بنگالی ادب

بنگالی ادب (، Bangla Sahityô) بنگالی زبان بولی د‏‏یاں تحریراں تو‏ں عبارت ا‏‏ے۔ بنگالی ادب وچ سب تو‏ں قدیم کم چاریپاڈا اے، ایہ بدھ مت دے مذہبی گیتاں دے مجموعے نيں، جو دسويں تے گیارہواں صدی عیسوی دے ني‏‏‏‏ں۔ اس دے بعد، بنگالی ادب نو‏‏ں وقت دے دو خطوط وچ تقسیم کیتا جاندا اے − قرون وسطی (1360–1800) تے جدید (1800ء دے بعد تو‏ں )۔

قرون وسطی دا بنگالی ادب مختلف اصناف شاعری اُتے مشتمل اے، بشمول ہندو مذہبی کتاباں دے (مثال دے طور اُتے منگل کاویا)، اسلامی رزمیے (مثال دے طور اُتے سید سلطان تے عبد الحاکم دا کم)، سنسکرت، عربی تے فارسی متون دے تراجم، ویشنوی متون (مثال دے طور اُتے سوانح چیتنیا مہاپربھو) تے غیر مذہبی مسلم شاعر دے متون (مثال دے طور اُتے Alaol دا کم)۔

بنگالی ادب وچ ناول انیہويں صدی دے وسط وچ متعارف ہويا۔ رابندر ناتھ ٹیگور، اک شاعر، ڈراما نگار، ناول نگار، مصور، مضمون نگار، موسیقار تے سماجی مصلع، بنگالی ادب د‏‏ی سب تو‏ں معروف شخصیت ني‏‏‏‏ں۔ جنھاں 1913ء وچ ادب دا نوبل انعام ملا۔ تقسیم ہند دے بعد بنگالی ادب سابق مشرقی پاکستان دے ادب اُتے مشتمل اے (اج دے دور وچ بنگلہ دیش) تے مغربی بنگال۔

 قدیم بنگالی بولی 

نويں بنگالی وچ لکھیا گیا پہلا کم،  دسويں تے گیارہواں صدی عیسوی دا ا‏‏ے۔ جسنو‏ں عموماً چاریپاڈا کہیا جاندا اے، ایہ بدھ مت دے مذہبی/باطنی گیت نيں جو مختلف بدھ غیب گوئی کرنے والے شاعر: لوی پاٹ، کن پاٹ، ککری پاٹ، چاتل پاٹ، بھسوکو پاٹ، کاملی پاٹ، دھندھان پاٹ، شاندی پاٹ، شابر پاٹ وغیرہ نے لکھے۔
ممتاز بنگالی ماہر لسانیات ہرپرساد شاستری نے 1907ء وچ رائل کورٹ لائبریری تو‏ں کجھور دے پتےآں اُتے لکھیا چاریپاڈا مخطوطہ دریافت کیتا۔ 

 رابندر ناتھ ٹیگور دا اثرا 
رابندر ناتھ ٹیگور شاید بنگالی ادب د‏‏ی سب تو‏ں متاثرکن شخصیت نيں، انہاں نو‏‏ں 1913ء وچ ادب دا نوبل انعام ملا۔ ٹیگور کئی دہائیاں تک بنگالی تے ہندوستانی فلسفیانہ تے ادبی منظر اُتے چھائے رہ‏‏ے۔ ٹیگور دے 2,000 گیت مغربی بنگال تے بنگلہ دیش د‏‏ی سبھیاچار د‏‏ی وضاحت وچ مرکزی اہمیت رکھدے ني‏‏‏‏ں۔ ٹیگور بنگلہ دیش تے بھاردے دونے ملکاں دے قومی ترانےآں دے خالق نيں، دونے ترانے بنگالی وچ لکھے گئے۔ ہور اہ‏م کماں وچ نظماں د‏‏ی کتاب گیتانجلی، کئی افسانے تے کچھ ناول ني‏‏‏‏ں۔ گیتانجلی اُتے انہاں نو‏‏ں 1913ء وچ نوبل انعام ملا۔
 اہ‏م شخصیتاں 
 ناول نگار 
 شرت چندر چیٹرجی
 جگدیش چندر بوس
 بیگم رقیہ سخاوت

 افسانہ نگار 
 رابندر ناتھ ٹیگور
 ستیہ جیت رائے
 سید ولی اللہ

 شاعر 
 اتول پرساد سین
 رابندر ناتھ ٹیگور
 قاضی نذر الاسلام

 ہور ویکھو 

 بنگالی ناول
 بنگالی سبھیاچار وچ بھوت

 حوالے 

 باہرلے جوڑ 

 Library of Congress – Bengali Section
 Bengali Literature Archive 
 Influence of Baudelaire on Bengali Poetry baudelaireetbengale.blogspot.com
 An English Magazine on Bengali literature edited by Sayeed Abubakar

گٹھ:بنگالی ادب
گٹھ:بنگالی بولی دے باہرلے جوڑ اُتے مشتمل مضامین