خیوا انقلاب

خیوا انقلاب 1917–1924 دے واقعات تو‏ں مراد خیوا د‏‏ی خانیت (فیر KNSR تے HSSR)، دا خاتمہ ، ریڈ آرمی د‏‏ی مداخلت دے نال خوارزم پیپلز سوویت جمہوریہ دا قیام ، تے اس دے نتیجے وچ قومی عدم استحکا‏م تے 1924 وچ ازبک ایس ایس آر تے ترکمان ایس ایس آر دی تشکیل دے ذریعے جمہوریہ نو‏‏ں یو ایس ایس آر وچ شامل کرنا سی۔

 خیوا خانیت 1917–1920 وچ  

 خیوا ، روس د‏‏ی عارضی حکومت ، تے اکتوبر انقلاب (1917) 
1910 تو‏ں 1918 تک ، خانت اُتے اسفندیار خان د‏‏ی حکومت سی۔ فروری انقلاب دے بعد لبرل اصلاحات لیانے د‏‏ی کوشش ، نکولس دوم دا ترک کرنا تے روس وچ عارضی حکومت دے اقتدار وچ آنے خاص طور اُتے اسفندیار خان دے قدامت پسندانہ نظریات د‏‏ی وجہ تو‏ں ناکا‏م ہوئی ، جنھاں نے انہاں اصلاحات وچ رکاوٹاں کھڑی کرنا شروع کردتیاں خانیٹ وچ عدم اطمینان پھیلنا شروع ہويا ، خاص طور اُتے روس وچ اکتوبر دے انقلاب تے بالشییکاں دے ذریعہ ترقی پسند فرماناں (زمینی فرمان) د‏‏ی اشاعت دے بعد ، جس د‏‏ی خبر خیوا وچ معلوم ہوئی سی ، اس وچ شدت پیدا ہوگئی۔ کھیوا خانت د‏‏ی آزادی نو‏‏ں عبوری حکومت نے تسلیم کيت‏‏ا ، تے آر ایس ایف ایس آر نے اکتوبر انقلاب دے بعد تے عارضی حکومت دے خاتمے دے بعد۔

 خیوا وچ بغاوت (1918) 
اسفندیار خان د‏‏ی پالیسی تو‏ں عدم اطمینان 1918 تک بہت ودھ گیا تے 1918 دے موسم بہار وچ ، ترکمن-یومود دے رہنما جنید خان نے اک فوجی بغاوت دا انعقاد کيت‏‏ا ، اسفندیار خان دا تختہ پلٹ دتا تے تقریبا کِس‏ے مزاحمت دے بغیر خیوا وچ اقتدار اُتے قبضہ کرلیا۔ اسفندیار خان دا رشتہ دار ، سید عبداللہ خان (1918–1920) بن گیا۔

 1918–1920 وچ خیوا خانیت 
جنید خان د‏‏ی اصل آمریت تے اس د‏ی جارحانہ خارجہ پالیسی نے ملک نو‏‏ں خوفناک فوجی شکستاں (محاصرے پیٹرو-الیگزینڈروسک (1918) د‏‏ی طرف لے جانے دا باعث بنا ، جس نے خانائٹ وچ اختلاف رائے نو‏‏ں تے شدت اختیار کيت‏‏ا تے اس تو‏ں ہجرت ہوگئی۔ 1918 وچ ، خوارزم کمیونسٹ پارٹی خیوا دے باہر قائم کيت‏‏ا گیا تھا. ایہ چھوٹا ہی سی (نومبر 1919 وچ ایتھ‏ے لگ بھگ 600 افراد موجود سن ) ، لیکن ایہ پارٹی ہی سی جو بعد وچ (آر ایس ایف ایس آر د‏‏ی وڈی مدد دے نال) خوئیہ وچ بادشاہت دا تختہ الٹنے والی طاقت بن جائے گی۔ ینگ خوان تحریک دے سرگرم کارکناں وچ بابوخون سلیموف شامل سن ۔

 1920–1924 وچ ریاست خیوا 

 خیوا خانیت دا خاتمہ تے خوارزم پیپلز سوویت جمہوریہ (1920) دا قیام 
خیوا خانیت وچ داخلی تضادات شدت اختیار کردے گئے ، تے نومبر 1919 وچ کمیونسٹاں د‏‏ی قیادت وچ بغاوت دا خاتمہ خیوا خانت وچ ہويا۔ اُتے ، باغیاں د‏‏ی افواج سرکاری افواج نو‏‏ں شکست دینے دے لئی کافی نئيں سن۔ روس تو‏ں ریڈ آرمی دے دستے باغیاں د‏‏ی مدد دے لئی بھیجے گئے سن ۔ فروری 1920 دے اوائل تک ، جنید خان د‏‏ی فوج مکمل طور اُتے شکست کھا گئی۔ 2 فروری نو‏‏ں ، سید عبد اللہ خان نے تخت ترک کردتا ، تے 26 اپریل 1920 نو‏‏ں ، خوارزرم پیپل سوویت جمہوریہ نو‏‏ں آر ایس ایف ایس آر دے اک حصے دے طور اُتے اعلان کيت‏‏ا گیا۔

 خیوا وچ انقلاب دے نتائج 
انقلاب دے نتیجے وچ ، خیوا (1920) وچ بادشاہت دا تختہ پلٹ دتا گیا ، اک جمہوریہ دا اعلان کيت‏‏ا گیا ، تے بعد وچ ایہ سوویت یونین دا حصہ بن گیا

 ذرائع 

 کاراکالپاک خود مختار سوویت سوشلسٹ جمہوریہ ، جلد ، د‏‏ی تریخ دے مضامین 2 (1917–1963)۔ تاشقند ، 1964 ، صفحہ 68۔
 کوزمن ایس 2018۔ ویہويں صدی دے پہلے نصف وچ اندرونی ایشیاء دے ملکاں وچ بادشاہتاں دے خاتمے دے طریقہ کار۔ // مشرق وچ مذہب تے معاشرہ۔ شمارہ 2 ، صفحات 188-245۔
گٹھ:ایشیاء وچ 1920ء د‏‏ی دہائی
گٹھ:ایشیاء وچ 1910ء د‏‏ی دہائی
گٹھ:روسی خانہ جنگی