الیکٹروسٹیٹکس

الیکٹروسٹیٹکس فزکس دی اوہ شاخ اے جو سٹیشنری جاں دھیمی-گتیی والے الیکٹرک چارجاں دے ورتاریاں اتے خاصیتاں نال ورتدی اے۔

کلاسیکل فزکس توں لے کے، ایہہ جانیا جاندا رہا اے کہ کجھ مادہ جویں ایمبر رگڑن توں بعد ہلکے وزن والے کناں نوں کھچدے ہن۔ ایمبر واسطے یونانی شبد ، جاں ، الیکٹریسٹی شبد دا سورس سی۔ الیکٹروسٹیٹک ورتارا الیکٹرک چارجاں ولوں اک دوجے اتے پائے گئے فورساں توں پیدا ہندا اے۔ اجیاے پھورساں نوں کولومب دے قنون راہیں درسایا جاندا اے۔ بھاویں الیکٹروسٹیٹک طور تے انڈیوس کیتے (تھوپے) ہوئے فورس ذرا کمزور لگدے ہن، پھیر وی کجھ الیکٹروسٹیٹک فورس جویں اک الیکٹرون اتے پروٹون درمیان اک فورس، جو رل کے اک ہائیڈروجن ایٹم بناؤندے ہن، اوہناں درمیان کریاشیل گریویٹیشنل فورس توں تقریباً 36 گنا زیادہ طاقتور ہندا اے۔
 کولومب دا قنون
کولومب نے چارج ہوئیاں چیزاں درمیان فورساں نوں ناپن لئی بہت سارے تجربے کیتے ۔ جدوں چارج ہوئیاں چیزاں دے ریکھک سائز اوہناں درمیان دوری توں کتے سوخم ہندے ہن، تاں اوہناں دا اکار اگنور کیتا جا سکدا اے، اتے چارج ہوئیاں چیزاں نوں پوآئنٹ چارج دے طور تے سمجھیا جا سکدا اے۔
کولومب دے قنون مطابق

دو پوآئنٹ چارجاں درمیان کشش دی  فورس چارجاں دے میگنیٹیوڈ دے معکب دے ڈائریکٹلی پروپوشنل  ہندا اے اتے اوہناں درمیان دوری دے انورسلی پروپوشنل  ہندا اے۔ فورس ہمیشاں دوویں چارجاں دی  پوزیشن نوں ملاؤن والی لائن دے نال نال  ایکٹ  کردا اے۔

 منّ لؤ ساڈے کول دو پوآئنٹ چارج کیؤ-ون تے کیؤ-ٹو ہن جو   ویکیوم  اندر اک  ڈسٹینس  r تے واقع ہون ۔
 تاں کولومب دے قنون مطابق؛
F ∝ (|کیؤ-ون| ✕ |کیؤ-ٹو|)/(r2)
جاں
F = k (|کیؤ-ون| ✕ |کیؤ-ٹو|)/(r2)
 جتھے k, الیکٹروسٹیٹکس فورس کونسٹینٹ کیہا جاندا اے جسدا میگنیٹیوڈ  چارجاں نوں وکھرا کرن والے زریعہ (میڈیئم) دی فطرت اتے اتے یونٹاں دے سسٹم اتے انحصار کردا اے۔

 جدوں چارج پھری سپیس (ہوا/ویکیومّ) وچ واقع ہندے ہن، تاں cgs سسٹم وچ اس الیکٹروسٹیٹکس فورس کونسٹینٹ دا میگنیٹیوڈ  k = 1 ہندا اے۔
 S I یونٹاں اندر k = 9 ✕ 109 N m2 C-2 ہندا اے۔
 اسیں لکھدے ہاں؛
k = 1/(4πε₀)
 جتھے ε₀ (ایپسائیلن نوٹ) نوں  فری  سپیس دی  ایبسولیوٹ الیکٹریکل پرمٹیوٹی (خالص بجلئی پروانگی دا گن) کیہا جاندا اے۔

 اسطراں
F = (|کیؤ-ون| ✕ |کیؤ-ٹو|)/( (4πε₀ r2)

ε₀ دیاں یونٹاں، ڈائمینشناں اتے میگنیٹیوڈ 
 اوپروکت اکوئیشن توں؛

ε₀ = (|کیؤ-ون| ✕ |کیؤ-ٹو|)/( (4π F r2)

کیونکہ S I یونٹاں وچ چارج کولومب وچ درسایا جاندا اے، اسلئی،

ایپسائیلن-نوٹائیلن دیاں یونٹاں = C2 N-1 m-2
 ایپسائیلن-نوٹائیلن دیاں ڈائمینشناں = [M-1 L-3 A2]
 ایپسائیلن-نوٹائیلن دا میگنیٹیوڈ  = 1/(4π k) = 8.85 ✕ 10-12 C2 N-1 m-2

 الیکٹرک فیلڈ 
 گاؤس دا قنون
 پوئشن اتے لاپلیس سمیکرناں 
 الیکٹروسٹیٹکس اندازا 
 الیکٹروسٹیٹکس پٹینشل 
 الیکٹروسٹیٹکس اینرجی 
 الیکٹروسٹیٹکس پریشر 
 ٹرائیبوئلیکٹرک سیریز 
 الیکٹروسٹیٹکس جنریٹر 
 چارج نیوٹرلائزیشن 
 الیکٹروسٹیٹکس انڈکشن 
 سٹیٹک الیکٹریسٹی  
 سٹیٹک الیکٹریسٹی اتے کیمیکل انڈسٹری 
 لاگوُ ہون یوگ معیار 
1.BS PD CLC/TR 50404:2003 Code of Practice for Control of Undesirable Static Electricity

2.NFPA 77 (2007) Recommended Practice on Static Electricity

3.API RP 2003 (1998) Protection Against Ignitions Arising Out of Static, Lightning, and Stray Currents

 کمرشل ایپلیکیشناں وچ الیکٹروسٹیٹکس انڈکشن 
 ایہہ وی دیکھو 
 الیکٹرومیگنیٹزم
 پرمٹیوٹی اتے رلیٹیو پرمٹیوٹی
 آئنی بونڈ
 الیکٹرونیگٹیوٹی
 الیکٹروسٹیٹکس ڈسچارج
 الیکٹروسٹیٹکس سیپریٹر
 الیکٹروسٹیٹکس وولٹمیٹر

 حوالے 





 ہور لکھتاں 
لیکھ
 William J. Beaty, "Humans and sparks; The Cause, Stopping the Pain, and 'Electric People"۔ 1997.

کتاباں
 William Cecil Dampier، "The theory of experimental electricity"۔ Cambridge [Eng.] University press, 1905 (Cambridge physical series)۔ xi, 334 p. illus.، diagrs. 23 cm. LCCN 05040419 //r33
 William Thomson Kelvin، Reprint of Papers on Electrostatics and Magnetism By William Thomson Kelvin، Macmillan 1872
 Alexander MacAulay Utility of Quaternions in Physics. Electrostatics—General Problem۔ Macmillan 1893
 Alexander Russell, A Treatise on the Theory of Alternating Currents. Electrostatics۔ University Press 1904

 باہری لنک 

 Man's static jacket sparks alert"۔ BBC News, 16 ستمبر 2005.
 Static Electricity and Plastics
 "Can shocks from static electricity damage your health? "۔ Wolfson Electrostatics News pages.
 Invisible wall of static:
 Downloadable electrostatic BEM modules in MATLAB for simple capacitance problems 
 Introduction to Electrostatics: Point charges can be treated as a distribution using the Dirac delta function

*
گٹھ:فزکس