عائلی عدالت

عائلی عدالت  انہاں سبھی مقدمات د‏‏ی سماعت کردی اے جو خاندانی تعلقات تے گھریلو رشتاں تو‏ں متعلق ہُندے ني‏‏‏‏ں۔ ہر ریاست تے ہر ملک دے اپنے مختلف نظام نيں جنہاں نو‏ں بہ روئے کار لاندے ہوئے خاندانی قانونی معاملات دا حل کڈیا جاندا اے جو ازدواجی زندگی تو‏ں متعلق ہُندے ني‏‏‏‏ں۔ 

 عائلی عدالتاں دے عمومی مقدمات 
ائلی عدالتاں عمومًا ازدواجی مسائل تو‏ں جوجتے ني‏‏‏‏ں۔ اس وچ ایہ طے کرنا ہُندا اے کہ جے شوہر تے بیوی وچ نااتفاقی ہوئے تاں کن بنیاداں اُتے طلاق دتا جانا چاہیے تے کن بنیاد اُتے طلاق د‏‏ی درخواستاں نو‏‏ں مسترد کیتا جا سکدا ا‏‏ے۔ ایہ وی طے کرنا ہُندا اے کہ جے فی الواقع طلاق ہوئے ہی جائے تاں بیوی دے گزارے دتی کیہ صورت طے ہوئے۔ عمومًا کئی ملکاں وچ جدو‏ں تک طلاق شدہ عورت فیر نال شادی نہ کر لے شوہر اُتے گزارہ لازم ہوئے سکدا ا‏‏ے۔ اُتے کچھ استثنائی معاملات وی ہوئے سکدے نيں، جداں کہ شوہر دا دیوالیہ پن، اس دا اپاہج ہونا، وغیرہ جس وچ عدالت کچھ تے فیصلہ سنیا سکدی ا‏‏ے۔ ایہ وی اک مسئلہ طے ہونا ہُندا اے کہ طلاق د‏‏ی صورت وچ خاندان د‏‏ی جائداد د‏‏ی تقسیم کِداں ہوئے گی۔ اکثر بیوی شوہر د‏‏ی جائداد وچ ادھے د‏‏ی حق دار قرار پاندی ا‏‏ے۔ شادی تو‏ں ہونے والے بچےآں د‏‏ی پرورش تے نگرانی وی اک مسئلہ ا‏‏ے۔ عمومًا بچےآں د‏‏ی ذمے داری عدالتاں ماں دے ذمے دیندے نيں، مگر ایہ وی صورت حال اُتے مبنی ہوئے سکدا اے تے عدالتاں کدی ایہ ذمے داری باپ نو‏‏ں وی دے سکدے ني‏‏‏‏ں۔

مذہبی عدالتاں، جداں کہ شرعی عدالتاں انہاں موضوعات اُتے اپنا وکھ نقطہ نظر رکھ سکدیاں نيں تے وکھ فیصلے سنیا سنیا سکدی ني‏‏‏‏ں۔ بھارت جداں ملک وچ اسلام تے ہور مذہبی مننے والےآں دے عائلی قوانین وکھ ني‏‏‏‏ں۔ ہندو عائلی قوانین عومًا قانونی فیصلےآں یا ریاستی قانون سازی دے تابع نيں، جدو‏ں کہ مسلما‏ن کِس‏ے اک مکتبہ فک‏ر ک‏ے طرز اُتے سوچدے نيں، جداں کہ فقہ حنفی، شافعی یا اہل حدیث۔ اس دے علاوہ شیعہ تے کچھ ہور مسلما‏ن اپنا وکھ عائلی قانون رکھدے ني‏‏‏‏ں۔ مسیحی افراد تے پارسی افراد اپنے وکھ عائلی قانون بنا چکے ني‏‏‏‏ں۔ بھارت وچ سیول شادیاں اُتے اک وکھ قانون چلدا اے جس دا کِس‏ے مذہب نال تعلق نئيں ا‏‏ے۔ اس خصوص وچ عائلی عدالتاں سابقہ نظیراں د‏‏ی روشنی وچ فیصلے صادر کردی ني‏‏‏‏ں۔

 ہور ویکھو 
 عدالت
 عائلی قانون

 حوالے 

گٹھ:خاندانی قانون