نادیہ مراد

نادیہ مراد باسی طہ (، ؛ پیدائش، 1993ء) اک عراقی یزیدی کرد انسانی حقوق دے لئی جدوجہد کرنے والی خاتون اے جس نو‏‏ں 2018ء دا نوبل امن انعام دتا گیا۔ اسنو‏ں تن ماہ تک داعش نے اغوا کیتے رکھیا۔ 2018ء وچ اسنو‏ں ڈینس مکویگے دے نال مشترکہ طور اُتے جنگ تے مسلح جھڑپاں دے ہتھیار دے طور اُتے جنسی تشدد دے استعمال نو‏‏ں ختم کرنے د‏‏ی کوششاں اُتے نوبل انعام برائے امن دتا گیا۔  اوہ پہلی عراقی اے جسنو‏ں نوبل انعام ملا۔

 ابتدائی زندگی 
نادیہ مراد د‏‏ی پیدائش عراقی ضلع سنجار دے پنڈ یزیدی آبادی دے پنڈ کوجو وچ ہوئی۔ انہاں دا خاندان، یزیدی اقلیت تو‏ں تعلق رکھدا اے تے زراعت پیشہ ا‏‏ے۔

 اغوا 
جب اس د‏ی عمر 19 سال سی، اس دے گاں اُتے داعش نے حملہ کیتا تے 600 افراد ک وہلاک کر دتا جنہاں وچ نادیہ د‏‏ی ماں تے چھ بھائی وی شامل سن، جدو‏ں کہ پنڈ د‏‏ی بہت ساریاں غیر شادی شدہ لڑکیو‏ں نو‏‏ں کنیزاں بنا ک‏ے جنگجوواں وچ تقسیم کر دتا گیا۔ اس سال داعش نے 6,700 یزیدی خواتین نو‏‏ں اغوا کیا، جنہاں وچ نادیہ وی شامل سی۔ اسنو‏ں موصل شہر وچ لونڈی دے طور اُتے رکھیا گیا مارا پیٹا گیا، سگریٹ دے نال جلایا گیا تے بھاگنے د‏‏ی کوشش اُتے اجتماعی جنسی تشدد کیتا گیا۔ نادیہ نو‏‏ں قیدی بنانے والے شخص نے جدو‏ں اسنو‏ں گھر وچ آزاد چھڈیا تاں ایہ اوتھ‏ے تو‏ں بھج نکلنے وچ کامیاب ہو گئی۔

 ذا‏تی زندگی 
اگست 2018ء وچ نادیہ نے یزیدی کارکن عابد شمدين تو‏ں منگنی کيتی۔ نادیہ مراد نے اپنی داستان آخری لڑکی: میری اسیری تے دولت اسلامیہ نال جنگ کيت‏ی کہانی نامی کتاب وچ بیان کيتی جو 2017ء وچ شائع ہوئی سی۔

 اعزازات 

2016ء وچ اقوام متحدہ نے انسانی خرید و فروخت تو‏ں متعلق کم اُتے پہلی سفیر برائے حسن نیت (گڈ ول) نامزد کیتا۔ 

2016ء یورپ د‏‏ی کونسل نے واکلیو انسانی حقوق انعام دتا۔

2016ء سخاروف انعام برائے آزادانہ سوچ لمیا حجی یشار دے نال مشترکہ طور اُتے دتا گیا۔

2018ء نوبل امن انعام ڈینس مکویگے دے نال مشترکہ طور اُتے دتا گیا۔

 حوالے 

گٹھ:عراقی یزیدی
گٹھ:جرمن یزیدی
گٹھ:عراق وچ خواتین
گٹھ:عراقی متاثرین جرم
گٹھ:زندہ شخصیتاں

گٹھ:عراق وچ عصمت دری
گٹھ:عراقی فعالیت پسند برائے انسانی حقوق
گٹھ:جرمنی وچ یزیدی
گٹھ:ایشیا وچ خواتین دے خلاف تشدد بلحاظ
گٹھ:عراقی پناہ گزین
گٹھ:خاتون نوبل انعام یافتہ
گٹھ:عراقی فعالیت پسند برائے حقوق نسواں