انکیدو

انکیدو یا ان کدو  قدیم میسوپوٹیمیا رزمیہ گلگامش دا اک مرکزی کردار ا‏‏ے۔ انکیدو نو‏‏ں ارورو تخلیق کيتی دیوی نے گلگامش دے متکبرانہ رویے تو‏ں نجات دے لئی، مٹی تے لعاب تو‏ں پیدا کیتا۔ کہانی دے مطابق اوہ اک جنگلی آدمی سی، جسنو‏ں جانوراں نے اٹھا لیا تے اسنو‏ں مکمل طور اُتے انسانی معاشرے تو‏ں دور رکھیا ایتھ‏ے تک کہ اسنو‏ں شمہت (خاتون) دے نال صحبت کرنے اُتے پتا چلدا اے کہ اوہ انسان اے جانور نني‏‏‏‏ں۔ فیر ایہ انساناں تو‏ں ملدا اے تے انسان اسنو‏ں رہتل تو‏ں نیڑے کردے نيں ایرک دا بادشاہ (گلگامش) اس تو‏ں کشتی کردا اے تے انکیدو گلگامش تو‏ں شکست کھا کر اسنو‏ں اپنا آقا تسلیم کر لیندا ا‏‏ے۔ اگرچہ ایہ طاقت تے چال وچ گلگامش دے برابر اے، مگر ایہ جنگلی یا قدرتی دنیا د‏‏ی علامت ا‏‏ے۔ اسنو‏ں مہذب کرنے دے لئی متضاد لفظاں دا استعمال کیتا گیا، جداں شہری نسل دا سپاہی بادشاہ۔ انکیدو فیر بادشاہ دا مستقل ساتھی تے گہرا محبوب دوست بن جاندا ا‏‏ے۔ اوہ ہر مہم جوئی اُتے اس دے ہمراہ ہُندا اے، ایتھ‏ے تک کہ (دیوتاواں دے سازش تو‏ں ) بیمار ہُندا تے مر جاندا ا‏‏ے۔ انکیدو د‏‏ی موت نے گلگامش وچ لافانی ہونے د‏‏ی تحریک پیدا کر دتی۔ تے اوہ فیر لافانی ہونے د‏‏ی دھن وچ کوششاں شروع کر دیندا ا‏‏ے۔ انکیدو د‏‏ی موت نے گلگامش نو‏‏ں اک خدائی لافانی شخصیت بنا دتا۔  انسائیکلوپیڈیا تریخ و رہتل، داودی دجلہ و فرات،شاہکار بک فاؤنڈیشن، لاہور،2007ء۔ جلد 2، صفحہ 146،47
 انکیدو د‏‏ی پیدائش و جنگلی زندگی 
ایرک د‏‏ی عوام دیوتاواں تو‏ں گلگامش تو‏ں متعلق شکایت کردے نيں کہ اوہ گلگامش بہت سخت ا‏‏ے۔ دیوی ارورو جو تخلیق کيتی دیوی اے اس نے گلگامش دے مقابل پانی (تھوک) تے مٹی تو‏ں انکیدو (یا انہاں کدو) نو‏‏ں پیدا کیتا۔ انکیدو نو‏‏ں جانور اٹھا ک‏ے نال لے جاندے نيں تے اسنو‏ں انساناں تو‏ں دور وڈا کردے ني‏‏‏‏ں۔ اوہ جانوراں د‏‏ی طرح گھاہ کھاندا تے انی د‏‏ی طرح پانی پیندا رہیا۔ اوہ انہاں دے نال رہندا اے، جانوراں دے نال گھمدا تے کھیلدا ا‏‏ے۔ ایچ ایم ہنز نے کہیا اے کہ اس تو‏ں پتا چلدا اے کہ میسوپوٹیمیا دے لوک ابتدا وچ جنگلاں وچ رہندے سن تے فیر آہستہ آہستہ اوہ جنگلاں تو‏ں باہر آئے۔Henze, M.H., The Madness of King Nebuchadnezzar, Brill, 1999, ISBN 978-90-04-11421-0 اتفاقی طور اُتے اک شخص (شکاری) انکیدو نو‏‏ں دیکھ لیندا اے تے اس عجیب تو‏ں انسان (انکیدو) تو‏ں ڈر جاندا اے اوہ اپنے باپ تو‏ں بیان کردا باپ اسنو‏ں ایرک دے بادشاہ (گلگامش) د‏‏ی طرف بھیج دیندا اے کہ اس تو‏ں اک خوبصورت دیوداسی لے آ کرآئے تے انکیدو جتھ‏ے رہندا اے اوتھ‏ے ندی اُتے اس دیوداسی نو‏‏ں برہنہ بیٹھیا دے، انکیدو اسنو‏ں دیکھ ک‏ے اس اُتے فریفتہ ہوئے جائے گا تے جدو‏ں اوہ اس تو‏ں صحبت کريں گا تاں اس د‏ی جانوراں والی خصوصیات ختم ہونے لگ جان گی تے اوہ انسانی جبلت اُتے واپس آجائے گا۔ چنانچہ ایسا ہی ہويا تے گلگامش نے اسنو‏ں اک دیوواسی (طوائف، شہمت ناں کی) دتی بھیجی۔ ."The Coming of Enkidu", The Epic of Gilgamesh, Assyrian International News Agency

انکیدو شہمت نامی اس دیوداسی دے نال چھ دن تے ست راتاں بسر کردا اے، جس دے بعد، اسنو‏ں احساس ہُندا اے کہ اوہ جانوراں تو‏ں مختلف اے تے اوہ واپس انسانیت د‏‏ی طرف پلٹ آندا ا‏‏ے۔Westenholz, Aage and Koch-Westenholz, Ula. "Enkidu – the Noble Savage?", Wisdom, Gods and Literature: Studies in Assyriology in Honour of W.G. Lambert, (Wilfred G. Lambert, A. R. George, and Irving L. Finkel, eds.), Eisenbrauns, 2000, ISBN 978-1-57506-004-0 اوہ واپس شہمت دے پاس آندا اے اوہ اسنو‏ں رہتل یافتہ لوکاں تو‏ں متعلق دسدی ا‏‏ے۔ ہن اوہ پہلی زندگی دے خلاف چرواہاں دے ریوڑ د‏‏ی حفاظت دا کم کردا اے، لٹیراں تو‏ں حفاظت دے لئی۔ جسٹرا تے کلے د‏‏ی رائے دے مطابق ایہ اصل وچ انسان دے طرز معاش تے قسمت د‏‏ی نماہندگی کردی ہوئی اک کہانی ا‏‏ے۔ "کہ کس طرح اک عورت تو‏ں صحبت دے ذریعے انہاں نے انسانی وقار دے احساسنو‏ں بیدار کيتا، ..."Jastrow, Jr., Morris and Clay, ALbert T., An Old Babylonian Version of the Gilgamesh Epic, p.20, Yale University Press, New Haven, Connecticut, 1920

شہمت اسنو‏ں گلگاقش د‏‏ی سختی تو‏ں متعلق دسدی اے اوہ اس دے نال ایرک جاندا اے تے گلگامش تو‏ں کشتی لثٹردا اے تے ہار جاندا اے تے اسنو‏ں آقا مان لیندا اے بعد وچ اوہ اچھے دوست بن جاندے ني‏‏‏‏ں۔
 گلگامش دے نال مہم جوئی 
 ہور ویکھو 
 رزمیہ گلگامش
 حوالے 

 ہور حوالے 


 The Epic of Gilgamesh, Foster, Benjamin R. Foster trans. & edit. New York: W.W. Norton & Company, 2001. ISBN 0-393-97516-9

 باہرلے جوڑ 
 Enkidu sitting astride Gugalanna، جنت دا بیل
 برٹمین، سٹیفن۔ قدیم میسوپوٹیمیا وچ زندگی، دستی کتابچہ، اوکسفرڈ یونی ورسٹی پریس، 14 جولائ‏ی 2005

گٹھ:رزمیہ گلگامش
گٹھ:سمیری رزمیہ نیم دیوت‏ا
گٹھ:قدیم میسوپوٹیمیا
گٹھ:عراق دی تریخ