سلطنت مالی

<font size="+1" color=orange>سلطنت مالی<font><font size="1" color=green>1230ء دے دہاکے توں 17ویں صدی تک<font> 200px <font size="1" color=black>1350ء دے لاگے سلطنت مالی اپنے عروج دے ویلے<font>راجگھر نیانی : مکروں کابا  بولی مانڈنکانمذہب اسلام <font size=1 color=green>منسا (شہنشاہ)<font>
|-
|1235ء توں 1255ء|style="padding-right: 1em;" | ماری جاتا I (پہلا)  
|- style="vertical-align: top
|17ویں صدی چ|style="padding-right: 1em;" | محمود IV (آخری)
|- style="vertical-align: top;"
|قنون ساز ادارہ|style="padding-right: 1em;" | گرابا
|- style="vertical-align: top;
|-
|تریخ|style="padding-right: 1em;" |  
|- style="vertical-align: top
|ناں|style="padding-right: 1em;" | 2 رنجیت سنگھ
|- style="vertical-align: top;"
|لقب|style="padding-right: 1em;" | شیر پنجاب
|- style="vertical-align: top;"-
|قیام|style="padding-right: 1em;" | 1230ء دا دہاکا  
|- style="vertical-align: top
|- style="vertical-align: top;"
|نیانی توں کانگابا راجگھر دی منتقلی|style="padding-right: 1em;" | 1559ء
|- style="vertical-align: top;
|-
|سلطنت دا خاتمہ : || سن 1600ء دے دہاکے چ
|-
|رقبہ|style="padding-right: 1em;" | 
|-
|1250ء چ : || 1 لکھ مربع کلومیٹر
|-
|1312ء : || 12 لکھ 94 ہزار 994 مربع کلومیٹر
|-
|1380ء : || 11 لکھ
|-
|1500ء : || 4 لکھ مربع کلومیٹر
|-
|آبادی : ||
|-
|1450ء اندازا : || 4 کروڑ 50 لکھ
|-
|کرنسی : || سونا (تانبا تے لون) 
|- 
|قومی پرندہ''' :  باز

سلطنت مالی مینڈن لوکاں دی سلطنت سی جہڑی لہندے افریقہ چ 1235ء توں 1645ء تک قائم رہی ۔ لہندے افریقہ دے دیساں ( جہڑے زیادہ تر ایسے سلطنت دا حصہ سن) دے رہن سہن ، بولیاں ، قنوناں تے رسماں تے رواجاں تے سلطنت مالی دے وڈے اثر نیں ۔ 
 راجگھر 
اس سلطنت دا راجگھر دکھنی صحارہ (صحرائے اعظم) چ آباد نیانی دا شہر سی ۔ موجودہ جمہوریہ مالی چ نیانی ناں دے دو شہر نیں ، پر تریخ داناں دے مطابق اینہاں چوں سلطنت مالی دا راجگھر کوئی وی نئیں ۔


 جغرافیہ تے آبادی 

1380ء دے آبادی دے اندازے دے مطابق سلطنت دی آبادی 2 کروڑ دے لاگے سی تے اسدا رقبہ 11 لکھ مربع کلومیٹر دے نیڑے سی ۔ سلطنت موجودہ گنی تے موجوودہ مالی دےعلاقےآں تے مشتمل سی ۔ تے وڈے مذہباں چ اسلام تے پرانے افریقی مذہب سن ۔ بولیاں چ مینڈنگ گروہ دیاں بولیاں ، بولیاں جاندیاں سن ۔ جنہاں چوں کافی بولیاں موجودہ لہندے افریقی دیساں چ بولیاں جاندیاں نیں ۔

اہم تعمیراں چ جینے دے وڈی مسیت اے جہڑی اج وی مالی دے شہر جینے چ واقع اے تے مٹی تے گارے نال اساری سب توں وڈی موجود عمارت سمجھی جاندی اے ۔

 معاشیات 

 دفاع 
سلطنت مالی دی پیشہ ورانہ فوج سی جس دا کم سرحداں دی راکھی سی ۔ سلطنت دے ہر قبیلے دے ذمہ لوڑ پین ویلے لڑن آلے بندےآں دی اک گنتی فراہم کرنی سی ۔ تے اپنے عروج دے زمانے چ سلطنت مالی دی اک لکھ فوجیاں تے مشتمل فوج سی ،جس نوں بوہت تھوڑے ویلے چ اکٹھا تے سلطنت دے کسے وی حصے چ گھلئیا جا سکدا سی ۔
 ہور ویکھو 

 منسا موسی
 مالی

گٹھ:افریقہ
گٹھ:اسلامی سلطنتاں
گٹھ:افریقی سلطنتاں
گٹھ:مالی
گٹھ:سابق سلطنتاں
گٹھ:سلطنتاں
گٹھ:وڈیاں سلطنتاں
گٹھ:مسلم سلطنتاں
گٹھ:افریقہ دیاں سلطنتاں
گٹھ:تریخ اسلام
گٹھ:تریخ
گٹھ:افریقہ دی تریخ