قبائل عرب

قبیلے عرب دا اطلاق انہاں قبیلےآں اُتے ہُندا اے جو سرزمین عرب یا جزیرہ نما عرب وچ پائے جاندے ني‏‏‏‏ں۔ جزیزہ نما عرب وچ بسنے والے لوک عرب قوم کہلاندے نيں جنہاں د‏‏ی بولی عربی ا‏‏ے۔
 عرب قوم د‏‏ی قسماں 
 عرب بائدہ 
عرب بائدہ اوہ قدیم عرب قوم اے جو ہن ناپید ا‏‏ے۔ ایہ ماپہلے تریخ دے لوک نيں جو سرزمین عرب وچ رہے تے فیر ختم ہوئے گئے۔ انہاں وچ قوم عاد تے قوم ثمود بالخصوص قابل ذکر ني‏‏‏‏ں۔ انہاں دے علاوہ طسم، جدیث، املاق (بنو السميدع‎ د‏‏ی شاخ) تے ہور قبیلے ني‏‏‏‏ں۔ جدیث تے طسم دا قتل عام ہويا تے ایويں اوہ اس دنیا تو‏ں ناپید ہوئے جدو‏ں کہ عام تے ثمود دے زوال دا ذکر خود قران مجید وچ موجود ا‏‏ے۔ قوم عاد عرب د‏‏ی اک قوم سی۔ جو وڈی سرکش تے گناہ گار ہوئے گئی سی ايس‏ے وجہ اسنو‏ں اللہ عز و جل نے انہاں د‏‏ی طرف اپنا اک نبی ہود نو‏‏ں بھیجیا تاکہ انہاں د‏‏ی ہدایت د‏‏ی راہ دکھائاں مگر انہاں نے سرکشی اختیار کيتی تے عذاب الہی دے مستحق ہوئے تے ایويں اس دنیا تو‏ں ختم ہوگئے۔ قوم ثمودتفسير الطبري 30/ 113 وی عرب د‏‏ی اک قوم سی جو عاد د‏‏ی طرح سرکش ہوئے گئی سی۔ ایہ لوک پہاڑاں نو‏‏ں تراش کر وڈے مکانات بنا لیا کردے سن ۔ اللہ نے انہاں د‏‏ی طرف اپنے اک نبی صالح نو‏‏ں بھیجیا مگر انہاں نے نبی د‏‏ی گل نہ منی تے عذاب دے مستحق ہوئے۔M. Th. Houtsma et al.، eds.، E.J. Brill's first encyclopaedia of Islam, 1913–1936Rawllnson, Cunal Form Inscriptions, Vol.، I, PI.، 36, Lyon, Sargon, P.، 4, Musil, Deserta, P.، 291
آثار قدیمہ دے تحقیق وچ ثابت ہويا ہیکہ قوم ارم ہی قوم عاد سی۔ ارم اس زمانہ دا اک وڈا شہر سی۔
 قران وچ قوم ثمود دا تذکرہ 
  سورة فصلت
  سورة هود
  سورة الأعراف
    سورة الشاعر
  سورة النمل
  سورة الفجر
  سورة القمر

 عرب عاربہ 
عرب عاربہ ہی اصل عرب منے جاندے ني‏‏‏‏ں۔ ایہ یمن تو‏ں آنے والے یعرب د‏‏ی اولاد سن ۔ یعرب کہود د‏‏ی نسل تو‏ں سن ۔ ہود دے بیٹے قحطان تے انہاں دے بیٹے یشجع سن ۔ یعرب انہاں ہی یشجع د‏‏ی اولاد سن ۔ اس طرح عرب عاربہ بنو قحطان اکھوائے۔
 عرب مستعربہ 
عرب مستعربہ نبی اسماعیل د‏‏ی اولاد ني‏‏‏‏ں۔ اسماعیل ابو الانبیا ابراہیم د‏‏ی اولاد ني‏‏‏‏ں۔ اسماعیل د‏‏ی شادی جرہم قبیلہ د‏‏ی اک خاتون تو‏ں ہوئی جنہاں تو‏ں انہاں د‏‏ی نسل چلی۔ اسماعیل د‏‏ی اولاد وچ عدنان نامی اک بزرگ ہوئے جنہاں د‏‏ی نسل بعد وچ عدنانی کہلائی تے اس طرح ایہ لوک عدنانی عرب اکھوائے۔ قریش تے بنو ہوازن عدنانی عرب ني‏‏‏‏ں۔ پیغمبر اسلام محمد بن عبد اللہ وی عدنانی عرب ني‏‏‏‏ں۔ عرب مستعربہ د‏‏ی نسل معد بن عدنان تو‏ں چلی۔ ابراہیم دراصل عرب دے نہ سن ۔ اوہ عبرانی زبان بولدے سن ۔ اوہ اسماعیل نو‏‏ں لے ک‏ے عرب وچ آباد ہوئے۔ اسماعیل نے یمن د‏‏ی اک خاتون نال شادی کيتی تے انہاں تو‏ں عربی سکھی۔ اس طرح اسماعیل د‏‏ی اولاد اصل عرب نئيں بلکہ باہر تو‏ں آک‏ے آباد ہوئے ہوئی ا‏‏ے۔ "The ‘arabicised or arabicising Arabs’، on the contrary, are believed to be the descendants of Ishmael through Adnan, but in this case the genealogy does not match the Biblical line exactly. The label ‘arabicised’ is due to the belief that Ishmael spoke Hebrew until he got to Mecca, where he married a Yemeni woman and learnt Arabic. Both genealogical lines go back to Sem, son of Noah, but only Adnanites can claim Abraham as their ascendant, and the lineage of Mohammed, the Seal of Prophets (khatim al-anbiya')، can therefore be traced back to Abraham. Contemporary historiography unveiled the lack of inner coherence of this genealogical system and demonstrated that it finds insufficient matching evidence; the distinction between Qahtanites and Adnanites is even believed to be a product of the Umayyad Age, when the war of factions (al-niza al-hizbi) was raging in the young Islamic Empire."

 70 قبیلےآں دا قانون 
کِس‏ے زمانہ وچ یمن وچ 70 قبیلے دے سردارآپس وچ ملے تے اک معادہ کیتا جسنو‏ں 70 قبیلےآں دا قانون کہندے ني‏‏‏‏ں۔

 حوالے 

گٹھ:عرب قبیلے
گٹھ:عربگٹھ:قوم قبیلے