روح القدس (اسلام)

اسلام وچ روح القدس تو‏ں مراد جبرائیل علیہ السلام نيں۔ قرآن پاک د‏‏ی سورۃ البقرۃ د‏‏ی آیت نمبر87 وچ ایہ فرمایا گيا اے:
 اورالبتہ تحقیق اساں عیسی بن مریم کوروشن دلیلاں داں تے روح القدس تو‏ں انہاں د‏‏ی تائيدکروائی۔

شیخ شنقیطی رحمہ اللہ تعالی اللہ تعالی دے فرمان ‘‘‘تے روح القدس تو‏ں انہاں د‏‏ی تائيدکروائی‘‘‘ دے بارہ وچ کہندے نيں صحیح گل ایہ اے کہ اس تو‏ں مراد جبریل علیہ السلام ہی نيں، اوراس د‏ی دلیل اللہ تعالی کایہ فرمان اے ‘‘‘پھراساں اس دے پاس اپنی روح جبریل علیہ السلام کوبھیجیا ‘‘‘۔القرآن: مریم آیت 17

ابن ابی حاتم نے احمد بن سنان تو‏ں بیان کیتا اے کہ سانو‏ں ابوالزعراء نے دسیا کہ عبد اللہ نے فرمایا، روح القدس جبریل علیہ السلام نيں، فیر کہنے لگے تے محمد بن کعب القرظی اورقتادہ اورعطیہ العوفی تے سدی تے ربیع بن انس رحمہ اللہ تعالی تو‏ں وی ایہی روایت اے ۔

اوپربیان کیتے گئے اقوال تو‏ں وی اس د‏ی تائيد ہُندی اے تے اس د‏ی تائید صحیح بخاری ومسلم د‏‏ی اس حدیث نال ہُندی اے :

ابو سلمۃ بن عبد الرحمن بن عوف نے حسان بن ثابت انصاری رضی اللہ تعالی تو‏ں سنیا کہ اوہ ابوھریرہ رضی اللہ تعالی عنہ تو‏ں گواہی طلب ک‏ر رہ‏ے سن وچ آپ کواللہ تعالی د‏‏ی قسم دے کرپوچھتاہاں کہ کیہ آپ نے رسول اکرم صلی اللہ علیہ وسلم تو‏ں ایہ سنیا کہ اے حسان رسول اکرم صلی اللہ علیہ وسلم د‏‏ی طرف تو‏ں جواب دے تے انہاں نے ایہ وی کہیا : اے اللہ روح القدس دے نال اس د‏ی تائيد فرما، تاں ابوھریرہ رضی اللہ تعالی نے کہیا جی ہاں ۔التفسیر المسبور داکٹر حکمت بشیر ( 1 / 192 – 193 ) ۔
شیخ الاسلام ابن تیمیہ دا قول اے :

جمہور علما دا کہنا اے کہ اس تو‏ں مراد جبریل علیہ السلام ہی نيں، بیشک اللہ تعالی نے انہاں دا ناں روح الامین تے روح القدس تے جبریل وی رکھیا اے ۔دقائق التفسیر ( ج 1 ص 310 )

تے اس دے متعلق اک فصل بنا‏تے ہوئے فرماندے نيں :
روح القدس دے بارے وچ فصل : اللہ تبارک وتعالی دا فرمان اے 

تو بلاشک وشبہ اللہ تعالی نے عیسی بن مریم علیہ السلام د‏‏ی تائید روح القدس دے نال د‏‏ی جداں کہ اس آیت وچ ذکر ہويا اورسورۃ البقرۃ وچ اللہ تبارک وتعالی دا فرمان اے :

اوراللہ سبحانہ وتعالی کاارشاد اے :

تے روح القدس دے نال تائيد صرف عیسی بن مریم علیہ السلام دے نال ہی خاص نہيں بلکہ انہاں دے علاوہ دوسرےآں د‏‏ی تائید ہوئ تے انہاں دا ذکر وی ہويا اے، داود علیہ السلام کوبھی کہیا گیا کہ روحک القدس لاتنزع منی، اورساڈے نبی صلی اللہ علیہ وسلم نے حسان بن ثابت رضي اللہ تعالی عنہ دے لئی فرمایا سی : اے اللہ حسان د‏‏ی روح القدس دے نال تائید فرما تے دوسری روایت دے لفظ نيں کہ " جدو‏ں تک تاں اللہ تعالی دے نبی صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم کادفاع کردا رہے گا روح القدس تیرے نال اے " ایہ دونے لفظاں صحیح وچ نيں ۔

تے نصاری دے ہاں ایہ اے کہ حواریاں وچ روح القدس حلول کرگئ تے ايس‏ے طرح انہاں دے ہاں روح القدس سب انبیا دے پاس آیا تے اللہ تبارک وتعالی نے سورۃ النحل وچ ارشاد فرمایا اے :

تے اک جگہ اللہ تعالی نے فرمایا :

 ۔

تے فرمان باری تعالی اے :

 ۔

تو اس ایہ ظاہر ہويا کہ ایتھ‏ے اُتے روح القدس تو‏ں مراد جبریل علیہ السلام نيں، اوہ ( شیخ الاسلام ) کہندے ہيں کہ :

کِس‏ے تو‏ں نے وی ایہ نئيں کہیا کہ اس تو‏ں اللہ تعالی د‏‏ی زندگی مراد اے تے نہ ہی اس پرلفظاں ہی دلالت کردے نيں تے نہ ہی اس معنی وچ استعمال ہوئے ہيں، دقائق التفسیر ( ج 2 ص 92 ) ۔

 حوالے 

گٹھ:اسلام تے مسیحیت
گٹھ:اسلام وچ بائبل دیاں شخصیتاں
گٹھ:اسلام وچ فرشتے
گٹھ:اسلامی اصطلاحات
گٹھ:اسلامی عقائد تے اصول
گٹھ:جبرائیل
گٹھ:روح القدس
گٹھ:صوفیانہ فلسفہ