برمی لپی

میانمار لپی یا برمی لپی (برمی بولی: ဗမာအက္ခရာ / بمائکھرا  یا  မြန်မာအက္ခရာ / مرنمائکھرا )، برمی بولی لکھن لئی استعمال ہندی ہے ۔ ایہہ  براہمی پروار دیاں لپیاں دی اک لپی  ہے ۔ اسدے اکھر گول ہندے ہن جو  تاڑپتر (ناریل دے پتے) اتے لکھائی وچّ سہولت مہیا کردے سن کیونکہ سدھی لکیراں لکھن توں پتےآں دے پھٹن دا ڈر رہندا ہے ۔

برمی اچارن دیاں  کچھ خصوصیات
برمی لپی ،  براہمی لپی  توں جمی ہے پر کجھ - کجھ شبداں دیاں ورتنی اتے اچارن وچّ بہت فرق ہندا ہے ۔ اداہرن دے لئی ، 

ر نوں اکثر ی اچاریا کردے ہن ۔ ( پالِی ، ہندی اتے ودیشی شبداں نوں چھڈکے ) 
چ نوں س  اچاریا کردے ہن ۔ 
س نوں / ت / د / گ اچاریا کردے ہن ۔ 
پ  نوں ب اچاریا کردے ہن ۔ 

کچھ ہور 
- န် , ံ , - မ် توں اخیر ہون والے شبداں دے اخیر وچّ انوناسک ( ں ) اچاریا ہندا ہے ۔ 
- ပ် اتے - တ် توں اخیر ہون والے شبداں دے اچارن وچّ اخیر وچّ ت آؤندا ہے ۔

 واول(سوَر) 

 آزاد واول  واول(ماترا دے روپ وچ) سنکیت  شاہمکھی IPA  سنکیت  شاہمکھی  IPA ء[], []ک[], []آ[]کا[]آ[]کا[]ء[]کہ[]ای[]کی[]ای[]کی[]ء[]کو[]ؤ[]کو[]او[]کو[]اے[]کے[]اے[]کے[]ای[]کی[]اے[]قے[]اے[]کے[]ای[]کی[]و[]کو[]و[]کو[]او[]کو[]ؤ[]کو[]ؤ[]کو[]او[]کو[]

اتھے : ( وسرگ ) دا متلبّ اصلی وسرگ نہیں ہے سگوں اسدے لگاؤن دا متلبّ سنگت ماترا نوں بہت ( سدیرگھ ) کرنا ہے ۔ 

 صحیح حرف وئنجن 
 برمی وینجن  پالی اچارن  برمی اچارن  برمی اچارن  آئی پی اے  پالی اچارن آئی پی اے  MLCTS لپینترن က  ک  ک  [ka']   k ခ  کھ  کھ  [kʰa']   hk ဂ  گ  گ  [ɡa']   g ဃ  گھ  گ  [ɡa']  [ɡʰa']  gh င  ن  ن  [ŋa']   ng စ  چ  س  [sa']   c ဆ  چھ  ش  [sʰa']   hc ဇ  ج  ز  [za']   j ဈ  جھ  ج  [za']  [jʰa]  jh ည  نج  نج  [ɲa]   ny ဋ  ٹ  ت  [ta']  [ṭa]  t ဌ  ٹھ  ٹھ  [tʰa']  [ṭha]  ht ဍ  ڈ  د  [da']  [ḍa]  d ဎ  ڈھ  د  [da']  [ḍʰa]  dh ဏ  ن  نہ  [na']  [ṇa]  n ‍‍တ  ت  ت  [ta]   t ထ  تھ  تھ  [tʰa']   ht ဒ  د  د  [da']   d ဓ  دھ  د  [da']  [dʰa]  dh န  نہ  نہ  [na']   n ပ  پہ  پہ/بہ  [pa']   p ဖ  ف  ف  [pʰa']   hp ဗ  بہ  بہ  [ba']   b ဘ  بھ  بہ  [ba']   bh မ  م  م  [ma']   m ယ  یہ  یہ  [ja']   y ရ  ر  یہ  [ja']  [ɹa]  r လ  ل  ل  [la']   l ဝ  و  و  [wa']   w သ  س  تھ  [θa']     s ဟ  ہ  ہ  [ha']   h ဠ  ل  ل  [la']  [ḷa]  l အ  ء  ء  [ʔa']  [a]  rien

 برمی عدد
1234567890

 Diacritics 
There are several diactric marks that alter the vowel sound of a letter. Two diacritics are used exclusively for Pali and are rarely seen elsewhere.
 Diacritic  نام  حوالہာ  ရေးချ ဝိုက်ချ၊ မောက်ချ   creates low toneိ (ဣ)  လုံးကြီးတင်  creates an i sound at creaky tone ( e.g. English seat)ီ (ဤ)  လုံးကြီးတင်ဆန်ခတ်  creates an i sound at low toneု (ဥ)  တစ်ချောင်းငင်  creates a u sound at creaky tone (e.g. English truce)ူ (ဦ)  နှစ်ချောင်းငင်  creates a u sound at low toneေ (ဧ)  သဝေထိုး  creates an ei sound at high tone (e.g. English cane)ဲ (ဩ)  နောက်ပစ်  creates an è sound at high tone (e.g. English pet)်  အသတ်, တံခွန်   ورام (ဝိရာမ) ; modifies the sound quality of a letter and varies with letters (usually creates a consonant final)◌း  ဝစ္စပေါက်, ရှေ့ကပေါက်, ရှေ့ဆီး   وسرگ؛ creates high tone, but cannot be used aloneံ  သေးသေးတင်  انوناسک، creates nasalised -n final့   အောက်မြစ်  انوسوار، creates short toneၙ    صرف پالی میں پریکتၘ    صرف پالی میں پریکت

One or more of these accents can be added to a consonant to change its sound. In addition, other modifying symbols are used to differentiate tone and sound, but are not considered diacritics.

 میانمار لپی دا لپینترن 
برمی لپی دے رومنیکرن دے چار نظام پرچلت ہن ۔ انہاں وچوں دو نظام  لپی انترن  ( transliterations ) کہے جا سکدے ہن اتے ہور دو دا زور اچارن اتے ہے اسلئے انھاننوں ٹانسکرپشن ( transcriptions ) کہہ سکدے ہن ۔ 

لپئنترن کیتی پرنالیاں ہن ۔  MLC Transcription System (Wikipedia article) تتھا ALA-LC Romanization بھی دیکھیں۔ ٹانسکرپشن پرنالیاں ہیں  BGN/PCGN romanization (کچھ پرورتنوں کے ساتھ) تتھا John Okell دوارہ پریکت پرنالی۔
اس نظام دا پھیلیا وویچن ہیٹھاں دیاں سارنیاں وچّ دتا گیا ہے -

 شروعاتی(Syllable onsets) 

Syllable onsets (یا "initials") دا رومنی کرن نمنوت کیتا جاندا ہے -

 برمی IPA  MLCTS  ALA-LC  BGN-PCGN  Okellက    k  k  k  k ကျ    ky  ky  ky  c ကြ    kr  kr  ky  c ကျွ  But see below for what happens before တ်, န်, ပ်, မ် and with ံ.  kyw  kyv  kyw  cw ကြွ    krw  krv  kyw  cw ကွ    kw  kv  kw  kw ခ    hk  kh  hk  hk ချ    hky  khy  ch  hc ခြ    hkr  khr  ch  hc ချွ    hkyw  khyv chw  hcw ခြွ    hkrw  khrv chw  hcw ခွ    hkw  khv hkw  hkwဂ    g  g  g  g ဂျ    gy  gy  gy  j ဂျွ    gyw  gyv gyw  jw ဂွ    gw  gv gw  gwဃ    gh  gh  g  gင    ng  ṅ  ng  ng ငှ    hng  ṅh  hng  hng ငြ    ngr  ṅr  ny  ny ငြှ    hngr  ṅrh hny  hny ငွ    hngw  ṅvh hngw  hngw စ    c  c  s  s စွ    cw  cv sw  sw ဆ    hc  ch  hs  hs ဆွ    hcw  chv hsw  hsw ဇ    j  j  z  z ဇွ    jw  jv zw  zwဈ    jh  jh  z  zဉည    ny  ñññ ny  ny ဉှညှ    hny  ñhññh hny  hny ညွ    nyw  ñv nyw  nyw ညွှ    hnyw  ñhv hnyw  hnywဋ    t  ṭ  t  tဌ    ht  ṭh  ht  htဍ    d  ḍ  d  dဎ    dh  ḍh  d  dဏ    n  ṇ  n  nတ    t  t  t  tတွ    tw  tv tw  twထ    ht  th  ht  htထွ    htw  thv htw  htwဒ    d  d  d  dဒွ    dw  dv dw  dwဓ    dh  dh  d  dန    n  n  n  n နှ    hn  nh  hn  hnနွ    nw  nv nw  nwနွှ    hnw  nvh hnw  hnwပ    p  p  p  pပျ    py  py py  pyပြ    pr  pr py  pyပြွ    prw  prv pw  pwပွ    pw  pv pw  pwဖ    hp  ph  hp  hpဖျ    hpy  phy hpy  hpyဖြ    hpr  phr hpy  hpyဖွ    hpw  phv hpw  hpwဗ    b  b  b  bဗျ    by  by by  byဗြ    br  br by  byဗွ    bw  bv bw  bwဘ    bh  bh  bhp  bhpဘွ    bhw  bhv bw  bwမ    m  m  m  m မှ    hm  mh  hm  hm မျ    my  my  my  my မျှ    hmy  myh  hmy  hmy မြ    mr  mr  my  my မြှ    hmr  mrh hmy  hmy မြွ    mrw  mrv  mw  mw မွ    mw  mv  mw  mw မွှ    hmw  mvh hmw  hmwယ    y  y  y  y ယှ    hy  yh  sh  hy ယွ    yw  yv yw  ywရ  In some loanwords only  r  r  yr  yr ရှ    hr  rh  sh  hy ရွ    rw  rv yw  yw ရွှ    hrw  rvh shw  hywလ    l  l  l  l လှ    hl  lh  hl  hlလျ    ly  ly lyy  lyy လျှ    hly  lyh  hlysh  hlyhyလွ    lw  lv lw  lw လွှ    hlw  lvh  hlw  hlwဝ    w  v  w  w ဝှ    hw  vh  hw  hw သ    s  s  thdh  th သွ    sw  sv thw  thwဟ    h  h  h  h ဟွ    hw  hv hw  hwဠ    l  ḷ  l  lအ    (none)  ’  (none)  (none)



 انتم(Syllable rhymes) 
Syllable rhymes (یا "finals") دا رومنی کرن نمنوت کیتا جاندا ہے۔ اس سارنی وچ برمی اکھر 'ک' က  نوں مثال دے روپ وچ  پیش کیتا گیا ہے۔
 برمی IPA  MLCTS  ALA-LC  BGN-PCGN  Okellက    ka.  ka ka.  káကက်    kak  kak‘ ket  keʔကင်    kang  kaṅ‘ kin  kiñကစ်    kac  kac’ kit  kiʔကည်    kany kaññ‘  kikekè  kikeikeကဉ်   kañ‘  kin  kiñကတ်    kat  kat‘ kat  kaʔကန်    kan  kan‘ kan  kañကပ်    kap  kap‘ kat  kaʔကမ်    kam  kam‘ kan  kañကယ်    kai  kay‘ kè  keကံ    kam  kaṃ kan  kañကာ    ka  kā ka  kaကိ    ki.  ki ki.  kíကိတ်    kit  kit‘ keik  keiʔကိန်    kin  kin‘ kein  keiñကိပ်    kip  kip‘ keik  keiʔကိမ်    kim  kim‘ kein  keiñကိံ    kim  kiṃ kein  keiñကီ    ki  kī ki  kiကု    ku.  ku ku.  kúကုတ်    kut  kut‘ kok  kouʔကုန်    kun  kun‘ kon  kouñကုပ်    kup  kup‘ kok  kouʔကုမ်    kum  kum‘ kon  kouñကုံ    kum  kuṃ kon  kouñကူ    ku  kū ku  kuကေ    ke  ke ke  keiကဲ    kai:  kai kè:  kèကော    kau:  ko kaw:  kòကောက်    kauk  kok‘ kauk  kauʔကောင်    kaung  koṅ‘ kaung  kauñကော်    kau  ko‘ kaw  koကို    kui  kui ko  kouကိုက်    kuik  kuik‘ kaik  kaiʔကိုင်    kuing  kuiṅ‘ kaing  kaiñ

 ကွတ်, ဝတ်, اتیادی
In sequences with ွ or ဝ before တ်, န်, ပ်, မ် or together with ံ, the vowel pronounced is  rather than the expected . This is reflected in the BGN/PCGN and Okell transcriptions, but not in the MLCTS and ALA-LC transliterations.

 Burmese  IPA  MLCTS  ALA-LC  BGN-PCGN  Okellကွတ်    kwat  kvat‘ kut  kuʔကွန်    kwan  kvan‘ kun  kuñကွပ်    kwap  kvap‘ kut  kuʔကွမ်    kwam  kvam‘ kun  kuñကွံ    kwam  kvaṃ kun  kuñဝတ်    wat  vat‘ wut  wuʔဝန်    wan  van‘ wun  wuñဝပ်    wap  vap‘ wut  wuʔဝမ်    wam  vam‘ wun  wuñဝံ    wam  vaṃ wun  wuñ

 واول 
The independent vowel letters are transcribed the same as the vowels formed with အ, except in ALA-LC, where those formed with အ take a preposed apostrophe (’):
 برمی IPA  MLCTS  ALA-LC  BGN-PCGN  Okell အိဣ    i.  ’ii i.  í အီဤ    i  ’īī i  i အုဥ    u.  ’uu u.  ú အူဦ    u  ’ūū u  u အေဧ    e  ’ee e  ei အောဩ    au:  ’oo aw:  ò အော်ဪ    au  ’o‘o‘ aw  o

 ٹون(Tones) 
The low tone and checked tone are represented as shown in the table above. The representation of the high tone and creaky tone varies depending on the respective syllable rhyme: sometimes they are inherent in the vowel symbol used, and sometimes they are indicated by a diacritic mark. The ALA-LC romanization indicates these two tones explicitly only in cases where diacritic marks are used; the other three romanizations indicate them regardless of how they are spelled. Examples:

 Tone  Burmese  IPA  MLCTS  ALA-LC  BGN-PCGN  Okell High ကဲ    kai:  kai kè:  kèကော    kau:  ko kaw:  kòကား    ka:  kā″ ka:  kàကန်း    kan:  kan‘″ kan:  kàñ Creakyက    ka.  ka ka.  káကိ    ki.  ki ki.  kíကု    ku.  ku ku.  kú ကဲ့    kai.  kai′ kè.  kéကန့်    kan.  kan‘′ kan.  káñ

 نکے سیلابل (Minor syllables) 
Minor syllables in Burmese contain only the vowel  in the rhyme and do not bear tone. They are always followed by a major syllable (any other kind of syllable). In the orthography, they are most commonly spelled as if their rhyme was  (i.e. with no vowel diacritic at all), but are often spelled in other ways. In the MLCTS and ALA-LC systems, minor syllables are romanized exactly as they are spelled in Burmese orthography. In the modified BGN/PCGN system and in the Okell system, minor syllables are indicated by the letter ă regardless of the Burmese orthography. Examples:

 Burmese  IPA  MLCTS  ALA-LC  BGN-PCGN  Okell ခလုတ်    hka.lut  khalut‘ hkălok  hkălouʔ စာရေး    care:  cāre″ săye:  săyeì ငါးဥ    nga:u.  ṅā″u ngău.  ngăú သူငယ်    su-ngai  sūṅay‘ thăngè  thănge

سیلیبل ونڈ 
Where two consonants appear next to each other between two vowels in a romanization, use hyphens as necessary to avoid ambiguity. For example (the following are not necessarily real words of Burmese):

 Burmese  IPA  MLCTS  ALA-LC BGN-PCGN  Okell အက်ယန်အာကျန်    ak-yana-kyan  ’ak‘yan‘’ākyan‘ et-yana-kyan  eʔyañacañ ကတ်ဝက်ကာတွက်    kat-wakka-twak  kat‘vak‘kātvak‘ kat-wetka-twet  kaʔweʔkatweʔ တန်ဂါတာငါ    tan-gata-nga  tan‘gātāṅā tan-gata-nga  tañgatanga

 وئنجن دا اُچارن (Consonant voicing) 
In many words, a written voiceless (aspirated or unaspirated) consonant is pronounced voiced when it appears after a vowel or . This is indicated in the BGN-PCGN and Okell transcriptions, but not in the MLCTS and ALA-LC transliterations. In BGN-PCGN, the letter for the voiced consonant is used; in Okell, the letter for the voiceless consonant is used but underlined. Examples:

 Burmese  IPA  MLCTS  ALA-LC BGN-PCGN  Okell ဆီပုံး    hcipum:  chīpuṃ″ hsibon:  hsipoùñ အုန်းဆီ    un:hci  ’un‘″chī on:zi  oùñhsi အညာသား    a.nyasa:  ’añāsā″ ănyadha:  ănyathà

 برمی یونیکوڈ 

U+0123456789ABCDEF1000ကခဂဃငစဆဇဈဉညဋဌဍဎဏ1010တထဒဓနပဖဗဘမယရလဝသဟ1020ဠအဢဣဤဥဦဧဨဩဪါာိီု1030ူေဲဳဴဵံ့း္်ျြွှဿ1040၀၁၂၃၄၅၆၇၈၉၊။၌၍၎၏1050ၐၑၒၓၔၕၖၗၘၙၚၛၜၝၞၟ1060ၠၡၢၣၤၥၦၧၨၩၪၫၬၭၮၯ1070ၰၱၲၳၴၵၶၷၸၹၺၻၼၽၾၿ1080ႀႁႂႃႄႅႆႇႈႉႊႋႌႍႎႏ1090႐႑႒႓႔႕႖႗႘႙ႚႛႜႝ႞႟

ایہ وی ویکھو
پالی بولی
لاؤ لپی
تھائی لپی
برمی بولی
مون بولی

حوالے

 باہرلے جوڑ 
 Myanmar script to Devanagari script Converter (download and use in any browser)
 Linguistics  (Tun Institute of Learning)
 10 things I hate about the Burmese language
 Myanmar script notes
 Devanagari->Burmese->Lanna->Thai
 Myanmar script
 Myanmar character notes
 Burmese character picker v16
 converter/converter_ipabur.html Burmese phonetic to IPA Converter (Lionslayer)
 Burmese phonetic IPA (Compiled by Lionslayer@Maung Maung San Mar 12 2011 Freely Redistributable under CC3)		

گٹھ:لپی
گٹھ:برما دیاں بولیاں
گٹھ:لپیاں
گٹھ:براہمی پروار دیاں لپیاں
گٹھ:براہمی لپیاں