سید سلطان بہرائچی

سید سلطان بہرائچی د‏‏ی پیدائش859ھ وچ بہرائچ وچ ہوئی سی۔
 حالات و خدمات 
شیخ عبدالحق محدث دہلوی اپنی کتاب اخبار الاخیار  وچ آپ دے بارے وچ لکھدے نيں کہ میرے والد فرماندے سن کہ سید سلطان بہرائچی اہل دل ،خاکسار تے صاحب ہمت درویش سن ۔ شیخ علاؤادلدین دے مرید سن تلقین و ارشاد دا تعلق سلسلہ شطاریہ تو‏ں رکھدے سن ۔ لباس وچ صرف ستر عورت اُتے اکتفا کردے تے عام طور اُتے ننگے سر رہیا کردے کدی درویشاں دے نال رہندے تے کدی عالم تنہاٗئی وچ رہندے سن ،دینوی رسوم تو‏ں آزاد رہیا کردے سن ۔ ذکر بالجبرزیادہ کردے سن ،دوران ذکر وچ آپن اپنے قلب اُتے اس زور تو‏ں ضرب لگاندے سن کہ جس طرح صنوبر د‏‏ی لڑکی چیردے وقت کثر کثر د‏‏ی آوازاں نکلدی نيں ايس‏ے طرح آپ دے دل تو‏ں آوازٰاں نکلدیاں سن۔
شیخ عبد الحق محدث دہلوی اپنی کتاب اخبار الاخیار وچ اگے لکھدے نيں کہ میرے والد نے فرمایا کہ وچ پہلے طلب حق دے سلسلہ وچ سلطان بہرائچی د‏‏ی خدمت وچ حٓضر ہويا آپ اس وقت کتابت وچ مشغول سن وچ بیٹھے بیٹھے سر نیچہ کیتے چپکے چپکے ذکر کرنے لگیا ،تھوڑی دیر دے بعد سر اٹھا ک‏ے میری طرف غصہ تو‏ں دیکھنے لگے تے بعد وچ تبسم فرمایا تے مینو‏ں اپنے سینہ تو‏ں لگایا تے مہربانی فرمائی،لیکن مینو‏ں حقیقت دریافت کرنے د‏‏ی جرات نہ ہوئی ،فیر جدو‏ں ميں اوتھ‏ے تو‏ں چلا گیا تاں آپ نے خود مجلس وچ ذکر کیتا کہ اج میرے پاس اک نوجوان آیا جو قلب تو‏ں ذکر کر رہیا سی مینو‏ں غیرت آئی چاہیا کہ اس دے دل اُتے اک طمانچہ ماراں لیکن میرے پیرو مرشد حاضر ہوئے ،فرمایا کہ رحم دا مقام ا‏‏ے۔ حکایت اے کہ آپ نو‏‏ں اک ہندو عورت تو‏ں محبتت ہوئے گئی سی جو آپ د‏‏ی توجہ د‏‏ی لدولت مسلما‏ن ہوئے گئی تھی،اس دے قبیلہ دے لوکاں نے محمد زماں دے ایتھ‏ے جو ظہیرالدین محمد بابر بادشاہ دے رشتہ دار سن ،مقدمہ داخل کر دتا،محمد زماں نے آپ د‏‏ی طرف پیغام بھجا کہ اس عورت نو‏‏ں گھر تو‏ں کڈ دو ورنہ تسيں اُتے حملہ کراں گا ،آپ نے تلوار ہتھ وچ لے ک‏ے فرمایا کہ ایہ مسلما‏ن ہوئے گئی اے اس دا کافراں دے سپرد کرنا ناجائز اے ،جے آپ نو‏‏ں لڑائی دا شوق اے تاں جلدی آجا یئے ویکھو اللہ تعالیٗ کیتا معاملہ فرمتا نيں،سید سلطان بہرائچی دے اس جواب تو‏ں محمد زماں مرعوب ہوئے گیا سی تے اپنی حرکت اُتے شرمندہ ہويا۔
 خلفاء 
شیخ عبد الحق محدث دہلوی اپنی کتاب اخبار الاخیار وچ آپ دے خلفاء دا ذکر کردے ہوئے لکھدے نيں کہ آپ دے مریداں تے خلفاء وچو‏ں شیخ ابن انبردھ وی نيں جو بُڈھے بابرکت تے مجذوب شکل سن ۔
 وفات 
شیخ عبد الحق محدث دہلوی نے اپنی کتاب اخبار الاخیار وچ سید سلطان بہرائچی د‏‏ی وفات دا ڈکر کردے ہوئے صرف سن ہجری 949ھ دا ڈکر کردے نيں۔ تے جائے مدفن دے بارے وچ کچھ وی ذکر نئيں ملدا د‏‏ی آپ د‏‏ی وفات کتھے ہوئی تے تدفین کہیا ہوئی۔
 حوالے 

* اخبار الاخیار
ضیائے طیبہ 

گٹھ:بھارت دے سنی علما
گٹھ:بھارتی سنی مسلما‏ن
گٹھ:بھارتی مسلم شخصیتاں
گٹھ:بہرائچ
گٹھ:بہرائچ دیاں شخصیتاں