Protein-a

Le protein-e a son ëd macromolécole essensiaj për la vita, componùe d'aminoàcid lià an caten-e. A l'han ëd fonsion motobin amportante ant j'organism vivent, com catalisator biochìmich (enzim), difèisa imunitaria, strutura dle sélule, e traspòrt d'àutri element.

 Strutura dle Protein-e 
La strutura dle protein-e a l'é organisà an quatr livej:
 Strutura primaria: La sequensa linear dj'aminoàcid, lià da ligam peptìdich.  
 Strutura secondaria: Formà da pont d'idrògen, com j'éliche α e ij fojet β.  
 Strutura terziaria: La forma tridimensional creà da ligam chìmich divers.  
 Strutura quaternaria: L'union ëd pì caden-e peptìdiche (esempi: emoglobin-a).

 Fonsion 
 Enzim: a acélero le reassion chìmiche.  
 Struturaj: a dan sostegn, com la cheratin-a ant ij cavèj.  
 Traspòrt: Emoglobin-a a traspòrta l'ossìgen.  
 Regolator: Insulin-a a contròla la glicemìa.

 Sìntesi dle Protein-e 
La sìntesi a l'é realisà për mojen ëd trascrission (còpia dël DNA an RNA mëssagé) e tradussion (convertì l'RNA an proteina ant ij ribosòm). L'órdin dj'aminoàcid a dipend dal còdes genétich.

 Sorgiss Alimentar 
Le protein-e as treuvo ant la carn, pess, euv, làit, leguminose, e cereaj combinà. Le protein-e vegetaj a peulo manché d'aminoàcid essensiaj, ma a peulo esse completà con d'àutri aliment.

 Amportansa ant la Salute 
Na mancansa ëd proteine a peul porté a maladìe com ël kwashiorkor. D'àutri problema a rivo con struture malfàite, com l'anemìa faussiforme (emoglobin-a difetosa).

Le protein-e a son fondamentaj për ël fonsionament dël còrp e a deuvo esse present ant la dieta ëd minca di.

Categorìa:Biologìa
Categorìa:Artìcoj scrivù con l'AI