سوئی راجٹبر

سوئی راجٹبر جاں سوئی شاہی خاندان( چینی :  隋朝 ,  سوئی چاؤ ؛  انگریزی :  Sui Dynasty )  پرانے چین  دا اک راج پروار سی ۔  ایہہ صرف 589 عیسوی توں 618 عیسوی  ( یعنی 29 سال )  تکّ چلیا لیکن اس ویلے وچّ اوہ کامیات رہا ۔  سوئی ویلے ولوں پہلاں شمالی اتے دکھنی راجٹبراں دا ویلہ سی اتے اسدے بعد تانگ راجٹبر اقتدار وچّ آیا ۔

 شروعات اتے راج ویلہ 
سوئی راج پروار دی نیہہ یانگ جیان  ( 杨坚 ,  Yang Jian )  نے رکھی سی جو شمالی راجٹبراں وچوں اک اتلے ژوؤ راجٹبر دی سرکاری سیوا وچّ لگا ہویا سی۔ اوہ شمالی ژوؤ بادشاہ دا سوہرا سی اتے اسدے مرن  اتے اسنے پہلاں اسدے راج-بھاگ اتے قبضہ کیتا اتے پھر اگے چل کے بکھرے چین دے اتلے اتے دکھنی  علاقےآں نوں اکٹھا کیتا ۔  سوئی نظام وچّ امیراں-غریباں دا فرق گھٹان لئی زمین دی نویں کٹائی کیتی گئی(یعنی مقابلہ راہیں ونڈی گئی )، سرکاری وزیراں دا ٹھیک گٹھن کیتا گیا اتے سکےآں دا میعاری کرن کیتا گیا(کیونکہ اس توں پہلاں ہر راج اپنے سکے ضرب کر رہا سی)۔ فوجی طاقت ودھائی گئی اتے شمال وچّ وےدے قبیلےآں توں بچّ - بچاو لئی چین دی مہان دیوار چین نوں اتے پھیلیا کیتا گیا ۔  اسی سمیں بدھ دھرم نوں وی سرکاری پروتساہے ملیا اتے اسدے زریعے چین دییاں وکھ وکھ قوماں اتے رہتلاں نوں اک - دوجے  دے نیڑے لیایا گیا ۔  چین دی 1776 کلومیٹر لمبی مہان نہر وی اسی سمیں پوری کیتیاں گئی ،  جو ہوانگ ہو  ( پیلا دریا )  نوں یانگتسی دریا نال جوڑتی ہے اتے اج وی دنیا دی سبھتوں لمبی کھودی  ندی جاں نہر ہے ۔
The Essential World History, William J. Duiker, Jackson J. Spielvogel, Cengage Learning, 2010, ISBN 978-0-495-90227-0, ... His son, Emperor Sui Yangdi (Sui Yang Ti), continued the process, and the 1400-mile-long Grand Canal, linking the two great rivers of China, the Yellow and the Yangtze, was completed during his reign ...Ancient Chinese Inventions, Yinke Deng, Cambridge University Press, 2011, ISBN 978-0-521-18692-6, ... China's Grand Canal runs from Beijing in the north, to Hangzhou in the south and is the oldest and longest canal in the world. As the greatest engineering project in water resources and transportation in ancient China, this waterway is nearly as famous as the Great Wall ...

 راجٹبر دا انت 
جتھے اک طرف سوئی سرکار سویوستھت سی ،  وہیں اوہ خرچالو اتے بے رحم وی سی ۔  مہان دیوار اتے مہان نہر ورگیاں چیزاں لئی جنتا اتے بھاری ٹیکساں دا بوجھ پایا گیا ۔  بہت سارے لوکاں ولوں زبردستی مہیت وی کروایا گیا ۔  سوئی راج کوریا  دے گوگرئیؤ راج نال وی لڑائی وچّ جٹیا سی اتے ساتوی صدی وچّ اس توں ہار گیا ۔The land of scholars: two thousand years of Korean ConfucianismThe Land of Scholars: Two Thousand Years of Korean Confucianism, Jae-un Kang, Jae-eun Kang, Homa & Sekey Books, 2006, ISBN 978-1-931907-37-8, ... The tension between Goguryeo and Sui China heightened during this time due to Goguryeo's refusal to submit to Sui ... Sui China attacked Goguryeo in 599 ... Emperor Yang and the fate of the Sui dynasty were doomed as a result of the failure ... اسدے بعد مخالفاں،  غداری اتے ہور تشدد وچ گھرکے سوئی راجٹبر ختم ہو گیا ۔ 

 ایہہ وی ویکھو 
 شمالی اتے دکھنی راجٹبر
 تانگ راجٹبر
 گوگرئیؤ

 تن راجشاہیاں
 اتری اتے دکھنی راجٹبر

 ہان راجٹبر 
 ساؤ ویئی راج 
 چڑھدا وو راج 
 شُو ہان راج 
 جن راجٹبر 

 بہار تے خزاں ویلہ
 لہندا ژوؤ ویلہ 
 ژوؤ راجٹبر
 چین  دے راجٹبر 
 چن راجٹبر

 حوالے

 باہرلے جوڑ 



گٹھ:وکیپیڈیا ایشیائی مہینہ
گٹھ:چینی راج ٹبرگٹھ:چین دے راج ٹبرگٹھ:چین دی تریخ

گٹھ:وکیپیڈیا ایشیائی مہینہ 2016

گٹھ:سابقہ سلطنتاں
گٹھ:ایشیاء دیاں سابقہ بادشاہتاں
گٹھ:جن خاندان
گٹھ:چینی شاہی خاندان
گٹھ:مشرقی ایشیا دے سابقہ دیس