کرتار سنگھ دگل

کرتار سنگھ دگل (1 مارچ 1917ء - 26 جنوری 2012ء) اک پنجابی لکھاری سی۔ اوہ پنجابی، اردو، ہندی تے انگریزی وچّ لکھدے سن۔ اوہناں نے نکی کہانی توں علاوہ ناول، ناٹک، ریڈیو ناٹک تے شاعری وی لکھی تے ایہناں سارے کھیتراں وچ شہرت حاصل کیتی۔ گرو گرنتھ صاحب دا انگریزی وچّ ترجمہ وی کیتا۔ساہتکار کرتار سنگھ دگل دے تر جان اُتے - گلزار سنگھ سندھو 

 جیون 
کرتار سنگھ دگل دا جم پنڈ دھمیال ضلع راولپنڈی وچ 1 مارچ 1917ء نوں جیون سنگھ دگل تے ستونت کور دے گھر ہویا۔ فارمین کرسچیئن کالج، لاہور توں ایم. اے. انگریزی کرن توں بعد دگل نے اپنا پروفیشنل جیون آل انڈیا ریڈیو توں شروع کیتا سی۔ اس ادارے نال ایہہ 1942ء توں 1966ء تکّ وکھ وکھ عہدیاں اُتے رہ کے کم کردے رہے اتے سٹیشن ڈائریکٹر بنے۔ اس دوران اوہناں نے پنجابی اتے ہورناں بھاشاواں وچّ پروگرام بناؤن دا کارجبھار نبھایا۔ دگل 1966 توں 1973 تکّ نیشنل بکّ ٹرسٹ دے سکتر اتے ڈائریکٹر وی رہے۔ ہناں نے سوچنا اڈوائیزر وجوں منسٹری آف انفرمیشن اینڈ براڈکاسٹنگ (پلیننگ کمیشن ) وچّ وی کم کیتا۔ اوہ راج سبھا دے میمبر وی رہے۔

اوہ کئی سنستھاواں دے سنستھاپک وی سن، جنہاں وچّ راجا رامموہن رائے لائبریری فاؤنڈیشن، انسٹیچیوٹ آف سوشل اینڈ اکنومک چینج بنگلور، ذاکر حسین ایجوکیشنل فاؤنڈیشن شامل ہن۔ اوہ ساہتک کھیتر دیاں کئی سنستھاواں دے آہدیدار وی رہے۔ اوہ پنجابی ساہت سبھا دلی دے موجودہ پردھان سن اتے 1984 وچّ پنجابی یونیورسٹی دے نومینیٹڈ فیلو بنے۔ اگست 1977 نوں اوہناں نوں ستکار دندیاں راج سبھا دا میمبر وی نامزد کیتا گیا۔

 رچناواں  
کہانی مجموعے 
سویر سار (1942)
پپل پتیاں
 کڑی کھانی کردی گئی (1943)
ڈنگر 
اگّ کھان والے 
کرامات (1957)
پارے میرے (1961)
اک چھٹّ چانن دی (1963)
مازا نہیں مویا  (1970)
نواں گھر 
سونار بنگلا 
 پھلّ توڑنا مناں ہے 
 ڈھویا ہویا بوہا 
ہنسا آدمی (1986)
پینگے وین ڈونگھے (1993) 
بھابی جان (1995)
موت اک غنچے دی (1995)

ناول
آندراں
پنیا دی رات 
تیرے بھانے
بند دروازے (1959)
مٹی مسلمان کی (1999)

ناٹک
 مٹھا پانی
پرانیاں بوتلاں 
تن ناٹک 
ستّ ناٹک 

شاعری
کنڈھے کنڈھے
بند دروازے 
ویہویں صدی تے ہور کویتاواں (1999)

وارتک 
میری ساہتک جیونی
 کس پہہ کھولؤ گنٹھڑی

اکانگی
ستے پئے نغمے 

آلوچنا 
 نویں پنجابی کویتا
کہانی کلا تے میرا انوبھوَ 
اس توں علاوہ فلاسفی اینڈ پھیتھ آف سکھئزم، گیانی گرمکھ سنگھ مسافر شامل ہن۔ کانگرس لائبریری انوسار اوہناں نے کلّ 118 کتاباں لکھیاں ۔

اعزازات
اوہناں نوں بھارت سرکار ولوں 1988 وچّ پدم بھوشن پرسکار نال سنمانت کیتا گیا۔ اس توں علاوہ ساہت اکادمی ایوارڈ، غالب ایوارڈ، سوویت لینڈ ایوارڈ، بھارتی بھاشا پریشد پرسکار، بھائی موہن سنگھ وید ایوارڈ، پنجابی لیکھک آف دا ملینیئم ایوارڈ، بھائی ویر سنگھ ایوارڈ، پرمان پتر، پنجاب حکومت وغیرہ مان سنمان وی ملے۔

حوالے

گٹھ:پنجابی لکھاری
گٹھ:پنجابی کہانی کار
گٹھ:پنجابی ناٹک کار
گٹھ:پنجابی ناول کار
گٹھ:پنجابی لئی ساہت اکادمی انعام جیتو
گٹھ:پنجابی شخصیتاں