Protocòl ëd contròl ëd la trasmission

Ël Protocòl ëd contròl ëd la trasmission (an anglèis Transmission Control Protocol, TCP) a l'é un dij protocol prinsipaj ëd la suite Internet ch'a garantiss na comunicassion fidela e ordinà antra aplicassion an sla rej. Fa part dël model TCP/IP e a l'é dovrà për trasmëtte dat com pàgine web, email, e archivi con control d'eror, conferma d'arseivù, e gestion ëd congestion. TCP a l'é un protocol orientà a la conession, opòst a l'UDP (senza conession).

 Stòria   
 Ani 1970: Svilupà da Vint Cerf e Bob Kahn për ARPANET, predecessor d'Internet.  
 1974: Descrission inissial an n'artìcol seminal ch'a presentava ël model TCP/IP.  
 1981: Formalisà ant lë RFC 793, definend soe régole base.  
 Anni 1990: Ameliorà con mecanism ëd control ëd congestion (es. TCP Tahoe/Reno).  
 Al di d'ancheuj: Fondamental për Internet, con agiornament com TCP BBR e QUIC (basà su UDP).  

 Strutura e Component   
 Conession orientà: Stabilì via un àut tri part ëd salut (three-way handshake): SYN, SYN-ACK, ACK.  
 Segment TCP: Compòst da header (pòrt sorgiss/destinassion, sequence number, ACK) e dat.  
 Control d'eror: Arspedission dij pachet përdù o corompù.  
 Control ëd fluss: Agiusté la velocità ëd spedission për evité ëd surcarié ël destinatari.  
 Control ëd congestion: Riduve la velocità quand as rileva congestion ëd rej (es. algoritm Cùbich).  

 Tipo ëd TCP   
1. TCP Tahoe/Reno: Prim algoritm ëd contròl ëd congestion.  
2. TCP New Reno: Gestiss mej vàire pachet përdù ant na session.  
3. TCP BBR (Google): Otimisà për rej àuta velocità.  
4. TCP Sack: A deuvra Selective ACK për arcuperé pachet spessìfich.  

 Usagi Pràtich   
 Navigassion web (HTTP/HTTPS): Carié pàgine e formolari.  
 Trasferiment d'archivi (FTP, SFTP): Spedì dat sensa pèrdite.  
 Email (SMTP, IMAP): Spedì e arsèive messagi.  
 Acess a database: Comunicassion sicura antra client e server.  

 Avantagi e Svantagi   
 Avantagi:  
 Fideltà: Garansìa che ij dat a rivo complet e sensa eror.  
 Ordinà: Ij segment a rivo ant l'órdin ëd spedission.  
 Adatabilità: Gestion automàtica ëd congestion e fluss.  
 Svantagi:  
 Surcàrich: Header gròss e protocol compless (vs UDP).  
 Latensa: Ritard për stabilì la conession e arspedission.  

 Evolussion Tecnològica   
 Ani 2000: Introdussion ëd TCP Fast Open për riduve ël ritard ëd conession.  
 2010: Multipath TCP për dovré vàire conession ëd rej simultànie.  
 Al di d'ancheuj:  
 QUIC (basà su UDP): Sostituiss TCP an quàich aplicassion (es. HTTP/3).  
 TCP BBRv2: Mësura congestion an base al ritard ëd la rej.  

 Vardé ëdcò   
 UDP  
 Protocòl TCP/IP  
 HTTP  

 Arferiment   
 RFC 793 * Transmission Control Protocol (1981). IETF.  
 Stevens, W. R. (1994). *TCP/IP Illustrated, Volume 1*. Addison-Wesley.  

 Ligam esterne   
 RFC 793: Spessìfiche TCP  
 Spiegassion TCP (Cloudflare)  

Categorìa:Informàtica
Categorìa:Tecnologìa
Categorìa:Artìcoj scrivù con l'AI