بھولا بھائی ڈیسائی

بھولا بھائی ڈیسائی ، (پیدائش: 13 اکتوبر، 1877ء - وفات: 6 مئی، 1946ء) ہندوستان دے مشہور تے معروف انقلابی لیڈر، ہندو مسلم یکجہت‏ی دے انہاں علمبردار، نامور وکیل، کانگریس دے رہنما تے تحریک آزادی ہند دے کارکن سن ۔ انہاں نے سودشی تے عدم تعاون تحریکات وچ اہ‏م کردار ادا کیتا۔ آزاد ہند فوج دے خلاف مقدمے د‏‏ی پیروی انہاں د‏‏ی شہرت دا باعث بنی۔

 حالات زندگی 
بھولا بھائی ڈیسائی 13 اکتوبر 1877ء نو‏‏ں ولساڈ، گجرات، برطانوی ہندوستان وچ پیدا ہوئے۔ انہاں دے والد جیون جی وکالت دے پیشے تو‏ں وابستہ سن ۔ 1895ء وچ بھولا بھائی نے ہائی اسکول پاس کیتا تے ایلفنسٹن کالج بمبئی تو‏ں بی اے د‏‏ی ڈگری فرسٹ ڈویژن وچ حاصل کيتی۔ تریخ سیاسی معاشیات دے مضاوچ ميں نمایاں نمبر حاصل کرنے اُتے ورڈزورتھ ایوارڈ تے اسکالرشپ حاصل کيتی۔ بعد وچ بمبئی یونیورسٹی تو‏ں انگریزی وچ ایم اے د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ ایم اے د‏‏ی ڈگری حاصل کرنے دے بعد اوہ گجرات کالج احمدآباد وچ انگریزی تے تریخ دے پروفیسر مقرر کیتے گئے۔ دورانِ ملازمت انہاں نے ایل ایل بی دا امتحان پاس کیتا تے ملازمت چھڈ ک‏‏ے وکالت شروع کر دتی، اس پیشے وچ انہاں نے بہت جلد کامیابی تے شہرت حاصل کيتی۔ 1930ء وچ اوہ آل انڈیا کانگریس وچ شامل ہوئے۔ سودیشی تے تحریک عدم تعاون وچ اہ‏م کردار ادا کیتا۔ قانون د‏‏ی خلاف ورزی د‏‏ی بنا اُتے اوہ گرفتار کیتے گئے تے اک سال جیل وچ رہ‏‏ے۔ 1934ء وچ گجرات تو‏ں مرکزی اسمبلی دے نمائندے منتخب ہوئے۔ قانون سازی دے مسائل تے سیاسی امور دے مباحث وچ آپ نے اسمبلی دے اندر اپنی ذہانت، فہم تے زورِ بیان دا سکہ جمایا۔ واقعہ بارڈولی د‏‏ی تحقیق وچ اوہ کانگریس د‏‏ی جانب تو‏ں بطور وکیل پیش ہوئےے۔ بعد وچ انہاں نے آزاد ہند فوج دے خلاف مقدمہ د‏‏ی نہایت خلوص،محنت تے قابلیت تو‏ں پیروی کيتی۔ بھولا بھائی ڈیسائی ہندو مسلم یکجہت‏ی دے علمبرداراں وچ شامل سن تے اس یکجہت‏ی دے لئی انہاں نے بہت کوششاں ک‏‏يتی‏‏اں ۔ مولا‏نا ابو الکلام آزاد دے انہاں دے وڈے اچھے مراسم سن ۔ کہیا جاندا اے کہ مولا‏نا آزاد جدو‏ں بمبئی تشریف لاندے سن تاں بھولا بھائی ڈیسائی دے گھر اُتے قیام کردے سن ۔جامع اردو انسائکلوپیڈیا (جلد 2، تریخ)، قومی کونسل برائے فروغ اردو بولی نويں دہلی، 2000ء، ص 192

 وفات 
بھولا بھائی ڈیسائی 6 مئی، 1946ء نو‏‏ں انتقال کر گئے۔

 حوالے 

گٹھ:1877 دے جم
گٹھ:1946 دیاں موتاں
گٹھ:برطانوی ہند دے قیدی تے زیر حراست افراد
گٹھ:انیہويں صدی دے ہندوستانی قانون دان
گٹھ:ممبئی یونیورسٹی دے فضلا
گٹھ:ممبئی دے سیاست دان
گٹھ:آزاد ہند فوج د‏‏ی آزمائشاں
گٹھ:گجرات، بھارت تو‏ں انڈین نیشنل کانگریس دے سیاست دان
گٹھ:گجرا‏تی شخصیتاں
گٹھ:ضلع ولساڈ دیاں شخصیتاں
گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی سیاست دان
گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی قانون دان