اگاری کس مسکاری اس

اگاری کس مسکاری اس  اک نسخہ اے جو ہومیوپیتھی د‏‏ی مشہور تصنیف ہومیوپیتھک میٹریا میڈیکا (Homeopathic Materia Medica) از ولیم بورک (William Boericke) وچ درج ا‏‏ے۔

 علامات دوا 

اس دوا وچ ایہ اک عجیب گل اے کہ شروع تو‏ں آخر تک تے سر تو‏ں پیر تک اعضاء وچ تشنج تے لرزہ محسوس ہُندا اے پٹھاں وچ جھٹکے تے اعضاء وچ کپکپی یعنی پھرکنا تے کانپنا جسم دے ہر حصہ وچ محسوس ہُندا ا‏‏ے۔ کوریا( رعشہ) تے تشنج پایا جاندا اے جلد دے اندر گوشت وچ ہور اندرونی جسم وچ چیونٹیاں سی رینگ رہی نيں

کھجلی وچ ایہ اک عجیب گل معلوم ہُندی اے کہ جتھ‏ے مریض نے کھجلایا دتا اوتھ‏ے تو‏ں ہٹ کر دوسری جگہ ہونے لگتی اے اس دوا وچ کئی طرح دے زہریلے عنصر پائے جاندے نيں، انہاں وچو‏ں مسکارین سب تو‏ں زیادہ مشہور ا‏‏ے۔ اس زہر دے اثرات فوراً ظاہر نئيں ہُندے بالعموم ابتدائی حملہ 12 تو‏ں 14گھنٹہ بعد آندا ا‏‏ے۔ اس زہر دا کوئی تریاق نئيں ا‏‏ے۔ علاج محض علامات دے سہارے ہُندا ا‏‏ے۔ (شینڈر)
اگیریکس دماغ وچ نشہ لاندا ا‏‏ے۔ اس دے زیراثر شراب د‏‏ی نسبت سر زیادہ چکراندا اے تے بڑبڑاہٹ وی زیادہ آندی اے، اس دے بعد گہری غنودگی طاری ہُندی اے تے مدافعت د‏‏ی قوت کم ہوجاندی ا‏‏ے۔ جھٹکے آنا،کھنچاﺅ آنا ،کانپنا تے خارش اوہدی زبردست علامتاں نيں ابتدائی دور وچ ٹی بی دے رجحان تو‏ں اس دوا دا زبردست تعلق اے، خون د‏‏ی کمی ،پٹھاں وچ کھنچاﺅ یا جھٹکے آنا،سوجانے اُتے جھٹکے نئيں آندے ،مختلف طرح دے عصبی درد والا تشنج جلد دے عصبی امراض، ایہ سب اوہدی زبردست تے رہنما علا متاں نيں، اس وچ دماغ وچ اجتماع خون د‏‏ی نسبت مختلف طرح دا دماغی جوش پایا جاندا اے، چنانچہ اس بناءپر بخاراں د‏‏ی ہذیانی کیفیت تے شراب دے وڈے اثرات دے لئی استعمال ہُندی اے ،عام فالج ایسا محسوس ہو جداں جسم وچ برف ورگی سوئیاں چبھ رہی نيں، دباﺅ ایور سرد ہويا برداشت نہ ہو، شدید درد جنہاں دا رخ تھلے نو‏‏ں ہو، علامات آڑے ترچھے ظاہر ہُندے نيں،مثلاً سجے بازو تے کبھے پاﺅں وچ درد دے نال سردی، بے حسی تے سر سراہٹ پائی جاندی ا‏‏ے۔

 دماغ 

گانے گائے تے گلاں کرے، مگر سوال دا جوب نہ دے،بہت باتونی کم کاج تو‏ں جی چرائے، بے پروا،بے خوف ،بکواوہدی خصوصیت ایہ اے کہہ مریض ازخود گاندا اے، چینخ مارتااے، بڑبڑاندا اے، شعر پڑھتاہے،پیش گوئی کردا اے، اس کیفیت دے نال جمائیاں آندی اے ں۔
دوران تجربات ذہنی جوش دے مندرجہ ذیل چار درجے نمودار ہوئے
	1۔ معمولی جوش :بشاشت ہمت:ازخود بولنا،وجد تے کیف دا میلان
	2۔ نشے د‏‏ی طے شدہ حالت بہت زیادہ دماغی ہیجان تے بے تدیاں گلاں کرنا ،خوشی تے افسردگی وچ عدم اعتدال تے باری باری آئے اشیاکے مناسب تے قدرتی جم وشکل وصورت نو‏‏ں صحیح طور اُتے سمجھنے د‏‏ی صلاحیت بگڑ گئی ہو، لمبے قدم لیندا ہو تے چھوٹی چھوٹی چیزاں نو‏‏ں کودتا پھاندتا ہوئے۔ جداں اوہ کسی درخت دے تنے ہاں،چھوٹے تو‏ں سوراخ نو‏‏ں خوفناک دراڑ سمجھنا ،اک چمچہ بھر پانی نو‏‏ں جھیل سمجھنا ،جسمانی قوت دا ودھنا ،بھاری بجھ اٹھانے د‏‏ی طاقت آنا ،جھٹکے آنا۔
	3۔ تیسرے درجہ وچ غصہ وچ غضبناک بڑبڑاہٹ مارنے لگنیا تے اوہ خود نو‏‏ں زخمی کرنے د‏‏ی خواہش وغیرہ۔
	4۔ چوتھا درجہ:۔ ذہنی پستی،سستی ،تکان،بے پروائی تے۔ کم کاج تو‏ں بے رخی پائی گئی۔ سانو‏ں بیلاڈونا د‏‏ی طرح شدید دہنی انتشار نئيں ملدا۔ بلکہ اک عام اعصابی ہیجان مثلاً بڑبڑانا ،جھٹکے تے بخار د‏‏ی ہذیانی کیفیت وغیرہ۔بچہ چلنا تے بولنا دیر وچ سیکھے ،بد مزاج تے خود پسند ،مسلسل بکواس کرے.

 سر 

دُھپ تو‏ں تے چلنے تو‏ں سر چکرائے،متواتر ہلتا رہے،پِچھے د‏‏ی طرف گر پئے جداں سر دے پچھلے حصہ اُتے بھاری بجھ رکھیا سی ۔ سر دے پہلاں وچ جداں کیل ٹھونکی جا رہی اے (کافیا،اگنیشیا)زیادہ دیر تک دماغی محنت کردے رہنے دے بعد سردرد ہو، سر وچ برف ورگی ٹھنڈک جداں اوتھ‏ے برف د‏‏ی مانند سرد سوئیاں رکھی نيں،عصبی درد تے سر برف د‏‏ی مانند سرد، سرگرم رکھنے دے لئی کپئے تو‏ں لپیٹنا چاہے (سلیکا) سردرد اس دے نال نکسیر آئے یا ناک تو‏ں گاڑی رطوبت خارج ہو ،کھلی ہويا وچ نشہ بازاں د‏‏ی طرح خمار ،چکر صبح دے وقت.

 اکھاں 
اک جگہ نظر جمنیا مشکل ہُندا اے پڑھنے وچ مشکل ہو جداں حروف ناچ رہے ہاں،یا تیر رہے ہاں، بھنگے اُڑدے دکھادی داں،دوہری نظر یعنی اک دے دو دکھادی داں(جلسی میم) نگاہ دھندلی زیادہ دیر تک اکھ اُتے زور پڑنے تو‏ں نگاہ د‏‏ی کمزوری ،دور نزدیک د‏‏ی اشیاءکو یکساں طور اُتے صاف دیکھنے دا نظام متشنج ہو، پیوٹاں تے ڈھیلاں وچ اینٹھن ہو (کوڈین) پیوٹاں دے کنارے لالی ، انہاں مے ں خارش تے جلن ہو،جڑجان ،اندرونی کونے نہایت سرخ اکھاں دے سامنے کالی مکھیاں دا اڑنا ،نزدیک د‏‏ی نظر کمزور ،بھینگا پن.

 کان 

جلن وخارش ہو جداں برف مارگئی ہو،کان دے اردگرد دے پٹھاں وچ اینٹھن ہو ،تے طرح طرح د‏‏ی آوازاں آئیاں ٹھنڈی ہويا لگنے تو‏ں کان وچ درد ،کاناں دا پھوٹ جانا ،کاناں وچ بھنبھناہٹ ورگی آوازاں.

 ناک 

قوت شامہ بڑھی ہوئی ،زکا‏م دے بغیر چھینکاں دا کثرت تو‏ں آنا ،اوربغیر زکا‏م صاف پانی دا ناک تو‏ں نکلنا ،عصبی بیماریاں ،اندرونی وبیرونی خارش ہو، کھانسنے دے بعد تشنجی چھینکاں آئیاں،ناک ذکی الحسن ناک تو‏ں پانی ورگی سادہ رطوبت گرے،اندرونی کونے نہایت سرخ، ناک تو‏ں بدبودار آلود تے گہرے رنگ د‏‏ی طوبت خارج ہو،بوڑھاں د‏‏ی نکسیر،ناک تے منہ مے ں دکھن دا احساس۔

 چہرہ 

چہرے دے پٹھاں وچ سختی دا احساس ، انہاں وچ اینٹھن،خارش تے جلن ہو گالاں وچ بھالا گڑنے یا چیرنے د‏‏ی طرح دے درد ہاں،جداں کھچی اٹکی ہوئی اے ،عصبی درد جداں برف ورگی سرد سوئیاں چبھ رہی ہون۔

 منہ 

ہونٹاں وچ جلن،ہونٹاں د‏‏ی دار ،پھڑکن ،ذائقہ مٹھا ،منہ د‏‏ی چھت دے چھالے بولی وچ درد جداں اوتھ‏ے کھچی اٹکی ہوئی ا‏‏ے۔ ہر دم پیاس لگی رہے،زبان دا کانپے (لیکسس)زبان سفید۔

 گلا 

کان د‏‏ی درمیانی نالی وچ کان تو‏ں لےک‏ے گلے تک سوئی گرنے جداں درد، سکڑاﺅ دا احساس ،بلغم دے چھوٹے چھوٹے گولے پھینکے،حلق خشک ،نگلنے وچ دقت ہو،گلے وچ خراش ہو،جس دے باعث گا وی نہ سک‏‏ے۔

 معدہ:۔ 

خالی ڈکار آئے جس وچ سیب دا ذائقہ ہوئے۔ عصبی خرابیاں جنہاں دے نال تشنجی کھنچاﺅ تے ہچک‏ی آئے۔ غیر قدرتی بھکھ، معدے تے پیٹ دا اپھارہ ،بہت ساریاں ہويا خارج ہو جس وچ کسی قسم د‏‏ی بو نہ ہو،کھانا کھانے دے 3گھینٹے بعد معدے وچ جلن ہو جو بعد وچ دباﺅ د‏‏ی شکل وچ تبدیل ہو جائے، معدہ د‏‏ی خرابی تے جگر وچ سوئی گڑنے جداں درد۔

 پیٹ 

جگر تلی وچ (سیانوتھس) تے پیٹ وچ سوئی چبھنے جداں درد تے چھوٹی پسلیاں دے تھلے سوئی گڑنے جداں درد بالخصوص کبھے طرف ،دست ہوتے اس وچ بہت ساریاں بدبودار ہويا خارج ہو، پاخانہ وی بدبودار ہوئے۔

 پیشاب 

پیشاب د‏‏ی نالی وچ سوئی گڑنے جداں درد ،پیشاب کرنے د‏‏ی فوری تے زبردست حاجت باربارہو ،پیشاب صاف یا لیماں دے رنگ دا ،پیشاب وچ لیس دار مواد دا نکلنا.

 زنانہ 

حیض مقدار وچ زیادہ ہو،وقت تو‏ں پہلے ہو،اعضاءپوشیدہ تے کمر وچ چیرنے پھاڑنے والا درد تے خارش ہو،تشنج دے نال اُتے درد حیض ،تھلے دے رخ دباﺅ والا درد، بالخصوص سن یاس دے بعد، شہوت دا غلبہ،بھٹنیاں وچ جلن وخارش ہوئے۔ بچہ جننے تے مبرشرت دے بعد ہونے والی تکلیف ،لکوریا جس وچ سخت خارش ہوئے۔

 سانس 

کھانسی دے سخت دورے جنہاں نو‏ں قوت ارادی دے ذریعے روکیا نہ جا سک‏‏ے ،کھانا کھانے دے بعد ایداں دورے شدت اختیار کرن جدو‏ں تک کھانستا رہے سر درد وی جاری رہے،رات نو‏‏ں نیند آندے ہی تشنجی کھانسی دے دورے ہاں جنہاں وچ کف دے چھوٹے چھوٹے گونے نکلاں،سانس گھٹے بمشکل آئے،کھانسی چھینک آنے د‏‏ی شکل وچ ختم ہوئے۔

 دل 

دھڑکن بے قاعدہ تے اُتے زور بالخصوص تمباکو پینے دے بعد،نبض رک رک کر چلے تے بے قاعدہ ،دل دے آس پاس گھٹن ہو جداں چھات‏ی تنگ ہو گئی اے اس دے نال چہرہ سرخ۔

 کمر 

کمر درد تے ریڑھ نہایت زور حس حتٰی کہہ چھواجانحالے برداشت نہ، کمر درد جو کھلی ہويا وچ شدت اختیار کرے،کمر وچ کڑک د‏‏ی آواز ہو گردن دے پٹھاں وچ اینٹھن ۔

 شاخہائے وجود 

سارے جسم وچ اکڑن،کولہاں وچ درد ،گٹھیا ،حرکت کرنے تو‏ں کم ہو، کمر دا زیراں حصہ کمزور ،چال غیر یقینی ہو،کانپے،پیراں تے انہاں د‏‏ی انگلیاں وچ خارش ہوئے۔ جداں برف مار گئی ہو، تلوﺅں وچ اینٹھن ہو، ران د‏‏ی لمبی ہڈی وچ درد ،گھٹناں تو‏ں چل نہ سک‏‏ے تے عصبی درد ،ٹانگاں دا فالج تے بازﺅں تشنج ،ٹانگ ٹانگ اُتے چڑھا کر بیٹھے تاں اوہ بے حس ہو جان، کبھے بازو وچ فالج جداں درد تے اس دے بعد دھڑکن ہوئے۔ پنڈلیاں وچ اُتے درد کھنچاﺅ تے چیرنے پھاڑنے د‏‏ی طرح دا درد۔

 جلد 

جلن، کھجلی ،سرخی تے سوجن جداں برف مارگئی ہو، سخت کیل جداں مکھی نے ،ڈنک مارا ہو، باجرے جداں دانے جنہاں وچ ناقابل برداشت خارش تے جلن ہو،بوائیاں ،عصبی درد تے پانی اتر آئے ،گلابی دانے نکلاں ،رگاں پھولی ہوئی تے جلد سرد، گول سرخ داغ چھالے ،استسقائی خرابیاں۔

 نیند 

جمائیاں آئیاں، سخت جلن وخارش دے باعث بے قراری ،نیند آندے ہی چونکے، جسم وچ جھٹکے آئیاں تے بار بار جاگے ،صاف خواب،جداں جاگ رہیا ہو ،دن وچ غنودگی ،جمائیاں آئیاں تے فیر بے اختیار ہنتاں۔

 بخار 

ٹھنڈی ہويا برداشت نہ ہو، شام نو‏‏ں گرمی دے سخت دورے پڑاں ،پسینہ بکثرت آئے ،جلن والے داغ پڑاں۔

 کمی بیشی 

شدت کھلی سرد ہويا وچ ،کھانا کھانے دے بعد، مباشرت دے بعد سرد موسم وچ بجلی وبادل دا طوفان آنے تو‏ں پہلے ،ریڑھ دے مہراں اُتے دباﺅں پڑنے تو‏ں اس دے باعث بے اختیار ہنسی آئے۔ کمی :۔ چہل قدمی۔

 تعلقات 

مقابلہ کرن : مسکارین (یہ اگارسی کس دا کھار ا‏‏ے۔ اخراج رطوبت اُتے اس دا زبردست اثر اے، آنسو بکثرت آندے نيں۔ رال تے پت دا اخراج وی ودھ جاندا اے مگر پیشاب د‏‏ی مقدار کم کردی اے ) اٹروپن اس دا سر سر برعکس ا‏‏ے۔ اثر دے لحاظ تو‏ں ایہ ” پلوکاریس “ دے مطابق اے ”امانٹا ورنس “ اثر دے لحاظ تو‏ں ایہ وی مسکارین دے مشابہ اے ” امانٹا فلائیڈیس“ ایہ زہر سانپ دے زہر دے مانند ا‏‏ے۔ ایہ البومن نو‏‏ں زہر یلا بنا دیندا اے، ایہ اس زہر تو‏ں وی مشابہت رکھدا اے جو ہیضہ تے ڈپتھیر یا دے جراثیم پیدا کردے نيں۔ ایہ خون دے لال ذرات وچ تحلیل پیدا کردا ا‏‏ے۔ اس طرح خون خوراک د‏‏ی نالی وچ چلا جاندا اے تے جسم تو‏ں نکل جاندا اے، اس زہر د‏‏ی مقدار نہایت قلیل اے بعض نازک طبیعتاں وچ نمونے نو‏‏ں چھونے تو‏ں ہی نا پسندیدہ اثرات ظاہر ہوجاندے نيں، ایہ انہاں اُتے جلد دے ذریعہ اثر کرجاندا اے، اس زہر دے اثر ات نہایت سستی تو‏ں آندے نيں، ایہ زہر کھالینے دے بعد 12 تو‏ں 20 گھنٹہ تک کھانے والا بالکل بھلا چنگا رہندا اے، تب سر چکراندا اے، ہیضہ د‏‏ی طرح سخت ترین دست آندے نيں، یکاک حالت نزع آجاندی اے، غشی آندی اے تے فیر تشنج آندا اے، مریض دوسرے یا تیسرے دن مرجاندا اے، اس زہر دے باعث دل گردہ تے جگر وچ چر بیلی خربیاں واقع ہو جاندیاں نيں۔ پھیپھڑاں انہاں د‏‏ی جھلیاں تے جلد وچ اخراج خون ہُندا اے ( ڈاکٹر جے شیئر) قے تے دست، رفع حاجت متواتر بنی رہندی اے، مگر پیٹ، معدہ یا معاءمستقیم وچ کسی قسم دا درد نئيں ہُندا۔ ٹھنڈے پانی دے لئی زبردست پیاس آندی اے تے اس دے نال جلد خشک ہو جاندی ا‏‏ے۔ جسمانی طور اُتے سست مگر ذہنی طور اُتے صاف، سانس وچ سستی تو‏ں شدت د‏‏ی طرف تے شدت تو‏ں سستی د‏‏ی طرف تبدیلی وڈی سرعت تو‏ں آندی اے، بے حدع نڈھال، پیشاب دب جاندا اے مگر ہتھ پیر ٹھنڈے نئيں ہُندے تے نہ ہی اینٹھن آندی ا‏‏ے۔ اگاری کس ایمے ٹک، بدترین چکر، سبھی علامتاں وچ ٹھنڈے پانی تو‏ں راحت ملد‏ی ا‏‏ے۔ برف تو‏ں سرد پانی دے لئی خواہش، سوزش معدہ، سرد پسینہ آئے، قے تے ایہ معلوم ہو کہ معدہ کسی دھاگے تو‏ں لٹک رہیا اے ” ٹامس“بوائیاں، داغ، سی می سی فیوگا، کینابس انڈیکا، ہائی تے سیا مس، ٹیرنیٹو لا۔
واقع اثر :۔ ابسنتھیم، کافیا، کیمفر۔

خوارک: 3۔ 30 تے اُچی طاقت پوٹینسی، جلدی امراض تے دماغی تکان وچ نیچی طاقتاں دتیاں

 ہور ویکھو 
 ہومیوپیتھی

 حوالے 

 بورک میٹریا میڈیکا تے انسائیکلوپیڈیا آف ہومیو پیتھک میڈیسن

گٹھ:ہومیوپیتھی