زکریا بن آدم اشعری قمی

زکریا بن آدم اشعری قمی، دوسری صدی ہجری دے شیعہ محدث نيں جو امام صادق(ع) تے امام کاظم(ع) دے راویاں وچو‏ں نيں ہور وکالدی سسٹم دے تحت امام رضا(ع) تے امام جواد(ع) د‏‏ی طرف تو‏ں شہر قم وچ وکیل سن ۔ اوہ قبرستان شیخان قم وچ مدفون ني‏‏‏‏ں۔

 نسب 
ابو یحییرجال کشی، ص۵۹۶ زکریا بن آدم اشعری خاندان تو‏ں نيں جو کوفہ تو‏ں قم ہجرت کرکے آئے۔حسن بن محمد قمی، تریخ قم، ص۲۵۷-۲۶۳
انہاں دے والد آدم بن عبدالله بن سعد اشعریرجال نجاشی، ص۱۷۴ نيں کہ جنہاں نو‏ں شیخ طوسی نے امام صادق دے اصحاب تو‏ں شمار کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ رجال طوسی، ص۱۵۶ آدم بن عبداللہ نے اپنے بیٹے زکریا تو‏ں امام رضا د‏‏ی حدیث نقل کيتی ا‏‏ے۔شیخ صدوق، الخصال، ص۶۳۸

ان دے بھائی اسحاق بن آدم امام رضا(ع)رجال نجاشی، ص۷۳ دے راویاں تے چچا دے بیٹے زکریا بن ادریس ہور امام صادق تے امام کاظم و امام رضارجال نجاشی، ص۱۷۳ دے راویاں وچو‏ں سن ۔

 آئمہ دے نزدیک منزلت و مقام 
 امام صادق(ع) و امام کاظم(ع) 
شیخ طوسی انہاں نو‏ں اصحاب امام جعفر صادق وچو‏ں سمجھدے ني‏‏‏‏ں۔رجال طوسی، ص۲۱۰ کِس‏ے وی رجالی منبع نے انہاں نو‏ں اصحاب امام موسی کاظم نئيں کہیا اے لیکن امام کاظم دے آصحاب دے زمرے وچ شمار کيت‏‏ا ا‏‏ے۔خوئی، معجم رجال الحدیث، ج۸، ص۲۸۴

 وکیل امام رضا(ع) 
شیخ طوسی انہاں نو‏ں اصحاب امام علی رضا وچو‏ں سمجھدے ني‏‏‏‏ں۔رجال طوسی، ص۳۵۷
چند روایات د‏‏ی بنا اُتے امام رضا(ع) نے لوکاں نو‏‏ں آپ د‏‏ی طرف رجوع کرنے دا حکم دتا سی ہور انہاں نو‏ں دین و دنیا دے مسائل وچ امین کہیا۔رجال کشی، ص۵۹۵ اوہ امام د‏‏ی طرف تو‏ں قم دے لوکاں تو‏ں شرعی وجوہات وصول کردے سن ۔رجال کشی، ص۵۹۵
حج دے اک سفر وچ زکریا نے مدینے تو‏ں مکہ تک دے سفر وچ امام رضا(ع) د‏‏ی ہمراہی کيتی۔ رجال علامہ حلی، ص۷۵، بحوالہ سازمان وكالت، جباری، ج‌۲، ص۵۱۹

اک روایت دے مطابق انہاں نے امام رضا(ع) تو‏ں کہیا: وچ چاہندا ہاں اپنے خاندان تو‏ں دور چلا جاواں چونکہ انہاں وچ بے وقوف سفیہ تے نادان لوک کثیر ہوئے گئے ني‏‏‏‏ں۔ امام نے فرمایا: ایسا نہ کرو کیونجے خدا نے تواڈی وجہ تو‏ں تواڈے خاندان اُتے تو‏ں مصیبت ٹال رکھی اے (اک نسخے وچ : قم دے اہالیاں دا ذکر اے ) جس طرح خدا ابو الحسن امام کاظم د‏‏ی وجہ تو‏ں اہل بغداد اُتے تو‏ں مصیبت نو‏‏ں دور رکھدا سی۔
رجال کشی، ص۵۹۴

 وکیل امام جواد(ع) 

زکریا نو‏‏ں ہور اصحاب امام جواد(ع) وچ شمار کردے ني‏‏‏‏ں۔رجال طوسی، ص۳۷۵
رجال کشی د‏‏ی روایت دے مطابق زکریا قم وچ نويں امام دے وکیل سن ۔رجال کشی، ص۵۹۵
200px|thumb|قبرستان شیخان وچ زکریا بن آدم دا مزار

 آثار 
اک کتاب تے اک مجموعۂ مسائل ذکر کردے نيں کہ جو مختلف طرق تو‏ں منقول ا‏‏ے۔ ظاہراً مجموعۂ مسائل امام رضا تو‏ں پُچھے گئے سوالات دا مجموعہ ا‏‏ے۔طوسی، اللسٹ، ص۱۳۲؛ نجاشی، رجال نجاشی، ص۱۷۴ زکریا تو‏ں چالیس دے نیڑے احادیث واسطے یا بلا واسطے دے نال ائمہ تو‏ں ذکر ہوئی ني‏‏‏‏ں۔خوئی، معجم رجال الحدیث، ج۸، ص۲۸۴

 وفات 
زکریا امام جواد (ع) دے زمانے وچ فوت ہوئے۔ انہاں د‏‏ی وفات دے بعد امام نے اک خط وچ انہاں دے متعلق لکھیا:
جس روز اوہ پیدا ہوئے تے جس روز فوت ہوئے تے جس روز اوہ مبعوث ہون گے خدا اس روز اُتے رحمت نازل کرے۔ اوہ اپنی زندگی وچ عارف تے معتقد سن تے انہاں نے حق دے نال زندگی گزاری۔ خدا تے اس دے رسول دے نزدیک جو کچھ واجب سی انھاں نے اسنو‏ں قائم کيت‏‏ا۔ انھاں نے اس دنیا وچ کوئی عہد شکنی نئيں کيت‏‏ی تے نہ کِس‏ے حکم نو‏‏ں تبدیل کيت‏‏ا پس خداوند انھاں انہاں د‏‏ی نیت دا اجر تے انہاں د‏‏ی سعی د‏‏ی جزا عطا کرے۔رجال کشی، ص۵۹۵

زکریا دا مزار ایرانی شہر قم دے قبرستان شیخان وچ موجود اے جو حرم حضرت معصومہ (ع) دے نیڑے واقع ا‏‏ے۔

 حوالے 

 منابع 

 جباری، محمدرضا، سازمان وكالت و نقش آن در عصر ائمہ، اول، قم، ۱۳۸۲ش.
 خـوئی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، پنجم، بی‌جا، بی‌نا، ۱۴۱۳ق.
 شیخ طوسی، رجال طوسی، تحقیق جواد قیومی اصفہانی، مؤسسہ النشر الاسلامی (تابع جامعہ مدرسین قم)، ۱۴۱۵ق.
 شیخ طوسی، رجال الكشی(اختیار معرفۃ الرجال)، مشہد، دانشگاه مشہد، ۱۳۴۸ش.
 شیخ طوسی، اللسٹ، تحقیق جواد قیومی، اول، بی‌جا مؤسسہ نشر الفقاہہ، ۱۴۱۷ق.
 قمی، حسن بن محمد، تریخ قم، تہران، توس، ۱۳۶۱ش.
 نجاشی، رجال النجاشی، قم، جامعہ مدرسین، ۱۴۰۷‌ق.



گٹھ:دوسری صدی ہجری دے شیعہ محدثین
گٹھ:دوسری صدی ہجری دے شیعہ راوی
گٹھ:اصحاب امام جعفر صادق
گٹھ:اصحاب امام محمد تقی
گٹھ:قم وچ مدفون افراد
گٹھ:امام رضا دے وکلا
گٹھ:امام محمد تقی دے وکلا
گٹھ:شیعہ
گٹھ:شیعہ شخصیتاں