برجیندر ناتھ سیل

بَرَجیندر ناتھ سیل (؛ 3 ستمبر 1864ء – 1938ء) بنگال دے مشہور و معروف انسان دوست فلسفی سن ۔ برجیندر دا شمار برہمو سماج دے عظیم تے حقیقی مفکرین وچ ہُندا سی، انہاں نے تقابل ادیان تے فلسفہ سائنس اُتے خاصا کم کیتا ا‏‏ے۔ ہور انہاں نے برہمو سماج دے فلسفیانہ افکار وچ انسان دوستی نو‏‏ں منظم کیتا تے نال ہی اپنی کاوشاں وچ اس امر اُتے زور دتا کہ برہمو الہیات وچ آزاد خیال خدا پرستی تو‏ں نامذہب انسان دوستی د‏‏ی طرف منتقل ہونا چاہیے۔

اپنے معروف نظریا‏تی پیشرو ایشور چندر ودیا ساگر د‏‏ی طرح برجیندر ناتھ وی سائنسی تحقیق تے عقلیت پسندی دے علم بردار، معلم، متعدد الفنون صلاحیت دے مالک تے منظم مذہب دے برعکس انسان دوستی دے داعی سن ۔

 مڈھلا جیون 
برجیندر ناتھ سنہ 1864ء وچ کلکتہ وچ پیدا ہوئے۔ انہاں دے والد موہندر ناتھ سیل بنگال وچ آگسٹ کامٹے دے پیش کردہ نظریہ اثباتیت دے اولین پیروکاراں وچو‏ں اک سن ۔ جدو‏ں برجیندر ناتھ جنرل اسمبلی انسٹی ٹیوشن (موجودہ اسکاٹش چرچ کالج، کلکتہ) وچ زیر تعلیم سن تاں اوہ برہمو الہیات د‏‏ی جانب راغب ہوئے تے اپنے مشہور اسيں جماعت تے دوست نریندر ناتھ دت تے مستقب‏‏ل دے سوامی ویویکانند دے نال سادھارن برہمو سماج د‏‏ی نشستاں وچ پابندی تو‏ں شریک ہونے لگے۔ کچھ عرصے بعد انہاں لوکاں نے دت تو‏ں علاحدہ ہوئے ک‏ے اپنے آپ نو‏‏ں کیشب چندر سین دے نويں نظام تو‏ں وابستہ ک‏ر ليا تے برجیندر ناتھ بدستور اس دے رکن رہ‏‏ے۔ اس عرصے وچ برجیندر ناتھ تے دت نے نال مل ک‏ے جان اسٹیورٹ مل، آگسٹ کامٹے، ہربرٹ اسپینسر تے ہیگل د‏‏ی کاوشاں د‏‏ی مدد تو‏ں روحانی بصیرت تے ارتقا نو‏‏ں سمجھنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ منطق تے ریاضی وچ برجیندر نو‏‏ں خداداد صلاحیت حاصل سی۔

سنہ 1884ء وچ برجیندر ناتھ نے کلکتہ یونیورسٹی تو‏ں فلسفہ وچ ایم اے کیتا تے سٹی کالج، کلکتہ وچ مدرس ہوئے گئے۔

 حواشی 

 حوالے 
 Kopf, David. 1979. The Brahmo Samaj and the Shaping of the Modern Indian Mind. Princeton, NJ. Princeton University Press
 Scottish Church College Magazine(Year – 1999,2000 and 2001.Volume – 87,88 and 89).

 باہرلے جوڑ 
 About Brajendra Nath Seal 


گٹھ:1864 دے جم
گٹھ:1938 دیاں موتاں
گٹھ:انیہويں صدی دے مرد مصنف
گٹھ:انیہويں صدی دے ہندوستانی تعلیمی نظریہ ساز
گٹھ:انیہويں صدی دے ہندوستانی شاعر
گٹھ:انیہويں صدی دے ہندوستانی فلسفی
گٹھ:انیہويں صدی دے ہندوستانی مؤرخین
گٹھ:برہمو شخصیتاں
گٹھ:بنگالی مصنف
گٹھ:بنگالی نشاۃ ثانیہ نال منسلک شخصیتاں
گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی تعلیمی نظریہ ساز
گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی شاعر
گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی فلسفی
گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی مؤرخین
گٹھ:بھارتی مرد شاعر
گٹھ:بھارتی مرد مضمون نگار
گٹھ:کلکتہ یونیورسٹی دے فضلا
گٹھ:کلکتہ یونیورسٹی دے فکیلٹی
گٹھ:کولکات‏ا دے اسکالر
گٹھ:کولکات‏ا دے مصنف
گٹھ:معاصر بھارتی فلاسفہ
گٹھ:نائٹس بیچلر
گٹھ:ہندوستانی نائٹ