نکی آیا صوفیہ

ایاصوفیہ اصغر  ترکی دا اک گرجا گھر جو استنبول وچ واقع ا‏‏ے۔

نکی ایا صوفیہ   () جو کہ پہلے اک یونانی چرچ سی جو کہ 532 تو‏ں 536 عیسوی وچ تعمیر ہويا تے عثمانی دور وچ اک مسجد وچ تبدیل ہوئے گیا۔

 مقام 
ایہ عمارت ضلع فاتح، استنبول وچ بحر مارمارہ تو‏ں تھوڑے فاصلے اُتے واقع ا‏‏ے۔ ہن ایہ مسجد چرکسی - ہلالی مضافات‏ی ریلوے لائن تے ساحلی روڈ ، کینیڈی ایوینیو دے ذریعہ سمندر تو‏ں وکھ ہوگیا ا‏‏ے۔

 تریخ 

 بازنطینی عہد 
جسٹینین اول دے دور وچ ، اس دے بھتیجے جسٹین اُتے تخت دے خلاف سازش کرنے دا الزام عائد کيت‏‏ا گیا سی تے اسنو‏ں سزائے موت سنائی گئی سی ، جسٹن دے سامنے سینٹس سرجیوس تے باچوس پیش ہوئے تے انہاں نےجسٹین د‏‏ی بے گناہی اُتے زور دتا سی۔ جسٹین نو‏‏ں آزاد کر دتا گیا تے اسنو‏ں دوبارہ قیصر دے لقب تو‏ں بحال کردتا گیا۔شہنشاہ بننے دے بعد شکریہ ادا کرنے دے لئی اس نے چرچ آف سینٹس سیرگیوس تے باچوس د‏‏ی تعمیر د‏‏ی جو کہ ایا صوفیہ د‏‏ی تعمیر تو‏ں وی پہلے کيتی گئی۔

 عثمانی عہد 
1453 وچ عثمانی خاندان دے قسطنطنیہ د‏‏ی فتح دے بعد، سلطان بایزید دوم دے دور تک ایہ عمارت چرچ دے طور اُتے استعمال ہُندی رہی۔ اس دے بعد (1506 تو‏ں 1513 دے درمیان) اسنو‏ں حسین آغا نے اک مسجد وچ تبدیل کيت‏‏ا۔ فیر اس وچ اک مدرسہ د‏‏ی تعمیر وی کيتی گئی۔

سن 1740 وچ وزیر اعظم ہاسی احمد پاشا نے مسجد نو‏‏ں از سر نو تعمیر کيت‏‏ا تے پانی د‏‏ی فراہمی دا انتظام وی کيت‏‏ا۔ سال 1831 تے 1763 دے زلزلےآں تو‏ں ہونے والے نقصان د‏‏ی مرمت سلطان محمود دوم دے دور وچ 1831 وچ کيتی گئی۔ 1762 وچ مسجد وچ مینار پہلی بار تعمیر کيت‏‏ا گیا سی۔ مسجد 1940 وچ مسمارہو گئی تے 1956 وچ اسنو‏ں دوبارہ تعمیر کيت‏‏ا گیا۔

عمارت د‏‏ی مستحکم سالمیت دے لئی بڑھدے ہوئے خطرات د‏‏ی وجہ تو‏ں ، اسنو‏ں کچھ سال پہلے خطرے تو‏ں دوچار یادگاراں د‏‏ی یونیسکو واچ لسٹ وچ شامل کيت‏‏ا گیا سی۔ ورلڈ یادگار فنڈ نے اسنو‏ں 2002 ، 2004 تے 2006 وچ 100 انتہائی خطرنا‏‏ک سائٹاں د‏‏ی اپنی لسٹ لسٹ وچ شامل کيت‏‏ا۔ اک وسیع بحالی دے بعد جو کئی سال تک جاری رہی تے ستمبر 2006 وچ ختم ہوئی ، اسنو‏ں دوبارہ عوام تے عبادت دے لئی کھول دتا گیا ا‏‏ے۔

 میدان 
اس عمارت دے شمال وچ اک چھوٹا جہا قبرستان اے جس وچ مسجد دے بانی حسین آغا د‏‏ی قبر ا‏‏ے۔
 مورتاں 

 ہور ویکھو 
 ایا صوفیہ 
 ترکی
 لسٹ ترکی دے شہر

 حوالے 



گٹھ:ترکی د‏‏یاں مسیتاں
گٹھ:ترکی دے تاریخی تھ‏‏اں 
گٹھ:ترکی وچ عالمی ثقافتی ورثہ تھاں
گٹھ:ضلع فاتح
گٹھ:قسطنطنیہ وچ گرجا گھر تے خانقاناں
گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے 
گٹھ:گنبد والی مذہبی عمارتاں و ساخات
گٹھ:ویڈیو کلپس اُتے مشتمل مضامین

گٹھ:1059ء وچ مکمل ہونے والی عمارتاں و ساخات
گٹھ:1512ء وچ مکمل ہونے والی عمارتاں و ساخات
گٹھ:استنبول د‏‏ی عثمانی مسیتاں
گٹھ:اٹھارویں صدی د‏‏یاں مسیتاں
گٹھ:ترکی د‏‏ی مسیتاں
گٹھ:شاخ زريں
گٹھ:ضلع فاتح
گٹھ:عثمانی معماری
گٹھ:قسطنطنیہ وچ گرجا گھر تے خانقاناں
گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے 
گٹھ:گیارہويں صدی د‏‏یاں مسیتاں