پپیہا

چاترک (پپیہا) دکھن ایشیا وچ عامَ پایا جان والا اک پنچھی اے۔ ایہہ شکل پکھوں شکرے ورگے ہندا اے۔ اس دے اڈن اتے بیٹھن دا طریقہ وی بلکل شکرے ورگا ہندا اے۔ اس لئی انگریزی وچ اسنھوں Common Hawk – Cuckoo کہندے ہن۔ ایہہ اپنا آلھنا نہیں بناؤندا اے اتے دوجے پنچھیاں دے آلھنیاں وچ اپنے آنڈے دندا اے۔ نسل کشی دور وچ نر تن سور والی آواز دہراؤندا رہندا اے جس وچ دوجا سور سبھ توں لما اتے زیادہ تیز ہندا اے۔ ایہہ سور ہولی-ہولی تیز ہندے جاندے ہن اتے اکدم بند ہو جاندے ہن اتے کافی دیر تک اویں چلدا رہندا اے؛ سارا دن، شام نوں دیر تک اتے سویرے پو پھٹن تک۔

پپیہا دکھنی ایشیاء دا ککو ٹبر دا اک عام پنچھی اے۔ ایہ شکرے نال رلدا اے۔ نسل ودھان دی رت وچ نر پپیہے دی واز دور تک سنی جاندی اے۔

وکھالہ
ایہ اک مدھرے ناپ دا پنچھی اے۔ ایہدا رنگ کالا سانولا ہوندا اے۔
 جان پہچان 

پپیہا کیڑے کھان والا اک پنچھی اے جو بسنت اتے ورکھا وچ اکثر امب دے بوٹے اتے بیٹھکے بڑی سریلی آواز وچ بولدا اے۔
جغرافیائی اختلاف ں ایہہ پنچھی کئی رنگ، روپ اتے شکل دا ملدا اے۔ اتلے بھارت وچ اس دا ڈیل ڈول اکثر کبوتر دے برابر (لگپگ 34 سمع) اتے رنگ ہلکا کالا جاں مٹمیلا ہندا اے۔ دکھن بھارت دا پپیہا شکل پکھوں اس توں کجھ وڈا اتے رنگ وچ رنگ برنگا ہندا اے۔ وکھ وکھ  تھانواں تے ہور وی کئی پرکار دے پپیاے ملدے ہن، جو شاید  شمال اتے دکھن دے پپیاے دے بیرڑا بچے ہن۔ مادہ دا رنگروپ اکثر سبھنی تھانئیں اک ہی جیہا ہندا اے۔ پپیہا درخت توں ہیٹھاں اکثر بہت گھٹ اتردا اے اتے اس اتے وی اس پرکار چھپ کے بیٹھا رہندا اے کہ انسان دی نظر کدے ہی اس اتے پیندی اے۔ اس دی بولی بہت ہی رسیلی ہندی اے اتے اس وچ کئی سوراں دا سماویش ہندا اے۔ کئیاں دے خیال مطابق اس دی بولی وچ کوئل دی بولی توں وی زیادہ مٹھاس اے۔ ہندی شاعراں مطابق اے کہ اوہ اپنی بولی وچ پی کہاں۔.۔.؟ پی کہاں ۔.۔.؟ یعنی محبوب کتھے اے؟ بولدا اے۔ اصل وچ دھیان دین توں اس دی راگمئی بولی راہیں اس واک دے اچارن دے سامان ہی آواز نکلدی لگدی اے۔ ایہہ وی پرچلت اے کہ ایہہ صرف ورکھا دی بوند دا ہی پانی پیندا اے، پیاس ہتھوں مر رہا وی ندی، تالاب وغیرہ دے پانی وچ چنج نہیں ڈبوندا۔ جدوں اسمان وچ بدل چھا رہے ہون، اس ویلے ایہہ منیا جاندا اے کہ ایہہ اس آس نال کہ شاید کوئی بوند میرے منہ وچ پے جاوے، برابر چنج کھولھے اوہناں ول اک لگائے رہندا اے۔ بہوتیاں نے تاں اتھے تک منّ رکھیا اے کہ ایہہ صرف سواتی نچھتر توں ہون والی بارش دا ہی پانی پیندا اے، اتے اگر ایہہ نچھتر ناں ورھے تاں سال بھر پیاسا رہِ جاندا اے۔

 حوالے 

گٹھ:پنچھی
گٹھ:پنجاب دے پنچھی

<font size="1" color=black>پپیہا<font> 200pxدیس:  جنوربرادری:  	کورڈیٹٹولی:  پنچھیٹبر : ککوسائینسی ناں: Hierococcyx varius

بارلے جوڑ

Category:پنجاب دے پنچھی