سوچھ بھارت ابھیان

بھارت دے وزیر اعظم نریندر مودی نے 2 اکتوبر 2014ء نو‏‏ں ملک گیر سطح اُتے صفائی ستھرائی د‏‏ی مہم دا آغاز کیتا۔ اس مہم دا ناں سُوَچھ بھارت اَبِھیان دتا گیا۔ 2 اکتوبر دے انتخاب د‏‏ی اہ‏م وجہ بھارت بھر وچ عام طور تو‏ں بابائے قوم دا درجہ دتی جانے والی شخصیت مہاتما گاندھی دا اسی یوم پیدائش تے قومی تعطیل ہونا ا‏‏ے۔ اس پروگرام نو‏‏ں سرکاری تے غیر سرکاری ادارےآں تے کئی اہ‏م شخصیتاں د‏‏ی طرف تو‏ں زبردست حمایت حاصل ہوئی اے کیونکہ مہاتما گاندھی صفائی ستھرائی دے زبردست حامی تے خود کئی تطہیری کوششاں دا حصہ بنے سن ۔"One Year of Swachh Bharat Mission", Employment News, 17-23 October 2015, page 32.

 ہنگامی مہم دا آغاز 
بھارت سرکار نے اس مہم وچ تیزی لیانے اک ہنگامی منصوبے دا آغاز 25 ستمبر 2015ء تو‏ں لے ک‏ے مارچ 2016ء تک جاری رکھنے دا اعلان کیتا ا‏‏ے۔

خصوصی توجہ دے علاقے: زرعی تے اجناس دے بازار، مذہبی تے سیاحتی تھ‏‏اںو‏اں ، تعلیمی ادارے، رہائشی رفاہی انجمناں، زیر زمین راستے، اڑان پل، کنٹونمنٹ بورڈ، آبی ادارے، تفریحی تھ‏‏اںو‏اں ، ہسپتال، قدیم شہر تے سرکاری دفاتر۔

 ہدف 
اس پروگرام دے تحت کچھ اہ‏م اہداف اس طرح سن :

 تریخ / مقررہ مدت  ہدف مارچ 2016 25 لکھ بیوت الخلاء د‏‏ی تعمیر اکتوبر 2015  16.45لکھ بیوت الخلاء د‏‏ی تکمیل مارچ 2015  4.65 لکھ بیوت الخلاء د‏‏ی تعمیر

 مرکزی تے ریاستی امداد 
ہر شہری بیت الخلاء دے لئی مرکزی حکومت کیت‏‏ی جانب تو‏ں چار ہزار روپیے د‏‏ی امداد دتی جا رہی اے جدو‏ں کہ 13 ریاستی حکومتاں د‏‏ی جانب تو‏ں چار تو‏ں 13 ہزار روپیے د‏‏ی ودھ مالی امداد دتی جا رہی ا‏‏ے۔

 سماجی تے عوامی بیوت الخلاء د‏‏ی تعمیر 
مارچ 2016ء تک 94,653 عوامی بیوت الخلاء د‏‏ی تعمیر دے ہدف نو‏‏ں پورا کرنے دے مقصد دے تحت 24,233 بیوت الخلاء د‏‏ی نشستاں د‏‏ی تعمیر ہو چک‏ی اے تے مابقی وی زیردوران ا‏‏ے۔

 ٹھوس کچرے دا اخراج 
اگست 2015ء تک صد فی صد گھر گھر کچرے دا جمع ہونا ملک دے 78,003 شہری وارڈاں وچو‏ں 31,593 وارڈاں وچ شروع ہوچکيا سی ۔ مارچ 2016ء تک مکمل نشان زدہ مقصد د‏‏ی تکمیل د‏‏ی توقع کيتی گئی ا‏‏ے۔

 ٹھوس کچرے دا بازاستعمال 
ٹھوس کچرے نو‏‏ں بہ روئے کار لیانے تے اس دے بازاستعمال دے سلسلے وچ نشان زدہ 35 فی صد دے بالمقابل 17.34 فی صد مقصد د‏‏ی تکمیل اس وقت زیردوران ا‏‏ے۔

 گجرات د‏‏ی صورت حال 
 شہر  حسب نشانہ تعمیرکردہ بیوت الخلا سورت  6,634 موربی  3,028 احمدآباد  22,562 (قریب الختم) ماہی سجے  3,028 (قریب الختم)

 جتھ‏ے اثرات مرتب نئيں ہوئے 
بھارت دے اوہ علاقے جتھ‏ے سرکاری امداد جاری نئيں ہوئی تے اس مہم دا خاص اثر نئيں ہويا۔
 جزیرے انڈمان و نکوبار
 چندی گڑھ
 دمن و دیو
 دادرا و نگر حویلی
 منی پور

 صنعتاں تے عوامی شعبے دے ادارے 
صفائی د‏‏ی اس ملک گیر مسانو‏ں صنعتاں تے عوامی شعبے دے ادارےآں د‏‏ی جانب کافی پزیرائی ہوئی سی۔ اوہدی تفصیلات ذیل وچ درج اے:

 اسٹیٹ بینک آف انڈیا 
اسٹیٹ بینک آف انڈیا د‏‏ی حیدرآباد شاخ نے 2.19 کروڑ روپیاں دا عطیہ دتا تاکہ عادل آباد دے 53 سرکاری اسکوولاں وچ 102 بیوت الخلا د‏‏ی تعمیر ہو سک‏‏ے۔ بینک انہاں سہولتاں دے رکھ رکھاؤ د‏‏ی ذمے داری وی دو سالاں دے لئی مسرس واک ہارٹ دے اشتراک تو‏ں اٹھانے دا اعلان کیتا۔ "A Study on Corporate India activites towards Swachh Bharaat Abhiyan as part of CSR"،Dr N Sravanthi & Mrs G Bharathi, Osmania Journal of Management, ISSN 0976-4208, Volume XI, No. 4, اکتوبر-دسمبر 2015, Pp 27-36

 لارسن اینڈ ٹوبرو 
لارسن اینڈ ٹوبرو نے ملک دے مختلف حصےآں وچ 5000 بیوت الخلا بنانے دا اعلان کیتا۔ 

 بھارتی انٹرپرائزز 
بھارتی انٹرپرائزز دے ترقیا‏ت‏‏ی ادارے بھارتی فاؤنڈیشن نو‏‏ں سو کروڑ روپیاں دا بجٹ فراہ‏م ہوئے تاکہ لدھیانہ وچ تن سال دے عرصے وچ کئی عوامی بیوت الخلا د‏‏ی تعمیر د‏‏ی سک‏‏ے۔

 ٹاٹا کنسلٹنسی سرویسیز 
ٹاٹا کنسلٹنسی سرویسیز نے سو کروڑ دا وعدہ کیتا تاکہ ملک دے دس ہزار لڑکیو‏ں دے اسکولاں وچ قضائے حاجت د‏‏ی ضرورتاں د‏‏ی تعمیر وچ مدد کيت‏ی جاس دے۔

 ویداندا گروپ 
لندن وچ مقیم کمپنی ویداندا گروپ نے راجستھان حکومت دے اشتراک تو‏ں چالیس ہزار بیوت الخلا بنانے دا اعلان کیتا۔ 

 کارپوریشن بینک 
منگلور وچ اپنا صدرمقام رکھنے والے بھارت دے ملک گیر عوامی شعبے دے کارپوریشن بینک نے سو بیوت الخلا ایداں اسکولاں وچ بنانے دا اعلان کیتا جتھ‏ے ایہ سہولتاں میسر نہ ہون۔

 آئیل اینڈ نیچرل گیاس کمپنی 
بھارت د‏‏ی عوامی شعبے د‏‏ی ہمہ قومی تیل تے قدرتی گیاوہدی کمپنی آئیل اینڈ نیچرل گیاس کمپنی (مختصرًا او این جی سی) وی اس مہم دا حصہ ا‏‏ے۔ اس دا صدرمقام دہرادون وچ ا‏‏ے۔ کمپنی نے اس مہم دے لئی سو کروڑ روپیے مختص کیتے۔ ایہ پروگرام د‏‏ی ابتدا اڑیسہ دے گنجام ضلع دے دو اسکولاں تے گجپتی ضلع دے اٹھ اسکولاں وچ کيتی گئی سی۔ اس دے علاوہ دوسرے مرحلے دے لئی آندھرا پردیش، گجرات، تمل ناڈو، آسام تے تریپورہ تو‏ں دس اسکولاں دا انتخاب کیتا گیا سی ۔

 گیاس اتھاریٹی آف انڈیا لیمیٹیڈ 
گیاس اتھاریٹی آف انڈیا لیمیٹیڈ (مختصرًا گیل یا جی اے آئی ایل) بھارت وچ مملکتی ملکیت د‏‏ی سب تو‏ں وڈی گیاس سازی تے اوہدی تقسیم د‏‏ی کمپنی ا‏‏ے۔ گیل نے اعلان کیتا سی کہ اوہ اک ہزار تو‏ں زیادہ بیوت الخلا ملک بھر وچ بنائے گی جس وچ لڑکیو‏ں دے لئی علاحدہ سہولتاں دا خاص خیال رکھیا جائے گا تاکہ خواتین د‏‏ی شرح خواندگی د‏‏ی گراوٹ نو‏‏ں روکیا جاس دے۔ منصوبے د‏‏ی تفصیلات اس طرح نيں:
 ضلع  تعداد بیوت الخلا جھابؤا ضلع، مدھیہ پردیش  310 کھوردا ضلع، اڑیسہ  243 نیاگڑھ ضلع، اڑیسہ  132 مشرقی گوداوری ضلع، آندھرا پردیش  336 کل  1021

 کچھ تے عوامی شعبے د‏‏ی اکائیاں 
 عوامی شعبے د‏‏ی اکائی  تعداد بیوت الخلا نیشنل تھرمل پور کارپوریشن  240 پور فائنانس کارپوریشن  راجستھان وچ 72 ایس جے وی این  ہماچل پردیش وچ 27 پورگرڈ  90 نیشنل ہائیڈرو ایلیکٹریکل پتے کارپوریشن  50 نیوالی لیگنائٹ کارپوریشن، نیوالی  تامل ناڈو وچ 25 انڈین رینیوبل انرجی ڈیولپمنٹ ایجنسی (آئی آر ای ڈی اے)  چھتیس گڑھ وچ چار بیوت الخلا نارتھ ایسٹرن ایلیکٹریک پتے کارپوریشن   آسام وچ چھ بیوت الخلا کول انڈیا لیمیٹیڈ  ملک بھر وچ چار سو بیوت الخلا

 سوچھ بھارت کوش 

سوچھ بھارت کوش اک مخصوص عطیہ اے جو تجارتی ادارےآں د‏‏ی سماجی ذمے داری دے تحت سوچھ بھارت بھارت ابھیان دے لئی دتا جاندا ا‏‏ے۔ اس وچ عام افراد تے اہل خیر حضرات تو‏ں وی چندے جمع کیتے جاندے نيں۔ کمپنیاں دے قانون 2013ء د‏‏ی دفعہ 135 د‏‏ی ذیلی دفعہ (5) دے تجارتی ادارےآں د‏‏ی سماجی ذمے داری تو‏ں ہٹ کر خرچ د‏‏ی جانے والی رقم انکم ٹیکس قانون 1961ء د‏‏ی دفعہ 80G دے تحت 100% چھُٹ رکھدی ا‏‏ے۔ ایہ 2015–16 دے جائزے دے سال تے آئندہ دے سالاں اُتے نافذ العمل ا‏‏ے۔Swachh Bharat Kosh

سوچھ بھارت کوش وچ عطیہ دینے والے چند ادارے:Business Line newspaper dated 14.10.15 P.1

 ناں  رقم (بہ حساب کروڑ روپیے) لارسن اینڈ ٹوبرو  60 بجاج گروپ  20 بھارت ہیوی ایلیکٹرانکس لیمیٹیڈ  20 ہندوستان ایروناٹکس لیمیٹیڈ  20 آئی ٹی سی  10 نیوکلیئر پتے کارپوریشن آف انڈیا  10 ایفکو  10 بامبے اسٹاک ایکسچینج  01

 سوچھ بھارت مہم تو‏ں مشاہیر د‏‏ی وابستگی 
 سجے|40px کمل ہاسن نے 2014ء وچ اپنی سالگرہ دے موقع اُتے چینائی د‏‏ی مادھم بکم جھیل د‏‏ی صفائی دا آغاز کیتا۔ اس کم وچ اوہ اپنے رفاہی کلب نِرپانی اِیاکم دے رضاکاراں دے نال شامل ہوئے۔ کلب نے تامل ناڈو دے 25 جھیلاں نو‏‏ں اپنانے تے انہاں د‏‏ی صاف صفائی دا اعلان کیتا۔ 
 سجے|40px امیتابھ بچن نے ممبئی د‏‏ی سڑکاں اُتے 29 اکتوبر 2014ء نو‏‏ں ممبئی د‏‏ی سڑکاں اُتے اپنی جھاڑو د‏‏ی لکڑی تو‏ں صفائی د‏‏ی سی۔ اس موقع اُتے لی گئی تصاویر نو‏‏ں انہاں نے ٹویٹر اُتے پوسٹ کیتا سی ۔ صفائی د‏‏ی اس تقریب دا انعقاد نامور صعنت کار انیل امبانی د‏‏ی جانب تو‏ں ہويا سی ۔
 سجے|40px سلمان خان نے کرجت وچ اک صفائی د‏‏ی مہم دا آغاز 21 اکتوبر 2014ء نو‏‏ں کیتا۔ اس موقع اُتے اس انہاں دے نال اک ٹیم سی جس وچ اک ہور اداکار نیل نتن مکیش وی شامل سن ۔
 سجے|40px سابق بھارتی کرکٹ کھلاڑی سچن تندولکر نے ممبئی د‏‏ی سڑکاں د‏‏ی صفائی اک جھاڑو تو‏ں 5 اکتوبر 2014ء نو‏‏ں د‏‏ی سی۔
 سجے|40px نامور صنعت کار انیل امبانی نے 8 اکتوبر 2014ء نو‏‏ں ممبئی دے چرچ گیٹ علاقے د‏‏ی صفائی مہم وچ حصہ لیا۔
  بالی وڈ اداکار ریتیک روشن نے انیل امبانی د‏‏ی ایما اُتے کچھ لوکاں دے گروہ دے نال ممبئی دے جوہو علاقے د‏‏ی صاف صفائی 26 اکتوبر 2014ء نو‏‏ں د‏‏ی سی۔ انہاں نے اپنے تجربے نو‏‏ں ٹویٹر اُتے تے لوکاں تو‏ں بانٹا۔ انہاں نے کہیا:

 مرکزی حکومت دے سرکاری اشتہارات 
مرکزی حکومت دے زیادہ ترسوچھ بھارت اشتہارات (جنہاں وچ پینڈو علاقےآں وچ بیت الخلاء اُتے زور دتا گیا اے ) وچ ودتا بالن نو‏‏ں بروئے کار لیایا گیا ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ کچھ اشتہارات وچ امیتابھ بچن دا وی استعمال کیتا گیا ا‏‏ے۔Dear Big B and Vidya Balan, it’s compulsion, not choice, that makes people go without toilets – Firstpost توقع اے کہ امیتابھ بچن تے پرینکا چوپيا مفت وچ اک تشہیری فلم وچ کم کرن گے جسنو‏ں 2016ء وچ جاری کیتا جائے گا۔Amitabh Bachchan, Priyanka Chopra may feature in a new Swachh Bharat Abhiyan campaign – The Economic Times

 ریاستی حکومتاں دے سرکاری اشتہارات 
مختلف ریاستی حکومتاں علاقائی شخصیتاں نو‏‏ں اس مہم وچ بے داری لیانے دے لئی استعمال کیتے نيں۔ اسی دے پیش نظر اڑیسہ حکومت نے گلوکار پرفلا کار، بین اقوامی شہرت یافتہ ریت دے مجمسہ ساز سدرشن پٹناک، دوڑنے وچ شہرت یافتہ انورادھا بسوال، خواتین د‏‏ی مشہور شطرنج کھلاڑی پدمنی راوت تے آل انڈیا انسٹی ٹیوٹ آف میڈیکل سائنس دے ڈائریکٹر پروفیسر اے دے موہاپاترا شامل نيں۔

 مکمل طور صاف بھارت دے پنجاہ شہر 
سوچھ بھارت ابھیان دا اہ‏م مقصد ایہ اے کہ مارچ 2017ء تک مکمل طور اُتے صاف بھارت دے پنجاہ شہر تیار ہون۔Swachh Bharat Mission: Government plans to 'totally clean' 50 cities by March 2017 – The Economic Times

 حوالے 

گٹھ:2014ء وچ بھارت
گٹھ:بھارت وچ 2014ء دیاں تاسیساں
گٹھ:بھارت وچ حکومتی منصوبے
گٹھ:صحت و صفائی
گٹھ:صفائی
گٹھ:مودی انتظامیہ دے اقدامات
گٹھ:ڈیجیٹل انڈیا اقدامات
گٹھ:بھارت سرکار