عبد البہاء

عبد البہاء جاں عباس آفندی 23 مارچ 1844ء وچ بمطابق 1260ھ نوں تہران وچ اس دن پیدا ہوئے جس دن باب شیرازی نے اپنی نبوت دا اعلان کیتا۔عبد الحسین آوارہ، الکواکب الدریہ فی معاصر البھائیہ، ص 39لاسلمت بہائی، بہاء اللہ والعصر الجدید، ص 52 اُنہاں نے اپنے والد بہاء اللہ دی تعلیمات وچ بوہت اضافے کیتے تے اُسنوں قدیم و جدید دا مرقع بنا کر پیش کیتا تاکہ بہائیت دی تبلیغ وچ آسانی ہو سکے۔ ایہ کہیا جاندا اے کہ اصل وچ بہائیت نوں مستحکم کرنے والے ایہی شخص سن کیونجے انہاں نے وڈی محنت تے عرق ریزی توں اپنے والد دے عقائد نوں پیش کیتا تے عبد البہاء دے بارے وچ مرزا محمد علی خان مہدی کہتا اے ”میرا ایہ یقین اے کہ اگر عباس نہ ہُندا تو بہائیہ دا وجود ای نہ ہُندا“مرزا محمد علی خان مہدی، مفتاح باب الابواب، ص 356 ایہ بچپن وچ کافی مشکلات وچ گھرے رہے جدونکہ انہاں دے والد اسیر سن تے فیر جلاوطن کیتے گئے تو ایہ اپنے والد دے نال نال رہے۔سلیم قبعین البہائی، عبد البہاء والبہائیہ، ص 17، طبع قاہرہ 1922ء عبد البہاء دے والد جماعت دے نال نماز پڑھنے دے مخالف سن تے بہائیت وچ جماعت دے نال نماز ممنوع سی مگر عبد البہاء مسلماناں دے ہاتھاں قتل کر دتے جانے دے خوف توں خود نوں مسلمان کہندے تے مسلماناں دے نال باجماعت نماز ادا کر دے سن، خاص کر بیروت وچ قیام دے دوران عبد البہاء مسلمانوں دے نال پانچاں نمازاں پڑھ لیندے تے کدی کدی جمعہ وی پڑھ لیدے سن۔محمد رشید رضا، تریخ الاستاذ الامام، ص 930 انہاں نے یسوع مسیح دے بارے وچ اوہی نظریہ پیش کیتا جو مسیحی پیش کر دے نیں۔ اوہ مسیحیاں دے نال اُنہاں دے گرجا گھراں وچ عبادت کر دے سن حتیٰ کہ عبد البہاء یسوع مسیح دی الوہیت دے وی قائل سن۔عبد البہاء عباس آفندی، مکاتیب عبد البھاء، ص 138، انگریزی ایڈیشن اسی طرح عبد البہاء امریکا وچ یہودیاں دے شول وچ جاکر اُنہاں دے نال عبادت کر دے سن۔لاسلمت بہائی، بہاء اللہ والعصر الجدید، ص 124 عبد البہاء یہودیاں تے مسیحیاں دے وسائل توں امریکا تے یورپ دے کئی شہراں وچ دو سال تک اپنی دعوت پھیلاندے  رہے۔ 1911ء توں 1913ء تک انہاں نے امریکا تے یورپ وچ مسلماناں دے خلاف کم کیتا تے اپنے والد دی نبوت دے مراکز قائم کیتے۔دائرۃ المعارف اردو، ج5، ص 94 جدو‏‏ں عبد البہاء دا اپنے بھائی محمد علی آفندی دے نال اختلاف ودھیا تو اسنوں معاشی طور اُتے ختم کرنے دے لئی عبد البہاء نے اپنے ساتھیاں توں کہیا کہ اس دا بائیکاٹ کرو حتیٰ کہ اسنوں قتل کرنے دا منصوبہ بنالیا۔ کہیا جاندا اے کہ عبد البہاء اک بد اخلاق شخص سن کیونجے انہاں نے اپنی سوتیلی والدہ تے اس بیٹے نوں وی گھر توں کڈ دتا سی تے ایہ اپنے مخالف بھائی دے جنازے وچ وی شریک نہ ہوئے۔براؤن، الدراسات فی الدیانہ البابیہ، ص 80-85عبد البہاء عباس آفندی، الواح وصایای المبارکہ، ص 22-23 1921ء بمطابق 1330ھ وچ انہاں دا انتقال ہو گیا انہاں دی چار بیٹایاں سن جو انہاں دی بیگم منیرہ خانم دے بطن توں پیدا ہوئیاں۔

 حوالے 

گٹھ:1844دے جم
گٹھ:1921دیاں موتاں
گٹھ:انیسویں صدی کی بہائی شخصیتاں
گٹھ:ایرانی بہائی شخصیتاں
گٹھ:بیسویں صدی کی بہائی شخصیتاں
گٹھ:بہاء اللہ کا خاندان
گٹھ:بہائیت کی مرکزی شخصیتاں
گٹھ:تہران کی شخصیتاں
گٹھ:سلطنت عثمانیہ کے قیدی اور زیر حراست افراد
گٹھ:سلطنت عثمانیہ میں ایرانی مہاجرین
گٹھ:عکہ کی شخصیتاں
گٹھ:انیسویں صدی کی ایرانی شخصیتاں
گٹھ:بیسویں صدی کی ایرانی شخصیتاں
گٹھ:ایرانی شخصیتاں