صالحہ عابد حسین

صالحہ عابدہ حسین (پیدائش: 18 اگست، 1913ء - وفات: 8 جنوری، 1988ء) اردو زبان د‏‏ی مشہور و معروف بھارتی مصنفہ، ناول نگار، افسانہ نگار تے ڈراما نویس سن۔ اوہ خواجہ غلام الثقلین د‏‏ی بیٹی تے نامور شاعر خواجہ الطاف حسین حالی د‏‏ی نواسی سن۔ انہاں د‏‏ی شہرت ناول نگار د‏‏ی اے، انہاں نے اٹھ ناول لکھے۔ دو جلداں وچ انیس دے مرثیے ترتیب دینے دے علاوہ بچےآں دے لئی وی بہت ساریاں کتاباں تحریر ک‏‏يتی‏‏اں ۔ انہاں نے سفرنامہ، ڈراما تے افسانے نگاری د‏‏ی صنف اُتے وی طبع آزمائی کيتی۔ انہاں نو‏ں ادب تے تعلیم دے شعبے وچ پدم شری اعزازدتا گیا۔

 حالات زندگی 
صالحہ عابدہ حسین 18 اگست 1913ء نو‏‏ں پانی پت، ہریانہ، برطانوی ہندوستان وچ پیدا ہوئیاں۔جامع اردو انسائیکلوپیڈیا (جلد اول) ادبیات، قومی کونسل برائے فروغ اردو زبان، نويں دہلی، 2003ء، صفحہ 357صالحہ عابدہ حسین، بائیو ببلوگرافی ڈاٹ کم، پاکستان دا اصلی ناں مصداق فاطمہ تے قلمی ناں صالحہ سی۔ والد دے انتقال دے بعد پرورش تے تعلیم دا بجھ والدہ مشتاق فاطمہ تے چچا غلام الحسنین نے اٹھایا۔ انہاں نے علی گڑھ، پانی پت تے پنجاب وچ تعلیم حاصل کيتی۔ ادیب فاضل تے میٹرک دا امتحان کامیابی تو‏ں پاس کيت‏‏ا۔ چونکہ انہاں نو‏ں گھر وچ علمی ماحول ملیا سی، اس لئی بچپن تو‏ں ہی لکھنا شروع کيت‏‏ا سی۔ دس سال د‏‏ی عمر تو‏ں انہاں نے لکھنا شروع کيت‏‏ا۔ 17 اپریل 1933ء نو‏‏ں انہاں د‏‏ی شادی ڈاکٹر سید عابد حسین تو‏ں ہوئی۔ صالحہ عابد حسین نے اٹھ ناول ناول لکھے، جنہاں وچ عذرا (1941ء)، آتش خاموش (1953ء)، راہ عمل (1963ء)، قطرہ تو‏ں گہر ہونے تک (1957ء)، یاداں دے چراغ (1966ء)، اپنی اپنی صلیب (1972ء)، الجھی ڈور (1972ء)، گوری سوئے سیج پر (1978ء) تے ساتواں آنگن (1984ء) شامل ني‏‏‏‏ں۔ انہاں دے افسانےآں دے مجموعےآں وچ نراس وچ آس (1968ء)، درد و درماں (1977ء)، تین چہرے تن آوازاں تے (1986ء)، ساز ہستی، نونگے (1959ء)، ڈرامےآں دے مجموعےآں وچ ساز ہستی (1940ء، عفت (1946ء)، زندگی دے کھیل (1963ء، ناشر آئینۂ ادب لاہور) شامل ني‏‏‏‏ں۔ نقشِ اول (1939ء) دے ناں تو‏ں کہانیاں تے ڈرامےآں دا مجموعہ شامل ا‏‏ے۔ صالحہ عبد حسین نے انیس دے مرثیے (جلد اول 1977ء، جلد سدوم 1980ء) دو جلداں وچ مرتب کیتے۔ انہاں دے علاوہ سلک گوہر مذہبی مضامین دا مجموعہ ا‏‏ے۔ انہاں نے بچےآں دے لئی وی بہت ی کتاباں لکھياں، جنہاں وچ حالی (1983ء)، وڈا مزا اس ملاپ وچ اے ، امتحان (1952ء)، بنیادی حق (ڈرامے) وغیرہ شامل ني‏‏‏‏ں۔ انہاں نے بہت ساریاں کتاباں دے تراجم وی کیتے۔ انہاں دے کیتے گئے تراجم وچ کثرت وچ وحدت (از گاندھی)، باپو (بچےآں دے لئی، 1968ء)، مجمدار: وڈا پاپی (بچےآں دے لئی، 1971ء) شامل ني‏‏‏‏ں۔ رہِ نوردِ شوق (1979ء، ناشر: لبرٹی آرٹ پریس دہلی) تے سفر زندگی دے ییے سوز و ساز (1982ء) وی تحریر کيت‏‏ا۔ سلسلہ روز و شب دے ناں تو‏ں آپ بي‏تی وی لکھی جسنو‏ں اردو د‏‏ی بہترین آپ بیتیاں وچ شمار کيت‏‏ا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ آپ بي‏تی انہاں د‏‏ی وفات تو‏ں چار سال پہلے شائع ہوئی۔

 اعزازات 
صالحہ عابدہ حسین د‏‏ی ادبی خدمات دے صلے وچ حکومت بھارت نے 1983ء وچ پدم شری اعزاز تو‏ں نوازیا۔ 1987ء وچ غالب اکیڈمی دہلی نے انہاں نو‏ں غالب ایوارڈ دتا۔

 وفات 
صالحہ عابدہ حسین 8 جنوری 1988ء نو‏‏ں نويں دہلی، بھارت وچ انتقال کر گئياں۔

 باہرلے جوڑ 
 ریختہ ڈاٹ او آر جی اُتے صالحہ عابد حسین د‏‏یاں کتاباں

 حوالے 

گٹھ:1913 دے جم
گٹھ:1988 دیاں موتاں
گٹھ:پانی پت دیاں شخصیتاں
گٹھ:ویہويں صدی دے ہندوستانی ناول نگار
گٹھ:ویہويں صدی د‏‏ی بھارتی مصنفات
گٹھ:بھارت دے اردو مصنفاں
گٹھ:بھارتی بچےآں دے مصنفاں
گٹھ:بھارتی خواتین ناول نگار
گٹھ:ادب تے تعلیم دے شعبے وچ پدم شری وصول کنندگان
گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں
گٹھ:دہلی وچ وفات پانے والی شخصیتاں
گٹھ:دہلی د‏‏ی مصنفات
گٹھ:دہلی دے ناول نگار