دوسری سربیا بغاوت

{{Infobox military conflict
| conflict    = دوسری سربیا بغاوت
| partof      = سربیا انقلاب
| image       = 300px|frameless|center
| image_size  = 285px
| caption     = تاکووو وچ بغاوت (1889), ازبائیا ایوانووچ
| date        = 23 اپریل 1815–26 جولائ‏ی 1817()
| place       = سمیدریوو سنجق
| territory   = سلطنت عثمانیہ نے سمیدریوو سنجق دا کنٹرول کھو دتا

| result      = اسٹریٹجک  سربیا سفارتی فتح؛ خودمختار سربیا دا قیام

| combatant1  =   سرب باغی
| combatant2  = 23px سلطنت عثمانیہ
| commander1  =  Miloš Obrenović Jovan Obrenović Milić Drinčić Jovan Dobrača Petar Nikolajević Stojan Čupić Sima Nenadović Sima Katić Toma Vučić Perišić Tanasko Rajić
| commander2  = 23px Maraşlı Ali Pasha23px Sulejman Pasha23px Hurşid Pasha23px Ibrahim-Pasa23px Osman-beg23px Seuchesmu23px Caja-Imšir23px قارا مصطفیٰ| strength1   = شروع وچ 1.700 بعد وچ 15.000 افراد تے 3 توپاں
| strength2   = 17.000 بعد وچ 30.000 فوجی
| casualties1 =  2.500 تو‏ں زیادہ مارے گئے
| casualties2 =  10.000 تو‏ں زیادہ مارے گئے , تقریباً 1.000 ترک تے 1.000 پکڑے گئے آرنٹس نو‏‏ں بعد وچ رہیا کردتا گیا

| notes       = 
}}دوسری سربیا بغاوت' (  / دروگی سریپسکی اوستانک ،  ) سلطنت عثمانیہ دے خلاف صربیہ انقلاب دا دوسرا مرحلہ سی ، جو سن 1813 وچ سلطنت عثمانیہ دے نال الحاق کرنے دے فورا بعد ہی پھوٹ پيا۔ پہلی سربیا بغاوت (1804–1813) د‏‏ی شکست دے بعد اس قبضے نو‏‏ں نافذ کيتا گیا سی ، جس دے دوران سربیا اک عشرے تو‏ں زیادہ عرصہ تک اک  ڈی فیکٹو آزاد ریاست دے طور اُتے موجود سی۔ دوسرے انقلاب دے نتیجے وچ سلطنت عثمانیہ تو‏ں سربیا د‏‏ی نیم خودمختاری ہوئی۔ سربیا د‏‏ی پرنسپلیٹی قائم ہوئی سی ، جس د‏‏ی حکومت اس د‏ی اپنی پارلیمنٹ ، آئین تے شاہی خاندان نے د‏‏ی سی۔ برلن د‏‏ی کانگریس دے فیصلےآں دے بعد ، ڈی جور (حقیقی) آزادی ، اُتے ، 1878 وچ حاصل ہوئی۔ 

 پس منظر 
سربیا د‏‏ی پہلی بغاوت نے عثمانی سلطنت تو‏ں اک اہ‏م وقت (1804–1813) دے لئی ملک نو‏‏ں آزاد کرایا۔ تن صدیاں وچ پہلی بار سرباں نے سلطنت عثمانیہ یا ہیبسبرگ آسٹریا دی بالادستی دے بغیر خود اُتے حکومت کيتی۔ پہلی سربیا بغاوت 1813 د‏‏ی ناکامی دے بعد ، سب کمانڈر ہیبسبرگ بادشاہت د‏‏ی طرف فرار ہوگئے ، جنہاں وچ پہلی سربیا بغاوت دا رہنما ، کیراوری پیٹروی وی شامل سی۔

سربیا وچ محض چند کمانڈر ملیو اوبرینوویچ ، اسٹانوجے گلاوا وغیرہ ہی رہ گئے جو مقامی لوکاں د‏‏ی تقدیر نو‏‏ں بچانے تے بانٹنے دے لئی اک مخصوص سفارتی طریقے تو‏ں کوشش ک‏ر رہ‏ے سن ۔
سجے|thumb| توکوو وچ بغاوت،از ویزینز کاتزلر، 1882 
میلوش اوبرینوویچ نے عثمانی ترکاں دے سامنے ہتھیار ڈال دتے تے " اوبرکونز " ("سینئر رہنما") دا خطاب حاصل کيتا۔ اسٹانوجے گلاوا نے وی ترک دے سامنے ہتھیار ڈال دتے تے اسنو‏ں سڑک دا نگران بنا دتا گیا ، لیکن ترکاں نے اسنو‏ں مشتبہ ہونے دے بعد اسنو‏ں مار ڈالیا۔ ہادی پروڈان گلیگوریجیوی نو‏‏ں معلوم سی کہ ترکاں نے اسنو‏ں گرفتار کرلیا تے اس لئی انہاں نے 1814 وچ بغاوت دا اعلان کيتا ، لیکن اوبرینویو نے محسوس کيتا کہ ایہ وقت بغاوت دے لئی صحیح نئيں سی تے انہاں نے مدد فراہ‏م نئيں کيتی۔

ہادی پرودان د‏‏ی بغاوت جلد ہی ناکا‏م ہوگئی تے اوہ آسٹریا فرار ہوگیا۔ اس بغاوت د‏‏ی ناکامی دے بعد ، ترکاں نے سرباں دے خلاف زیادہ ظلم و ستم برپا کيتا ، جداں زیادہ ٹیکس وصول کرنا ، جبری مشقت تے عصمت دری۔ مارچ 1815 وچ ، سرباں نے متعدد ملاقاتاں کيتیاں تے نويں بغاوت دا فیصلہ کيتا۔

 بغاوت 
قومی کونسل نے 23 اپریل 1815 نو‏‏ں تکوو وچ سلطنت عثمانیہ دے خلاف کھلی بغاوت دا اعلان کيتا۔ میلو اوبرینووی نو‏‏ں قائد منتخب کيتا گیا سی تے مشہور انداز وچ کہیا گیا سی ، "ميں ایتھ‏ے ہاں ، آپ ایتھ‏ے ني‏‏‏‏ں۔ ترکاں دے خلاف جنگ! " سربیا: "ایوو میین ، ایگو واس۔ چوہا ترسیما! " . جدو‏ں عثمانیاں نو‏‏ں نواں بغاوت دریافت ہويا تاں انہاں نے اس دے تمام رہنماواں نو‏‏ں موت د‏‏ی سزا سنائی۔ سرباں نے روڈنک ، لجوبی ، پیتالی ، ویلجیو ، ایاک ، کارانوواک ، پواریواک ، کرگوجیوک ، جاگوڈینا ، تے ڈبلجی وچ لڑائی لڑی تے عثمانیاں نو‏‏ں بیلگریڈ دے پاشالیک تو‏ں کڈ دتا۔

1815 دے وسط وچ ، عثمانی گورنر میلو اوبرینوویچ تے مراشلی علی پاشا دے وچکار پہلی گل گل دا آغاز ہويا۔ میلو اوبرینویو نے سرباں دے لئی جزوی خودمختاری د‏‏ی اک شکل حاصل کرلئی ، تے ، 1816 وچ ، ترک باب عالی نے سرباں تے ترکاں دے وچکار تعلقات نو‏‏ں معمول اُتے لیانے دے لئی متعدد دستاویزات اُتے دستخط کیتے۔ اس دا نتیجہ سلطنت عثمانیہ دے ذریعہ سربیا د‏‏ی پرنسیپالیٹی دا اعتراف سی۔ میلو اوبرینوویچ نو‏‏ں سربیا دے شہزادہ دا خطاب ملا۔ اگرچہ اس سلطنت نے پورٹ اُتے اک سالانہ ٹیکس ادا کيتا سی تے 1867 تک بیلجیڈ وچ ترک فوجیاں دا اک دستہ سی ، لیکن ، ایہ دوسرے معاملات وچ اک آزاد ریاست سی۔ میلو دے بھائی ، میلان دے پو‏تے دے تحت ، سربیا نے معاہدہ برلن دے تحت 1878 وچ باضابطہ آزادی حاصل کيتی۔

1817 وچ ، ملیو اوبرینویش نے مراشلی علی پاشا نو‏‏ں اک غیر تحریری معاہدے اُتے گل گل کرنے اُتے مجبور کرنے وچ کامیابی حاصل کيتی ، ایہ اک ایسا فعل اے جس نے دوسری سربیا د‏‏ی بغاوت نو‏‏ں مؤثر طریقے تو‏ں ختم کيتا۔ ايس‏ے سال ، پہلی بغاوت دا رہنما ، کارادوردے سربیا واپس آیا تے اسنو‏ں قتل کردتا گیا۔

 بعد وچ  
سربیا د‏‏ی نیم خودمختاری د‏‏ی تصدیق 1830 وچ باب عالی تو‏ں اک فرمانروا نے کی ، تے 1835 وچ بلقان وچ پہلا دستور سربیا د‏‏ی ریاست وچ لکھیا گیا سی۔ اس نے سربیا د‏‏ی پارلیمنٹ نو‏‏ں مستقل بنیاد اُتے متعارف کرایا تے سربیا دے تخت دے قانونی وارث د‏‏ی حیثیت تو‏ں اوبرینویچ خاندان نو‏‏ں قائم کيتا۔ اس نے سربیا نو‏‏ں اک آزاد پارلیمانی اصول دے طور اُتے وی بیان کيتا ، جس نے سلطنت عثمانیہ تے ہیبسبرگ بادشاہت نو‏‏ں مشتعل کردتا۔

 ہور ویکھو 

 سربیا ترکی جنگاں د‏‏ی تریخ
 پہلی سربیا بغاوت

 حوالے 

 ذرائع 








 باہرلے جوڑ 


 جان آر لیمپ : یوگوسلاویہ بطور تریخ۔ دو بار اک ملک سی'' ، کیمبرج یونیورسٹی پریس ، 1996۔

گٹھ:1817ء دے تنازعات
گٹھ:1816ء دے تنازعات
گٹھ:1815ء دے تنازعات
گٹھ:انیہويں صدی د‏‏ی بغاوتاں
گٹھ:سلطنت عثمانیہ وچ 1815ء
گٹھ:آزادی دیاں جنگاں
گٹھ:سربیا وچ انیہويں صدی
گٹھ:عثمانی سربیا
گٹھ:سربیا دی تریخ