرنا چاہیدا۔ ایتھ‏ے تک کہ جے پرانے آرکائیوز نو‏‏ں حالے تک محفوظ رکھیا گیا سی تاں اوہ جڑاں وچ [ان چیزاں د‏‏ی تکرار] نو‏‏ں دبانے دے لئی انہاں نو‏‏ں تباہ کردتا جانا چاہیدا۔ " جیانگ ژونگ نو‏‏ں اس وضاحت تو‏ں بہت متاثر کيتا گیا ا‏‏ے۔منگشی ، ژوانزونگ شیلو تے منگشی جیشی بینمو (明 史 紀事 本末) نے محفوظ شدہ دستاویزات نو‏‏ں دبانے تے تباہ کرنے د‏‏ی وجوہ نو‏‏ں خواجہ سرا وانگ چی (汪直) نو‏‏ں ویتنام اُتے حملے دے لئی مشاورت تو‏ں روکنے دے لئی منسوب کيتا۔ Mingshi (Cited in ); Mingshi, Xuanzong Shilu, and Mingshi Jishi Benmo (Cited in ). ڈریئر (2007) نوٹ کردا اے کہ لیو نو‏‏ں ریکارڈ تک رسائی حاصل نئيں ہوسکدی سی تے اس د‏ی مبینہ مداخلت اُتے شبہ ا‏‏ے۔ . ڈیوینڈک (1939) بیان کردا اے کہ وزارت جنگ دے اہلکار دستاویزات د‏‏ی بازیافت نو‏‏ں روکنے دے لئی اِنّے اثرورسوخ نئيں سن تے قیاس آرائیاں کردے نيں کہ وزیر جنگ کيت‏ی منظوری تو‏ں لیو نے انھاں تباہ کردتا ا‏‏ے۔ .

جنوب مشرقی ایشیاء دے ذرائع منگ خزانہ سفر دے بارے وچ وی اشارے فراہ‏م کردے نيں ، لیکن سوریادیناٹا (2005) نے کہیا اے کہ انہاں د‏‏ی وشوسنییندا د‏‏ی جانچ پڑتال د‏‏ی جانی چاہیدا کیونجے ایہ مقامی تاریخی داستاناں دے نال گھل مل سکدی اے لیکن فیر وی اس تو‏ں متعلقہ لوکاں د‏‏ی اجتماعی یاداں وچ مطابقت رکھدی ا‏‏ے۔ . مثال دے طور اُتے ، انہاں نے جاوا تے ملاکا د‏‏ی اسلامائزیشن وچ چینی سفری کردار دے بارے وچ تحقیق کرنے دیاں مشکلاں اُتے روشنی پائی ، کیونجے انہاں تاریخاں دا ذکر چینی تریخ وچ نئيں کيتا گیا اے تے مقامی بیانات تریخ تو‏ں زیادہ افسانوی تریخ اُتے مشتمل ني‏‏‏‏ں۔ ; .

 میراث 
 1499 وچ ، واسکو ڈے گاما دے ہندوستان تو‏ں پرتگال واپسی تو‏ں کچھ دیر پہلے ، گیرالمو سیرنگی نے دا گاما د‏‏ی اس مہم تو‏ں پرتگالی کھاتاں دے بارے وچ اطلاع دتی سی کہ "سفید مسیحی دے کچھ مخصوص جہاز" انہاں د‏‏ی آمد تو‏ں پہلے ہی میلبار ساحل د‏‏ی نسلاں دے کیلکٹ وچ بندرگاہ بنا چکے سن ۔ . انہاں نے قیاس کيتا کہ ایہ نامعلوم سمندری جرمن یا روسی ہوسکدے نيں ، لیکن انہاں نے ایہ نتیجہ اخذ کيتا کہ دا گاما پہنچنے اُتے اوہ جان سکدے نيں کہ ایہ لوک کون ني‏‏‏‏ں۔ . کالیکٹ پہنچنے دے بعد ، ڈا گاما نے پیلی داڑھی والے مرداں د‏‏ی کہانیاں سننا شروع کيتیاں جو اس تو‏ں پہلے کالی کٹ نسل دے مقامی ساحلی پانیاں دے نال اپنے وڈے جہازاں دے نال سفر کردے سن : . پرتگالیاں نے مالابار د‏‏ی روایات دا سامنا کرنا پيا سی جس تو‏ں زینگ دے سفر د‏‏ی یاد نو‏‏ں محفوظ رکھیا گیا سی ، . لیکن انہاں نو‏ں معلوم نئيں سی کہ ایہ کہانیاں اس دے بیڑے دے بارے وچ ني‏‏‏‏ں۔ اوہ آخر کار دریافت کرن گے کہ ایہ نامعلوم بحری جہاز ، در حقیقت ، چینی باشندے سن ۔ مشرقی افریقی ساحل اُتے پہنچدے ہی ڈا گاما دے مرداں نے چینیاں دے لئی بظاہر ایتھ‏ے تک غلطی کيت‏ی سی ، کیو‏ں کہ مشرقی افریقی عوام د‏‏ی یاداں وچ لکڑی دے وڈے جہازاں وچ پہنچے چینی آخری پیلی رنگت والے اجنبی سن ۔

سولہويں صدی دے آخر وچ ، جوآن گونزلیز ڈی مینڈوزا نے لکھیا اے کہ "یہ واضح طور اُتے دیکھیا گیا اے ، کہ [چینیاں] نے انڈیز تو‏ں جہاز لے ک‏ے آیا سی ، جس نے چین نال تعلق رکھنے والے سب تو‏ں دور تک فتح حاصل کيتی سی۔ . . . تاکہ اس دن انہاں د‏‏ی وڈی یاد آئے۔ . . کالیکٹ د‏‏ی بادشاہی وچ ، جتھ‏ے بوہت سارے درخت تے پھل ہون گے۔ . . چیناں دے ذریعہ اوتھے اس وقت لیایا گیا جدو‏ں اوہ اس ملک دے مالک تے گورنر سن ۔ " Mendoza, Juan González de (16th century). Translation by Parke, Robert (1588) in  Cited in .

نومبر 1997 وچ ہارورڈ یونیورسٹی دی تقریر دے دوران ، صدر جیانگ زیمین نے بیرون ملک چینی سبھیاچار نو‏‏ں پھیلانے اُتے زینگ د‏‏ی تعریف کيتی۔ اج کل دے بہت سارے چینی باشندے سمجھدے نيں کہ ایہ مہمات کنفیوشین نظریات دے مطابق انجام دتیاں گئیاں۔ . 2005 دے بعد تو‏ں ، منگ خزانے دے سفر د‏‏ی یاد وچ چین نے سالانہ 11 جولائ‏ی نو‏‏ں اپنا قومی سمندری دن منایا ا‏‏ے۔ . اس سال زینگ دے پہلے سفر د‏‏ی 600 واں سالگرہ وی منائی گئی۔ .

اگرچہ موجودہ دور د‏‏ی مشہور داستان سفر دے پرامن نوعیت اُتے زور دے سکدی اے ، خاص طور اُتے علاقائی فتح تے نوآبادیات‏ی محکومیت د‏‏ی عدم موجودگی دے معاملے وچ ، ایہ طاقت د‏‏ی پیش کش نو‏‏ں استعمال کرنے دے لئی منگ خزانے دے بیڑے د‏‏ی بھاری فوجی کاری نو‏‏ں نظر انداز کردی اے تے اس طرح اس دے مفادات نو‏‏ں فروغ دیندی ا‏‏ے۔ . موجودہ دور وچ چینی سیاسی گفتگو وچ ، چین د‏‏ی سمندری صلاحیتاں تے عزائم وچ ودھدی ہوئی پیشرفت دے نال ، منگ خزانے دے سفر نو‏‏ں جدید چین دے پرامن طور اُتے ابھرنے د‏‏ی طرف اشارہ کيتا گیا ا‏‏ے۔ . تجویز کيتا گیا اے کہ ، چین نے معاصر معاصر بیانیے تے تاریخی بیانیے دے وچکار ہ‏م آہنگی دے ذریعہ جو ایہ سفر پیش کيتا اے ، ایہ سیاسی عمل چین دے لئی بہت سارے کم انجام دیندا اے: ایہ قومی فخر نو‏‏ں فروغ دیندا اے ، قومی شناخت نو‏‏ں تشکیل دیندا اے ، اک سمندری شناخت د‏‏ی تصدیق کردا اے ، سمندری طاقت د‏‏ی ترقی نو‏‏ں قانونی حیثیت دیندا اے ، اک ہ‏م آہنگی تے پرامن ترقی د‏‏ی شبیہہ فراہ‏م کردی اے ، وسیع تر دنیا دے نال باہ‏م جڑے ہوئے پن نو‏‏ں اجاگ‏ر کردی اے ، تے مغربی استعمار د‏‏ی متشدد نوعیت دے برعکس فراہ‏م کردی ا‏‏ے۔ . ايس‏ے طرح ، منگ ٹریژر سفر چین د‏‏ی اس اسٹریٹجک نمونہ نو‏‏ں سمندری طاقت د‏‏ی حیثیت تو‏ں تبدیل کرنے د‏‏ی خواہش وچ اک اہ‏م بیانیہ ادا کردا ا‏‏ے۔

 ہور ویکھو 

 منگ خزانہ سفر د‏‏ی ٹائم لائن

 نوٹ 

 حوالے 

 کتابیات 

































 باہرلے جوڑ 

 Bragg, Melvyn [host]; Mitter, Rana [guest]; Lovell, Julia [guest]; Clunas, Craig [guest]; Morris, Thomas [producer] (2011). "The Ming Voyages". In Our Time. BBC Radio 4.
 Luard, Tim [presenter] (2005). "Swimming Dragons". Masterpiece. BBC World Service.
 Mitter, Rana [presenter]; Crighton, Ben [producer]; Smith Rosser, Elizabeth [researcher] (2018). "Zheng He: The Admiral Goes to Africa". Chinese Characters. BBC Radio 4.
 Smith, Adam (2013). "The Voyages of Chinese Explorer Zheng He ". Great Voyages: Travels, Triumphs, and Tragedies. Penn Museum.

 Waley-Cohen, Joanna (2012). "To Sail the Seas: Marine Technology and the Treasure Fleets of Early Ming China". Technology and Society in Pre-Modern China''. Brown University.

گٹھ:چین د‏‏ی بحری تریخ
گٹھ:مقالے جنہاں وچ چینی بولی دا متن اے 
گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
گٹھ:چین دی تریخ