Lacross

Ël lacross (dal fransèis "Lacrosse") a l'é në spòrt d'echip, d'origin nòrdmerican-a, ch'a l'ha ël pi grand spantiament ant jë Stat Unì d'América e an Canadà. An cost'ultim Paìs a l'é un dij doi spòrt nassionaj, ansem a l'hockey an sla giassa.

A l'é stàit spòrt olìmpich doe vire (1904 e 1908) e lë a sarà ëd neuv ant l'edission dël 2028 (ma ant la variant a ses giogador).

Për dëssernlo da le autre variant ëd lacross, a l'é ciamà "field lacrosse" o lacross ant ël camp.

 Stòria 
Ël lacross a l'é nàit dai nativ américan, ch'a giugavo në spòrt ch'ant ël secol ch'a fa XV a l'é stàit ciamà "Baggataway".

A l'era në spòrt dovrà ëdcò për risòlve dle custion tra le tribù: le partìe a podìo duré për di e a-i ero senten-e ëd giogador.

Ij prim a documenté cost spòrt a j'ero stàit ij fransèis, ch'ant ël 1636 a l'avio batì an regolament.

Grassie a soe rèis, ij nativ american a peul pijé part a le competission antërnassional con lor echip nassional (Haudenosaunee Nationals Lacrosse Team).
miniatura|La testa (head) dla rachëtta (crosse).

 Regolament 
A-i son doi echip con 10 giogador l'un-a (12 për la version feminin) e a s giuga al duert. Minca echip a l'ha

 1 portié;
 3 difensor;
 3 median;
 3 atacant.

Ël but a l'é tiré la balin-a drinta dle cite pòrte, la balin-a a l'é granda coma na bala da tennis ma a l'é motobin pi grev.
miniatura|Un giogador ëd lacross a tira sota la fiòca.
Ij giogador a peulo toché la balin-a mach con la rachëtta, ciamà "Crosse". Tut ij giogador a deuvo vestisse con casch, ghëmmotié e guant protetiv, përché la balin-a a peul fé mal se a riva ant ël visagi, e a l'é consentì ël contat an batand la rachëtta e la man nemisa për fé campé la balin-a.

L'echip ch'a marca pi but ant le 60 minute dla partìa a vagna. La partìa a l'é partagià ant 4 temp, minca da 15 minute

 Variant 

 Lacross cioendà 
miniatura|Na partìa dla National Lacrosse League (indoor)
Ël lacross cioendà (o indoor lacrosse o box lacrosse) a l'é giugà da echip com 5 giogador d'andi pi un portié, dzora na pista da hockey an sla giassa andoa la giassa a l'é stàita gavà o quatà con erba sintetica.   

Le pòrte a son pi cite e ël portié a vestiss pi protession.   

 Lacross a ses 
Ël lacross a ses (o sixes) a l'é na variant dël lacross giugà al duert con ses giogador për echip, batì ant ël 2021. 

Le differense a son un camp pi cit e che tute le rachëtte a son pi cite (short crosses).

 Nòte 
Categorìa:Spòrt
Categorìa:Spòrt e dësmore
Categorìa:Spòrt d'echip