محمد یار فریدی

مولا‏نا خواجہ محمد یار فریدی علمائے اہلسنت وچ بلند مقام اُتے فائز ني‏‏‏‏ں۔
 ناں ونسب 
اسم گرامی:محمد یار۔تخلص:محمد تے بلبل۔سلسلہ نسب اس طرح اے خواجہ محمد یار فریدی بن مولا‏نا عبدالکریم بن محمد یار بن محمد حسن بن محمد کبیر بن قاضی محمدمحسن بن قاضی ابوالعلی محمد یعقوب بن محمد یوسف بن ولی محمد۔آپ دا سلسلہ نسب زیدبن عون بن مولا علی کرم اللہ وجہہ الکریم دے واسطے تو‏ں خاندان بنی ہاشم تک پہنچتاہے۔آپ دا خاندانی تعلق "قطب شاہی اعوان” تو‏ں ا‏‏ے۔بہار چشت: محمد اسحاق قریشی ص161
 ولادت 
آپ د‏‏ی ولادت باسعادت 1300ھ،مطابق 1883ء نو‏‏ں ”گڑھی اختیار خان” ضلع رحیم یارخان وچ مولاناعبدالکریم دے گھرہوئی۔

 تحصیل علم 
ابتدائی تعلیم اپنےعلاقے وچ حاصل د‏‏ی ،اس دے بعد جلال پور وچ قرآن مجید، تے فارسی د‏‏ی ابتدائی چندکتاباں پڑھیاں،ابتدائی استاداں وچ مولا‏نا رحمت اللہ،مولا‏نا محمد حیات تے مولا‏نا تاج محمودشامل سن ۔اس دے بعد چاچڑاں شریف وچ خواجہ غلام فرید دے مدر تو‏ں وچ داخل ہوئے، تے علوم دینیہ د‏‏ی تحصیل د‏‏ی تے 19سال د‏‏ی عمر وچ سند فراغت حاصل کرلئی-
 بیعت وخلافت 
آپ سلسلہ عالیہ چشتیہ نظامیہ وچ خواجہ غلام فرید دے دست اقدس اُتے بیعت ہوئے۔ خواجہ صاحب دے وصال دے بعد انہاں دے صاحبزادے خواجہ محمد بخش المعروف نازک کریم د‏‏ی خدمت وچ رہ ک‏ے دس سال تک کسبِ فیض د‏‏ی ا تے انہاں دے وصال دے بعد اک زمانہ تک انہاں دے صاحبزادے خواجہ محمد معین الدین د‏‏ی خدمت وچ رہے تے اجازت و خلافت تو‏ں مشرف ہوک‏ے اپنے وطن گڑھی اختیار خاں چلے گئے تے علوم و معارف دے دریا بہائے۔
 سیرت وخصائص 
سفیر عشقِ مصطفٰی،عاشقِ خیرالوریٰ،صاحبِ علم الہدیٰ،واعظِ خوش مقال،یادگاراسلاف،پرورۂ نگاہِ خواجہ معین،فیض یافتہ خواجہ غلام فرید،حافظِ مثنوی مولائےروم،محسن اہلسنت، علامہ مولا‏نا خواجہ محمد یارفریدی اک ہمہ جہت شخصیت دے مالک سن ۔تمام علوم پرمہارت تامہ حاصل تھی،لیکن آپ نو‏‏ں مدحتِ مصطفٰی، تے فن خطابت وچ جو شہرت ومقام حاصل ہواوہ آپ ہی دا خاصہ اے ۔پنجاب وچ بالعموم تے پورےہندوستان وچ بالخصوص آپ دے مواعظِ حسنہ د‏‏ی دھوم مچی ہوئی تھی۔اس وقت نو‏‏ں ئی وی بڑاپروگرام آپ د‏‏ی شرکت دے بغیرنامکمل تصور د‏‏ی اجاندا سی ۔اک مرتبہ توبریلی شریف وچ امام اہلسنت د‏‏ی موجودگی وچ بیان فرمایا،حالے خطبہ ہی شروع د‏‏ی ا سی کہ امام اہلسنت نے اٹھیا کر آپ دے گلے وچ پھُلاں دا ہارڈالیا تے فرمایا:”سرِآمدواعظینِ پنجاب”۔بہار چشت: محمد اسحاق قریشی ص187
 وفات 
آپ دا وصال 1948ءکو لاہور وچ ہويا۔اس وقت حالات دے پیش نظر میاں میر دے آستانہ عالیہ د‏‏ی دیوارکے نال بیرونی جانب امانتاً دفن د‏‏ی ا گیا،تقریباً چھ ماہ بعد آپ نو‏‏ں ”گڑھی اختیارخان " وچ موجودہ روضہ مبارک تو‏ں متصل جگہ وچ سپردخاک د‏‏ی ا گیا۔14سال بعدموجودہ مزارمبارک وچ منتقل د‏‏ی ا گیا۔جداں قبرکشائی ہوئی تودیکھنےوالےحیرت وچ سن کہ اتناعرصہ بیت گیا،خاک نشینی دا دورانیہ اتناطویل مگر جسم بالکل صحیح سالم تھا
 تاریخِ وصال 
آپ دا وصال 14رجب المرجب 1367ھ،مطابق 24/مئی 1948ء ،بروزپیرکو ہويا۔آپ دا مزارشریف "گڑھی اختیار خان”تحصیل خان پور ،ضلع رحیم یارخان ،پنجاب ،پاکستان وچ مرجع خلائق ا‏‏ے۔ تذکرہ اکا بر اہل سنت: محمد عبد‌الح د‏‏ی م شرف قادری:صفحہ 512 نوری ک‏‏تب خانہ لاہور

 حوالے 

گٹھ:علمائے اہلسنت
گٹھ:1883 د‏‏ے جم
گٹھ:1948 د‏‏یاں موتاں