سکھاں دی لسٹ

سکھ ( سیخ، ایہہ شبد اس طرحاں وی لکھیا جاندا: سکھ) اس انسان نوں آکھدے ہن جو سکھ مت  ، 15ویں صدی وچ  دکھنی ایشیا دے پنجاب خطہ وکھے آغاز ہوئے اک ربّ نوں منن والے دھرم اتے قومی فلسفے وچ یقین رکھدا۔ سکھ شبد سنسکرت دے شبد شی (سشیا: طالب علم) جاں شک (سکھشا: سکھیا) دا بدلیا روپ اے۔

 سکھ دھرم دے تریخی اہم لوک


تصویرآرٹیکلجانکاریصنفکمشہریت  جگجیت سنگھ  مرد سیاستدان بھارتبرطانوی راج center|128px منموہن سنگھ بھارتی سیاستدان مرد ماہر معاشیاتسیاستدانQ806798سول سروس بھارتبرطانوی راج center|128px گرو نانک سکھاں دا پہلا گرو تے صوفی شاعر مرد گرو  center|128px جگجیت سنگھ غزل گلوکار مرد سنگیت رچیتاگلوکارادھمیکیت کارسنگیت کار بھارتبرطانوی راج center|128px ہرگوبند کھرانا بھارتی امریکی سائنسدان مرد Q3126128پروفیسرQ864503کیمیائی سائنسدان برطانوی سلطنتامریکہ   center|128px اکشے کمار بھارتی فلمی اداکار تے پروڈیؤسر مرد فلمی ہیروفلم پروڈیؤسر بھارت center|128px ملکھا سنگھ بھارتی فیلڈ ایتھلیٹ مرد Q11513337 بھارتبرطانوی راج center|128px نوجوت سنگھ سدھو بھارتی سیاستدان مرد سیاستدانQ12299841 بھارت center|128px مہاراجہ رنجیت سنگھ  مرد سیاستدان  center|128px دلیپ سنگھ (مہاراجہ)  مرد Q2304859 برطانوی راج center|128px زیل سنگھ سابق بھارتی صدر مرد سیاستدان بھارتبرطانوی راج  جرنیل سنگھ بھنڈرانوالے  مرد Q15995642سیاستدان بھارتبرطانوی راج center|128px دھرمندر بھارتی فلمی اداکار مرد فلمی ہیروفلم ڈریکٹرفلم پروڈیؤسرسیاستدان بھارت center|128px Surinder Kaur  عورت گلوکارگیت کارگلوکار-گیت کارگلوکارہاداکار برطانوی راجبھارت center|128px راجندر سنگھ  مرد Q12299841Q13218361 Q917553 center|128px سورن سنگھ بھارتی سیاستدان مرد سیاستدانوکیل بھارتبرطانوی راج center|128px دلیپ سنگھ سیند  مرد سیاستدانوپاریکسان امریکہ بھارتبرطانوی راج center|128px جیو ملکھا سنگھ  مرد Q11303721 بھارت center|128px گرو تیع بہادر سنگھ نوویں سکھ گرو مرد گرو  center|128px ادھم سنگھ انقلابی مرد انقلابی برطانوی راج  Satwant Singh  مرد Q851436 بھارت center|128px امریتا سنگھ  عورت اداکار بھارت center|128px ہنی سنگھ گلوکار مرد Q2252262اداکارگلوکارریکارڈ پروڈیؤسرسنگیت رچیتا بھارت center|128px مینکا گاندھی بھارتی سیاستدان عورت سیاستدانصحافیQ19509237 بھارت center|128px کرن سنگھ گروور بھارتی اداکار مرد ماڈلاداکار بھارت center|128px بندہ سنگھ بہادر فوجی آگو مرد سیاستدان  center|128px Manmeet Bhullar  مرد سیاستدان کینیڈا  Beant Singh  مرد سیاستدان بھارت center|128px بے بے نانکی  عورت Q3400985Q5620294   Bibi Dalair Kaur  عورت اداکار بھارت  گربچن سنگھ سلاریا بھارتی فوجی مرد فوجی اہلکار بھارتبرطانوی راج center|128px Haribhajan Singh Khalsa  مرد لکھاری   Jaswant Singh Marwah  مرد فوجی اہلکار بھارتبرطانوی راج center|128px Mai Bhago  عورت Q1250916  center|128px Nau Nihal Singh  مرد Q2747456  center|128px پرنیت کور بھارتی سیاستدان عورت سیاستدان بھارتبرطانوی راج  Satwinder Bitti  عورت گلوکارQ11774891 بھارت center|128px Sher Singh  مرد مہاراجہ   شری چندنمونی  مرد Q779458   Tarlochan Singh بھارتی سیاستدان مرد سیاستدان بھارتبرطانوی راج center|128px Mahtab Kaur  عورت    Dayal Kaur Khalsa  عورت لکھاریQ644687Q4853732 امریکہ    Sucha Singh Langah  مرد سیاستدان بھارت center|128px Vikramjit Singh Rooprai  مرد Q974144 بھارت center|128px ہرجیت سنگھ سجن  مرد Q4991371سیاستدان کینیڈا center|128px Djay Adx  مرد ریکارڈ پروڈیؤسرQ2252262ڈی جے بھارت center|128px Preet Gill  عورت سیاستدان برطانیہ center|128px Ravinder Bhalla  مرد سیاستدان امریکہ  Gurbir Grewal  مرد اٹارنی جرنل امریکہ center|128px| Gurinder Josan  مرد سیاستدانوپاری برطانیہ  Raj Kaur Khaira  عورت لکھاری   Gazal Dhaliwal  Q1052281 سکرپٹ لکھاریاداکارQ19509201 بھارت

 بے بے نانکی (1464–1518) نوں پہلے سکھ وجوں جانیا جاندا اے۔ اوہ سکھ دھرم دے پہلے گرو (استاد) گرو نانک دیوَ دی وڈی بھین سی۔ بے بے نانکی اپنے بھرا دی روحانی مہانتا نوں محسوس کرن والا پہلی سی۔
 سری چند (1494–1629)  گرو نانک دیوَ جی دے پہلے پتر سن، جنہاں نے اپنی بھین ولوں ابھاریا سی۔ سری چند اک یوگی سن۔ اپنے پیؤ دے چھڈن توں بعد سری چند ڈیرہ بابا نانک وکھے راے اتے گرو نانک دیوَ جی دا مندر بنایا۔ اس نے الونڈی سنمپردا دا قیام کیتا جونیک دے بچن نوں پھیلاؤن لئی دور اتے دور سفر کیتا۔
 ماتا کھیوی ( ماتا خیوی) (1506–1582) سری گرو گرنتھ صاحب وچ اکو اک عورت اے جس دا ذکر اے۔ اوہ گرو انگد دی بیوی سی، اتے لنگر نظام دا قیام کیتا، اک مفت رسوئی جتھے سارے لوکاں نوں برابر دے طور تے سیوا دتی گئی۔ صرف سبھ توں ودھیا ممکن سامان ورتی گئی سی، اتے ہریک نوں بہت نمرتا نال پیش کیتا گیا سی۔ اوہناں دی پراہنچاری صدیاں توں نقل دے رہی اے اتے سکھاں دی پہلی تہذیبی پچھان بن گئی اے۔ اس نے اپنے پتی نوں مضبوط سکھ بھائیچارے دے سکھاں نوں مضبوط بناؤن لئی مدد کیتی، اتے اس نوں سبھاء، کامیاب اتے سندر دسیا گیا اے۔
 بابا بڈھا (6 اکتوبر 1506 – 8 ستمبر 1631) گرو نانک دیوَ دے مڈھلے چیلیاں وچوں اک سی۔ اوہ اک مثالی جیون جیوندا رہا اتے گرو ہرگوبند تک، پنج گروآں نوں گرتا پاس کرن دی رسم نوں پورا کرن لئی بلایا گیا۔ بابا بڈھے نے چھویں گرو نوں مارشل آرٹس وچ گرو نوں چیلنج دین لئی اک نوجوان وجوں سکھئت کیتا۔
 بھائی گرداس ( بھائی گرداس ) (1551–1637) سکھ دھرم دے اتہاس وچ سبھ توں مشہور ساہتی ہستیاں وچوں اک اے ۔ اوہ آدی گرنتھ دے ودوان، شاعر اتے لکھاری سن۔ اوہ اک یوگ مشنری اتے اک پورن شاستری سی ۔ بھارتی مذہبی وچاردھارا وچ چنگی طرحاں بھاشی ہون کرکے، اوہ سکھ دھرم دے نظریات نوں ڈونگھا وضاحت کرن دے یوگ سی۔
 ماتا گزری (1624–1705) نے گرو گوبند سنگھ جی دے گرنتھی نوں منن توں پہلاں بابا بکالے وچ نونویں گرو وچ شامل کیتا۔ اسنے دسویں گرو نوں جم دتا اتے اٹھایا، گرو گوبند سنگھ ماتا گزری اپنے سبھ توں چھوٹے پوترے، بابا فتح سنگھ اتے بابا زوراور سنگھ دے نال سرہند-فتح گڑھ وکھے شہید ہو گئے اتے بعد وچ وی پاس ہوئے۔
 مائی بھاگو ( مائی بھگو)  سکھ اتہاس وچ سبھ توں مشہور عورتاں وچوں اک اے۔ اوہ ہمیشاں گھوڑے دی پٹھّ اُتے دکھائی دندی اے جس وچ پگّ بنھ کے ہوا وچ سگندھت اپنے سر-کاراں نال درڑہتا نال فوج دی لڑائی وچ اگوائی کردا اے۔ جم اتے پالن پوشن ولوں اک کٹڑ سکھ، 1705 وچ اس نوں ایہہ سن کے دکھی ہو گیا سی کہ گرو گوبند سنگھ جی لئی لڑن لئی انندپور گئے اپنے پنڈ دے کجھ سکھاں نے اس نوں غلط حالاتاں وچ چھڈّ دتا سی۔ اس نے ربڑیاں نوں اکٹھا کیتا، اوہناں نوں گرو نوں ملن لئی منایا اتے اس توں معافی منگی۔ اسنے اوہناں نوں واپس مکتسر (کھدرنا) پنجاب وکھے جنگ دے میدان وچ واپس گرو گوبند سنگھ جی کول لے لیا۔ اس توں بعد اوہ گرو گوبند سنگھ دے نال اوہناں دے انگ-رکھیکاں وچوں اک مرد کپڑے وچ رکے۔ گرو گووند سنگھ نے اپنے سریر نوں 1708 وچ نندیڑ وچ چھڈّ دے بعد، اس نے ہور دکھن رٹائر اگے۔ اوہ جناوڑا وچ وس گئی، جتھے، دھیان وچ ڈبّ گئی، اوہ بڈھاپے وچ جیؤندی رہی۔
 بھائی منی سنگھ (1644–1738) 18 ویں صدی دے سکھ ودوان اتے شہید سن۔ اوہ گرو گوبند سنگھ دا بچپن دا ساتھی سی اتے مارچ 1699 وچ جدوں گرو جی نے خالصہ دا افتتاح کیتا تاں سکھ دھرم دیاں سہناں لے لئیاں سن۔ اس توں چھیتی بعد، گرو جی نے اس نوں ہرمندر دا پربندھ کرن لئی امرتسر بھیجیا، جو کہ 1696 توں سرپرست نہیں سن۔ اس نے سکھ اتہاس وچ اک اہم حالت وچ اپنا قبضہ لے لیا اتے سکھ دے قسمت دے راہ تے چلنا شروع کر دتا۔ اس دی موت دی نیچر جس وچ اس نوں سانجھا کرکے سانجھا کیتا گیا سی، روزانہ سکھ ارداس (دعا) دا حصہ بن گیا اے۔
 مہاراجہ رنجیت سنگھ (1780–1839) سکھ سامراج دا نیتا سی جس نے اتری-مغربی بھارتی اپ-براعظم اتے 19 ویں صدی دے پہلے ادھ وچ راج کیتا سی۔ رنجیت سنگھ دے راج نے سدھاراں، آدھنکیکرن، بنیادی ڈھانچے وچ نویش اتے عامَ خوش حالی نوں پیش کیتا۔ اوہناں دی سرکار اتے فوج وچ سکھ، ہندو، مسلم اتے یورپی شامل سن۔ رنجیت سنگھ دی وراثت وچ سکھ تہذیبی اتے فنی پنرجاتپنے دا سماتا وی شامل اے، جس وچ امرتسر وچ ہرمندر صاحب اتے ہور پرمکھ گردوارے، جنہاں وچ تخت سری پٹنا صاحب، بہار اتے حضور صاحب نندیڑ، مہاراشٹر آدی شامل ہن، شامل ہن۔ اوہ مشہور شیر-اِ-پنجاب وجوں جانے جاندے سن، جاں "پنجاب دا شیر"۔
 بھگت پورن سنگھ ( بھگت پورن سنگھ) (1904–1992) اک مہان دور درشٹیکرت، اک نپن واتاورنوادی اتے منکھتا لئی نرسبیکار سیوا دا چنہ سی۔ اوہ آل انڈیا پنگلواڑا چیریٹیبل سوسائٹی دے بانی سن جو غریباں، دبے کچلے ہوئے، مرن والے اتے دماغی اتے جسمانی طور تے اپاہج لوکاں دی سیوا حاصل کردے ہن۔
 ہربھجن سنگھ خالصہ (1929–2004) پچھم وچ سکھ دھرم بارے جاگروکتا پیدا کردا سی۔ اپنے اثر راہیں، ہزاراں نوجواناں نے سکھ دھرم نوں اپنایا۔ ہربھجن سنگھ دے انٹرپھیتھ ورق وچ 1970 اتے 80 دے دہاکے وچ پوپاں اتے آرچبشپاں دے نال بیٹھکاں وچ شامل سن، جدوں سکھ دھرم نوں بھارت توں باہر بہت گھٹ جانیا جاندا سی۔ کئی ودواناں نے ایہہ منیا اے کہ ہربھجن سنگھ خالصہ نے سکھ دھرم دے پچھم وچ جان دی نیچر کرکے سکھ دھرم نوں عالمی دھرم منن وچ مدد کیتی سی، جدکہ اسے ویلے اس نے اک زبردست ٹکراء پیدا کیتا سی جس نے سکھاں نوں بھارت وچ سانجھے اتہاس دی دوڑ وجوں ہی پچھان کیتی سی۔ ورنے اے۔ دسیبیری (1999)۔ "'نیشن' جاں 'ورلڈ دھرم'؟ سکھ پچھان وچ ماسٹر نیریٹٹیز: سکھ پچھان وچ: اکسارتا اتے بدلاء۔ پشورا سنگھ اتے این۔ جیرالڈ بیریئر، اڈیٹر۔ نویں دلی: منوہر پبلیشرز پنے 127-139؛ پشورا سنگھ (2013) "Twenty-first Century: سکھ مطالعہ وچ اک پیراڈیگم شفٹ وچ" سکھی دی دوبارہ سوچ کرو "دکھن ایشیئن دھرماتا دی پنر سوچ وچ۔ پشورا سنگھ اتے مائیکل ہوا، اڈیٹر۔ لیڈین، نیدرلینڈ: بریل این۔وی۔ پی۔ 43؛ اوپنندرجیت کور تکھر (2005)۔ سکھ پچھان: سکھاں وچ گروہاں دی کھوج۔ ایلڈرشوٹ، انگلینڈ: ایسگیٹ پبلشنگ لمٹیڈ۔ صفے 172-77 

 شہید 

 گرو ارجن لاہور، 1606
بھائی دیالا دلی، 1675
 بھائی متی داس دلی، 1675
بھائی ستی داس دلی، 1675
 گرو تیغ بہادر دلی، 1675
 صاحب زادہ فتح سنگھ سرہند، 1705
 صاحب زادہ زوراور سنگھ سرہند، 1705
 بھائی منی سنگھ امرتسر، 1738
 بھائی تارو سنگھ لاہور، 1745
 فوجا سنگھ امرتسر، 1979

 ہور مذہبی شخصیتاں 

 بھائی کنھیا
 بھائی دئیا سنگھ
بھائی دھرم سنگھ
 بھائی ہمت سنگھ
 بھائی موہکم سنگھ
بھائی صاحب سنگھ
 بھائی نند لال
 رندھیر سنگھ
 بابا جی سنگھ

 گربانی کیرتن 

بھائی نرمل سنگھ خالصہ ہرمندر صاحب وکھے سکھ کیرتن دے کرتا سن
 سنگھ کور نے سکھ کیرتن اتے نیو ایج یگ سنگیت دے سنگیتکار اتے کلاکار نوں بھینٹ کیتا
 سناتم کور نے سکھ کیرتن اتے نیو یگ سنگیت دا مظاہرہ کیتا

 منورنجن 

 پنجابی سنیما 

 امتوج مان
 سونیا آنند
 ایمی ورک
 امریندر گل
 انوراگ سنگھ
 ببو مان
 بلجیت سنگھ دیو
 بینو ڈھلوں
 دلجیت دسانجھ
 گپی گریوال
 گگو گل
 گرداس مان
 گرپریت گھگی
 ہربھجن مان
 ہیری بویجا
 ہمانشی کھرانا
 جسپال بھٹی
 جسوندر بھلا
 جمی شیرگل
 کلراج رندھاوا
 ماہی گل
 مینڈی تکھر
 نیرو باجوا
 رانا رنبیر
 شوندر ماہل
 سمرن کور منڈی
 سمیپ کنگ
 سونم باجوا
 سروین چاولا
 یوگراج سنگھ

 بالیوڈّ 
راج شاعر اندرجیت سنگھ تلسی
ارجیت سنگھ
دلجیت دسانجھ
دھرمندر
سنی دؤل
ابھے دؤل
امرتا سنگھ
بوبی دؤل
چندرچڑھ سنگھ
گپی گریوال
ہنی سنگھ
نیتو سنگھ
ابھمنیو سنگھ
منجوت سنگھ
منیشا لامبا
نونیت کور ڈھلوں
نمرت کور
پمیلا چوپڑہ
گیتا بالی
گریسی سنگھ
گلزار
گرو رندھاوا
جگجیت سنگھ
جسپال بھٹی
جوگندر
کبیر بیدی
کنولجیت سنگھ
کلدیپ کور
کلراج رندھاوا
منگل ڈھلوں
منوج سنگھ
نیتو سنگھ
نیہا دھپیا
پونم ڈھلوں
پریا گل
پریا راجٹبر
رنجیت کور
شاد رندھاوا
سمی گریوال
سکھوندر سنگھ
سورن لتا
وکرم چٹوال
ومی
ودو دارا سنگھ
یوگیتا بالی
 تیلگو سنیما 
رکل پریت سننگھ
چارمی کور
مہران پرزادا
تاپسی پنو

 ہالیوڈ 
گرندر چڈاBiographies – Gurinder Chadha: Bender of Rules۔ The Sikh Times (2003-03-26)۔ Retrieved on 2010-12-14.Gurinder Chadha at the V&A : Sikh Treasures.۔ SikhNet (2008-07-21)۔ Retrieved on 2010-12-14.The Art and Culture of the Diaspora | Sikh-Briton Filmmaker Gurinder Chadha is Back!۔ sikhchic.com (2009-05-14)۔ Retrieved on 2010-12-14.
کلوندر گھرPress Office – Sikhs and the City۔ BBC (2004-08-13)۔ Retrieved on 2010-12-14.Podcasts – Desi Download۔ BBC. Retrieved on 2010-12-14.
نمرتا کور گجرالThe Art and Culture of the Diaspora | Breaking the Mold: Namrata Singh Gujral۔ sikhchic.com. Retrieved on 2010-12-14.Namrata Singh Gujral Biography۔ Perfect People (1976-02-26)۔ Retrieved on 2010-12-14.
پرمندر ناگراCelebrity Weddings: “ER” Star Parminder Nagra Weds in Traditional Sikh Ceremony ۔ Celebrityweddingbuzz.com (2009-01-29)۔ Retrieved on 2010-12-14.
ستندر سرتاج
ترسیم سنگھ
وارث آہلووالیا

 انٹرنیٹ ہستیاں 

 للی سنگھ
 جسمیت سنگھ

 پوپ اتے مغربی بھنگڑا 
ایڈیئیکس (امندیپ سنگھ)
بی21 (بیلی اتے بوٹا جسپال)
بلی سگو
گپی گریوال
امریندر گل
جسی گل
جیز دھمی
جیزی بی
دلجیت دسانجھ
بوبی فرکشن
ڈاکٹر جیوس
ہارڈ کور
جس مان (with Babylon Zoo)
جے سینJay Sean Biography۔ Sing365.com. Retrieved on 2010-12-14.The first Asian prince of pop۔ Telegraph (2004-10-28)؛ retrieved 2010-12-14.
جگی ڈیContent|Juggy D profile ، DesiParty.com؛m retrieved 2010-12-14.
نوتیج سنگھ ریہل of Bombay Rockers
پنجابی ایمسی
رچی رچRishi Rich۔ Desihits.com. Retrieved on 2010-12-14.Rishi rich ۔ Singh is King.co.uk (2008-12-29)؛ retrieved 2010-12-14.
سہوتاس
سکھبیر
تاژ
امر سنگھ چمکیلا
امریندر گل
عصا سنگھ مستانہ
ببو مان
بلراج سدھو
دلیر مہندی
گپی گریوال
گرداس مان
ہربھجن مان
ہرشدیپ کور
جگمیت بل
کمل ہیر
کلدیپ مانک
لال چند یملا جٹّ
لہمبر ہسینپری
ملکیت سنگھ
من موہن وارث
مکا سنگھ
ربی شیرگل
روندر گریوال
سنگتار
سناتم کور
سکھوندر سنگھ
سریندر کور
سریندر چھندا
سرجیت بندرکھیا
اتم سنگھ

 سکھ قوم پرست آگوُ 

 بلونت سنگھ راجوآنا
 بندہ سنگھ بہادر
 جرنیل سنگھ بھنڈرانوالا
 گرچرن سنگھ مانوچاہل
 جگتار سنگھ ہوارا
 جسا سنگھ آہلووالیا
 جسا سنگھ رامگڑھیا
 جند کور
 کپور سنگھ
 نواب کپور سنگھ
 لابھ سنگھ
 منبیر سنگھ چہیڑو
 پھولا سنگھ
 رنجیت سنگھ
 شام سنگھ اٹاریوالا
 سمرنجیت سنگھ مان
 سکھدیو سنگھ ببر

 بھارتی انقلاب کاری اتے آزادی گھلاٹیئے 

 بابا گردتّ سنگھ
 بابا گرمکھ سنگھ
 بلدیو سنگھ
 بھگت سنگھ ، جس نوں "شہید-اے-اعظم" وی کیہا جاندا اے،  شہید-اے-اعظم بھگت سنگھ  Sikh-history.com. 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔  اک کرشمئی بھارتی سماج وادی انقلابی سی جس نے بھارت وچ بریٹیش دے خلاف ناٹکی ہنسا اتے 23 سال دی عمر وچ پھانسی دی سزا دتی سی۔
 کیپٹن موہن سنگھ
 گردہ سینی
 کرتار سنگھ سرابھا ،  کرتار سنگھ سرابھا  Sikh-history.com. 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔  Sikh Martyrs – Kartar Singh Sarabha ۔ Searchsikhism.com. Retrieved on 2010-12-14. بھارتی سکھ انقلاب کاری اتے غدر پارٹی دا سبھ توں سرگرم میمبر
 لہہ سنگھ سینی
 تیجا سنگھ سمندری
 اودھم سنگھ  شہید اودھم سنگھ  Sikh-history.com. 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔ 
 ہرنام سنگھ سینی
 سردول سنگھ کویشر
 سردار اجیت سنگھ اک بھارتی انقلاب کاری سن، اوہ سردار بھگت سنگھ دا چاچا سی
 دھرم سنگھ ہیاتپر اک بھارتی انقلابی سی، اوہ سکھ سیاسی اتے مذہبی گروہ دے پرمکھ میمبر سن جو بھارت وچ ببر اکالی تحریک سن
 کرتار سنگھ جھبر اک بھارتی انقلابی سی، اوہ 1920 ویاں دے گرودوارہ سدھار لہر وچ اپنی کردار لئی جانے جاندے سکھ نیتا سن۔
 رپدمن سنگھ ، بھارتی انقلابی
 بابا کھڑک سنگھ
 بھائی بالمکند اک بھارتی انقلاب کاری آزادی گھلاٹیئے سن
 رام سنگھ نے سیاسی ہتھیار وجوں برطانیہ وپار اتے سنوجواناں دا بائیکاٹ کرن لئی پہلے بھارتی ہون دا سہرا دتا۔
 کشن سنگھ گڑگج
 سیوا سنگھ ٹھیچوالا
 سوہن سنگھ بھکنا اک بھارتی انقلاب کاری سن، جو غدر پارٹی دے بانی پردھان سن
 سوہن سنگھ جوش ، اک بھارتی کمیونسٹ کارکن اتے آزادی سینانی سی
 دیوان مولراج چوپڑہ
 گلاب کور
 سندر سنگھ لائلپری ، اکالی تحریک دا اک جنرل سی
 مایہ سنگھ سینی
 جگبیر سنگھ چھینا
 آہار سنگھ چھینا
 سادھو سنگھ ہمدرد ، مشہور آزادی گھلاٹیئے اتے پنجاب دے صحافی
 فلسفہ سنگھ پھیرومان ، بھارتی آزادی گھلاٹیئے، سکھ ایکٹیوسٹ اتے سیاستدان
 جسونت سنگھ راہی
 گیانی دتّ سنگھ
 گنڈا سنگھ ، غدر پارٹی دا اک پرمکھ میمبر سی
 تیجا سنگھ آزاد

 سیاستدان 

 بھارت 

 امریندر سنگھ
 پرنیت کور کاہلوں
 نرمل سنگھ کاہلوں
 بلدیو سنگھ
 بوٹا سنگھ
 دربارا سنگھ
 گیانی ذیل سنگھ
 گرچرن سنگھ ٹوہڑا
 گردیال سنگھ ڈھلوں
 ہرکشن سنگھ سرجیت
 ہرسمرت کور بادل
 من موہن سنگھ ،  نفسیات - من موہن سنگھ: نیو انڈیا دے آرکیٹیکٹ سکھ ٹائیمز (2005-11-14)؛ Retrieved 2010-12-14.  
 ماسٹر تارہ سنگھ
 مونٹیک سنگھ آہلووالیا ، Montek Singh Ahluwalia Receives Sikh Of The Year 2008 Award ، India-server.com؛ retrieved on 2010-12-14. مونٹیک سنگھ آہلووالیا نے سکھ فورم دی سالانہ ڈنر لئی تائید کیتی  Journalism.co.uk (2008-11-17)۔ 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔   مونٹیک سنگھ نوں 'سکھ آف دِ ییئر' 2008 انعام حاصل کیتا گیا سکھنیٹ (2008-11-24)۔ 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔  بھارت دی سکیم کمیشن دے ڈپٹی چیئرمین
 پرکاش سنگھ بادل
 پرتاپ سنگھ باجوا
 پرتاپ سنگھ کیروں
 راجندر کور بھٹھل
 سنت فتح سنگھ
 سردار اپانی سنگھ ، پنجاب دے سابقہ گورنر اتے تاملناڈو 
 سردول سنگھ کویشر
 سمرنجیت سنگھ مان
 سکھبیر سنگھ بادل
 سکھمندرپال گریوال
 سریندر سنگھ باجوا
 سرجیت سنگھ برنالہ
 سورن سنگھ
 ورندر سنگھ باجوا

 کینیڈا 

 Gurbax Singh Malhi – former Liberal MP
 Amrit Mangat – Liberal MPP، Brampton
 Gulzar Singh Cheema – Manitoba and British Columbia Former MLA
 Gurmant Grewal – former Conservative MP، half (with Nina، listed below)
 Hardial Bains – founder and leader of the Marxist–Leninist Party of Canada from 1970–1997
 Harinder Takhar – Ontario Liberal MPP and Minister of Transportation
 Harry Bains – British Columbia New Democratic
 Herb Dhaliwal – Former Liberal MP and the first Indo-Canadian cabinet minister
 Jagmeet Singh – Ontario NDP MPP / Leader of the Federal New Democratic Party
 Vic Dhillon – Ontario Liberal MPP
 Harjit Sajjan – Liberal MP، Vancouver South and Minister of National Defence (Canada)
 Navdeep Bains – Liberal MP، Minister of Education and Science
 Amarjeet Sohi – Liberal MP، Minister of Infrastructure and Communities
 Bardish Chagger – Liberal MP، Minister of Small Business and Tourism and Leader of the Government in the House of Commons
 Ujjal Dosanjh – former Premier of British Columbia، former MPP، former federal Minister of Health
 Prab Gill – MLA، Calgary-Greenway، Alberta

 ملیشیا 

 گوبند سنگھ دیو - ڈیموکریٹک ایکشن پارٹی مرکزی ایگزیکٹیو کمیٹی، حال پارلیمنٹ میمبر، کمیونیکیشن اتے ملٹیمیڈیا دے وزیر
 کرپال سنگھ - ڈیئیپی دے چیئرمین پارلیمنٹ میمبر (عرف "جیلوتوننگ دا ٹائیگر")

 نیوزیلینڈ 

 کنول سنگھ بکشی ، 2008 توں پارلیمنٹ میمبر (نیوزیلینڈ وچ پہلے بھارتی اتے پہلے سکھ ایم پی)
 سکھی ٹرنر ، ڈونیڈن دے میئر 1995–2005

 ینائٹیڈ کنگڈم 

 Parmjit Dhanda، former Labour MP
 Tan Dhesi، Labour MP
 Preet Gill، Labour MP
 Indarjit Singh، non-party political life peer
 Marsha Singh، former Labour MP
 Parmjit Singh Gill، Liberal Democrats
 Paul Uppal، former Conservative MP

 امریکہ 

Nikki Haley، U.S. ambassador to the U.N. (raised in Sikh religion)
Preet Bharara (born 1968)، former U. S. attorney
Harmeet Dhillon، Republican Party official in San Francisco
Kashmir Gill، banker and former mayor
Martin Hoke (born 1952)، Republican politician
Dalip Singh Saund (1899–1973)، Democrat politician
G. B. Singh، periodontist and retired army officer
Bhagat Singh Thind (Bhagat Singh Thind (1892–1967) writer، scientist، and lecturer on spirituality، involved in legal battle over the rights of Indians to obtain U.S. citizenship
Uday Singh Taunque (1982–2003) soldier، KIA، bronze star winner
Ravinder Bhalla، New Jersey politician and Hoboken mayor elect.
Gurbir Grewal، 61st Attorney General of New Jersey.

 اتھلیٹ 

 ملکھا سنگھ ،  سکھ سپورٹس دے شخصیت پھلائنگ سکھ ملکھا سنگھ  Sikh-history.com. 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔   ملکھا سنگھ Mapsofindia.com؛ Retrieved 2010-12-14.   اولمپک سپیشل: ملکھا سنگھ نے اپنی زندگی دی دوڑ وچ ۔ Rediff.com؛ Retrieved 2010-12-14.  Milkha Singh The Flying Sikh ۔ Sadapunjab.com؛ retrieved 2010-12-14.
 گربچن سنگھ رندھاوا
 کملجیت سندھو
 فوجا سنگھ ،  جیون کہانیاں - فوجا سنگھ: "میں رن اون ٹاکنگ ٹو فائیبر" د سکھ ٹائیمز (2004-04-19)؛ Retrieved 2010-12-14.  اک 100 سالا میراتھن دوڑاک

 باسکٹبال 

 سم بھلر ، کینیڈیئن پیشہ ور باسکیٹبال کھڈاری 
 ستنام سنگھ بھماتا

 مکیبازی 

 اینڈریو سنگھ کونر ، کینڈا دی موجودہ بینتوویٹ چیمپین
 آکاش بھاتیا ، برطانیہ دے فیدرویٹ پروفیشنل مکیباز

 سائیکلنگ 

 الیکی گریوال ، اولمپک سون تمغہ جیتو  بکّ رویو - سکھ ڈائسپورا دے بہت سارے چہرے ۔ د سکھ ٹائیمز (2003-06-08)۔ 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔   ٹربیون - ونڈوز - نوٹ لینا ٹربیون انڈیئما ڈاٹ (2003-03-08)۔ 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔  (لوس اینجلاس وچ 1984 دے اولمپکس)

 کرکیٹ 

 نریت سنگھ
 بلوندر سندھو
 بھپندر سنگھ، سینئر
 بشن سنگھ بیدی ، بھارتی کرکٹ ٹیم دے سابقہ کپتان
 گرشرن سنگھ
 ہربھجن سنگھ
 ہروندر سنگھ  نیوز اینڈ اینالزس - ہربھجن نے وال ڈاؤن لیٹنگ لئی اپیل کیتی، ایسئیمجیپی سلاما د سکھ ٹائیمز (2006-10-07)؛ Retrieved 2010-12-14. 
 نیوزیلینڈ کرکیٹ ٹیم دے میمبر ایش سوڈھی
 مندیپ سنگھ
 منیندر سنگھ
 منپریت گونی
 مونٹی پنیسر ،  مونٹی پنیسر جیونی  ، جیونیؤنلائین۔ Retrieved 2010-12-14.  انگریزی کرکیٹ ٹیم دے میمبر
 نوجوت سنگھ سدھو ، سابقہ کرکیٹر اتے موجودہ پارلیمنٹ میمبر
 روی بوپارا ،  راوی بوپارا ، کرکیٹئنرونا۔ Com؛ Retrieved 2010-12-14.  انگلش کرکٹ ٹیم دا میمبر
 ریتندر سوڈھی
 سرندیپ سنگھ
 سمرنجیت سنگھ
 سنی سوہل
 ویاروی سنگھ
 یوگراج سنگھ
 یوراج سنگھ
 جسپرت بمراہ

 گھوڑسوار 

 امریندر سنگھ

 فٹ بال 

 اندر سنگھ
 گردیو سنگھ گل
 ہرمیت سنگھ

 ایسوسی ایشن 

 ہرپال سنگھ
 ہرمیت سنگھ Vlerenga Fotball ۔ Vif-fotball.no؛ retrieved 2010-12-14.
 رککی بینس
 روجر ورڈی
 ڈینی باتھ
 ملوند بینننگ

 گولف 

 جوتی رندھاوا Rooting for the turban ۔ Hindustan Times (2010-03-14)؛ retrieved 2010-12-14.
 ارجن اٹوال 
 گگنجیت بھلر 
 اشبیئر سینی
 جیو ملکھا سنگھ
 وجی سنگھ

 ہاکی 

Harmanpreet Singh
Ravi Kahlon
Ajit Pal Singh
Baljeet Singh Saini
Baljit Singh Dhillon
Balwant (Bal) Singh Saini
Gagan Ajit Singh
Garewal Singh
Gurdev Singh Kullar (field hockey)
Jujhar Khaira
Kulbir Bhaura
Pargat Singh
Prabhjot Singh
Prithipal Singh
Ramandeep Singh
Surjit Singh Randhawa

 مشرت مارشل آرٹس 

 کلتار گل

 موائے تھائی 

 کاش گل

 پاورلفٹنگ 

 راجندر سنگھ رائیلو ، سکھ پیرالپیئن اتے 2004 ایتھنز کانسی میڈل جیتو

 رگبی 

 ٹوش میسن

 نشانیبازی 

 ابھنو بندرا  ڈبلیو ایس این-سپورٹس نیوز-سکھ نشانیباز نے اولمپک اُتے بھارت لئی پہلا انفرادی سون تمغہ جتیا ۔ ورلڈسکھنس۔کامّ (2008-08-11)۔ 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔   جو شکاری کردے ہن سکھنیٹ (2008-08-13)؛ Retrieved 2010-12-14.   ابھنو بندرا نے گولڈ میڈل جتیا Nriinternet.com؛ Retrieved 2010-12-14.  نشانیبازی وچ اولمپک سون تمغہ جیتو
 اونیت سدھو ، نشانیبازی وچ راشٹرمنڈل کھیڈ میڈل جیتو
 مانوجیت سنگھ سندھو ، شوٹنگ وچ عالمی چیمپین
 حنا سدھو ، شوٹنگ وچ عالمی چیمپین

 تیراکی 

 پیمیلا رائے ، 1984 اولمپک کانسی تگما جیتو، 1986 دے راشٹرمنڈل کھیڈاں دا سون تمغہ جیتو

 کشتی 

 دارا سنگھ
 ٹائیگر جوگندر سنگھ
 رندھاوا
 ٹائیگر جیت سنگھ  مشہوری دے صفحہ: ٹائیگر جیت سنگھ  گیریول۔کام۔ 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔   ٹائیگر سنگھ: جاپان دا سبھ توں ڈردا آدمی - ریڈیپھ کھیڈاں In.rediff.com (2005-05-05)؛ 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔   SceneandHeard.ca  SceneandHeard.ca 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔ 
 گرجیت سنگھ
 جندر محل
 رنجیت سنگھ
 گوندر سنگھ سہوتا
 ارجن بھلر
 ٹائیگر علی سنگھ

 کاروبار 

Ajay Banga، Billionaire؛ President/COO، MasterCard؛ ex-CEO- Citi Group-Asia Pacific
Analjit Singh، Billionaire؛ founder/chairman، Max India Limited؛ chair، Max New York Life Insurance Company Ltd؛ Max Healthcare Institute Ltd and Max Bupa Health Insurance Company Ltd
Dyal Singh Majithia، Indian banker
Gurbaksh ChahalAdvice from young millionaire Gurbaksh Chahal۔ Sfgate.com (2008-10-26)۔ Retrieved on 2010-12-14.
H. S. Bedi (entrepreneur)، Telecom
Jay Sidhu، Billionaire؛ former Chairman and CEO of Sovereign Bancorp
Jessie Singh Saini، Billionaire؛ founder of BJS Electronics and notable American industrialist of Indian descent.
Jojar S Dhinsa
M. S. Banga، Billionaire؛ ex-CEO، Hindustan Lever
Malvinder Mohan Singh، Billionaire؛ Ranbaxy/Fortis Group
Mohan Singh Oberoi
Sanjiv Sidhu، Billionaire؛ Founder and President of i2 Technologies
Sant Singh Chatwal،Upgrading، Forbes.com؛ retrieved 14 دسمبر 2010 owner of the Bombay Palace chain of restaurants and Hampshire Hotels & Resorts
Satwant Singh، Le Meridien Hotel، DSS Enterprises، Pure Drink
Shivinder Mohan Singh، Billionaire؛ Ranbaxy/Fortis Group
Tom Singh، founder، New Look (Fashion chain)
Trishneet Arora، author
Vikram Chatwal، hotelier
Kuldip Singh Dhingra – Billionaire؛ Owner of Berger Paints India
Gurbachan Singh Dhingra – Billionaire؛ Owner of Berger Paints India
Jasminder Singh – Billionaire

 اتہاسکار 

 ہربنس سنگھ
 جودھ سنگھ
 رتن سنگھ بھنگو

 صحافی 

 خشونت سنگھ
 تولین سنگھ
 ستھنام سنگھیڑا
 بندنتینٹ سنگھ

 لکھاری 

 پنجابی، ہندی اتے اردو 

 راجکی اندرجیت سنگھ تلسی
 بھائی گرداس
 نانک سنگھ
 بھائی کانھ سنگھ نابھہ
 بھائی ویر سنگھ
 رجندر سنگھ بیدی
 جسونت نیکی
 رپندرپال سنگھ ڈھلوں
 ہربھجن سنگھ
 ہرچرن سنگھ (ناٹک کار)
 جسونت سنگھ کنول
 امرتا پریتم
 دلیپ کور ٹوانا
 کلونت سنگھ ورک

 انگریزی 

 رپئی کور
 بالی رائے
 جسپریت سنگھ
 خشونت سنگھ
 دیال کور خالصہ
 رانج دھالیوال
 شانہ سنگھ بالڈون

 ماڈل 

 جیسی رندھاوا
 سنی لیون

 مانوتاوادی 

 نرندر سنگھ کپانی ،  مہان سکھ شخصیت دے جیونی ڈاکٹر۔ نرندر سنگھ کپانی  Sikh-history.com. 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔   اوپٹیکل پھائیبرز نال کم کیتا
 بھگت پورن سنگھ ،  بھگت پورن سنگھ دی جیونی پڑھو  ۔ Sikh-history.com (1904-06-04)۔ 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔  A Selfless Life – Bhagat Puran Singh of Pingalwara: A Selfless Life – Bhagat Puran Singh of Pingalwara ۔ Sikhfoundation-store.org (2009-06-02)۔ Retrieved on 2010-12-14. پنگلواڑا دے بانی، اپاہج گھر، امرتسر
 بھرا ترلوعدہ سنگھ پنیسر نے سکھ جیون دے دو اصول، اپنی زندگی نوں سیوا (سمدائے اتے پرماتما دی سیوا) اتے سمرن (پرماتما دی یاد دواؤن) لئی سمرپت کیتا۔
 ہرپال کمار ، کینسر رسرچ یوکے دے مکھ ایگزیکٹیو اہلکار

 تصویرکار اتے کلاکار 

 امرتا شیرگل  امرتا شیر-گل Mapsofindia.com. 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔ 
 سوبھا سنگھ
 ایس۔ جی۔ ٹھاکر سنگھ
 سوہن سنگھ
 پریم سنگھ

 آرکیٹیک 

 رام سنگھ (آرکیٹیکٹ) ، جو کہ پہلاں توں ہی ونڈن والا پنجاب دا سبھ توں پرمکھ آرکیٹیکٹاں وچوں اک سی

 صحتَ اتے تندرستی 

 ڈیوڈ شیناہوف-خالصہ ، کیلیفورنیا یونیورسٹی ، سین ڈئیگو دے بائیوکرکیوٹس انسٹیچیوٹ تے مشتمل کنڈلنی یوگا دے نفسیات ایپلیکیشناں اُتے اچیری کھوجکرتا۔
 دھرم سنگھ خالصہ ، مکمل شائع کھوجکار اتے لکھاری نوں صحت مند جیون سٹائل اُتے، الزائیمر روگ وچ مہارت۔
 ستبیر سنگھ خالصہ ، ہاورڈ یونیورسٹی - کنڈلنی یوگا دے کھوجکار اتے یوگ کھوج دے کھیتر وچ اک ادھکارک بنیاد

 سائنس اتے تکنالوجی 

 دوائی 

 ہروندر سہوتا ، کارڈیالوجسٹ؛ ایپھڈیا-پروانت پرپھیوزن بیلون اینجیؤپلاسٹی دی کاڈھ کڈھی اتے 24 ہور میڈیکل انپٹیاں دے پیٹینٹ رکھے۔ 
 ہرمندر ڈوآ نے ، " دوآ دی لیئر" نام دی اک انسانی اکھ وچ خفیہ پچھلی انجان پرط لبھی۔ 

 فزکس 

 فائیبر آپٹکس وچ وشیشگتا، بھوتک سائنسدان نرندر سنگھ کاپنی پھارچون میگزین ولوں اپنے بزنس مین آف د سینچری (22 نومبر، 1999) ایڈیشن وچ ستّ "انسنگ ہیروز" وچوں اک وجوں اوہناں دا ناں رکھیا گیا سی۔ 

 کارپوریٹ پیشاور 

 قانون 

 جسویر سنگھ - خاندانی قانون بیرسٹر

 بینکنگ 

 کمل ہوتھی - لوئڈس بینک دے سابقہ بینکر

 فوجی آگوُ 

 بھارتی ہوائی فوج 

 بھارتی ہوائی فوج دے سابقہ ہوائی مکھی فوجدار ارجن سنگھ دے مارشل  مارشل ارجن سنگھ Mapsofindia.com. 2010-12-14 نوں حاصل کیتا۔ 
 ہوائی مکھی فوجدار دلباغ سنگھ ، سابقہ مکھی، بھارتی ہوائی فوج
 ہوائی مکھی فوجدار برندر سنگھ دھنوآ ، موجودہ مکھی، بھارتی ہوائی فوج۔

 ہوائی فوج دے ہوائی فوجدار 

 ہرجیت سنگھ اروڑا
 ترلوچن سنگھ براڑ
 کلونت سنگھ گل
 جسجیت سنگھ

 بھارتی فوج 

 جنرل جوگندر جسونت سنگھ بھارتی فوج دا سابقہ مکھی
 جنرل بکرم سنگھ بھارتی فوج دا سابقہ مکھی
 لیفٹینینٹ جنرل بکرم سنگھ

 فوجی بہادری انعام وجیتا 

 بریٹیش بھارتی فوج 

 وکٹوریا کراس 

 ایشر سنگھ وکٹوریا کراس حاصل کرن والا پہلا سکھ سی
 نند سنگھ
 علم سنگھ
 پرکاش سنگھ
 کرمجیت سنگھ ججّ

 بھارتی فوج 

 پرم ویر چکر 

 نرملجیت سنگھ سیکھوں ، صرف بھارتی ہوائی فوج دے افسر نوں پرم ویر چکر نال نوازیا جاویگا
 سبیدار بانا سنگھ
 کرم سنگھ
 صوبیدار جوگندر سنگھ

 مہاویر چکر 

 دیوان رنجیت رائے مہانویر چکر حاصل کرن والے پہلے بھارتی
 برگیڈیئر راجندر سنگھ
 راجندر سنگھ سپیرو
 سنت سنگھ
 رنجیت سنگھ دیال
 برگیڈیئر کلدیپ سنگھ چندپری ، لونگویلا دی مشہور لڑائی وچ اپنے بہادری لیڈرشپ لئی جانے جاندے ہن
 میجر جنرل کلونت سنگھ پنوں

 ایہہ وی ویکھو 

 برطانوی سکھاں دی لسٹ

 حوالے 

گٹھ:سکھ
گٹھ:سکھ مت
گٹھ:سکھی
گٹھ:سکھ دھرم متعلق لسٹاں
گٹھ:Pages with unreviewed translations