چترنگدا

چترنگدا (Sanskrit، چترانگدا)، ہندو مہانکاوِ مہابھارت وچ، راجا چترنواہنا دی دھی سی اتے ارجن دی پتنیاں وچوں اک اے۔ اس نال اس نے اک پتر نوں جم دتا جس دا ناں ببھروواہنا رکھیا سی۔Shastri Chitrao (1964)، p. 213

 آرنبھک جیون 
منلور مہابھارت دور دوران بھارت دے دکھنی کھیتر وچ اک راج سی۔ اس اتے چترواہن نام دے راجے نے راج کیتا سی۔ اس دی اک بیٹی سی جسدا ناں چترنگدا سی، جس دا نام اس نے مدھلکا پھلّ اُتے رکھیا سی۔ کئی پیڑھیاں تک، خاندان دے اک توں ودھ وارث نہیں سن۔ چترواہن تک کوئی ہور وارث نہیں سی، اس لئی اس نے چترنگدا نوں لڑائی اتے راج دی سکھلائی دتی۔ چترنگدا لڑائی لڑن دی چنگی طرحاں جانچ رکھدی سی اتے اس نے اپنی دھرتی دے لوکاں دی رکھیا کرن دے ہنر حاصل کیتے سن۔

 ارجن نال ویاہ 
مہابھارت وچ اس گل دا ذکر نہیں ملدا اے کہ پانڈو شہزادہ ارجن دی چترنگدا نال ملاقات کس طرحاں ہوئی۔ اس ذکر دا ذکر ربندرناتھ ٹیگور دے ناٹک چترا  وچ ملدا اے جس وچ ٹیگور نے چترنگدا نوں اک جنگجو دے روپ وچ درسایا اے۔ اس ناٹک وچ ٹیگور نے اس نوں اک نر پوشاک وچ پیش کیتا اے۔ اس دی امان داری اتے حوصلے کارن ارجن نوں اس نال پیار ہو گیا۔ ارجن دی بھٹکنا، اس دے غلامی دے ویلے دوران، اس نوں منیپرا دے پرانے راج وچ وی لے جایا گیا۔ منیپرا دے حکمران راجا چترواہن دا دورہ کردیاں، اسنے اپنی سندر بیٹی چترنگدا نوں ویکھیا اتے اسدے نال پیار ہو گیا۔ جدوں اوہ راجے کول ویاہ لئی اس دا ہتھ منگن لئی آیا، تاں راجے نے اس نوں اپنے پوروج پربھنجنا دی کہانی سنائی جو بے اولاد سی اتے اولاد حاصل کرن لئی سخت تپ کردے راے۔ اخیر وچ، مہاں دیوَ پربھنجنا کول ظاہر ہوئے، اس نوں ایہہ وردان دتا گیا کہ اس دی جاتی دے ہریک جانشین دے بچے ہونے چاہیدے ہن۔ جویں کہ چترواہن، اس دے پوروجاں دے الٹ، اس دے اک پتر نہیں، بلکہ اک دھی سی، اس نے اپنے لوکاں دے رواجاں مطابق اسنوں "پترکا" بنایا۔ اس دا مطلب ایہہ ہویا کہ اس دا جم لین والا اک پتر اسدا جانشین ہووےگا، کوئی ہور نہیں ہووےگا۔ ارجن آسانی نال اس شرط نال سہمت ہو گیا۔ چترنگدا نال ویاہ کرواکے، اوہ اس نال تن سال رہا۔ جدوں چترنگدا نے اک پتر نوں جم دتا سی، ارجن نے اس نوں پیار نال گلے لگا لیا اتے اس توں اتے اس دے پیؤ توں وداع لے کے پھر بھٹکنا مڑ شروع کر دتا۔Ganguli (1883)، Book I، Section 218

 سنیاس 
کلیگ دی شروعات توں بعد، پانڈو دروپدی نال سنیاس لے گئے اتے گدی نوں اپنے اکلوتے وارث ارجن دے پوتے، پریکشت لئی چھڈّ دتا۔ اس نے کتے دے ساتھ نال ہمالیا ول اپنی آخری سفر کیتی۔ چترنگدا واپس اپنے راج منیپر چلی گئی۔

 ساہت 

 Citrāngadā in: M.M.S. Shastri Chitrao، Bharatavarshiya Prachin Charitrakosha (Dictionary of Ancient Indian Biography، in Hindi)، Pune 1964، p. 213
 The Mahabharata of Krishna Dvaipayana Vyasa، trl. from the original Sanskrit by Kisari Mohan Ganguli، Calcutta 1883–1896
 Chitrangada in: Wilfried Huchzermeyer، Studies in the Mahabharata، edition sawitri 2018، p. 17-19. ISBN ؛978-3-931172-32-9 (also as E-Book)

 حوالے 

گٹھ:مہابھارت وچ پاتر