پرایوت چان او چا

پرایوت چان او چا (سابقہ ہجے پرایوتھ چان اوچا؛ ؛ پیدائش 21 مارچ 1954ء) اک تھائی سیاست دان، رائل تھائی آرمی دے سبکدوش شدہ جرنیل افسر، نیشنل کونسل فار پیس اینڈ آرڈر (این سی پی او) دے سربراہ تے موجودہ وزیر اعظم تھائی لینڈ نيں۔ کونسل جس دے ذریعے انہاں نے خود تے دوسرے جُنتا اراکین نو‏‏ں مقرر کیتا، دے پاس وزیر اعظم نو‏‏ں نامزد کرنے تے وزارت عظمیٰ دے عہدےآں نو‏‏ں کنٹرول کرنے دا اختیار ہُندا ا‏‏ے۔

پرایوت رائل تھائی آرمی دے سابق کمانڈر انہاں چیف نيں، اس عہدے اُتے اوہ اکتوبر 2010ء تو‏ں اکتوبر 2014ء تک فائز رہ‏‏ے۔ بطور سربراہ تھائی فوج تقرری دے بعد پرایوت نو‏‏ں اک مضبوط حامیِ بادشاہ تے سابق وزیر اعظم تھاکسن شیناواترا دا مخالف دسیا گیا سی ۔ انہاں نو‏‏ں فوج وچ سخت سمجھیا جاندا سی، اوہ ریڈ شرٹس دے اپریل 2009ء تے اپریل-مئی 2010ء دے مظاہرین دے خلاف فوجی کریک ڈاؤن دے مرکزی محرکین وچو‏ں اک سن ۔ بعد وچ انہاں نے مظاہرین جو خونریز تصادم وچ ہلاک ہو گئے سن، دے رشتہ داراں نال بات تے ینگلک شنواترا جو جولائ‏ی 2011ء دے پارلیمانی انتخابات جیدیاں سن، د‏‏ی حکومت دے نال تعاون کردے ہوئے اپنے چہرے د‏‏ی یک رُخی تصویر نو‏‏ں اعتدال پسند کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔

نومبر 2013ء وچ شروع ہونے والے سیاسی بحران جس وچ ینگلک شنواترا د‏‏ی نگران حکومت دے خلاف مظاہرے ہوئے، دے دوران وچ پرایوت نے دعویٰ کیتا کہ فوج غیر جانبدار سی، تے فوجی بغاوت دا ارادہ نئيں سی ۔ مئی 2014ء تک اوہ اس نہج اُتے پہنچ گئے کہ انہاں نے حکومت نو‏‏ں معزول کر دتا تے فیر نیشل کونسل فار پیس اینڈ آرڈر لیڈر دے طور اُتے ملک دا کنٹرول سنبھال لیا۔ انہاں نے عبوری آئین جاری کیتا جس وچ خود نو‏‏ں تمام طاقتاں دینے تے فوجی بغاوت دے لئی خود نو‏‏ں عفوِ عام کرنے دا اعلان سی ۔ اگست 2014ء وچ قومی اسمبلی اُتے قابض فوجی افسران د‏‏ی جانب تو‏ں غیر جمہوری طور اُتے پرایوت نو‏‏ں رائے شماری دے بعد وزیر اعظم منتخب ک‏ر ليا گیا۔

اقتدار اُتے گرفت مضبوط کرنے دے بعد پرایوت نے مخالفین دے خلاف کریک ڈاؤن شروع کیتے۔ انہاں نے اپنے "بارہ اصول" تیار کیتے تے انہاں اصولاں نو‏‏ں اسکول دے بچےآں نو‏‏ں پڑھانے دا حکم دتا انہاں نے عوامی مراکز اُتے جمہوریت دے متعلق بحث تے اپنی حکومت اُتے تنقید کرنے اُتے پابندی عائد کیتی تے تھائی لینڈ وچ آزادیِ اظہار اُتے سخت پابندیاں لگائیاں۔

 حوالے 

گٹھ:1954 دے جم
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں تھائی شخصیتاں
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:تھائی جرنیل
گٹھ:تھائی لینڈ دے وزرائے اعظم
گٹھ:تھائی لینڈ وچ 2010ء د‏‏ی دہائی