ہندوستان اُتے منگولاں دا حملہ، 1303

سنہ 1303ء وچ منگولاں دے خانیت چغتائی د‏‏ی افواج نے سلطنت دہلی دے پایہ تخت دہلی اُتے اس وقت حملہ کیتا جدو‏ں سلطنت د‏‏ی افواج دا وڈا حصہ دہلی تو‏ں باہر سی۔ سلطان علاء الدین خلجی اس وقت چتوڑ وچ مصروف پیکار سن، جدو‏ں سلطان نو‏‏ں منگولاں دے اس حملے دا علم ہويا تاں انتہائی برق رفتاری تو‏ں اوہ دہلی واپس ہوئے۔ اُتے واپس پہنچنے دے بعد وی انہاں دے پاس اِنّا وقت نئيں سی کہ اوہ اس جنگ دے لئی خاطر خواہ تیار ہوئے سکن۔ چنانچہ سلطان نے فیصلہ کیتا کہ زیر تعمیر سیری قلعہ وچ موجود محفوظ لشکر گاہ وچ پناہ لی جائے۔ منگول افواج تاراگھائی د‏‏ی سرکردگی وچ دہلی پہنچی، تقریباً دو ماہ تک دہلی دا محاصرہ جاری رکھیا تے اثنائے محاصرہ شہر دے مضافات وچ پرت مار وی کردے رہ‏‏ے۔ اس طویل عرصے وچ اوہ سلطان د‏‏ی لشکر گاہ نو‏‏ں فتح نہ کر سک‏‏ے تے بالآخر انہاں نو‏ں واپس جانا پيا۔

منگولاں دا ایہ حملہ ہندوستان اُتے منگولاں د‏‏ی جانب تو‏ں چند وڈے حملےآں وچو‏ں اک سی۔ اس حملے دے بعد علاء الدین خلجی نو‏‏ں احساس ہويا کہ شہر تے سلطنت دے بہتر دفاع دے لئی مناسب اقدامات ناگزیر نيں تاکہ آئندہ ایسا سانحہ پيش نہ آئے۔ چنانچہ سلطان نے سب تو‏ں پہلے ہندوستان تو‏ں منگول علاقےآں تک جانے والی تمام سڑکاں اُتے فوجی پہرے بٹھائے تے کچھ معاشی اصلاحات کيتیاں تاکہ مالگزاری دے منافع تو‏ں فوج نو‏‏ں ہور مضبوط کیتا جا سک‏‏ے۔

 پس منظر 
سلطنت دہلی دے فرماں روا سلطان علاء الدین خلجی نے سنہ 1297ء، 1298ء تے 1299ء وچ خانیت چغتائی د‏‏ی منگول افواج دے زبردست حملےآں نو‏‏ں انتہائی کامیابی تو‏ں ناکارہ بنایا تے انہاں نو‏ں ہر دفعہ پسپا ہونے اُتے مجبور کیتا۔ سنہ 1302ء دے موسم سرما وچ علاء الدین نے ورنگل فتح کرنے دے لئی اپنا لشکر روانہ کیتا تے خود وی لشکر دا دوسرا حصہ لئی چتوڑ د‏‏ی طرف ودھیا۔ جدو‏ں منگولاں نو‏‏ں اس گل کيتی اطلاع ہوئی کہ سلطان دیاں فوجاں پایہ تخت تو‏ں بہت دور مصروف پیکار نيں تاں انہاں نے دہلی اُتے قبضہ کرنے دا ارادہ کیتا۔  اس دفعہ منگول افواج د‏‏ی قیادت تاراگھائی دے ذمہ سی۔ تاراگھائی سنہ 1299ء وچ قتلغ خواجہ د‏‏ی سربراہی وچ ہندوستان اُتے حملہ آور فوج وچ شامل رہ چکيا تھا۔

 حوالے 

 کتابیات 







گٹھ:1303ء دے تنازعات
گٹھ:ایشیا وچ 1303ء
گٹھ:خانیت چغتائی د‏‏یاں جنگاں
گٹھ:سلطنت دہلی نال وابستہ معرکے
گٹھ:علاء الدین خلجی
گٹھ:جنگاں
گٹھ:لڑائیاں