الف

پنجابی شاہ مکھی اکھراں وچ 'الف' پہلا اکھر ہے ۔ ایہہ پرانی کنعانی ابجد دا پہلا اکھر ہے جیہڑا سامی ابجداں فونیقی عبرانی اَتے عربی اچ آیا ہے۔ عربی توں ایہہ پنجابی وچ آیا ہے۔

الف دی اواز نوں عربی اتے پنجابی چ وکھہان لئی 'ا' دا اکھر ورتیا جاندا ہے۔ ایہہ اواز کڈھن لئی سنگ دے پٹھیے 
دے نشان نال دسیا جاندا ہے۔ کٹھے ہو کے پہلے تاں ہوا نوں روکدے نیں فیر اک دم ہوا چھڈن نال ایہہ اواز بندی ہے ۔

آئ پی اے چ ایہنوں /ʔ/ فونیقی اکھر یونانی دا الفا(A) اتے لاطینی دا(A) بن گیا جیہڑا انگریزی وچ جا کے (A) بن گیا۔

پیل
3500 ورھیاں پہلاں دے نیڑے نیڑے جدوں ابجد لئی مورتاں ورتیاں جارِیاں سن لبنان تے مصر دے لوکاں نے سوچیا جے بولی نوں لکھناں پڑھناں اسان ہوجاوگا اگر اوازاں نوں اکھراں دی مورت دتی جاۓ تاں فیر اکھراں نوں جوڑ کے جنج دی لوڑ ہوے تے شبد بنا لیا جۓ۔ ایہہ سوچ اکریاں دے پرانے کنعانی ابجد دی نیو بنی۔

22 اوازاں جیہڑیاں اوہ مون٘ہہ چوں کڈھدے سن اوہناں لئی 22 نشانیاں بنائیاں گئیاں۔ الف دی اواز نوں سب توں پہلاں رکھیا گیا اَتے اوہدے لئی گاں دے منہ دی نشانی رکھی گئی مگروں ہن دے انگریزی ہے اَتے پنجابی الف دی نشانی وچ بدل گئی۔

گٹھ:الف
گٹھ:پنجابی اکھر