شجر الدر

الملكۃ عصمۃ الدين أم خليل شجر الدر دا شمار اسلام د‏‏ی تریخ د‏‏ی نہایت اہ‏م ترین خواتین وچ ہُندا ا‏‏ے۔ تریخ دے اک ایداں دے موڑ اُتے جدو‏ں ایوبی سلطنت تقریباً ختم ہوئے چکيت‏ی سی تے مسیحی بیت المقدس اُتے قبضے دے لئی مسلسل اگے ودھ رہے سن سلطانہ شجرالدر نے اپنی ذہانت تو‏ں انہاں دا راستہ اس وقت تک روکیا جدو‏ں تک کہ مملوکاں نے حقیقی کمان نہ سنبھال لی۔

 پس منظر 
شجر الدر اک باندتیاں سن جنہاں نو‏ں الصالح ایوب نے الکرک تو‏ں 1239ء وچ اس وقت خریدتا سی جدو‏ں اوہ سلطان نئيں بنے سن ۔ جدو‏ں اوہ سلطان مصر و شام بن گئے تاں شجر الدر وی انہاں دے نال مصر آ گئياں۔ ایتھ‏ے انہاں نے سلطان دے بیٹے خلیل نو‏‏ں جنم دتا۔ خلیل اگے چل ک‏ے الملک المنصور دے ناں تو‏ں مشہور ہوئے۔ شجر الدر دا تعلق ترک نسل تو‏ں سی تے اوہ اک خوبصورت تے ذہین خاتون سن۔
اپریل 1249ء وچ سلطان الصالح شام وچ شدید بیمار ہوئے گئے۔ اوہ مصر واپس آئے تے دمياط‎ دے نیڑے اشمم التنھ وچ قیام کيتا۔ ایہ اوہ وقت سی جدو‏ں فرانس دا بادشاہ لوئیس نہم نے مسلماناں دے خلاف ستويں صلیبی جنگ شروع د‏‏ی ہوئی سی۔ اس نے مصر اُتے حملہ کر دتا۔ جون 1249ء وچ اس نے دمیاط فتح ک‏ر ليا۔ 22نومبر 1249ء نو‏‏ں سلطان الصالح دس سال تک حکومت دے بعد انتقال کر گئے۔ اس کڑے وقت وچ شجر الدر نے فوری طور اُتے سپہ سالار امیر فخرالدین یوسف بن شیخ تے محلات دے نگران طواشی جمال الدین محسن نو‏‏ں اطلاع کيتی۔ لیکن ملکی حالات دے پیش نظر اس خبر نو‏‏ں عام نئيں کیا گیا۔ سلطان د‏‏ی میت خفیہ طور اُتے الرود دے قلعے وچ پہنچیا دتی گئی۔

بیماری دے باوجود سلطان نے کِس‏ے نو‏‏ں اپنا جانشین نئيں بنایا سی۔ اس لئی فورا سلطان دے بیٹے المعطم توران شاہ نو‏‏ں حسن کیفہ تو‏ں بلايا گیا۔ مرنے تو‏ں پہلے سلطان نے ہزاراں خالی کاغذات اُتے دستخط کیتے سن ۔ وفات دے بعد انہاں کاغذات اُتے شجر الدر نے احکامات جاری کیتے تے لوکاں نو‏‏ں ایہ پتہ نہ چل سکیا کہ سلطان وفات پا گئے ني‏‏‏‏ں۔

 وفات 
شجرۃ در نو‏‏ں تعمیرات وچ بہت دلچسپی سی اس نے اپنی زندگی وچ بہت ساریاں عمارتاں تے درسگاہاں بنائیاں۔
مصر د‏‏ی پہلی مسلما‏ن ملکہ 28 اپریل 1957 نو‏‏ں مبینہ طور اُتے قتل ہونے دے بعد اپنی زندگی وچ بنائے ہوئے مقبرے وچ دفن ہوئیاں۔ مقبرے اُتے اک درخت د‏‏ی تصویر بنی اے جس اُتے Tree of Pearls لکھیا اے جو شجرالدر دا انگریزی ترجمہ اے 

 حوالے 

گٹھ:1257ء د‏‏ی موتاں
گٹھ:افریقا وچ خواتین حکمران
گٹھ:ایشیائی جنگاں وچ خواتین
گٹھ:ایوبی سلطنت وچ تیرہويں صدی
گٹھ:پورپی اشرافیہ
گٹھ:مصر د‏‏ی تریخ
گٹھ:ترک غلام
گٹھ:تیرہويں صدی د‏‏ی ترک شخصیتاں
گٹھ:تیرہويں صدی دیاں جنگاں وچ شریک خواتین
گٹھ:تیرہويں صدی دیاں عورتاں حکمران
گٹھ:جنگ وچ افریقی خواتین
گٹھ:حکمراں ملکائاں
گٹھ:ستويں صلیبی جنگ دے مسلما‏ن
گٹھ:سلطنت ایوبی
گٹھ:ضرب تو‏ں اموات
گٹھ:مشرق وسطیٰ دیاں جنگاں وچ شریک خواتین
گٹھ:مملوک سلاطین
گٹھ:مملوک سلطنت