قوم سبا

قوم سبا یمن دا اک علاقہ اے، جو صنعاء  تے حضرموت دے درمیان اے، اس دا مرکزی شہر مآرب  سی، اس علاقے نوں  سبا کہن دی وجہ ا یہ  اے کہ اس علاقہ  چ سبا بن یشجب بن یعرب بن قحطان دی اک شاخ آباد سی۔
قوم سبایمن چ رہندی سی، قوم تبع  وی انہاں تو ای سی  ، ملکہ بلقیس وی  ایتھے دے رہن  والی سی، ایتھے  دے ے لوک  بہت نعمتاں تے راحتاں   چ سن، اللہ دے رسول انہاں دے  کول آئے  تے اینہاں نوں شکر کرن  دی تلقین کیتی تے انہاں نوں ایہ دعوت دتی کہ ا یہ اللہ تعالیٰ نوں واحد لاشریک منن، تے اللہ تعالیٰ دی عبادت دے طریقے  دسدے ، جدوں  تک اللہ تعالیٰ نے چاہیا  ایہ اسی طرح رہندے  رہے، پھیر انہاں نے اللہ تعالیٰ دے احکام توں روگردانی کیتی تے  انہاں   اتےبہت تندوتیز سیلاب آیا جس نال تمام باغات، کھیت تے ملک برباد ہوگیا۔
ابن عباس بیان کردے نیں کہ رسول اللہ (صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم) توں سوال کیتا گیا کہ سبا کوئی مرد اے یا کوئی عورت اے یا کسے ملک دا ناں  اے ؟ آپ نے فرمایا سبا اک مرد  سی جس دے دس بیٹے  سن، انہاں چوں  چھ یمن   چلے گئے  سن تے چار شام چ۔مسند احمد ج 1 ص 613 طبع قدیم، مسند احمد رقم الحدیث : 92، مطبوعہ دارالحدیث قاہرہ، 1431 ھ
انہاں دے  دوناں  پاسے پہاڑ  سن جتھوں  نہریں تے چشمے  وگدے  انہاں دے شہراں  چ آندے سن، ایسے طرح نالے  تے دریا وی ادھر ادھر توں آندے سن، قدیم بادشاہاں  چوں   کسے نے انہاں  دوناں پہاڑاں دے درمیان اک مضبوط پشتہ بنوادتا  سی، دریا دی دوناں  پاسے باغ اتے  کھیت اگا دتے گئے  سن، پانی دی کثرت تے زرخیز  زمین ہون دی وجہ توں ایہ علاقہ بہت سرسبز رہیا کردا  سی، قتادہ بیان کردے  نیں کہ  جے کوئی عورت اپنے سر  اتے ٹوکرارکھ کے نکلدی تے  کچھ دور جان دے بعد اوہ ٹوکراپھلاں  نالب ھر جاندا سی، درختاں توں انا زیادہ پھل ڈگدا سی  کہ ہتھ  نال توڑن دی ضرورت نہیں پیش آندی سی، مآرب چ اک دیوارسی جو صنعاء توں تن منزل  اتے سی  تےسدمآرب  دے ناں نال مشہور سی، اوتھے  زہریلے جانور  تے مکھی  تے مچھر و  ی نہیں ہوندے سن، اللہ تعالیٰ دیاں ا یہ تمام نعمتاں اس لئی سن  کہ اوہ اللہ تعالیٰ نو ں واحد منن اتے   برقرار رہن ہے اخلاص دے نال  اسدی عبادت کرنتفسیر تبیان القرآن،غلامرسول سعیدی،سورہ السبا، آیت15 فرید بکسٹال لاہور
 حوالے

گٹھ:قصص القرآن