Automòbil elétrica

N'automobil elétrica (abrevià EV da Electric Vehicle) a l'é un veicol a motor ch'a deuvra un motor elétrich për bogiesse, nopà d'un motor a combustion interna alimentà a petròli.

 Component prinsipaj 
N'auto elétrica a l'ha strutura diferenta da n'auto tradissional:
 Baterìa (pack): na baterìa a ion ëd liti (o d'àutra tecnologìa) ch'a memorisa l'energìa elétrica.
 Motor elétrich: ch'a trasforma l'energìa elétrica an moviment mecànich.
 Contrlor (inverter): a gestiss l'energìa che a va al motor.
 Sistema 'd caria: a përmëtt ëd recarié la baterìa an colegand-se a na presa (doméstica, semilesta, lesta).
 Frenà rigenerativa: sistema ch'a arcùpera part ëd l'energìa cinética durante la frenà për recarié la baterìa.

 Stòria 
Le prime auto elétriche a son comparìe ant la fin dël sécol XIX, quand l'elétrich a l'era considerà na tecnologìa promëttenta. A l'ancamin dël sécol XX, vàire mòdej elétrich a j'ero an circolassion. Për via dle limitassion dle baterìe e dla difusion dël petròli bonmërcà, l'elétrich a l'é stàit butà da banda ant j'agn '30 e '40. L'antëress a l'é artornà ant j'agn '90 (es. General Motors EV1) e a l'ha avù na nàssita vera con la comparsa dla Tesla Motors dël 2008 e dle polìtiche 'd sostenibilità dij govern ant ël sécol XXI.

 Vantagi 
 Zero emission locaj: a produv pa ëd gas ëd scàrich, ridovend l'anquinament ant le sità.
 Eficiensa energética: a trasformà pì 'd l'80% dl'energìa dla baterìa an moviment (un motor a benzina a në trasforma mach ël 20-30%).
 Men rùmor: ij motor elétrich a son motobin pì silensios.
 Men manteniment: a l'ha meno part mòbij e a l'ha pa da manca d'ëscambié l'euli, ij filtr, la singhia.
 Prestassion: a peul avèj n'acelerassion fòrta e lest për via dla cobia motris dàita dal motor elétrich.

 Svantagi 
 Autonomìa limità: la pì part dj'EV a peulo fé da 200 a 500 km con na caria completa.
 Temp ëd recàrich: da 30 minute (recàrica lesta) a vàire ore (recàrica lenta a ca).
 Cost 'd aquist: motobin pì àut che cole a combustion, bele che a cala.
 Disponibilità dle stassion ëd recaria: ancor limità an vàire region.
 Impat ambientaj dla produssion dle baterìe: estrassion dël liti e dël cobalt.

 Tipologìe 
 BEV (Battery Electric Vehicle): totalment elétriche, sensa motor a combustion.
 PHEV (Plug-in Hybrid Electric Vehicle): a l'ha sia 'n motor elétrich che un a combustion, ma as peulo recarié an sle prese.
 HEV (Hybrid Electric Vehicle): ibrida, ma as recaria mach an viagiand, sensa prese.

 Atualità e produtor 
Ij produtor pì amportant d'auto elétriche a son:
 Tesla (Stat Unì) – pioner e líder an tecnologìa.
 BYD (Cin-a) – ël pì grand produtor d'EV al mond.
 Volkswagen Group (Almagna) – con vàire mòdej sota vàire marche.
 General Motors e Ford (Stat Unì).
 Rivian, Lucid Motors (neuve società american-e).
 Nissan (Giapon) – con la Nissan Leaf, un-a dle pì vendùe.
 Renault, Peugeot (Fransa).

An Italia, Fiat a l'ha mandà la 500 Elétrica e d'àutri mòdej sota ël grup Stellantis.

 Futur 
Le prospetive a son ëd:
 Baterìe pì bon-e: con pì autonomìa e temp ëd recària ridovù.
 Stassion ëd recaria pì spantià: con d'ambissios proget ant le nassion.
 Veicoj a idrògen (cele a combustion a idrògen o a cele a combustìbil) ch'a peulo esse na alternativa complementar.
 Auto a guida autònoma ch'a deuvro l'elétrich për l'eficensa.

 An Piemont 
Ël Piemont, e dzortut Turin, a l'é an camin ch'a dventa un pòl d'ecelensa për la mobilità elétrica, con:
 Senter d'arserca e progetassion (Politécnich, università).
 Test ëd neuv mòdej ant le stra dla region.
 Ampliamént ëd la rej ëd recaria pùblich e privà.
 Angagg dj'aministrassion locaj për fé passé la flòta pùblica a l'elétrich.

 Galarìa 

 Vos corelà 
 Veicol ìbrid
 Cele a combustìbil a idrògen
 Mobilità sostenìbil
 Baterìa a ion ëd liti
 Tesla, Inc.

Categorìa:Traspòrt
Categorìa:Energìa
Categorìa:Tecnologìa
Categorìa:Artìcoj scrivù con l'AI