Filosofìa dla ment

La filosofìa dla ment a l'é na branca dla filosofìa ch'a studia la natura dla ment, dij process mentaj, dla cossiensa e dij sò rapòrt con ël còrp, dzortut ël sërvel. A serca ëd rësponde a question com: "Lòn ch'a l'é la ment?" e "Coma a interagiss la ment con ël còrp?".

 Definission e problema 
La filosofìa dla ment a afronta vàire problema fondamentaj:
 Ël problema ment-còrp: Coma a son colegà ij process mentaj con ij process fìsich?
 La natura dla cossiensa: Lòn ch'a l'é esse cossient?
 L'intensionalità: Coma a peulo jë stat mentaj arferisse a còse fòra 'd lor?
 La libertà dla volontà: Ij nòstri pensé e decision a son lìber?

 Stòria 

 Antichità 
 Platon: dualism tra ànima e còrp
 Aristòtil: l'ànima com forma dël còrp vivent
 Epicur: materialism e atomism

 Età medieval 
 Tomà d'Aquin: sìntesi antra Aristòtil e teologìa cristian-a
 Avicënna: l'esperiment ëd l'òm volant

 Età moderna 
 René Descartes: dualism cartesian (ment e materia com sostanse separà)
 Baruch Spinoza: monism e paralelism
 Gottfried Leibniz: armonìa prestabilìa

 Età contemporania 
 Gilbert Ryle: crìtica dël "mità ant ël mità"
 David Chalmers: ël problema difìcil dla cossiensa
 John Searle: l'argument ëd la stansia cinèisa

 Problema sentraj 

 Ël problema ment-còrp 
Coma a son relassionà ij fenòmen mentaj con ij fenòmen fìsich?
 Dualism: ment e còrp a son sostanse diverse
 Materialism: tut a l'é materia
 Monism: a-i é mach un tipo ëd sostansa

 La natura dla cossiensa 
 L'esperiensa sogetiva dij fenòmen
 Ël problema dël "coma a l'é" esse na ratavlòira
 La qualità: le proprietà sogetive dl'esperiensa

 L'intensionalità 
 La capacità dij nòstri pensé d'esse "an sù" cheicòs
 La relassion antra lë stat mental e sò oget
 La natura dël significà mental

 L'identità përsonal 
 Còsa a fà che i soma la midema përsona an sij temp?
 Ël ròl ëd la memòria e dla continuità
 Ij problema dij cas ëd division dla ment

 Teorìe prinsipaj 

 Dualism 
 Dualism ëd sostansa (Descartes): ment e materia a son sostanse separà
 Dualism ëd proprietà: a-i é mach na sostansa ma doe proprietà
 Interassionism: ment e còrp a interagisso

 Materialism 
 Teorìa dl'identità: jë stat mentaj a son jë stat cerebral
 Comportamentism: la ment a l'é ël comportament
 Materialism eliminativ: jë stat mentaj a esisto pa

 Funsionalism 
 Jë stat mentaj a son definì da sò rll causal
 L'analogìa con ël program ëd n'ordinador
 Lë stat mental com ëstat funsional

 Teorìa dl'identità 
 Jë stat mentaj a son idèntich a jë stat cerebral
 L'identità tipo-tipo o cas-cas
 La ridussion dij fenòmen mentaj a fenòmen fìsich

 Monism neutral 
 La realtà fondamental a l'é nì mental nì fìsica
 Sostansa fondamental neutral
 Esempi: Bertrand Russell, William James

 Panpsichism 
 La cossiensa a l'é fondamental e universal
 Tut a l'ha un quàich gré ëd consiensa
 Esempi: Alfred North Whitehead, David Chalmers

 Aplicassion e anterdissiplinarità 

 Psicologìa 
 Relassion antra filosofìa e psicologìa
 Teorìe dla ment an psicologìa
 Studi sperimentaj an sla cossiensa

 Neurosiense 
 Studi dël servel e dij sò process
 Neurològica e filosofìa dla ment
 L'imàgin dël servel e soe implicassion

 Inteligensa artifissial 
 La ment a peul esse replicà da na màchina?
 Ël test ëd Turing
 L'argoment ëd la stansia cinèisa

 Linguìstica 
 Ël lengagi e la ment
 La relassion antra pensé e lenga
 Teorìe dël significà

 Autor amportant 
 René Descartes (1596-1650)
 David Hume (1711-1776)
 Immanuel Kant (1724-1804)
 Ludwig Wittgenstein (1889-1951)
 Gilbert Ryle (1900-1976)
 Thomas Nagel (1937-)
 John Searle (1932-)
 Daniel Dennett (1942-)
 David Chalmers (1966-)

 Euvre fondamentaj 
 Meditassion metafìsiche ëd Descartes
 Ël concet ëd ment ëd Ryle
 Còsa a veul dì tut sossì? ëd Nagel
 La reconsiderassion ëd la ment ëd Searle
 La ment cossient ëd Chalmers

 Vëdde ëdcò 
 Dualism
 Materialism
 Cossiensa
 Neurofilosofìa
 Inteligensa artifissial
 Psicologìa

 Bibliografìa 
 Descartes, R., Meditassion metafìsiche, 1641
 Ryle, G., Ël concet ëd ment, 1949
 Chalmers, D., La ment cossient, 1996

Categorìa:Filosofìa
Categorìa:Psicologìa
Categorìa:Artìcoj scrivù con l'AI